mánadagur 4. november 1946síða 2

4. november 1946 FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR Félkaatkveðan er nýggja grundarlagid. Víða hvar um landið, hús úr húsi, ganga fólkaflokksmenn nú og rópa f oyruni á fólki, at stjórnaruppskotið var tað longsta, sum danska ríkisstýrið kundi ganga fyri at bjóða foroyingum sjálvstýri. Hartil og ikki longur, og tí muga feroyimgar nú ganga loysingar- ella kvettingar- vegin og velja fólkaflokkin. Hetta eru svartastu ósannindi, sum fólkaflokk- urin her tútar fólki í oyruni. Danska ríkisstýrið hevur ásannað, at stjørnaruppskotid er burtur- fallið og kann íkki verða tikid upp aftur, og tá stýrið hóast tað býður okkum nýggjar tingingar um stjórnarmálið, so skilir hver maður, at tað er upp á eitt víðari gangandi uppskot enn stjórnaruppskotið. Annars vóru nýggjar tingingar skilaleysar. Eisini vita vit, at við Erik »Hroar« danskir politikkarar, sum komu her upp við Eriksen ráðharra á odda, hava latið orð fallið um, at tað nýggja grundarlagið, sum næstu tingingar koma at byggja á, verður stevnuskrá gamla sjålsstyrisflokksins, og tá nú tað uppskotið, sum javnaðarmenn settu fram á tingi síðsta heyst, liggur tætt upp at stevnuskrá gamla sjálvstýrisins, vil tað siga tað sama sum, at samgongan millum gamla sjálvstýrið og javn- aðarflokkin hevur allar meguleikar fyri at fáa sín politikk í stjórnarmálinum framdan, um feroy- ingar við valið 8. nov. seta menninr á fjølmentar inn á ting. lista C Henda steða danska ríkisstýrisins er gjølla samsvarandi úrslitið av fólkaatkveðuni, sum segði, at føroyingar ynsktu meira sjálvstýri enn tað, søm stjórnaruppskotið beyð. Feroyingar! Veljið tí samgonguna millum javnaðarmennn og sjálvstýrismenn, Harra Gl. Eliasen, Eg havi lisið grein tygara í »Før- Skilji av tygum eru ímóti henni, at loysing. Tað eri eg eisini. Men tað, ið eg íkki skilji, er, at undirstreymurin í grein oyatíðindie. tygara móti loysing er álit til sam- bandið. Og enn skilji eg tygara »fina«, men harða og órætt- vísa álop á minni socialismuna. Eg fari tí sum maður, ið hevur hildið av tygum, at loyva mær atsiganekur vegleiðandi orð til tygara Hvussu kunnu tygum hava álit á sambandinum. tå ið segan, hin pelitiska søgan, sigur okkum, at sambandið er tann flokkur, ið við illgitan trýsti loysingartankan ella »ideina« inn á fólk, tá ið sambands- orðið »separatist« (lovsingarmaður) aftan á Jóannes bónda Patursson og so góðar Danavinir sum J. H. Poul sen í Skopun, S. P. år Konoy, Símun av Skarði o. Á. Hetta gjørdi hann í eini tíð (1906), tá ið Jóan nes bóndi og aðrir yrktu »hymn- ure til Danir og ikki droymdu um loysing. Men sambandið hevur ikki fermaðurin Effersee tveitti bara føtt navnið >separatiste. Tað hevur við steðuni síðan 1906 kanska sterri lut í åtviklingini móti loys ing enn Jóannes Patursson og fylg- Ti við í Navn« at berjast hart og ofta við ljótum ismenn. >Danskhedens vápnum móti feroyskum LISTA máli í kirkju, skúla og við rættin hevur tað skapt eitra »øsing« Og £ , sinnisrering móti Denum, sum væl er órættvís, men sum hevur gjørt vidurskiftini Dana Ferovinga og millum sovorðin, at lovsing nú stendur á dagsskránni Minnast tygum ikki, hvussu ll sintur formaður sambandsmanna við sínum monnum mótmæltu, tå ið føroyskt mål vann rætt í kirkjum? Minnast tygum íkki, hvussu for- við og maður sambandsmanna saman Kr. Djurhuus, Johan Poulsen hinum sambandslegfingsmoununum ferdu mótmæli tillegtingsins gerda- bók ímóti føroyskum sum løggåvu máli og noyddu amtmannin til at sýta at seta før- oyskt Hetta mótmæli skapti eitt ødiligt samtyktina um sum lóggávumál í gildi, stríð og varpaði gamla sjálvstýrið tingi og gav fólkaflokkinum, ið nú er vorðin flokkur, 6 reinan út av reinur loysingar- menn afturat, næstan meiriluta? Hava tygum íkki lisið uppritið frá teim munnligu samráðingunum i Keypmannahavn og sæð, hvussu og oddamenn Johan Poulsen Djurhuus sum talsmenn fyri sembandið fingu Knud Kristensen statsministara til at vera treiskan og seta alt upp á brettið: leysing ella uppskot? tygum ikki sæð, at Kr. Djurhuus og Jóhan Poulsen, ið báðir enn eru ríkisstýrisins Hava fremstir oddamenn sambandsins, ikki vildu ganga vid til nakað, men brigdandi og