Sosialurinarkiv
Sosialurin 1944-04-01, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 1. apríl 1944síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

FRÆLSI 1. síðu, 30 oyru á 3 Lýsingaprísur fyri petitreglu og "ØROYA SOCIAL-DEMOKR AT JAVNADUR 40 oyru á 4. síðu SKIPABYGGING Eingin Førovingur er so blindur ikki hjá okkum er at skipaflota. Her ikki fáa skip ístaðin fyri tey, vit hava Men tað liggur eisini nógv á at fáa moderni- at hann sær, at hevuðstakið fáa økt okkara um bara at er talan mist undir krígnum. sera okkara gamla flota ella at fáa skip, nýggj og nútímans skip, ístað- in fyri hann. Og um vit verunliga komið langt, vóru vít kundu so kortini ikki komnir á mál vidvikj at arbeiðstól, tí sjómenninir eru vaks tatt andi veita okkara sjómonnum tali, eitt stórt tak er so taka Vit megu ekja okkara flota, so andi í eftiri at hann í tali verður fjølmentari enn undan krígnum. I hesum viðfangi rennur okkum til fáa okkum eina til útróðurs við ()o fyrst hugs at rúgvu av ferðum tonsafer' Førovar 0 30 so ikki at gloyma farmasiglingina! Hvussu ómetaliga stórar møgu ligleikar hava vit ikki í farma sigling ? Vit eru ikki longri burturi frá Norðmenn. Noregs »verdini« enn t. d Farmasigling er ein a innteku- sterstu vinnuvegum og keldum Men farmasigling verður íkki nøkur løtt sak at loysa, tí kapp ingin er so stór. Hon kann kort- ini loysast, um vit bert ikki undir meta treytirnar, men leggja alla okkara orku á at lúka tær Tær eru í fyrstu syftu Sjómansskapur! Deciplinur ! Málsligur kunnleiki ! Handilskunnleiki hja skipara- og stýrimonnum. Og so ikki at gloyma: idni : ø g kappingarhugur! Hesar og aðrar treytir megu lúkast, um farmasigling kann koma OKK- at verða eim høvudsvinna hjá um eins og hon er hjá Norðmonn og skulu skipaflota okkara? um, Denum Svium. Hvussu vit endurnýggja Hvaðani skulu vit fáa peningin? Hin fyrri spurningurin kann ikki verða svaraður við at visa til bert eina vissa stedd av skipum, eina vissa >týpu- Fiskimøguligleikar nir eru mangir, kunnu vera »renta blire hvør i sinum lagt til tæt ymsu tidir, leidir og grunnar. Her verða ti svørini ymisk sum menn | hava hug, kunnleika, veiðuskil og peningaligar umsteður til. Menn hava á . máli trolarar, snurruváðsbátar, linubåter, garna veiðu- og línuskip, ið eins og trolararnir eisini kunnu nýtast til sildaveiðu. Hevuðstakið verður at fáa til vega tann neyðturvuliga pening Og her er tað kanska menn skiljast. lavnaðarmenn settu sum kunn ugt fram á ting í ár uppskot um við lóg at geva tinginum atsteður til at læna allan pening, ið Førovar kunnu leggja fram Hesin peningur skuldi av tingi num verðið brúktur til at veita teim arbeiðandi Ferovingum á sjógvi og landi tey neyðturvuligu arbeiðsamboð, fyrst og fremst skip Hesi ikki bara á sjónum, á landinum við amboð tróta í stórum muni, lavnaðarmenn settu fram hetta uppskot út frá teirri hugsan, at tað verður hereftir eins og tað hevur verið higartil vekkult um teir tfeir, ið nu eiga við áræði koma at nýta teirra peninga prívatu, allir av lopspening fullum huga og ligu orku til at keypa skip og onn arbeidsambod í so stórum muni, ur at allar arbeiðsfúsar kreftir kunnu koma í arbeiði Og fáa ikkara irbeiðsfúsnu kreftir tkki hevi til at arbeiða KkKara ” ; tað tað dýrasta ve rður land Einki er tílíkt landatap sum at menn ganga arbeiðsleysir, vinnu leysir. Hver arbeiðsleysur maður týður eitt tap fyri landið, sum í peningi er tað sama sum ein dag len uppá arbeiðsleysa mannin hvenn dagin Vit javnaðarmenn halda, at tað tí ikki kann verða litið á, at tað privata initiativid vil koma at gera tað, ið er at gera. Landið má taka sær um reiggj. Landið, tað vil siga teir stýrandi, má fáa fram ein plán frå kkara skílabestu monnum um, hvørji og hvussu nógv skip og onnur arbeiðsamboð, okkum tørvar, og skal hitt almert na, her tingið. lata byggja hesi skip og keypa hesi amboð Viðvíkjandi halda vit yverjir, ið skulu fáa amboðini javnaðarmenu!, at skipini sum rekul eiga at verða givin fiskimonnum sjålvum til út arbeiðing. At fiskimenn lata nakað sjálvir við vvirtøkuna av skipunum er rætt. Men markið, rímiligt og