leygardagur 21. oktober 1944síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
FRÆILSI
Nr. 41. á
oyru á 3.
Lýsingaprísur fyri petitreglu:
síðu, 30
og
-FOROY
SOCIAL-DEMOKR AT
JAVNAÐUR
jo oyru á
1. síðu
Leygardagin 21.
Bladid
oktober 1944. kostar kr
erdur
1,50
BRÓÐURSKAPUR
bílagt á posthúsinum, og
porto um fjording: årid
årg.
Kolamálið á tingi.
„Privatisma“ og
P M. Dam
ur neyvan verið hildin á tingi, enn
Legnari tala hev-
tann, ið løgtingsformadurin helt í
kolamálinum.
Hon
MÍNUS,
Vit eru í kolaneyð.
fáa kol
merkti eitt einasta stórt
Uppgávan er at
Allir
stórsti
væntaðu ti, at hin
ið situr við
menn
bólkurin á tingi
stan hverjari
at sýna
nakað, ið
kundi tryggja Førovingum kol,
meirlutanum í na
tingnevnd, at hann fór
sína megi, kundi ávísa
Men nú trínur hann fram við
einum áliti og einari talu, ið ikki
ber í sær eina einastu von fyri at
fáa kol.
Tverturímóti
Hann leggur beinanvegin alla
herslu á at gera av við ta lítlu
vónina fyri koli, ið vit hava
Var tað ikki ødiligt at hoyra
okkara håttvirda løgtingsformann
standa og tala í 3 korter og ein-
ans leita fram alt tað, fO hent er
av vannlukkum í Rangabotni
Avísa
hvussu dýrt hvert tonsid av koli í
í mongum føri blóðkeivt
Rangabotni er tí almenna.
Meðan
Anna alt
minu
hann
tað
ssíðuna so
spenni ég Ut
ringa fram og gera
stora sum megu-
ligt, leggur hann alt tað burtur úr,
ið
Vvvtt
sta eitt furstáilsisljós
kann ka
málið.
eitt orð vannlukkuna
ið stóðst av at fjallið skrædnaði og
tað, at niurfallid varð so
av og
Íkki um
gjardi
stórt, at útkoyringin gróti
leiri kom at verða dýrari enn kola
heggingin
Ikki eitt orð um, at tað var hetta
skrællið, arbeiðar
máttu meginpart
sum gjørdi, at
arnit rýma frå
inum av grevstrarholunum
Íkki eitt orð um, at hin bretski
serfrødingurin hevur sagt:
17 tað var trot uppá skil a
leiðsluni a ið
hevði orsakað skrællið og hitt aði
liga nidurfallid, og
kolahøggingini,
hetta brekið var komið fram
„Í
at
við tað sama, arbeiði byrjaði,
farin
gott
at um kolagrevsturin var
rætt fram, vildu vit havt eitt
kolanám, ið kundi givið nógv og
toluliga bíligt kol,
af vit eiga
at halda fram við
teim nýggju kolaholunum,
„negalivismaá““
flokksins dråpsstødu á tingi.
Th. Petersen fortalar seg og opinberar, at tað at „ein klika" av arbeiðar-
um fær arbeiði, er, grundin fyri, at hann vil steðga arbeiðinum.
|
|
merkir félka-
komið
ton
at hesi holini vildu at
givið okkum um
um 15000
vit gjørdu sum hann í einum longri
skrivi gjølla ávísti okkum
Ikki eitt orð
Bretlandi høvdu hngið reint at vita,
um, at vit frå
1
at vit ikki ingu meiri kol, Tvørtur
verða
ímóti kolatiiferslan vildi
minkað !
Air,
løgtingsformann, skiltu,
ærada
tað
Hann
Vann
sum hovrdu tann
at Var
eitt mál, hann stevndi imoti,
vildi fáa lagt skyldina fyri
lukkuma niður á Arbeiðsmannáa
hitt almenna eina
sligið
ikki annað enn bera
kolavirki og
ferð
almenna
oo
enn fåa fast, at hitt
kann
seg býttliga at, ovdileggja alt, tað
hendi.
tað skal
spilt
hevur í
Men
at
ikki eydnast hon |
um fåa arbeiðararnar á
Tverovri óforskvit. Teir hava eis- |
sína arbeiðsæru at verja. Teir
tað rætt
int
skulu fáa tær sømdir og
vísi, ið teir eiga krav uppá at fáa
við
parta-
Yrbeidararnir tóku fyrst tå
ið hitt
felagið hevði givið upp
tað
og fyri at bjarga Fer-
pr ivatkapitalistiska
Teir gjørdu fyri at bjarga
sær arbeiði
ovingum kol,
Teir hava kuld i, at kola
onga
grevsturin er skeivt skapaður av
fyrstan tíð
Ólukkan vat
spilt, tá ið teir tóku við.
Teir
evka,
hend; minan var |
bundið |
Eina langa tíð arbeiddu |
hava ongar bjellur
sær
teir fyri nógv minni enn tímans
lenina Teir hava ongatíð hngið
| |
meir enn akkord- og vanliga tím- |
|
ansløn enn og minni nakað
og
»tantiema« uppá 2800 kr sum
harra. Ziska hevur sagt ósatt um
let
|
|
|
Úttanfyri breggja hesir stórreyp- |
andi flokksmenn av, at kunna alt,
makta alt.
alt, Og sí
duga nog
breggjaðu teir, at teir ingu næstan |
Førova fólki at velja
ið |
synd |
eitt fleirtal av
seg á ting. Folk trúðu, at tá
vildu teir
ið
maktaðu alt
teir komu á ting,
sum revstmennini, kundu
seg
alt, dugdu alt
Men hvgg at teimum nu! Lurtað
eftir teimum !
