leygardagur 10. februar 1951síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Førova Sosial-Demokratur
FRÆLSI JAVNAÐUR BROÐURSKAPUR
- | Lýsingarprísur fyri mm: 20 oyru á | | ; j ;
Nr. 7 sur | | L : Blaðið verður bilagt á posthåsinum, o,
I. síðu, 15 oyru á 3. og 4. síðu | eygardagin 10. februar 1951 | kostar kr. 2,50 4 porto Em fjordingsåriå 25. årg.
————iøkkr á
Hin politiska staðan
Tannsum hevur lisið »Dagblad-
ið< frá 1940 og eini fimm seks ár
har aftanå,og so nú í hesum døg-
um fær eitt »Dagblad«, sum er
prentað í vetur, noyðist at spyrja
seg sjálvan, hvussu hetta ber
til, at øll øsingin móti Danmark
og øllum teim Føroyingum, sum
ikki vildu kvetta øll bond mill-
um Føroyar og Danmark, er
horvin úr blaðnum.
„Dimmalætting“ og »Dagbladid«
syngja nú ta somu vísu og gleða
seg yvir at hava funnið hvørt
annað, og at tey nú skilja hvørt
annað so sera væl.
Suðuri á Tvøroyri prenta teir
»Føroyatidindi« sum lovprisar
hesi kapitalistisku
sum verjir fólk ímóti ti ræduligu
samgongu
socialismu sum annans breiðir
seg her á landi.
Í ti norðara
Forovum hava samgonguflokk-
ið nevnist
farið í
endanum av
arnir stovnað felag,
»Bladfelagid«, sum er
ferð við at úlgeva nýtt samgongu-
blað við tí sama navninum, sum
eitt annað kapitalistablad hevdi
nevniliga >Norðlýsið<.
Í fyrsta nr. av hesum sam-
gongubladnum er grein við
yvirskriftini: >Tann politiska
støðanc. Har siga samgongu-
menninir hesi orð: >Tað hugnar-
og slimbrandi í hesari
enn
liga
samgongu er, at
menn í Føroyum, sum í álvara-
ikki lata seg tøla av
hugsjónarklandri,
finnast
stundum
politiskum
men síggja verunleikan beint í
eyguni og hava dirvi til at fáa
landsins figgjarmegi í rættlag«.
x
Hin 9. april 1940, tå id Dan-
mark varð hersett av figgindu m
gingu triggir politiskir flokkar
saman neltup
tíðirnar bæði figgjarliga og vegna
verðaldarbardaga vóru so álvar-
samar sum aldri áður. >Men lá
hoyrdist eingin rødd frá fólka-
flokkinum, sum sang haleluja
yvir at her á landi funnust
menn, sum í álvarstundum ikki
vildu lata seg tøla av politiskum
men sóu
vegna less, at
hugsjónarklandri,
verunleikan beint í eyguni og
høvdu dirvi til at fáa landsins
figgjarmegi í rætt laga.
Men nú er alt í lagi; tí nú
eru tað teir báðir svørtu kapita-
listisku afturhalds- og yvirklassa-
gingnir
flokkarnir, sum eru
saman fyri at fáa figgjarmegina
á tær hendur, sum hava nógv
frammanundan, sjálvt um hin
arbeiðanda fjøldin á landi og
sjógvi skal skerast niður, so
smámaðurin skal noyðast at liva
av 500 krónum um mánaðin.
Javnaðarmenn hildu og halda
enn, at 700 krónur er tað minnsta,
ið ein familja kann liva av um
mánaðin og settu samsvarandi
hesum uppskot um, at minnsta-
lønin skuldi verða hækkað frá
kr. 500.00 til kr. 700.00 um
mánaðin. Men sambands- og
fólkhflokkssamgongan segði, at
kr. 500.00 er yvaleysa nokk —
ja enntá meira enn nokk. Nú
sigur, hilt nýggja samgongu-
blaðið: >Vit hava livað yvir evni
nú í fleiri ár, og hevndin er á
loyvi mær at spyrja,
um tað eru fiskimenn, ið her
er talað um, ella menn við
hundrað túsund kr. um árið?
J. H. Danbjorg.
ea. Ég
veg«. Ég
Aftur í havið
Nú styttist tíðin, og man skal
aftur í havið, lað man fella
tungt hjá mongum familjumanni,
sum var burtur seinasta år, at
fara aftur at fiska, og vita at
man fær bert ein part av tí, ið
fiskurin kostar, tað man vera
øllum greitt at fiskaprísurin er
ikki nógv minni á markpadin-
um, enn han var fyri 3 árum
síðan, og í dag fær man knappa
helt av tí, man fekk fyri 3 árum
síðan, fyri somi nøgd av fiski
og við somu útgerð.
Hetta mugu fiskimaunafeløgini
kanna til fullnar, og fáa lagt
fyri Føroya løgting al fáa skil
á, og vilja teir ikki fáa eina
greiði á hesum, so eru føroya
fiskarar førir fyri, til eina og
hvørja tíð, at fáa teir út úr
tinginum, og senda teir aftur
har teir eru komnir frá, og lata
menn sleppa til ræðið, sum hava
um kor kjarna
vilja at bøta
landsins.
