leygardagur 5. november 1949síða 1

— = FØROYA LAND FØROYA OSTALDEMOKRATUR FRÆLSI JAVNAÐUR BROÐURSKAPUR Lýsingarprísur fyri mm: 12 oyru í | ið v ílagt á sthúsi a Nr. 42 4 + t AR, pt LE | Leygardag 5. november 1949 Blaðið verður bílagt á posthúsinum, og 23 Arg. kostar kr. 2,00 + porto um fjórðingsárið Rúsdrekkamálið Harri blaðstjóri: Gevi mær innivíst fyri hesum í blaði tygara: Eg síggji í bløðunum at rús- drekkaspurningurin aftur er komin til viðgerðar á tingi. Hvussu hesin spurningur verð- ur loystur, hevur ikki einans tingmannaáhuga. Fjøldin av Føroya folki gevur málinum ans, og alloftast plægdi bløðini at leggja uppí við yms- amanna áskoðanum. Men fyri tað mesta eru tað fráhaldsfolk, sum geva meining- ar teirra til kenna, meðan hin parturin hann, ið ikki kann siga seg fráhaldandi letur standa til, og finnur seg í teim avgerð- um, sum lóggávan, nú eina ferð tekur. Hetta er skeivt — meiningar um rúsdrekkamálið eiga ikki al kóka undir loki, og einans verða havdar á lofli av einum vissum parti av fólki okkara. Her eiga allir partar at leggja uppi. Tað, sum í hesi syftu liggur frammi á lingbordi, er eilt upp- skot frá landsstýrinum um al broyta reglurnar fyri skamtan av víni. Skilligt er tó, al hava hug at fáa núgaldandi log yvirhøvur broytta, lí mann og mann ímillum verður hildið, at lingmenn lógin í núverandi líki meira enn nakrantid áður elvir til lógbrot. Annað er ikki at vænta. Fólk okkara er ikki øðrvísi lyndað í so máta, enn fólk í okkara grannalondum, og kann tað sostatt heldur ikki lata sær þjóða øðrvísi lóggávuviðgerð av rúsdrukkaspurninginum, enn la, okkara grannar hava funnið fram til. Hví ikki gera fólk okkara frítt av restriktionum og forboðum. Hvat vunnið undir núverandi skipan. Land okkara er vorðið eill svartabørseldorado. Útlendingar hava vit ólógligari minnst sópa pening inn av spiritussølu, verður spekulerað millum okk- og ikki ara egnu. Smugling er vorðin ein sporl- ur. Rætturin at flyta inn rúsdrekka er vorðin previligeraður. eingin al rúsdrekk- Herheima vilja viðganga, at anytsla er ein individuellur spurningur. Hann er avgjørt »psykologiskur« og má sostatt viðfarast samsvarandi henda verunleika. ' Tad man tvingslu at synist nytta lítið við avleiða ella typpa fyrri persónligari tróngd til rús- drekka. Man tað ikki vera líka so stórt misstak, at skerja persón- lign fríheit í hesum føri, sum tað í nútíðini, vildi verið óhugs- andi at vilja påtvinga fólki við harðskapi eina religiosa áskoð- an. Óhóskandi er ingar skulu verða gjørdir sál- arliga lágir av einum lógar- systemi, hvørs politiski ábyrgd- armenn ikki eiga útsýni nokk til tess at loysa spurningin til hina føroysku fólk- tað, at Føroy- bata fyri asálina. Alt gott at siga um fráhalds- folk og tað arbeiði, hetta fólk ger millum manna fyri at bøta um missbrúk av rúsdrekka. Men fráhaldsrøslan eigur eisini at ansa eftir, at hon ikki verður eintåttad í síni agilasjón at hon ikki, ístaðin fyri at virka hjálpandi, setur seg sum sínum dómara og revsara Av meðborgarum. tusdrekkadjevulin er lagnu- tungur at berjast við. Drykk- juskapur er eitt sålarligt problem — ein sjúka, sum less verri mangur hevur at dragast við Og orsøkin til drykkjuskap er individuel. Tað nyttar ikki okkara loggav- uvaldi at klína vøkur plástur uttan á okkara samfelagslikam í hesum føri. Her má skerast í. Ein djúpari menniskjanslig fátan av rúsdrekkaprobleminum má til. Óskilið í okkara døgum prógv- ar at higartil er skeivt athorið. Persónlig fríheit undir persón- ligari ábyrgd man helst fara at fáa fólk okkara burtur úr rús- drekkaóskili. Forboð og restrik- tiónir hava staðið sína roynd. Illa er vorðið. Verri bleiv tað ikki um okk- ara løgling tók sær um reiggj og gjørdi hesaferð eina radikala broyting í rúsdrekkaskipanini. „Meiri matur í spísikovanum — minni verður etid«. Man ikki so fara at verða við rús- drekka, um tað fleyt regluliga inn í land okkara undir skila- góðari umsitng, ístaðinfyri sum nú at lóg og ølóg lið um lið veita løggin inn í landið. X »Dimmal.