So brátt teir komu inn um
tingdyr kvukku teir niður í einki.
Ein hovrir bara »venanina« frá
teimum, at teir sum alment umboð
vorðnir
nu
Rísarnir eru
Hvat
og arbeiðsmenn,
at
kunnu einki
til smáar dvergar. siga
teir fiskimenn
he:
allir
ið
storbrøgd á tingi
menn til
Hvat
klæðini
fólkaflokks
at gera
valdu
iga teir,
ið næstan skræddu av sæt
fyri at fáa valt slíkar
finan og
Ja,
ið
her á tingi ganga smokkadir niður
Kjalbro
Th.
siga teir um hesar menn,
UM
cer
risar
bankmagnatin Petersen?
hvat
evnalevst
Hvat
risar
vorðnir
og
Í einki, eru
skattagrátandi tinginventar?
ið
men
1}
allir Ferovingar, SÓU
síga
í hesum anonnum, sum nu
megu nýta sjóneyku fyri at fáa
eygu á teirra »brøgd« á tingi?
Teir teirra flokksmenn
við
framaná kasjettuni og
Alt
nasjonaliseran
og ganga
fråmerkjunum privatismu«
»negativismu«
EIN av-
Vid
merg-
aftanå, teirra starv et
av Vørovum,
sínum æviga trýstandi og
prædiku fyri ungum og
alt
stjalandi
eldri um, ál sum er alment
t. v. s. sum landið, alt fólkið, hev-
við
dugir einki
eitt
deyðsdemt,
ut at gera et
næstan bein
við
hesum sjongt hava teir dripið hugin
ja, er
anvegin forbannilsi
og trongdina hjå unglingafjøldini at
sig a
g
Landið og fólkið fyrst, mini evni,
skil, alt
landinum.
kraft vil
varðveita øllum,
mitt min eg
ottra ærr, Less
kraft
heild
mið
vælferð, tess góða
styra, at
> Í al
at
min æra, mitt
11, vera
og mál!
bretski
tað er
Rangabotni
Profe Ritzon,
sigur. at
»arin nin
koleksperturiv
ivalevst til av koli í
Hann hevur mælt til at halda fram
við teim tveimum nýggju kolabrot
Hann stur
unum Ur, at ein grev
eftir hansara åvising vil geva kol
Vit halda, at umstødurnar eru
vit íkki kunnu forsvara
;oleiðis, at
ikki at fylgja professarans ráðum
Vit vóna, at vit við at fylgja teim
vilja koma at fåa ko!
Men skuldi tað misevdnast, so
vit íkki fáa kol nóg skjótt og har-
avemegu hava bretskt kol, vita vit
at bert við at kunna sg, at vit
hava gjert alt, fyrst og fremst
tað sum harra Ritzon hevur ávíst
okkum at gera, kunnu vit við
fullum rætti og fullari styrki koma
til Bretar fyri at krevja kol, so vit
ikki verða át síta við kaldar
steinar.
Gera vit harafturímóti sum fólka-
flokkurin skjýtur uppá, nevniliga
tverturímóti sum hin bretski ser-
fraðingurin hevur kravt av okkum
o eru vit vísir í, at Bretar vilja
iga við okkum
> Tit kol Tit hava
i roynt at bjarga tykkum sjálvír.
fáa einki
ikk
Tit tverturímóti sum
hava gjørt
tykkum,
Tit
kaldar
eksperturin, Vit endu
kuldu nú
tit
segði, at til
tað,
'
steinar.. JK
gera,
um um sita við
Thorstein Petersen segði í ødini
P, M. Dam vil
vid
1
fyri at bjarga arbeiði til
bara halda fram
olahøggingini í Rangabotni
eina litla
Li
»kliku« av arbeiðarume
» Thorstein
V. Dam svaraði
orð sýna, at
P
Petersens hann vil
stedga kolaarbeiðinum fyri at forða
at svein lítil klika« av arbeiðarum
vælsignað við arbeiði
Tað
kol og
skal verða
Míni
haldast
má
motivir eru
fram fyri at fáa
fyri at kunna krevja kol frå Bret-
vit koma at hava ov lítið
At tað samstundis gevur
arbeiði, gleðir
mél í politikki er
um, um
koli
arbeiðarum
Mít
fyr:
av
meg,
mið og
st og fremst at veita arbeiðarum
g
arbeiði, arbeiði
fiskimonnum
og aftur arbeiði. Tí arbeiði er
grundin fyri ellum framburði og
er treytin fyri, at fólkið kann liva
uttan trot og uttan ótta fyri dag-
ligum breyðie
Fiskimenn
og
. F
løgtingid.
Øll skilafélk eru greið vvir, at
tíðin aftaná kriggið verður ólík
tíðini vit nú eru í og ólík tíðini
áðrenn kríggið
Fyri okkum fiskimenn eru tíð-
irnar soleiðis nú, at nakrir eru
slopnir at sigla og hava vunnið
væl, og fleiri kundu verið slopnir
at siglt ífall uppskotið frá javn-
aðarmonnum
hevði verið
tað fall og
at menn,
tímað at
liva
um hýringarkontór
met
verið
i hava
hava nok!
trodkad
harviå
fiskimenn
samtykt á tingi;
hevur
fylgjan
sum ! mong ar IKK
ti tell
fiska,
at av á landi, hava
seg umborð at sigla, og
tikið te sum
nláss
skuldu átt
Bara ein hevur dugað at hildið
eg góðan vin við reiðararnar, s
um tað
blað
Djur
er hann sloppin at sigla
so er sjálvur fólkaflokksins
stjóri harra lærari Haakun