mikudagur 20. mars 1940síða 2

»Eg vil ikki lata meg renna um koll fyri meguliga at gera helt réðu sjey- eina dummiheit!> Louis Zachariasen í síni FISKIMENN! Næsta ár heldur Føroya Fiskimannafelag 30 ára fødingardag. Hvussu langt eru tit fiskimenn tá komnir? Tit eru komnir undir tey somu kor, sum tit vóru undir, áðrenn felagið varð Stovnað. Tað fyrsta, ið harra Konoy setti sær sum mál, var at vinna fiskimonnum reinan triding, t. v. 5. óskerdan part. Fyii máttu fiskimenn luttaka í útreiðsis a viðvíkjand: skips- útgerð... Tað eydnaðist harra Konoy at vinna fram á hetta mál. Størt longur kom felagið ikki, meðan Kunoy var. Tað eydn- aðist stórmonnunum við, Dim ma- Få lætting“ á odda at såa illgras í velturca — såa split millum fiskinienn, og so var spælið vann: Arnars hevði harra Konoy í ætlan at stovna keypslu- og selufeleg. Henda ætlan harra Konoys livnaði upp aftur í Hans Havstreym, og tað var ikki so legið. Havstreym hevði ging'ð í skúla í Gøtu hjá Konoy, og klókur og næmur sum hann var, hevði hann nomið andeils- hugsjón harra Konoys og helt fram á hesa leið. Men fall frá. Síðan er eingin av stjórnarlimunum í hann inafelag komin … 0, at teir við einum nakað selufelag. Reiðararnir eitt selufelag — Foroya Fiskaexport — fil teirra gagn at fremja, og so lang! orði stovna hava nevnt um at keypslu- og stovnaðu sær nú eru reiðararnir slopnir av øllum vanda. Nú hava teir troðkað fiskimenninar heilt aftur hagar, sum fiskimenn stóðu, áðrenn teir fingu nakað felag. Hetta var ein syrgjulig mynd av einum felag, ið arbeitt hevur í 30 ár. Fiskimenn haldsmenn í sóknarstýrir, aftur- hava valt aftur- haldsmenn inn á Føroya løg- ting og afturhaldsmenn til teirra oddamenn bæði í einum og ødrum viðurskiftum. Slík“ má harma øll hugsandi men'skju. Ein ella annar vil kanska siga, at skipini Ju verið liggjandi í år, ífall , kimenn noktaðu a! luttaka. í Men slíkt er tápulig hugsan. Sjálvandi mátti legtingið syrgja fáa skip! i ål, ífall málið kom fram fi Men ii id fiskim víðari = inga g ikki leggja má » inn á Føroya løgting, sum beint nú itreidslunum. fyri at tingið. uttan undir hevur verið saman, so má svíða sum svellur. Kom máli“ 'vri £ Føroya løg- tin, 160. so måtiu afiurhalds- | mannasjálvstýrisins vegnu. Vit vilja drála við at taka stødu fyri at (Framhald á 4, síðu.) vissa okkum ikki tingmenninir bilið í tað beiska eplið og gingið við til at lagt ein eykaskatt á tær størstu inn- tøkurnar. Tað verja sila 18 menn á løgtingi men latið teir og slórmenninar; leir høvdu ikki kunnað skipini ligið. Tá høvdu heldur noyðst at gripið í teir tungu lummarnar, sum fyllast meir og meir, meðan fiskimað- urin bognar meir og meir undir armóðini. Hver skal vera góður við teir menn, id eru illir við seg sjálvar? Hetta ofta fram orðið kemur fyri meg, tá ið eg hugsi um okkara fiskimenn, sum eru so | illir við seg sjálvar, at teir velja sínar mótstoðumenn at sila á Føroya løgtingi og verja stór- slaðin fleirtal á mannin. Í fyri kundu fiskimenn havt tingi, fleirtal í ollum sóknarstýrum, sínar egnu menn á ollum pøll- um kring um í landi okkara. Tá kundu fiskimenn brátt gjørst sínir egnu harrar bæði á sjógvi og á landi. niður Men nú gongur tað eftir hjá okkara fiskimonnum — og lað í stórum. J. H. Danbjørg. Tøkk. Grindablíðskapur er góður síður. Al hann livir enn, ásannaðu vit av gamalur føroyskur sonnum í Sandvíkargrindini 2. mars í ár. Veðrið var toluligt drápdagin. Men tå ið