leygardagur 15. januar 1949síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
SOSIALDEMOKRATUR
FRÆLSI JAVNAÐUR BROÐURSKAPUR
í 2 ; jø |
| Lýsingarprísur fyri mm: 12 oyru á | . : Blaðið verður bilagt á posthúsinum, og
Nr. 2 | síðu, 10 oyru á 3. og 4. síðu | Leygardagin 15. januar 1949 kostar kr. 2,00 + porto um fjórðingsárið 23 árg.
Teir taka lúkurnar av Kommunistar i Kina stóð eisini væl til hjá hinum
hi mr . 77.3» | følkinum.
í | LE taka ikki við friðartilboði lí en:
Í 14. september undan jólum | Sambandsmenn mundu ikki fara Einki kundi bata arbeidis-
stóð tað merkisverda »bekenn- | og offra seg naknar at fremja Kinesiska stjórnin beyd Kom- | leysum arbeiðarum at venda
ilsic ella »uppdagilsi«, at Fólka- | sjálvstýrismálið, sum gamlir | munistum frið og semju, men | sær til slíkar tingmenn vid bøn
flokkurin hevði altíð havt eitt | Sjálvstýrismenn søgdu seg hava | hava teir nú sagt frá sær friðar- | um arbeiði ella arbeidislovsis-
»lik í lastini«, og hetta lík var | droymt um og strevast at vinna | tilboðið. Teir hava gjørt harðastu studning. Svarið, teir fingu, var
Vinnuflokkurin! Jú, soleiðis kom | fram til eitt langt lív. alsókn á býin Tientsin í Norð- | tað, at slíkar spurningar kundi
fram úr blaðnum. Og vit halda, Ein kann siga, at føroyskur | urkina, sum verið hevur undir | ríkisvaldið ikki greiða. Tey við-
at hetta var merkisverd kunn- | politikkur serliga tjóðskapar- | krignum. Teir draga hermenn | urskifti høvdu vinnumålamenn
gerð, tí menn, sum kringstanda | og sjálvbjargnispolitikkurin saman til miðfrontin og standa | um hendi.
14. september hava langt ífrá | hevur lagað seg sum ein sorgar- | á bakkanum á hini stóru ánni. Tað eru hesi ólíkindi, ein
altíð viljað verið við, at Fólka- | leikur: Verunliga tjodskapar- | Hinir standa hinumegin. nýggj tíð — tó við mongum
flokksskútan sigldi við einum | hugað fólk, sum av fullum — hrekum — roynir at taka av.
gomlum líki í lastini. hjarta unnar hesum landi og | Góðir menn hava tikid hug-
Ein skal nú ikki vera so lang- | fólki hitt besta og vildi stríðst | Jedar sjónir frá heimsins frægastu, frá
mintur at minnast, at hesir menn | fyri at vardveita alt, sum eyð- | skjóta enskar flúgvumaskinur niður | øllum tí besta í mannaættini.
- hø Í
mettu skútuna, sum Fólkaflokks- kendi hesa tjóð, fór í bardaga Álvarssom hending er borin á Hesir menn bera fram, at tað
menn mannaðu, at vera hina | hvort móti øðrum. Og teir, sum | í stríðnum i Palæstina. Jødar | er eitt uppiborið krav hjá hvørj-
einastu, sum líkinda folk var hava annað í huga enn verunligt | hava verið so naskir, at tejr | UM Manni at fåa arbeiði. Rætt-
innanborda á. Haðani skuldi | frælsi fyri eitt fólk, saman við | hava skotið 5 enskar flúgvu- | urin til arbeiði — arbeidisins
Foroya bjarging koma. Har var | hinum, ið við øllum brøgdum | maskinur niður. Og var hetta | Signing er so sjálvandi sum
»kærleikin til fosturjørd«, og ; hava lagt seg eftir at týna tjóð- | eisini innanfyri egyptisk mark. rætturin til luft og vatn. Eingin
slíkir menn skuldu leggja lunnar | ina og øll hennara eyðkenni, Onglendingar hava átalað og rættiligur, frískur maður rýmir
undir landið. Alt hitt var | draga vinning inn undir seg av | sent skriv til umboðsmann | Úr slarvi og leggur seg í leti.
landasvik, húskallaslag, ið best | hesum innbyrdis stríði. Ísraels í S. T. — Jødar aftur- | Tað kunna vera menn, sjúkligir
var at koyra av landinum, um | Men tað klårnar, og so hvort | ímóti átala, at Onglendingar | á Ymsan håtl, sum leggja seg
tað íkki vildi lata seg síga 08 | sum tikid verður av, man meira | hava sent herskip til havn í | heima, men teir kunna teljast.
geva seg undir. | koma 4 Di Fransjordanien. Tad er sálarligur óreinskapur,
Men nú er uppdagað. Nú eru | lá ið vit kasta øðrum hvørjum
lúkurnar tiknar av, og nú er | manni fyri, at hann tveilir ar-
lastin lítið dámlig. | A AT LØNA LE Í IGANGINUM.. heiðið frá sær og krevur at
. |
Løgið er, at menn, sum hava | verða føddur av hinum al-
UB É | Fær umbølingar av ringari | stendur væl til allastaðni, tå ið
skil, og sum skuldu kent nú- | | , menna.
