leygardagur 29. oktober 1949síða 1

FØROYA LANDSBOKASAVN FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR FRÆLSI JAVNAÐUR BROÐURSKAPUR Lýsingarprísur fyri mm: 12 oyru á | Blaðið verður bilagt á posthúsinum, og Nr. 41 I, síðu, 10 oyru á 3. og 4. síðu Leygardag 29. oktober 1949 kostar kr. 2,00 4 porto B fjórðingsárið 23 årg, 200.000 kostaði seinrøkni »Trolkols« »Initiativ« Trolararnir -- “ Rustur og útlegg ? Nú verður nógv sagt og skrivað um ftrolarar. Viljin er ivaleyst góður; men ikki er tað sørt fyri at hugsanin aftanfyri orðini er við atstirðna í >parol- um hjå Tingakrossi. Trolarar er rustur, útlegg, útgjar frá politikkarum til bygd- ir og nógv meira við út... Lat ein gamlan sjómann hervið fáa loyvi at siga, at trolarin er besta amboð, ið tann foroyski sjómaðurin enn hevur haft um hendir. Hann hevur fyri fyrstu ferð á ævuni givið tí føroyska sjómanninum um betri kor. Í fleiri ár hevur hann givið okkum inntøkur í heilt øðrum líki enn tað, vit kendu áður — vit kendu eisini sluppurnar undir fyrra heimsbardaga. Lat ein gamlan sjómann siga við allar ið sita fyri borgum: Verjið trol- ararnar! Teir hava stórar fyri- munir fram um onnur skip her Vit nevna 2: leir hava oki undir sær, tað hevur alt at síga, tá ið fiskur trýtur. Teir kunnu sigla alt árið. Tað hevur ómetaligt at siga og lat meg nevna lað triðja vid, sum eisini hevur ómetaligt at siga. Tað er liviligari umborð í teim smærru vónir hjá okkum. storri teimum enn Í skipunum. Frolarar eru rustur, útlegg... Nei, ikki av tí, teir eru frolarar men av tí, teir eru keyptir ov dýrt, drivnir ov dýrt, mergsodnir við utgerð, ábetingar og fyrisæti. Onnur skip, sum soleiðis eru fyri, standa seg heldur ikki, Tingakrossur; tey verða til rust Setið tykkum allir menn á tingi og lekar, sum og útlegg. niður, góðu tetti teir óneyðugu innløga trolaranna mangan seyrar út fgjøgnum; so redda tit teir. Og minnist til, (um so skuldi verið, at tit fingu ikki peningaroknskapin at balansera) at spurningurin trolarar ella ikki trolarar er ikki bert ein figgjar- spurningur, = sosatt eisini ein spurningur um liviligheit um- borð, okkara menn hava tað betri umborð har enn í hinum skipunum. Tingakrossur ver við at bjarga okkum trolararnar. Hans 0. P. Jensen. Landsstýrisins drálan við sambandsins mót- stødu í málinum um keyp av bunkarkoli til trolararnar. Tidindini siga, at hósdagin fór hitt = bretska útfluttningskolið upp við 10 sh. fyri tonsið. At so fór at verða, var altíð væntað. Nevndin fyri Oyrnafjall vendi sær tí fyri rúmari tíð síðan til Trolkol um at fáa tvær lastir til Oyrnafjall sum retur- farm í siglingini til Narvik. Men Trolkol kundi ikki tå taka støðu, og tå ið tað eina ferð seinri gekk við til at taka eina last og bað landsstýrið um at skipa fyri, at felagið fekk landsins tryggjan fyri láni til kolakeypið, legðist stýrið ella fiskimannadeildin av stýrinum á málið. Og tá ið so sambands- flokkurin gjørdi keypið til eitt gølumål á tingi, varð so leingi drýggjað við at taka endaliga støðu, at kolið kom at vera farið upp áðrenn, og tað verður ov- seint at fáa Oyrnafjalli farm á hesi ferð síni, ið er ferðin til Narvik. Landið statt av ringum, stuttskygdum og í orðs- seinasta verður so ins sanna týdningi Onationålum atburði at missa: 7000 (2 farmar) å 10 kr. Farmagj. (2 farmar) 70.000 140.000 Tilsamans . kr. 210.000 Her kann »Dimmalætting« av sonnum siga, »at skatteborgerne betaler«. — — — — — —.