leygardagur 17. apríl 1943síða 2
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
víðurskiftum, hava felags
sum vit
við teir,
af socialisera bankalagið, so tann
ágóði, ið bankarnir nú hava as
vinnulivinum, Føroya fólki: reiða
rum og arbeidsgevarum sum fiski
monnum og arbeiðarum og ødrum,
ikki skal ut ella
fara landinum
dav
lummarnar,
landið, hitt
1 pengamanna mer
aftur til
fólkið,
at føra ein figgjarpolitikk,
starvandi
ið ge!
tingid ført fyri at stydja og upp-
byggja vinnulívið á sjógvi eins og
á landi, fyrst og fremst veita
tjóðini far:og arbeiðstól,
at okkara jardavidurskifti skulu
verða skipað soleiðis, at Førovingat
í stytst maguligu tíð skulu fáa
allan dyrkbaran haga gjørdan til
bø, samstundis sum bunadarfrødi
verður at fremja í búnaðarskúla
(skúlum),
at okkara umboðsvald altíð
tingsins maður, menn, við skal
leggja alla orkuna á at veita teirri
føroysku tjóðini ta arbeiðsrúmd
og arbeiðsrætt í samvinnuni við
aðrar tjóðir, at hver einasti íbúgvari
landsins kann sleppa til fult arbeiði
1
g kunna
líva væl av sínum arbeiði,
at ell okkara socialu viðurskifti
verða umskipað soleiðis, at tey
gomlu fáa ein sorgarleysan aldur
y t
g at
dom,
sjuklingar fåa sjukra
)ø
g aðra sjúkra
húsa g lækna- «
ins og
teir í
'g
eru
kevptis, og åt
einkjur g teirra bern Onnur
ið ikki
arbeiða ella ikki
arbeiði,
forsorgarievs tar at
hava hevi at
koma ti skulu fáa eina
17
tilika ø)
1lagsløn eg
samle
(lorsor at
heim kunnu liva væl,
kkara heilsu
verða skipað a
Indarlagt,
Eitt fólkatingsval stendur fyri
tað
tydnin
verið
hava
nm 4 } ild t n
rIr r d Foy tirn i i |
randi týdningi fyri framiðu |
B Honum verður tað at liggja á |
at halda fram og krevja viðvíkjandi
at sam
og
okkum og aðrar tjóðir um okkara
steðuni. vit koma fáa í
ráðingunum millum Danit
lívsrúmd,
framtíðarlagnu og ta
arbeiðs- og vinnurætt, vit mega |
fáa í samvinnu vð aðrar tjóðir,
am vit skulu kunna liva
Javnaðarflokkyrin hevur heitt á
meg at vera flokksins valevni til
fólkatingsvalið 3. maj 1943.
Eg havi verið flokkinum til
vildar, tí eg veit, at tann maður,
ið
aðalmerki,
ber javnaðarnugsjónina sum
hesi tíð, tá ið
hevur í
allur hin demokratiski heimurin
hevur knæsett ta socialistisku
leiðina sum einasta vegin til
bjargtng, vil hava betri maguleika
ging
at vinna orðaljóð fyri Førovum
enn ein, ið framvegis stendur
stívur á ti fordømda kapitalistiska
grundarlagnum
Ein javnaðarmaður hevur ein
sjálvskrivaðan rætt til sum vinur
og partamaður at fara til ein hvønn
javnaðarmann .í verðini, veri hann
arbeiðsmaður ella ministari,
OvU
>
krevja hansara hjálp og stuðul til
at fremja eina og hverja góða sak
Um teir heiðraðu veljarar unna
mær álit at verða umboðsmaður
fyri Ferovar á danatingi, viÞ eg
kuna á
leggja at verða
alla or
Førovingum til frama samsvarandi
ta steðu javnaðarflokkurin hevur
lagt fram i hesi grein.
