mánadagur 22. mai 1950síða 4

22. mai 1950 Eplaveltingin í Førovum er fallin umlag 53%, síðani 1940. Tað er líkt til at nú er komið á botn, nú fer at standa við. Men hví er hetta fallið komið ? Ja, tað er fremst tað, al tev nógvu sum veltu til hús- brúk í stórbygdum og so hildu peninga rikilighitin tey sum veltu til eisini halda uppat trokadi fyrst og uppat tåid Men solu máttu tí føroysk eplir surtur av marknaðinum fremandum. Tá einaferð í tríati- árunum var eplahandilin skip- reklum, sum KOM. vórðu av aður eftir føstum ryggjaði keyparan móti at betala ringa vøru. Líkaleiðis var tað borið so í band at handilsmað- urin skuldi ikki hava strid av at leita fram til fleiri smápro- dusentar, men bert ringja til Føroya Búnaðarfelag og fáa øll tey eplir hann ynskti. Alt hetta bygdi uppá ein sáttmála id var gjørdur míllum Føroya Búnað- arfelag og Keypmannafelagid, har — keypmannafelagið hevði lovað at handilsmenn skuldu taka føroysk eplir so leingi tey vóru fáa. Alt hetta toktist ganga væl og eplir uttan áneyðir. Og so fall øll orðningin. Síðani tå hevur verið sjaggað á Løgtingið um at gera eitt ella annað fyri at føroysk eplir kunnu koma aftur á marknaðin, men nei, tað petti. Aftur í ár Búnaðarfelag hendir einki hevur roynt at ganga millum Tinganes ) nen . í . re og Rosenborg og spurt og fregn- Føroya ast, tosað og akrivað; men ein- gin broyting er komin enn. Og nú er hetta árið komið so langt, al nú hjálpur einki lyfti um sølulíkindir fyri í ár. Tað er eplir skulu ilt at fata, at føroysk soleiðis stilltigandi verða útifrist úr Førovum fyri tí at tad fellur tilfeldigum hand- landi inn heldur at keypa út- lendskt enn føroyskt. Og tað er ilt at at vera so óføroyskan í handils- fata, at nakar fær seg til skapi, heldur at keypa útlendskt tá id vørurnar líka atkomuligar. Tað hoyrist við- hvørt at heimligir handilsmenn klaga uppá kvalitetin á føroyskum båar eru eplum. Ja, ein maður fær ring eplir um hann er óskjøttin; men íkki handla undir teim fyriskipanum, hví tryggjandi Førova Búnaðarfelag altíð hevur sum verið til reiðar at hjóða gjøgn- um árini? Og prísurin til keyp- tað ikki, ið lokkar handilsmenn at umganga heimlig arar her er eplir. Prísráðið sígur frá at føroysk og donsk eplir stórt sæð hava ligið um sama prís gjøgnum FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR ER LANDBÚNAÐURIN KASTIKLEPPUR Í FØROYSKUM POLITIKKI? ikki tað sama, umsetningurin verður heilt ørvísi — og tað er kannska hetta id er tað avgerandi. Vit lesa sum prísurin á einum posa av eplum frá sølustøð í Danmørk er 9.25 kr. keypa vit eplini her í Færoy- um fyri 23 kr. posan. Hetta er ikki tað sama at fáa eplir frá framleiðara, at: samstundis føroyskum ikki partur at ganga handlara og flutningspartin. Vit prísænsingarráðið einum tá verður ovurstórur millum- SO av í hava spurt um hvussu tað ber til at munurin á prisinum við keyparastøð niðri og sølustød her kann vera so stórur. Svarið er at tað eru kommissionerar, agentar, óheld- ugt keyp og sovorðin ting ið gera hetta. Ja, ja. tað ivast vit heldur ikki í, at soleiðis er; men er eingin her í Føroyum, sum kann hugsa sær at taka sær tykni av hesum av samfelags- fíggjarligum orsøkum? Tað er ikki ment, at grípa inn í tann fría handilin, verður svar- að. Nei, men hvør sigur tað skal vera ment? Var tað nemt kundi Per og Poul gjort tað sjálvur. Men tað er torfort og tí kann landbúnaðarstætturin ikki sjálvur greiða hetta, tí koma vit til yvir- valdið. Yvir voldid kann ikki leggja hetta frá av tí tað er ikki nemt. Hava nakrar samráðingar nakrantíð verið við myndugleik- ar