« og »14. september Iryst av okkara avdúkan av sambandsins moti fiski- i trolara- »Dimma- teirri grovu javnaðarmenn hava viljað skatt fiskimannsins inleressur. Hetta ljóta og grima álop eins og tann illavorðna skriving um átalaði flokks- formaður okkara Dam á tingi, og vit ósannindini til fullnar og prógvaðu, at javnaðarmenn í øllum syftum høvdu vart og barst fyri fiski- mannsins interessum. Men einsamøll í høggi mannsins interessum spurniuginum, leyp lætting« fram við skuldsetan, at trolaraveidina avsannadu »Dimmalætting« er ikki ósannari skriving móti javnaðarmonnum. >14. September« er henni á baki og trúttar blað í blad, at javnaðarflokkurin skuldi verið við til at skerja mannalønir. Sannleikin er og verður kortini, at javnarflokkurin manniliga ímóti einum niður- skurði, at fiskimenn ikki vórðu hava fiski- bardist so lønskerdir. Hetta kann eingin ljúgva burtur. NOREG Norðmenn siga frå, at teir i juli mánað í ár rakti vid væl av kalva vestan fyri Føroyar. Teir veiddu uppí 17-18 tons, hvør báturin. Teir seinastu 8-10 bátarnir komu heim nýliga við um 70 tonsum. [alt hava norðmenn veitt 500 tons meira av kalva f år enn i fjor. Norskir um at fåa fiskimenn kappast ekkolod, sum teir sign seg ikki at kunna vera fyriuttan. Teir hava søkt um at fáa 150 amerikansk og 85 ensk ekkolod av nýggjum. Norsk hvalaveiðufeløg hava í seinastum flutt 10.000 tons av lýsi og 7000 tons av øðrum hvalaúrdrátti til vesturtýsklands. ÍSLAND Íslendski statsmálaráðharrin Stefan Jóhan Stefansson hevur boðað frá, at stjórn hansara ikki ynskir at sita longur. Nyggj verdur ætlandi ikki skipað, fyrrenn Althingið kemur saman. stjórn Sjúkrahúsið á Tvøroyri Nú sær út til at sjúkrahús- arbeiðið verður byrjað. 3 ser- frøðingar frá Danmark hava verið á Tvøroyri fyri at kanna ymisk viðurskifti vatnspurninginum Uppá spurning okkara siga teir, at nú verður byggi- og stoypi- arbeiðið boðið út undir einum, og so beinan vegin farið undir at byggja. SUNNBÆ Sum monnum kunnugt hendi vanlukka fyri Sunnbiar- bygd, at lendingsarbeiðið, ið gjørt var, varð brotið burtur av brimi. Úti í pollinum, har ið bátarnir leggja at, fyltist og er veruliga ónýtandi nú. Av hesum grundum er allur útróður so gott sum hildin upp- at. Teir bátarnir kunnu ikki brúkast. Sunnbæ er eitt hitt útróðrapláss í Føroyum, og nú so mikið var gjørt við lending- byggi- og viðvíkjandi. tann stóru hesta ina, at seksáringar kundu verða drignir út og upp, vórðu stór- veiðir drignar av sjónum til bygdina. Ja, tað hendi summi heyst, at útróðri totadi upp móti teim fýra tús- parturin við undinum. Sumbingar megu fáa lendings- bøtt, so teir aftur kunnu troyta sjógvin. So frægir útróðramenn sum leir eru, hava uppiborið, at landið veitir teim- um góðar og skjótar somdir. viðurskiftini Havnarmaður yvirkoyrdur Dánjal Olsen hjá Hósvíks Jákupi var fyri óhappi at verða yvirkoyrdur av einum lastvogni, varð skaddur á annan fótin og fekk nokur onnur skursl, men livur annars væl nú. Hann varð koyrdur á landssjúkra- húsið.