Staddur í Havn, tann 16. apríl 194
P. M. Dam
Hin tjóðskapar-
liga - nationala -
stoðan. |
Javnaðarflokkurin í Førovum ei
tjóðskaparhugaður natiónalur |
Men Askksins tjóð iparhugur er
ski sum fólkaflokksins en ray
einum fávitskutum miðaldarligum
erpni, sum til óbetiliga minnka |
fyri okkum fólk tevur borið |
til sjóndar he lat y hatskei I |
mót inum vør fóll |
Íað er ein reyndur lútur, ein
álarinnar grundlóg, at kenslan as
it maður vanvirðir clla mi ilir
tað, ið nationalt sæd hevur virði
fyri einum, vekur illvilja, ofta hat,“
meðan tað, at maður virðir ein
tjóðskapar kenslur, ger, at í einum
Dirtist og VEKRSUI virðing lyri og
tol til hani jálvar
Nationalt forståilst í øllum lutum |
r eit ta ba idið ið hel it tioØan |
| millum, er tað einasta holla |
yrundarlagið fyri ellum samarbeiði |
millum f |
Hetta ræður erliga fyri smáar
Oil un Før 10 Tað er i
jesum forstatl ( ikki í varðs
dinum um tað ræður um hjá |
eim SM) at VE art tjóðunurm at
etturir kal síta. Tað skilja alli
unir og í dýpdini hationalir Fer
VIDST ør (Í META allir, um ver
tilig voskja Førovingum og
Førovum æl, vera ímóti øllum
1
harðlyndi og bondsk-
natiånalum
leika.
Førovingar eru ein tjóð, ein
serligur fólkaflokkur, hin 6. og
minsti í norðurløndum At hetta
verður ásannað eisini nú av Denum,
Møllers rødu í
lítlum
Kristmas
skyldast
samanber
Bretlandi,
muni javnaðarmonnum sakligu og
ikki í
sterku = frágreiðingum staðu
og
viðvíkjandi okkara nationalu viður
|
skiftum
Málspurningurin.
Síðan I
staðið her á landi og tarnað øllum
hevur eitt eljustríð
)O6
mentunarligum, socialum og figgjar-
ligum framburðum.
Á {
var ein hin fyrsta uppgáva hjá javn
ið
hugsjón sína hevur ta víðu, náttúr-
gera enda á hesum stríði
aðarflokkinum, sambart frælsis
ligu og sterku natíónalu stødu, at
allir bert
skulu fáa fullan livsrætt, men skulu
natiónalir vøkstrir ikki
livgast
Nógvir tættir í teirri nationalu
trætuni eru loystir, men enn er
ikki verkið lokið
S 7 viðvíkjandi undirvisinga)
málinum hvat ødiligt ovdandi }
frið, kjak og skriving millum
sambandið og sjálvstýrið hevur
henda grein ikki elvt!
Hetta trætumál fingu javnaðar-
menr greitt við at faa Danir at
ganga við til,
at føroyskt og danskt mál skulu
lika rætt í skulum okkara,
wa
og at tað stendur til lærarans
vat mál hann nýtir sum undt?
