Sosialurinarkiv
Sosialurin 1939-10-28, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 28. oktober 1939síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

ERODURSKAPUR FRÆLSI JAVNADUR Nr 43 | Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni, | e ar P in 0 | Kostar kr. 1,50 fjórðingsáúrið Porto. Blaðið | Fr 20 oyr. á 3. og 4. síðu. Við størri Íysingum fæst Í i 28 kt b 1939 verður bilagt á posthúsinum, } vsavnarstødun: 13 . ' | avsláttur í prisinum | VU U . 0 er ' | og skrivstovuni, Í 12 | . art. Ífróðramenninir heimkomnir ir Grønlandi. Heimferðin við „Niels R. Finsen“ ein vandamikil ferð. Samrøda við Ellender Ellendersen úr Fámjin. Sum kunnugt kom »Niels KR. Finsen« ónsdagin úr Grønlandi førovsku útróðra- Vit hilla lll Ellendersen í Fámjin, ið er ein, teim VIC monnunun. nder ið hevur verið har uppi. Hvussu gekkst ferðin upp? spyrja vit. Væl eflir umstoðunum. Tó vóru vil larnaðir av mótvindi. Var gott at vera umborð? Nei, fuð kann ikki sivast. Millumdekkið var óhóskandi at nýta til fólkið at vera á. Ikki lí, lað var nóg stort. Men luð, sum var høvudsvansin, var, at eingin varmi og eingin ventila tion var. Tad var lí ræðuliga váll og rått at liggja umborð, so vålt og ráligt, at tað rann í smáum streymum niður yvir ein sum ein lá og svar. Ein kundi støkka úr svøvni av vatnupp- hopan undir dekkinum. Vatnið leyp og datt niður Í andlitið. Vil royndu al verja okkum við prosendingum og oljuklæðum. Men koyggjuklæðini og klæðini, ein málti nýta á uppferðini, vóru sjøsnumdruknað, ið tå vit vóru komnir har upp. Skal tilik ferð upphaldsrúmið verða hilað gerast aflur, og væl ventilerað, Hvussu nógvir bátar vóru í hvorjari havnini, Ravns Stóroy og Tovkussak? Um helvt um helvt. Gekk lað lættliga hjá monnum ut fáa viðforið, mat, klæði, bålar, og salt, olju aðra úlgerð upp úr skipinum ? Tað Ti ståvingin av lastini var skilaleys, til kann ikki sigast. Viðurin leir vmsu skúrarnar var dungaður í ein hurluvasa, so tað var næstan ikki møguligt al skilja hvort til sítt aftur. Tað hendi, at sumt tilfar, 1. d. syllar spurdust aldri í aftur hjá summ- um. Allir ásannaðu, at soleiðis kundi ikki farast fram næstu ferð, ið farið verður upp. Tað ræður um, at slåvingin verður so greið, at hvert bálalagið lællliga kann finna síni ling aftur. Vóru til nóg væl åtgjørdir við mat, olju og salti? Nei. Vil høvdu ov lítið an teim flestu slogum. At endanum treyt at kalla alt slag av mali. Vit fingu ló supplerað malút gerdina ymsa staðni frá. Í. d fingu vit sukur frá gronlands- stýrinum summir sótu við ongum sukri eini 14 dagar. Eplir áttu vil eingi í langa líð. Eplini, ið vóru send við einum fiskadampara, vóru ikki etandi. Eg eplir í ein góðan mánaða. havi soleiðis ikki smakkuð 16 sekkirnir, a) foroyskum ferskum eplum, ið vóru send upp við »Niels KR. Finsen« til heimferðina, vóru karrotin, lá ið (ey komu upp. Tikið var ov lítið salt við, og mållu vit lí fån 90 tons av salti frá einum fiskadampura. Hevdi fiskurin verið so nógvur sum væntað, hevði salttrotid verið stort. Olju mátlu vit eisini fáa frá grønlandshandlinum, ið annars hevur verið okkum ógvuliga beinasamur. Tá ið 2—3 dagar frå al gera greitt til útróður. lað siglt í høvdu sig vil fóru at vísli Førovum, fyri Nú lad var ovlitid bæði vil býla leymarnar seg, Teir | | av sneri, teymum og húkum. Vit máltu so í sjónum upp lelegrafera heim um víð fyrsta | fari at senda okkum snøris- og | línureiðskap. | Viðvíkjundi úlgerðini verður | Ind vónandi belri næsta ár, ti | nú hava vil erfaringina at halda | okkum lil. Í ár var tað meir | enn vánaligt. | Vóru húsini góð? | Ja. Vit høvdu (ad rúmligt | og hugnaligt, Fiskaskårarnir vóru í minna lagi. Hvussu var fiskiskapurin hat ) uppi“ Hann misevdnaðist eftir ti at meta, sum fiskimenninir hava verið vanir við har uppi inni við land. Bátarnir lógu frá 130 upp | ímóti 290 skpd. | Næskaðisl sjóverjun á tykkum ? | Vit á ongalíð nakað sjóverjuskip. ål SÓU Vil | havns Stóroy einki so Men vóru hava klaga yvir í mála. har norðuri Í | Tovkussak viðurskiflini í fyrstani eitt sindur ólagalig, tí trongar. al fiskiræsurmar vóru os Hesar ræsur Vil til mega roynu víðka næsta ár. Hvussu dámdu tykkum leir donsku kontrollørarnar ? Sera væl. lign beinasamir, hjålptu okkum leir vóru merki á allar møguligar mátar. Hvussu dåmdu tykkum annars