grindin skuldi upp- skerast og innskipast, øtladi veðrið, og so torfort var inn- skipingararbeiðið, at megin- parlurin av grindini varð borin út á stødna. Hetla hevði verið ilt at víkingar fingið í lag, um Sand- ikki beinasamir við høvdu verið so ófera at geva eina hjálpandi hond og læna leypa og vognar. Vil komu at Sand- heilt samdegurð út yvir tað vanliga. liggja víkingum til ómaks eitl Fyri tann ófera blíðskap og ta hjálpsemi, vit notu av teim, veila vit teimum okkura hjarta- ligastu tøkk. Fleiri grindamenn í Trongisvági. Pannukøkur, bakaðar í Smør- líka - UM! Mølin - Skálavík. AKTIESELSKABET FOROYA BANKI hamar ungmannafelag. Hovedkontor: THORSHAVN Stiftet 1906. Afdeling: TRANGISVAAG AKTIEKAPITAL OG RESERVER KR. 900,000. Bankforretninger af enhver Art udføres. Kontortid 3. Lørdag 11—2. 11 Finnlendingar missa um tiggjundapartin av av landi sínum. Verja Norðanlondini at ganga saman um ein verjusáttmála. Í meir enn 100 dagar bardust teir fámentu Finnlendingarnir einsamallir móti hinum reyða risaherinum — og so máttu teir gevast. Hin finnski herurin gav uppalt eftir boðum rikistyrisins; men hann fór ikki úr stríðnum sum ein sligin herur, segði Manner- heim. Stríðið var vónleyst. Einki útlit hartil ein fyri munandi hjálp, og håltandi tvørran av kríggsamboðum. Har var eingin grund til at offra meiri enn lad, ið longu var útoyst. Leingi vil øll verðin minnast tiltikið, teir stríð Finnanna. Tað er hvussu væl og manniliga stóðu í bardagnum. Oll undrast á, hvussu væl hin finnska her- leiðslan leiddi hin finnska herin. So væli var fyriskipað, og so væl var vart, al fyri hvønn finnskan hermann, ið læt lív, fullu o. u. 20 Russar. Finnlendingar eru ógviliga harmir yvir, at eingin kom teim til hjálpar teir høvdu væntað sær hjálp, og tað ikki uttan grund; tí tá Russar í november mánað framsettu síni krøv, stuðlaði særliga Norðan- londini og fram um oll Finnlendingum til eftir. Væl sjålvbodnum Svøriki — ikki at geva fóru nokur túsund av til Finnlands, har teir bardust sum sannar hetjur; men nakran stórvegis mun gjørdu leir ikki. Eisini lólu Norðanlondini nakað av kríggsamboðum — Sveríki lat t.d. so nógv flogfør, at tað var upp ímóti einum fimtaparti av ollum tí svenska loftflotanum. Tá Finnland bað vestmaktirnar um hjálp, og Noreg og Svoríki noktadu at lata hesi lond flytu herfólk gjøgnum Skandinavíu til Finnlands, hovdu Finnlendingar ongan annan úlveg, enn at royna at fån ein so bfligan frið sum gjørligt. Tað kann 16 sigast alt tyri eitt, at (ad hevði verið so torført at flutt nóg mikið av herfólki vid allari úlgerð yvir Noreg og Svøriki til Finnlands, at tað spurningur, um ein slík roynd heyði verið ein stórur heyði verið til nakran bala fyri Finnland. Fridurin var dýrur: Finnland alt Káralen má lata til Russin og Wiborgh, byin Sortavala, strondina við Ladogavalnid og hlóð, | Fiskehålvoynna har norðuri; hartil má tað lata — sum »leigu« Hangøhålvoynna, byin Hangø og oyggjarnar har úti fyri. Russar skulu hava rætt til at gera festningar og flúgvu- | pláss á hesum slóðum. Finn- lendingar måtlu har aflval ganga inn uppá at vera við til at lala eina jarnbreyt frá hinum øer: gera russiska býnum Kantalask (il Kemijúrvi. Få tíðindini spurdust um | 1 .