;
vistngarmdl
Føroyskt sum kirkjumál et
jøgnumført við átroðkan frå javt
aðarmonnum
Før VSÆL SU rudarvi slumal
ÍOYOYSKL S 17) læ? ULVE) FÅ
na a HSSÆULA PF avnselt ið
anskt, er útint av javnadarmonnum
unan við tí frisinnaða partinum
Javnaðarmenn ettu = uppsk |
fram á ing, al cnym SKU S tast
sum lærart við fólkaskúlan uttar
DVI í foroyskum, men hetta upp:
kot Í Sambandið og JÞóanne
bóndi Patursson við sínum fylgi
ildu ikki greiða atkvaðu fyri I
Javnaðarine:in háva og Vilja
framvegis styðja farovskt og før
| hesum við
ska tjóðnir DINg
fangi kann verða sagt. at hin før-
wski háskúlin, Varðin og farovskar
bókmentir hava ongantíð notið so
munandi higgjarligan stuðul um
meðan favnaDarmenn hava átt
formannsskapio 1 Ungsins fløgjar
iou viðurskiftum
Javnaðar- og sjálvstýrisbólkurin
greiddu atkvaðu fyri
fØøroVsKuUM Su lov
Antinadurin ildi ikki lógiesta
hesi uppskut Hann umbar sep
við, at hann kundi ikki, ikki tí at
hann ikki vildi, men tí hann segði
hesi mal liggja fyri, at ríkis |
tyrið mátt! avgera tey
Íá ið sjålvstyrismenn og vit
máttu viðganga, at hesi mál vóru
av teirri náttúru, at tev kundu
bíða til aftaná kríggið, helt javnadar
og sjálvstýrisbólkurin seg ikki kunna
forsvara at spreingja samarbeiðið,
sum ein og hver, ið kendi ábyrgd
fyri landi og fólki í hesi ræðuligu
tíð,
neyðugt
mátti ásanna var átroðkandi
Vit løgdu í hesum føri eina
politiska trætu niður eitt bil til
frama fyri við størstu me at
kunna bjarga landi dg fólki okkara
igjøgnum krigsoløgtni.
Vit ivast ikki í, at Førovingal
skilja, virða og viðurkenna hesa
stødu sum beina og forsvarliga.
Javnaðarflokkurin eins og sjåh
stýrisflokkurin vilja sjálvandi, so
til tess, av allari
brátt hevi verður
megi aftur trøðka á at fáa gjagnum
ført, at farovskt skal javnsetast við
rættarmál
sum
danskt lógar-, og
við
Oo
Samsvarandi hesa steðu settu
javnaOarmenn sjálvstýrismenn
Í selnastu fram
7
matl-
vanligu tingsetu
um at áseta ein saligan
lógkonan mann at skapa
og
eitt mergja leroyskt logtnål, f ndugt
orð
okkara
og vælljóðandi sum
taks- og segumál. Hetta uppskot
varð samtykt og peningur jaáttaður
til tess frama
Flaggspurningurin.
Eitt serligt fólk hvar ið tað
enn finnst hevur trongd til at
hava eitt felags symbol, eitt tjóð
skapareyðkenni, eitt merki.
Mlir, ið vidganga, at Feroyingar
við
ganga, at tað er náttúrligt, at Før
eru eitt fólk, mega tí eisini
ovingar hava sítt egna merki, flagg
[40 skuldi so statt eingin træta
staðist av, at Føl near viljå hava
It egna merk!
Men tess verri, eisini í hesum
máli mu umbandsmenn gr
jálvstýrismenn á landrast sum
móðurmálsspurninginum Hetta
klandrid í harðnað hverjum,
Írigið út í li tastu y mest manf
minkand rembinvar, samanber
m. a. niðurkutan Páls Paturssona:
av danska Hagginum á sn
Vit javnaðarmenn halda, at ta
er cins ørt at klandrast í flagg
t
tað er
málspurninginum
málinum og at klandra
lavnaðarmenn hava ti roynt á
fingið hesa ljótu og tjóðminkandi
trætu lovsta
Sum límur í nevndini, ið á
uni varð sett vi at kanna og
sreiða Haggmálið, setti núverandi
javnaðarflokksformaður eitt gjalla
útarbeitt uppskot fram um at fáa
flaggsi litir, mat og stødd góð
kent vid kongligari resolution
Men hvat hendi
Ikki bara sambandið, men sjálvur
Ióannes bóndi Patursson við sínum
liði vildi ikki greiða atkveðu fyr
hesum uppskoti
Hann valdi heldur at råla enn
at fáa flaggið autoriserað á ein
vinskipiligan og ,hampiligan hátt
Hann he vur elsini síðani rólað tim
flaggið, so tað gellir í homrum
Næstu ferð, ið atlagur vóru á ein
sakligan hátt at fáa okkara merki