Sosialurinarkiv
Sosialurin 1938-08-20, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 20. august 1938síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

FRÆLSI | 20 oyr, á 3. og 4. síðu avsláttur í prisinum. | Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni, i Nr. 34. -FØROYA- SOCIAL DEMOKRAT Við størri lýsingum fæst | SAVMAÐUR Leygardanin 20. august 1938. BRODURSKAPUR Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið Jú SKrPFIVSLOVUMNI verður bílagt á posthúsinum, brævsavnarstoðum Telf. 143. Porto. Bladid „Dimmalætting“ verður var við reyða liðsins mar- sjeran og at hennara andstøda móti samgonguni millum føroyskar og danskar arbeiðismenn, ber hennara flokki stórt mannafall, og roynir hon ti at leypa niður av álopspallinum og lata seg í hitt lutaleysa nunnuslerið í stríðnum millum arbeids- gevarar og arheiðararnar. Hennara mistak í arbeiðara-arbeiðsgevarastríðnum hevur fingið alt at renna i klingur fyri henni, so hon brigdar javnaðarmonnum at hava svikið so- cialiseringshugsjønina, tå socialisering vid at bera ið teir júst kravdu uppskot fram um leg- tingsins ræði yvir undirgrundini. stuttligt at síggja, Það er hvussu „Dimmalætting“ nú roynir at krúpa niður av aftur lað er merkt, at mólstoð- álops- pallinum. sjónligt, at blaðið hevur an, tað legði út við móti sam- gonguni, fylkingini av teirri for- oysku og donsku arbeidarastatl- ini, hevur virkað og tað kraftiga eisini lvortur ímóti bluðsins ætlan. »Dimmalætling- are, »Krossins« og >Dagblað sins< opinskáraða og bondska atsókn móli javnadarmonnum fyri at hava eggjað til ella íspunnið fylkingarroyndinu hev ur sett hesi blød og teirra flokk- ar í eitt tílíkt. ljós, at hin for oyski arbeiðs- og fiskimuður kom bjart at síggja, hverjar | interessur lógu teim fyrst og fremst á hjarta at verja tað vóru ikki fiskimannsins og arbeiðsmannsins interessur! Afturhaldsblødini hava sostatt | ímóti vilja teirra verið við til | at gjørt eina góða gerð lopid hvøkk í arbeids- og fiskimannin og burturlikið allan hansara iva um, at hann eigur at fylkjast við starvsbrødrum sínum í Dan- mark fyri at orka at verja sínar interessur ímóti leim, ið vilja hava arbeiðs- o fiskimannua- GO stattina at standa upploystar í einstaklingar, sum einki orka, einki kunna, einki hætta sæt einsamallir yvir fyri teim „stóru“. Ov seint, »Dimmalætling« nú at royna al krúpa aftur í skjól og lata teg í hitt blúgvna og og sakarleysa nunnuslerið ið skal vera merki á, at tú einki hevur við hesa verð at gera, altso stríðið millum arbeidsgev arar og arbeiðarar. Tú ert av- dúkað. So ússaligt al royna at skova út yvir! Og, læt okkum | Summi | malætting« og siga tær, at henda lutaleysa staða, tú nú roynir at taka, dugir heldur ikki. Hon er tær kanska til størri tap. Ti: arbeiðsmaðurin og fiskimadurin skilir nú, at hann tað blað og tann persónur í almennum starvi sum ikki fyri opnum durum leggur til brots fyri arbeiðarastattarinnar = krevum og lívsinteressum, eisini flá talan er um at ganga ímóti stórmanninum, hann er ímóti arbeiðarastattini. ikki burtur, at Vági fyri sínar Tað krógvast tå ið |. d. arbeiðararnir i tóku teirra ódnartak danska lívsinteressur og við starvsbrødrahjålp = vunnu, tå krógvaðu afturhaldsblødini seg. luta royndu at spæla leys, onnur harímillum »Dim >Norðlýsiðg, kundu ikki bara sær, men máttu geva ilt av sær við broddi móti arbeiðarans streiku í Vági Meldur ger mangan meir ella minni Í ørviti. So er hent við „Dimmalætting“. Í seinastu oddagreinini talar hon um, at ein helmingur a socialistunum ikki vil ganga við til limaskap í >Detsamvirkende | Fagforbund« í Danmark! Hvussu rímar hettar við hennara skeldan út á javnaðarmenn fyri teirra roynd at fylkja danskar og før: oyskar arbeiðarar í ein fakfelag afylking? Her er tad vist farið blað- mælan at renna sureburi fyri hansara stjóranum av millum álop og »kyska« lutaloysi. Vit kunna í ollum falli vissa blaðið um, at javnadarmenn allir sum ein ganga við til og arbeiða fyri, at hin føroyski arbeiðs- maðurin gongur i faktelaga- fylking við danskar arbeiðs- menn. Ikki minni rennur surr-buri tað fyri »Dimmalætting«, tå ið | er javnadarmanna hon roynir at kasta javnaðar- monnum fyri, al hava svikið arbeiðaranna inleressur í minu og undirgrundsspurninginum. blad- INleressu »Sær 6avvitandi góðkennir 10, at eru tær socialistisku! Stuttligt!) | | } | arbeiðarannu Hetta svik skal vera javnaða manna stóðan fyri atveva >lI“or ovn kol«, einum privatkapila listiskum felag, einarætt til úl vinnan av leirinum í Foroyum, javnaðarmenn tí harvið skulu hava gingið ímóti socialisering ini, ið er socialistanna mál. Hetta er vist eill av »Dimma lættingar« lókulastu og orvitis ligaslu royndum at villa lesara sínar um javnaðarflokkin. vóru Javnaðarmenn á Lingi vissiliga fyri at geva »Føroya kol«, sum danskir arbeiðarar og danski statur hevur stórt orð at siga Á, einarættin. Men treytirnar at undirgrundin varð løgd undir løgtingsins ræði altso soci- aliserað og at løgtingid, Føroya fólk og land, fekk yvir- umsjónarættin rættin til at fyriskriva reglumar og treyt- imar fyri driftini — og stórsta partin av yvirskotinum. 