…” …, | henda harða frið, fór hvert | flagg í Finnlandi á hálva stong. | Hóast Í illa royndir av Nordanlondunum, Finnlendingar eru so | so eru leir lå farnir af royna at fáa í lag eitt vápnafelagsskap við Noreg og Svøriki. Hesi bæði | I | Jlondini eru annars ikki so væl | fyri. Tad er farið at spøkja fyri, | > . . | al Russar krevja tvær havnir | frå Noregi og Sveríki — men enn er einki frætt fyri vist um helta. Norðunlondini Kanska fara so at knytast nærri saman í von um á tann hátt at tryggja sítt frælsi. 9 hi LÅ | e Um jóltíðir varð her í Foroy- um byrjað at veita Finnlending- um hjálp, og skal her greiðast eitt sindur frá, hval higartil er komið av skafti í hesum tiltaki. Við gleði kunnu vit tá fyrst fast, al vorðin ein sláa finnlandssakin er landasak fyri okkum, og er tað dámligt at síggja, hvonn hon hevur ans landið. hava streymað inn, og sanniliga vakt um all Gávurnar hava ikki ell,ið givið hava, haft góð ráð nei, lað er mangur skervur« uppi í! til eill veinkjunnar Tað, at geva endamál, hevur sín sovorðið uppruna í | teirri bestu kenslu, sum menn ískjan eigur — næstakærleikanum og hann, ið gevur av einum glaðum hjarta, kennir stóra gleði harvið. Í hesum viðfangi er tað eisini ein gleði yvir at gera sína skyldu! Her skulu ikki nevnast nevn men einans peikasl á, at gávur MERKIÐ Tað verður hervið gjort kunnigt, al vit ikki læna borðbúnaðin út. Nevndin. FÆRØERNES GENSIDIGE FORSIKRINGSFORENING afholder ordinær Generalfor- samling í Tórshavn Klub Tors- dag den 4. April d. A. Kl. 6 Em. Dagsorden: Den í Loven $ 33 fastsatte. Bestyrelsen. eru komnar úr hvørjam lands- parti, næslan úr hvorjari bygd. Bindingarfelog eru stovnað, og nógvar staðir hava menn karað og spunnið, so hvert sum kvinnurnar hava bundið. Feløg hava tikið seg saman og haft sjónleikir, kvoldskemtanir og framsyningar, gentu- og dreingja- skotarar hava arbeitt, skúlar hava nytt handarbeidstimar til bindingar uppá Finnlendingar, ymisk arbeiðarafelog hava veitt munagóðan studning, eins og arbeiðarar hava arbeill ólontir, L.d. við lossing og á ullvirkinum í Havn. Fleiri burturlutingar eru Í gongd, og síðani kundu verið nevnd mong onnur tilløk til gagns fyri finnlandssakini. — tað tað ikki Oføra Og er enn so, at kann vera nøkur stór gáva, ið lalin verður úr einum lítlum fálækum landi,so er hon tå nógv meira verd, enn ein og hvor ber samkenslutilsogn úr einum stórum ríki. Gáva okkara tað verða teir er ikki einki — Finnlendingar al sum sunna, kenna seg flógvar í teirri for- oysku ullini. Tað 150 tilboð um at laka finnsk børn, og eru eru komin tær neyðlurvuligu tingingar og fyrispurningar í gongd fyri al fremja hetta, men um tað verður álvara burtur úr, man vera ivingarsaml. Tvær ferðir er góðs sent av landinum — fyrru ferð í ,„Fjaldur“ í januar til ta finnsku legatiónina í København og seinru ferð til tað finnska konsulatið í Bergen. Alt hetta komið og víðarisent via >Svenska góðsið er væl fram- roda korset«, Haparanda, til »Finlands folkshjilp«, Torneaa, hvadani tað verður býtt út. Tað eru sendir 345 pakkar av klippfiski — 17.250 kg. — frá Føroya fiskaeksportorum. Har umframt er sent 1000 kg av ull og 1950 kg av tilgjørdum, ullintum klæðum. Bert ein heilt lítil hesum 0. 1. 4 — eru klæðir. Al hitt er nýbundið til helta sama partur av brúkt endamålid. At fáa 1000 kg av vil spunnin her í Feroyum í bræði var Ogjørligt, og við tað, al tað í radio frætltisl, al finnskum kvinnum tørvadi tógv, og at tær g g fegin vildu hava tilfar til bind- ingar, varð ullin send. Hon verður nú spunnin í Noregi og víðarisend. Tað samlaða virði av gávu okkara er o. u. 50.000 kr. Í teinum peningi er innkomið