illstødubirtandi nokt- aðu alt, fullkomiliga uppskotsleys- ir? innan fyri sam- bandskandidatarnar hava íkki skift stødu, Við at hjálpa sambandinum steðu á Eliassen næstu ferð bakgrundina Teir leidandi at fåa eina sterka tingi, hjálpa tygum, harra CI, til, at félkafløkkurin fær ta neydturiligu av malsjønskheit og treiskni til at vinna ein reinan loysingarsigur vid fólkaatkveðu ella legtingsvali. Vilja tygum íkki loysing, harra Eliassen, mega tygum venda sam- bandinum ryggin og velja lísta C, ið er tann einasti listi, hvers kan- didátar hava einastjórnarsteðu, sum kann igjøgnumførast uttan at skerja ríkisfelagsskapin og felagsrættindi- ni, vit eigå saman við Dønum. Hvussu kunnu tygum annars fáa tygum til at síga í almennum blaði, at sambandsflokkurin arbeiðir líka so væl sum secialistaflokkurin fyri socialari forsorg? Vita tygum ikki, hvat ið formaður sambandsins segði Fer>yum niðri í Danmerk, at í høvdu børnini at forsyrgja teim gomlu? Vita tygum íkki, at sam- bandið saman við fólkaflokksmonn- feldu um at um (tá Jóannesar mennum) javnadarmannauppskotid veita teim gomlu somu hjålp sum úti á landinum niðri? Søleidis hevur sambandið verið. Tað hevur ikki skift Vit tað verður at bera seg at á sama »progran)m« vænta, at ella menn. mega ti hátt í komandi degum. Hvussu kunnu tvgum, harra Eli- fólk SOX ialist- asen, fåa tygum til at ræða við ti gomlu grýluni, at statín taka allar arnir vilja lata driftir, sum maður og menn hava fyri, tá ið hatta er ósannind, ti eingin hevur barst tygum vita, at verið heitari talsmaður enn social og síni atboð, istaflokkurin fyri, at fiskimenn skulu landmenn eiga bátar, skip og virki á landi, meðan socialistaflokkurin er imóu, at pri vattrustar skulu kunna knekta og útsúgva hitt meiniga arbeiðandi frammi, at hitt fólkið. Teir hava ti almenna skal yvirtaka og vinnulivi, ið bankalagið aðrar høvudsædrar í okkara nú einstakir trustar valda og útsúgva fólkið við Veljari, Hjålpargrunnurin fyri darbeidstørar fiskimenn, Umsóknir um studning í ár verða at skriva á blankettir, ið eru at fáa hjá kommunustýrunum, og at innsenda við læknaváttan áðrenn november. 20. STJÓRNIN. VELJIÐ LISA C- Nr. 43 Tað kunngerst fyri slekt og vin- um, at kæra kona mín Julia er deyð. Jarðarferðin verður týsdagin frá Glyvrar kirkju kl. 2 s. p. Foen M' Joensen, á Glyvrum. Át boyggja seg fyri fólkadóminum. | sínum aftursvari >Ein exclusíón e sum Jákup í Jåkupsssovu hevar sent út, hvarí hann greiðir frá sín- ari steðu á tingi, blaðsíðu 7 nekur orð sigur hann á per:ónliga til mín, og skal eg so statt svara honum aftur. Jlann sigur: sat lata legtings- sessin frá mær til fordeil fyri næsta mann man broyting við tað at eisini hann, mær kunn- ugt, vil boyggja seg fyri fólkadóm- onga gera, inum. At eg, um eg kom á ting, vildi boygt meg fyri einum fólkadómi, er satt. Men at eg í ti fyriliggj- andi spurningi vildi gingið saman við fólkaflokkinum og proklamerað ein leroy-kan stat við bert 33 ” av Føroya veljarum aftanfyri seg, tad hevdi eg sum demokratur ikki torað at gjert. Tað eru teir, ið ikki vilja hoyra talan um procentforholdið við at- kveðuna, men skal nakrantíð brúka tað, so má tað vera, tá ein slik broyting skal gerast, sum nu viðvíkjandi okkara ríkisrættarsteðu. ein Eingin stjórn í nekrum felag hevði torað at broyta eina felagslóg við slíkum procentforholdi, uttan fyrst at kalla saman til nýggjan aðal- fund og harsamráðastav nýggjum um broytinginu, Tað sama átti at verið mannagengdin hjá tinginum nýggj samråding, áðrenn endilig avgerð varð tíkin. At enda skal eg nerta við orð- í hesum fer: ið sstemmukúgvr, ið einans greiðir atkveðu, sum flokksformaðurin býð- ur.e Á teim flokksfundum, eg havi verið, hevur formaðurin aldri givið ordrar, hvussu atkvett skal hava verið, men ell mál hava verið sett til uwrødu og meirilutavidtøkan hevur altið verið fylgd í og hverjum partamåli, uttan mun hvat stødu formaðurin herur tikið. Tað er ti ein sjålvfylgja, at ein maður, ið ikki vil boyggja seg fyri men ístaðin einum eini flairtalssamtykt, gongur saman við eðrum flokki og atkvødir móti sínum partamonnum, má blíva excluderaður. Facob Nielsen Prentaranæmingur fær pláss beinanvegin. Armold Østers prentsmiðja.