0g kundu so ,,Føroya kol“ íkki seta driftir igongd ymsastaðni i Føroyum, kom tað at missa | rættin á teim stoðum, ið einki | varð gjert. Hetta at sela arbeiði igongd hovuðsmál. Tí arbeiðarin undir núverandi samfelagsskipan hevur jú einki annað enn arbeiði at liva av. Okkum kemst fyri, at størri øgjari al sela arbeiði ígongd | undir samfelagsins umsjón enn treytirnar fyri einkarloyvinum til »Føroya kol« verður ringur at sela upp. Ein partur av sambandsflokk- við Það líkist inum var her. iðra seg 5 Dimmalætting al yvil hetta socialiseringsstig flokksins. 5 i lidsins Men rædslan fyri reyða marsjeran er so stór, so stór. Hitt tvíeggjaða SVArðið. At streika er eitt lvíeggjað And svorð, eru allir hugsandi menn [nd er rætt, >Norð kann á einum máli um sum Klukksvíkarblaðið lysid« skrivar, at sleika sammetust við hilt australska vopnið »bummerangin« ið kem kastaði ur aftur á hann, ið vopnið. Annans nertir blaðið við últalilsir av Jones, ið el Joseph høvudsskrivari fyri lí bretska grúpuarbeiðarafelagnum. Bekendtgørelse. Det bekendtgøres herved, at Patien- ferede, eller lysbehandlede, maa være i fer, der ønskes indlagte, røntgenfotogra- Besiddelse af Kaution fra vedk. Sygekasse (evt. Forevisning af Sygekassemedlemsbog) eller fra den, for hvis Regning Patientens Indlæggelse eller Behandling finder Sted. Patienter, der ikke er i Besiddelse af saadan Kaution, vil paa eget Ansvar blive afvist. Thorshavn, den 19. August 1938. Dronning Alexandrines Hospital. Hesin stóri arbeidaraførari sigur »Streika sum stríðsvápn arbeid við al aranna er nú til dags ganga av brúki<. Eingin grúpu- arbeiðari mótmælti hesum. Streika er samfelagsdrepandi, og lí megu vit altíð ráða arheið- arum frá at streika, tá ið nokur onnur leið er gongd, men tå ið arbeiðarar molta eini Ogjøgnum treingjandi = mótsloðu, so má hart móti hørdum. Har er eingin vegur ultan um. — Hvussu ber tað so til, at okkara partamaður í Onglandi kann sigu, at streika er við at ganga úr brúki. Ja soleiðis kunnu Føroyingarspyrja. Men sum veil, hvussu nógv betri kor- soleiðis spyr hann ikki, um bretskir arbeiðarar og sjó- menn arbeiða undir enn starvs her okkum broðir teirra hjá Føroyskir arbeiðarar og fiski menn hava enn mong horð tok at taka bæði felagsliga og poli- tisk — á javnaðarleið áðrenn teirra kor hert fyri ein þar! kunna sammetast við starvs brødra í oðrum londum. Meðan arbeiðsgevarar í oðrum londum hava kent sína skyldu yvirfyri arbeiðarum sínum nú í mong ár, liva okkara feroysku arbeiðs- gevarar í somu meðalaldarhugs an, sum abbar teirra livdu í. Kontant fingu arbeiðarar ikki uttan við harðari streiku og hvussu gongst okkara fiski- Munnu fiskimenn bíða monnum“ í oðrum londum hálv og heil ár eflir leirra peningi" Munnu leir — eins og leir fer- oysku fiskimenninir missa Í 100 ella 1000 vís av krónum ( vid trotabúgv? Ella eru | dýrari enn neyðugl? arbeið- arar og fiskimenn í eðrum londum noyddir at keypa teirra vorur ein triðing ella eina helvt Alt > Norðlýs- sjálvan, hetta eigur blaðsljórin á inum“ at spyrja seg áðrenn hann næstu ferð sleingir slík háðar orð sum hesi eftir okkara arbeiðarum, sum beint nú hava streikað fyri at koma úr meðalaldraðum korum. Blað- stjórin sigir nevniliga soleiðis: »Lat rørslurnar okkum vóna, at hesar aldar (ti frá stóru verð — mugu røkka at okkum og seta lív í, har fyrr stirvni og gamal óvani varð sessaður í há- sæti«. Tað stirvni og tann gamli óvani, sum her er talan um, er sínum arbeiðarans nýtan av rætti til verkfall (streiku). — Her vendir >bummerangurinc aftur á blaðstjóran og teir ar- beiðsgevarar, sum hann — vit- andi ella óvart gongur erindi fyri. Ti stirvni og óvanin er ikki á síðu arbeiðarans og fiski- mannsins men á hini síðuni. > NOI dlysid« arbeiðsgevarar úr okkara stirvni Kann fáa okkara og gomlum óvanum, so vil eg blaðið sítt navn, men roynir blaðið at rura siga, at svarar til okkara fiskimenn og arbeiðarar í svøvn, so má seinri helmingur av navninum koyrast burtur, og blaðið kemur at eila >Norð- myrkrið<. Men skemt, vóni eg, ikki verður álvara. Eg vóni,at tað er av kærleika til land og fólk okkara, at > Norð- lýsiða ynskir allar streikur bann- lýstar úr Feroyum, og eingin