lívið har uppi? | Væl. Ein fann seg sum | heima. Vit vóru fríir okkara | egnu menn. | Meinar tú, at:til heldur velja | at fara upp aftur at rógva út enn at fara við sluppum? | Nógv heldur, ífall vit fáa | hampilig upp- og heimflytingar- | kor. | Hvussu hevur heilsan verið? | Krím ella innfluenzu hava vit ikki kent. Ég sjálvur fekk | ein skaða, og einstakir hava | svollið og ein, Daniel Klein frá | Gjógv, varð nýrasjúkur. Annars hevur livimåtin verið góður. | Havnirnar Ravns Stóroy )ø og ljøø HEE Fovkussak [20 lækna ja so fjarskolnar. | hevði verið ófert at haft bar undir últróðrinum. | Vil frætta,at heimferðin hevur verið ein skaðaferð. Hvussu fór | ferðin fram ? Vit høvdu toluligt veður til Kappan. Men komnir eystur | um Kappan var ættarskifli, og Havnar handverksmeistarafelag byrjar hin tekniska skúlan aftur tann 1. nov.s.Der komandi úti á navigasjónsskúlanum kl. 7. Umfamt lærlingar, hvers skylda tað er at sekja skúl hav aðrir handverkarar eisini atgongd. Teir, ið ætla sær at sækja skúlan, vendi sær til Z. Sørensen, telefon 289 um 12 tíðina brann hann á við | udur til eftirmiðdagin. Hann óveðri av útsynningi. Vit lógu | kundi ikki sigla fyri sjógví, undir sjógvi. Tveir sjógvar vóru | og róðurgreyurnar vóru eisini so frekir, at vit vóru við ikki at spyrjast í aftur. Hin fyrsti tók hálva brúnna, eitt kolirúm og lelevrufhúsið. hitt mirakul hendi: teleørafis! urin, Hans Mortensen av Tvøi oyri, lå í koyggjuni lúið sjog urin breyt: hvussu lað bar lil, vila vit ikki, men lað hendi, at telegrafisturin datt niður úr hús inum, fá tað reyk fyri borð. Hann varð soleiðis liggjandi eftiri á dekkinum í seingjar klæðunum. 14 bálar stóðu á dekkinum. 7 av leimum fóru í spønir av hesum sjónum, ið breyt skipið tvøran undan vind inum. Skiparin tók at lensa. Hann sigldi eina góða lotu, so kom annar skaðasjógvurin, al miklari og mikið kraftivari enn hin fyrri. Hann fjaldi alt aftur skipið, breyt inn alla staðni, sorlaði fað mesta, ið uttanum brúnna var; fleiri menn lógu og skolndu eftir dekkinum, tveir menn fingu stóran skaða, og annar er nú seingjarliggandi á Fleiri hol vórðu sliøin niður í dekkið, lúkukarm- sjúkrahúsi. arnir brotnaðu, lyftust ið eftir skalkingarnunr hinir 7 hálarnir, upp vóru, fóru nú eisini. Hópur av tunnum stóðu á dekk inum. Tær skoladu eisini út. Summar av leim slongdust yvir brúnna fram á fordekkið. Nógv ur sjógvur kom niður figjøgnum skorsteinin og inn gjøgnum inn- gongdina til makinrúmið maskinmenninir flutu í fyrråm inum fyrurin var Við al 00 på slókna vatnið stóð ikki sponn frá rístini. Alt leyst á millum- dekkinum : fólk, seingjarklæði malur o. á. fleyt hvort um og annað. Allur maturin á afturdekkinum spiltist. Vit høvdu bara eitt sindur av keks eftiri at liva av teir seinastu dagarnar. Damparin skjevtst upp móti aftur og vindinum lá tildreyg komnar í ólag. Men tibetur komu vit burtur úr brótasjónum. Nú e glaðir við fótin ! tit sjálvandi ru ] at hava fingið fast undir - lósum tå ið á, Sum fugur á degi kendu vil okkum vil kastaðu akker á Havnarvág. Vit skundaðu til at okkum allir upp á dekkið koma á land, so inn legði at bryggjuni. skjótt hh Men beinavegin Vit tað varð av ongum, at vit kundu slíga fólin á Kingin at land ófolnaðust. kom umborð al geva ordrart var At við legoju at, hóast slórt rúm okkum vid br vil fvri ggjuna. enda fingu so samband land. Få komu boð út, at damp- arin kundi ikki koma al bryggj- Hetta Mi hh uni var ræðuligt, tóktust okkum skulvu av kulda og hungri 250 menn skuldu flviast í Það y land við trýbekki. ar við a 1 skal eg sSiIga taladu at verða panikkur, Summit um tykkum. sela bjargingarplankan á sjógvin ). Seinni komu at koma í land vil tó flyta okkum. størri bátar at Heimferðin var balin og keld men móltekan var kaldari. 230 nýbygdarmenn komu av lang ferð og úr bardaga við havsins ódnir og neyvan ettl flags á stong! Jú, háskúlin og sjómanns- heimið flaggaðu. Lat meg siga, sum vit føldu tað: eðrvísi hevði tað verið, um gott fólk kom Í fínastu stási av frægdarferð í útløndum Vit skilja beikleikan hjá hesum fiskimanni. Men vit ivast ikki i, at allir Feroyingar eru hjarta liga fegnir, at hesir gævu slóðbrótarm og striåsmenn eru vunnir heim aftur. Vit siga við heilum huga og heilum hjarta ; Væl afturkomnir ! Hval ólukka hevði tað ikki verið, um Í :-ir okkara gævu