uttanlanda um sølulíkindi fyri sær føroyskar búnuðarvørður? Nei, ikki tað vit vita; tað er aldri vorið gjørt kunnugt fyri td. danskarum, sum í dag hava høvuðshandilsinteressuna her, hvussu støðan er, hvat ið er neyðugt at gera fyri, at tað í ta heila tikið skal kunna livast av jarðabrúki á føroyskum bygdum. Vit skulu verja okkara líkindi við víkjandi fiskasølu, liggur fyr! ein part undir hesu treku støðu, í fyrisætið tekur. Jú, tað er um- tað er óbeint at hátt at land- verða ráðandi; men tað á tann bånadarmål stilltigandi tagd hurtur, av tí er møguligt at tað ger trupuleik- ar at halda tey fram. Tað ber heldur ikki til at taka sína støðu út frá tí at ein ella annar em- bætismadur, verið hann ella lágur sum hann vil, heldur gera teoretiskt høgur so og so um eilt evni, id ikki er belyst, ikki viðgjørt til fullnar Kann landbúnaðurin ikki sleppa við uppí samráðingarnar har handilsviðurskiftini landana mill- um verða avgjørd, — ikki einans sum eitl víkjandi punkt í sam- anburð við sjóvinnu, men sum umráðandi lið, sum má og úrini. Men fyri teir handlandi | skal reddast fyri fólksins skuld? Vit ynskja ikki at kasta nøkr- er keyp í Danmørk og keyp her | um nakað fyri, ikki metast vid sjóvinnuna ella nakað sovorið. Men vit skulu fyri sakina skuld peika á tanneinsiðugaipolitikk sum vit halda forður verður. Og siga, at: landbúnaðurin kennur undarliga umboðan í samanburð við aðra vinnu í landinum. Hvørja ferð meinbogar koma fyri sjóvinnuna verða tær loystar, vid samrådingum, eykatingsetum, uttanlandaferdum og alt sum til hovrir, sjålvandi men einki sov- seg orið hendir fyri landbúnaðin. Og so mangan landbúnaðurin stendur fyri støtum. Fyri at føra ófrískar príshæðkan kom ein »prisstopplog«. Hvør fekk sviðan? Einsíðugt landbúnaðurin. Eina- ferð gjørdi Føroya Búnaðarfelag eina lítla roynd at senda ein bita av føroyskum seyðakjoti út av landinum; tað kundi verið at tað fekst meira fyri hann har. Ey, der var forbod fyri útflutningi. Men mjólkaprísurín er tryggja- dur av almennum ávum. Ja, tað er hann. Men á ein ovur-kunst- igan hátt: hámarksprísur og stuðningur í samá viðfangi. Løgt- NORÐOYA- STEYNA verður sum vanligt hildin við ítrótti og øðrum í døg- unum 3. og 4. juní í Klakks- vík. Bátar, id ætla at lut- taka í kappróðri. verða biðnir at siga frá fil tlf. 108. Fullfíggjað stevnuskrå verður lýst seinri. Norðoyastevnunevndin. Nr. 20 ingið hevur víst góðan vilja her tað er ikki tað; men aftur her er tað hinir vinnuvegirnir, ið eru avgerandi, øll tey umráði, ið verða rámt av at prístalið fer upp. HJ. ILTALVA Persónbilar telf. Bilstødin 149 Magnus Bærentsen 485 Hotel Djurhuus 62 Åsbjørn Poulsen 488 Just Sivertsen 155 Taxa 450 Skúlakoyring John & Poul Joensen 476 Bjarne Christensen 62 Vørubilar Hotel Djurhuus 62 Lastbilar Hotel Djurhuus 62 Hilmar Danielsen 112 Hans Hendrik Jacobsen 533 Niels Holm Mortensen 578 Ansgar Jensen 151 Axel S. Jensen 132 Bramwell Kjærbo 589 Martin Kúrberg 202 J. Wenningstedt-Mortensen 506 Just Sivertsen 155 Busskoyring Ole Arge 94 f Um summarid fridkar og prydir FÆRØSIT måling. | Um veturin | verjir og sparir | FÆROSIT máling. | ETT SAS TELST DOP s gr. reklama Snældan tekur móti ull av øllum litum og sløgum til spinningar. Vegna víðkan av virkinum skjótari. verður nú avgreitt nógv SNÆLDAN, Strendir máltr. 14 Fiskireiðskapur Línuhúkar frá nr. Fiskisnøri 1!/2, 2, 2 7 til 12 1 2 Og 3 Ibs. Ravmagnsperur av øllum støddum eru bestar og biligast hjá okkum Okkara klædnavørur av øllum slogum eru brátt viðgitnar g6dsku og um alt landið fyri z pris ARBEIDARANNA TROLARAFELAG A. m. b. A.