——— HARÐVEÐUR Ymsa staðni frá frættist um harðveður. Miðvikudagin leikaði slík ódn í ensku Kanalini, at øll skipaferðsla steðgaði har. NOREG Longu í vár frættist, at dráttur var í istaflokkinum. Har var bólkur, ið vildi kvitta við russ- in og sleppa sær undan harra- boðum úr Moskva; hesin bólk- ur varð av oddamonnum háðandi nevndur HTitoistar, og ein av høvuðsmonnunum í hesum bólki var P. Furubotten, ið var leiðari fyri kommunistisku deildunum, bardust móti týsku hermaktini í Noregi tey síðstu bardagaárini. Nú er P. Furubotten og ein hópur av »Titoistum« útkoyrd- ur úr norska kommunistaflokk- inum. Uppruddingin er tó ikki liðug enn. Nú verður farið und- ir at koyra út ymsar »Titoistar«, ið hava størv í fakfelogunum. Afturgongdin kommunistar høvdu við stórtingsvalið, man hava oyðilagt nervarnar á leiðsl- uni. tví- norska kommun- ein sum BELGIA Belgiska senatið hevur nú gjørt reglur fyri fólkaatkvøðu um, hvorvítt kongurin skal taka við aftur starvinum. — Kongurin sigur sjálvur, at um ikki minst 55 pst. stemma fyri at honum rættindi síni aftur, tekur hann ikki við. Til landsstýrið Hví verður einki gjørt fyri al fáa Suðuroy gjørdan? Um landsstýrið, verkfrøðings- skrivstðvan og lågtingid dáma at sova yvir hesum spurningi, hava vit ikki hug til tess. Nú krevja vit oyggjarvegin í Suðuroy! geva oyggjarvegin í Sudurovingur. Dupult so dyrt Vegarbeidid i samband vid SEVs ravmagnsverk i Vestmanna sigst at vera dupult so dyrt, sum av fyrstan tid vard ætlad. Vónandi er hetta ikki ein pílur viðvíkjandi tí samlaða kostnaðinum ? Fyrst í vikuni støð Trongisvágsfjørður stúgv- andi fullur av stórum seiði. Menn farnir al nótir í stand at kasta. vóru gera »OYRNAFJALL« Ætlanin er, at »Oyrnafjall« skal taka 3000 av koli til Førovar á vegnum upp til Nar- vik, hagar tað fer eftir málmi til Bretlands. tons í »Foroyatidindi« skjýlur uppá at nýta nakrar av teim gomlu trolarunum til agngoymslu, fiski- flutthings o. s. fr. í vid grønlandsviðina. Fleiri av teim artunum hava alt ov veikan sambandi støru skonn- víst seg at hava motor til grøn- landsfiskiskap. Tær verða nú at fáa sær nýggjan motor til næsta ár. Saltfiskurin Nú man mest sum allur salt- fiskurin í Føroyum vera seldur, og sum vanligt er, tá ið løð- urnar þrísurin upp. Saltfiskatrot sigst at vera so viða um hugsast, at prísirnir verða høgir fyri veturin. eru lomar, fer lond, so tað kann Berlin Politipresidenturin í Eystur- Berlin er settur fastur. Hann er skuldsettur fyri »Titoismu«, so einki er at ivast i, at hann man vera rættur maður,ið ikki letur sær lynda við alt, komm- unislarnir fyriskriva honum. Bókassarnir hjá Landsbókasavni verða Tær bygdir, id vilja hava ein kassa til mugu venda sær til Landsbókasavnið leir Føroya sendir ut í november. láns í veltur, innan 15. nov., somuleiðis lærarar, ið vilja hava ein skúla- bókakassa. Tað verður tilskilað, at nærum allar bøkurnar í køssunum eru nýggjar. Egil sokkin Mánadagin sigldi Egil á sker við Manningin varð øll bjargað av Varðberg. Hesin trolari og Hovda- berg flyta hana heim til Føroya, keyptu hann æt tá tuskað lagt kvivikar- jarnaoynna og sakk. Kvivikingar båtin i 1947 »Nordbugvin« væl alla nógvan pening inn. Tummas partaeigarin »Egil« var tryggjaður fyri ca. 700.000 kr. frå »Uvak«; og hevdi krigstidina og storsti sigst at vera