Hvørja fer prístalið fer upp,
so er ein lýsing at løn tænastu-
manna skal fara so nógv prosent
upp, men mær stendur tað, at
løn fiskimannsins skal upp, hví
skal løn tænastumanna fara
upp tó løn fiskimannsins fellur?
[tikommunusum greinskrivarin
er úr, er úrtøka fiskarans minka
1000 kr. seinasta ár í mun til
árið frammanundan men hygg
at prístalinum, hvat sigur tað,
fer upp hvørt kvartal, sjálvandi
av vøruprísinum, men úrtøka
fiskimannsins fellur, hvat verður
so endin.
Hesa gøtu gevi eg ábyrgdar-
monnum landsins at gita: teim-
um sum bert hava til ómak at
taka hond sína níður í teir
almennu kassarnar at gjalda sitt
breyð við.
Fiskari.
Skótalið Sigmund
Brestissonar
2 febr. 1926 — 2 febr. 1951
Komið er 25 ára minningarrit
skótalið Sigmund Brestissonar.
Hetta er snotuligur, 127 blað-
síður við nógvum myndum frá
skótaarbeiðinum og skótaleirum
kring oyggjarnar.
Tað er mikil ogn í bókini,
ikki bert fyri skótarnar, men
eisini hjá øllum teimum, íð
áhuga hava fyri skótarersluni.
Nógvir eru teir, id skrivað
hava í bókina. T.d. Eskild
Christiansen, Henning Aage
Holm, Leif Sunddorph Christian
Weihe, Hendrik Jacobsen, Ove
Gram, Svend Poulsen, Harry
Johannesen, Marius Weihe,
Petur Reinert,Jóannes Rubeksen,
Viggo Planck, Olvur Lambå,
Magnus Sørensen, Niels Debes.
Síðani eru heilsur til skótarnar
frá Rikard Long og Sverri
Paturson.
Bókin er prentað á Lands-
prentsmiðjuni og kostar 10 kr.
Øe
Kort
yvir Tórshavn
Nýliga er eitt nýtt kort gjert
yvir Tórshavnarbý harí allar
gotur og tílíkt ógvuliga sjónliga
og greitt er at siggja. Nøkur
húsanummar eru viðmerkt at
miðja seg eftir.
Kortið er frálíka gott og veg-
leiðandi eins og tað er eitt satt
prýði at hanga á bróstinum t.
d. í skrivstovum og líknandi
støðum.
Nógv er 25
minus 7?
»Dimmal.« fortelir folki, at
7 tingmenn vóru burtur tá ið
S.E.V. málið varð avgreitt, og
tessvegna mundi málið fallið,
tí einans 14 menn vóru at greiða
atkvøðu. Hetta er ein nýggj
sambandstabel, sum forvitnislig
verður at studera nærri.
på
Men 15 minus 4 er 11 og
ikki 15, sum »Dimma.« fortelir.
Hon sigur nevniliga at fólka-
flokks- og sambandsmenn bjarg-
aðu Sevmálinum. Hvussu kundu
teir tað, tá id 4 vóru burtur
og 15 atkvøður skulu vera fyri
at viðtaka eitt mál.
Hví sigur »Dimma.« ongantid
samleikan sum hann er nevni-
liga, at undirritaði og J. P. Hen-
riksen bjargaðu Sevmálinum.
J. H. Danbjørg.
Ravmagnsmálið — S. E. V.
Sevnevndin, id hevur verið niðri,
at státurin var gingin við til at
fingnu tíðindum,
— framt á tingið
aftur við teimum stór-
játta SEV 7
kom
milliónir í láni og ovurstórt rentutilskot, men treyta av, at Fer-
oya løgting tók somu støðu til rentuna av teimum lánum, fel-
agið tekur í Feroyum.
Hetta tilskotið vil falla soleiðis:
Sparikassalån Lån falt
2 mill. kr.
1. byggiår 1951/52 24,799,27 24,799,27
2. - 1952/53 23,812,82 23,812,82
9. - 1953/54 55,238,99 50,000,00 105,238,99
1. år aftaná anlegg 1954/55 80,249,20 43,874,10 124,123,30
2. - - - 1955/56 —68,665,97 37,661,80 106,330,77
9. - - - 1956/57 57,749,41 31,789,10 89,538,51
i. - - - 1957/58 47,499,52 26,247,00 73,746,52
ð. - - - 1958/59 37,916,28 21,038,50 58,954,78
6. - - - 1959/60 28,999,71 16,163,60 45,163,31
7. - . - 1960/61 20,749,80 11,621,40 32,371,20
8. - - - 1961/62 13,166,53 7,414,80 20,581,33
9. - - - 1962/63 6,264,94 3,540,70 9,805,64
iD - - 0 0 0
465,112,44 249,354,00 714,166,44