; Lít , … „| og rangari samfelagsskipan, sum | væl stendur til hjá teimum Á á ; 21;
tíðar politisku søgu Forova, nú | 7... | Hvør einasti rættiligur maður
, ven : i | nålidin hevur roynt, hava målt | sjálvum. Teir eru sum struds ; =: ; =:
fyrstani láta sær til af vita, hvussu | Å ; Í ASNA Pí | | Á lå ; ynskir arheiðisevni og arbeiði,
. ie ; ikki | beiskari mólstøðu frå mongum | urin, ið stingur høvdið undir |“ Å . i
vorðið ið Ella man tað ikki | ; 14 í á ; á. og hvør rættiligur maður má
; ) ge | hornum. Rovndirnar at skapa | veingin, tå ið vandi er á ferð, : LL: :
vera, tí teir sjálvir kenna seg) : oo Í í ri Lu: siga, at kann ikki hitt privata
Á ; í frægari kor hjá teimum ringast | tí tå ið hann íkki sær vandan, | 25" ; 0
persónliga sviknar, at bakslátt- | 0, j AAA | Á fyrilakssemið fáa honum ftað,
. 5.09 | støddu og vera lóggávuna rætt- hann væl hugadur og kennir | “. j i
urin kenst so harður? | ; Te ; | ; : må hann venda sær til landsins
| vísari hava íbirt illstøðu og ill- | seg tryggan T | +44
Øllum er kunnugt, og mevlad | í ; - styrisvald, og tað má gera tiltøk,
BP tanka vida hvar millum teirra, | Teir tos: lelivang og al á =: : ;
er tað uppí saman, at Vinnu- | . tl; sn áls | er losa um leligang og al | so arbeiðisloysisbannið verður
sum ikki halda seg liva á skugga- liv | Rr Á og:
; ; iva av almennum gavum, og tá | tikið av landsins borgarum.
flokkurin fór uppí hin konserva-
tiva, afturhaldandi, partin
Sjálvstýrisflokkinum, og so varð
Folkaflokkurin.
av
gitin
Men tað var ikki í national- í
!
ari fevning, at hesin nýggi po-
litiski flokkurin var gitin. Hjún-
varð knýtt av figgjar-
vinnuligum grundum,
til
kundi
arbandið
ligum
tað
vanda, og
tálma ti.
og
gjordist ein
giftarmål
»sosialn«
eitl
Eingin hevði hovrt ella gitt, at
Vinnuflokksmenn høvdu barst
tyri sjålvbjargni Føroya. Men
var tað ikki løgið, at hin >góði<
parturin av Sjålvstyrisflokkinum
skuldi lata seg blinda, ja, hjart-
aliga signa mangan góðan Sam-
bandsmannin, sum vendi frå og
gav seg upp í henda nýggja
Nokkin. Tí teir máttu duga at
skilt, at menninir úr Vinnu-
flokkinum og hesir umvendu
síðuni í samfelagnum.
Henda flytur
at letigangurin skal verða løntur.
mótstøða fram,
Sosial lóggáva og arheiðisloysis-
sludningur gera tað, at maður
leggur all arbeiði frá sær og
verður einki at týma al gem.
Hin, sum arbeiðir og virkar,
skal føða letingin. Hansara pen-
ingur, sum vinnist við dugna-
skap, strid og strev, skal verða
píndur frá honum við skattum,
yvirvaldid við øllum ráð-
at til
sum
um
handar.
rovnir ræna sær
Sissast vil og sela vit okkum
í stillum og hugsa, síggja vit
beinanvegin, at hetta er ein øv-
ugl, svørt mynd av ti, sum fram
fer. Hesi hørðu og beisku orð
koma frá monnum, sum eru
einovgdir og sjálvgóðir, sum
halda. al ognir og ræði teirra
eru í vanda, og sum halda, alt
>
er tað nettupp hin gamla sam-
felagsskipanin, sum styrkti leti-
gangin og njótingina — men bert
hjá vissum stættum í samfelagn-
um. Hesir stættir vóru føddir
til at ráða og taka róman av ti,
sum arbeiðið gav av sær.
Arhcidarin skuldi hava eina
løn, sum skuldi vera so fræg,
at hann ikki beinan vegin doyði
í hungri. Hann var eill arbeidis-
tól einki Hevdi ar-
beiðisharrin ikki brúk fyri hon-
varð hann rændur — og
målti hann um,
hvussu hann og hansara skuldu
og annað.
um,
so sjålvur
liva.
Landsins lóggávuting vóru i
hondum á afturhaldinum, teim-
um sum åttu arbeidistilfarid og
arbeidisambodini, og teir høvdu
ta góðu liberalislisku hugsanina,
at tå ið væl stóð til hjá teimum,
Somuleidis vid studningi frå
ti almenna. Hin illa staddi
um so sjuka ella elli hava boygt
hann — hevur krav upp á at fáa
hjálp frá samfelagnum; og
somuleiðis hevur samfelagið
skyldu at koma limum sínum
til hjálpar, tå ið ástendur, og
teir ikki kunna sæta sær sjálvir.
Mannfelagið er eftir humanum
sjónarmiði ein slekt. Og eins
og slektir, skyldfólk, standa
saman, um rætt skal vera, og
hjálpa hvør øðrum, tá ið tað er
fyri = neyðini soleiðis eigur
mannfelagið at stuðla hvor øðr-
um, tá ið áberst. Og tað gerst
ikki til lílar, uttan stýrisvaldið,
sum er fólksins umboð, gongur
undan.
Ein køld og fryst stýrisskipan
hevur ikki minstu skuldina fyri
ólagið og ófriðin, sum verðin
líður undir. Men ikki tykjast
afturhaldsmenn enn at hava
lært. — Teir taka kanska eina-
ferð við lærdóminum, men lá
ið ov seint er.