leygardagur 5. oktober 1940síða 1

FØROYA S0CIAL-DEMOKRATUR FRÆLSI JAVNAÐUR BRÓÐURSKAPUR Nr. 30. Leygardagin 5. oktober 1940. 1. årg. Fólka = flokkurinn. Tá ið fólkaflokksmenn á lingi verða spurdir, hví teir einki nyttugt uppskot framseta, svara leir allíð, at eitt minnilal kann einki gera. >fvat kann undirlutaflokkur gera ?< fólkaflokksflaggskiparin J. Patursson nú ein dagin. Tá ið viðurskiftini jú leiðis, at eingin flokkur á Foroya ein svaraði harra eru so- logtingi hevur fleirtal, so vil tað eftir fålkaflokksins uppfatan siga tað, at eingin tingfløkkur kann ella við øðrum gera nakað — orðum, al løgtingid kunn púra einki gera, lí eingin flokkur hevur fleirtal. Vil javnaðarmenn kundu ógvuliga væl sagt, al vit kunna einki gera, lí vil eru bara 6 av 24. Men verið og al åvirkan å tiknar verða á Tað kundi verið lætt fyri okkum okkara sløda hevur er lann, al vil megu royna fáu størst møguliga allar avgerðir, sum Føroya leglingi. javnaðarmenn at :sagl sum folka- flokksmenn nú síga, at vit eru ein minniluti á tingi, og lí kunnu vit einki gera. Men hvat heydu kunna so gagnað lí minna vil manninum, og hvat kundu vit so sngnnd lerova fólki? Nei, lat vinnuflokkin um tað al vera negativur á tingi. Hann hevur sjálvur sett seg uttanfyri alt tingarbeiði, ultan einans tá ið kansur er at rumbla og at krilisera hinar tingmenninar. J. H. Danbjørg. Nýkomin sending av LINOLEUM oc TAPET Prøvar sendast. Telt. 58 & 158. Poul Isaksen. Føroya kol á legtingi. Sum hava arbeiðar arnir kunnugt yvirtikið — kolavirki á Tvøroyri. Tað illa hjá leim at við kolið. Dungar liggja úthogdir og hópast Arbeiður- hevur gingist sleppu av upp, storri og storri. arnir eiga ongan virkispening til al leggja stórar nogdir niður- fyri at taka til. Einasli máli al halda kolavirki gangandi er at fáa sell so hvort, sum grefsturin fer fram. Tá ið hella sum sagt ikki hevur verið gjorligt, hava arbeiðarurnir noyðst at minka arbeiðið við at arbeiða í >hold- »holdid« arbeiðir udru hvorja viku. Um Hvort Samstundis sum kolavirki so- leiðis larnað, ÞJÓÓII verður finnast Føroyingar«, sum fera ållendskum farm eftir form av koli til landið — og nýta sínar umstødur, sína økonomisku makt yvirfyri arbeidarum og fiskimonnum at fáa teir at keypa hilt ållendska kolið, hóast tað er væl dýrari enn tað førovska kolið. Um helta mál stóðst harður orðadrátlur á tingi. A. Samuelsen vísti á, al stórar inleressur vóru knýttar til = kolavirki. Landið var interesserað í at halda tað gangandi. Men hann helt tað vera torført at ganga tann veg, sum av umsøkjarunum ynskt (forða útlendskum húshaldskoli at koma til landið, fáa skipa soleiðis, at hilt almennu, logting, »Smiril« søknarstyri, skúlar, 0. s. fr. bara brúktu foroyskt kol.) Th. yvir, at navnid Føroya Kol var Tað var eill »Smer- Petersen ironiserndi vorðið kent. lens Barn«. Hann helt, at lad var nakað galið í umsóknini. Tí hon segði, at føroyskt kol var eins golt og tað útlendska og nógv bíligari. Var tað so, var tað logið, at arbeidararnir ikki kundu sleppa av við kolið. Hann nokta innførslu av at enskum húshaldskoli. Eitt tílíkt forboð vildi ikki hildið Vit hovdu so ringa erfaring við innflytan að helta hansara var ímóti verða forboðum móti eplum — meðan forbod var, hevdi kona kunna keypt útlendsk eplir í forræltn- ingum. Feilurin mundi vera, at administratiónin ikki var góð. P. M. Dam helt, at tað sum Th. Petersen hevði ført fram, bur vitnisburð um, at hann annaðhvort ikki skilli tann lýdning, kolamálið hevði, ella at hann var illa sinnaður fyri arbeiðurannu kolavirki. I báðum føllum var hann líka harmiligur. Tað, ið arbeidararnir soktu um, var rímiligt. Tað skuldi ikki verið ein spurningur hjá ling- monnum, um leir állu at verja heimavirki, spara landinum Fyri, at peningurin fyri kolið fer út av landinum. Men ftessverri sýnast lingmenn ikki at skilja skyldu sínu. Hvat kol brennir logtingið? Utlendskt! Hvat brenna okkara góðu menn á almennum stoðum eins og heima ? Utlendskt! Hvat brennir >Smiril<? LUt- lendskt! Ræðuligt — eitt óskil, ið ein kann harma seg í hel av. Og hetta Th. Peler- sen fyri at verja! Tað er rætt, lað er sparandi fyri tann brúkuran, tað gevur peidsleysar hendur óskil talat nationalokonomiskt einstaka arbeiði til ganga á moli. Ég spyrji: at lata at unsóknarmonnunum landið við for- inn- kann svara óskilið