Leygardagin | | Blaðið verður BROÐURSKAPUR z bilagt á posthúsinum, og apríl 1944. kostar kr. 1,50 porto um fjórðingsárið 18. árg. ið sett verður fyri, hvussu nógv i 11 5 ; 8 sett så rn ' A línu- og snøris- fiskimadurin í minstalagt eigur at | leggja til, eigur at verða sett so | 7 HO lågt, at allir driftigir og ansnir | vel u Í fiskimenn skulu hava meguligleika at kunna yvirtaka eitt skip. Attu , javnaðarmenn meirlutan á Hitt versta við at keypa fískin ístaðinfyri at royna at fiska hann sjálvur er, at so fáir menn sleppa við tingi, var tað eingin spurningur, ; , i , | ; Fitt reiðarí t. d. í Vági, id eigir um Førovingar hngu tey tørvandi | » . , : : } | 3 tey herligastu skip til nútímans arbeiðsamboð. so framt tey yvir- | Á LA: ; ) Í veiðu við snurruváði ella línu, 1øvur vóru at fåa fyri pening og . . 1 11 | Fr > > | letur tey sigla við fiski, ið keyptur til hampuligan prí ro Fø Á 5 1 er í Íslandi í felagsskapi við einum Men javnaðarmenn áttu íkki meirlutan á tingi. Uppskotið fall tí Fólkaflokkurin og sambandsflokk urin vóru ímóti at taka ta av javnaðarmonnum ávístu hundrað procentssteðu fyri at tryggja arbeiðara fiskimannastattinum tev tørvandi ambod O Sum landið nú liggur er tað bert evurslítið, ið hitt almenna kann og vil gera fyri at loysa amboðsspurn ingin, 10 er høvudsspurningurin hin mest brennandi lívsspurningur hjá Førovinginum í dag Fólkaflokkurin og sambandsflokk urin: tóku ta privatkapitalistisku tøduna, at landið skuldi líta á, at teir prívatu sjálvkravdir skuldu onnur amboð Fólkaflokkurin og sambandsflokk keypa skip og urin saman í at vísa ábyrgd gingu ina, fyri fiski- og arbeiðsmannsins vælferð, frá tf almenna yvir á tað privata Hesir fok mannsins og arbeiðsmannsins lagnu, kar hava lagt hski lív og vælferð í henpurnar á teim einstaku, á teim ið sita við pen ingavaldinum Hetta skulu fiskimenn vita iv hesum kann hin ognarleysi iskimadurin sjálvur rokna sínar kjansir út fyri at fáa skip, at verða eigari og harri yvir amboðinum, hann arbeiðir við. Neyðars mfiskimadur! neyðars arbeiðari ! Nær verða tit at vakna?! Hvussu leingi verður tað at dnast peningavaldinum at blinc tykkum, doyva og tølla tvkkara AN Sr kkara evnir at sigge vat 3 tri} 1:11 10 er tykkara polittkkur, tykkara 1 = eið? Nær verða tit at fylkjast við inum vaknu og /stríðsfúsnu arbeiðarakammirátunum í Norðan- londunum Nær Hjálpið treingjandi børnum! stråfelagi fyri Islendingar 6 menn uppá skipið sigst. Hvussu tað, skulu ikki minst menn Er tað avtala« millum reiðarar og fiski- Ein ið so statt rekkur longur enn til Eitt annað reiðari, ið arbeiðar arnir og fiskimenninir sjálvir eiga, er vid hvørjum skipi? tað bara ein vera lóg, ella er menn? avtala ikki hevur roynt at keypt sær 3 av hesum gomlu sluppunum Fyri Í , at fáa flestum monnum »kjans« hevur tað gjørt tvey av skipunum til línuveiðu. Hitt triðja hevur tað latið til snerisveiðu Tað eru um &2 menn við hes- um skipum tilsamans. Eg haldi, at arbeiðararnir sjålv- kravdir skuldu roynt at gjert skip síni ut til fiskiskaps heldur enn at lata tev tufla við 6 á 9 monnum sum farmaskip hjá Is lendingum Vilja reiðararnir ikki tað, átti um reiggj. 30 landið at tíkið sær | mangar lógir eru gjørdar í hesum tíðum. eisini fyri at veita arbeiðs | leysum arbeiði. Tað er tó ein lóg, | sum tingið ikki hevur gjert, tað er ein lóg sum áleggur skipanna | eigarum at lata tey fara at fiska so 15—20—30 menn kunnu koma við hverjum skipinum ; Øll heima kriggsårini havi eg ligið Havi roynt at sloppið við men einki skipi, hóast eg var mill- einumhverjum borið til teirra, ið vid sær til Íslands .og Grøn hevur menn tryggjadu at | um | koma | | ; fyvrsta rættin rðin haví lands. Ég skuldi átt krók. v Kortini konu Men eg eri settur sum straffaður fangi konu og bern g børn, sum eg elski meiri enn nakar reid- 2C av teimum feldu nakar løg- upp- um ari ella tingsmonnunum, sum skotið javnaðarmonnum forhýringarkantór. Ég og bern, sum svelta. Konu og bern nja eigi konu ið eins og eg sjálvur havi ilt við at halda afturi forbannilsi yvir teir | og tað samfelag, id soleiðis kalt g harðhjartað seigpinur og drepur