leygardagur 17. november 1951síða 2

Nr. 66 FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR 17. november 1951 NO ——————— Bø ——iiø—iiitiW— FISKIMENN Fiskimenn klaga yvir, at teir fáa ógvuliga lítlan prís fyri útróðrarfisk. Hvat er harvið at gera? Svarið er fyri tað fyrsta, at trupul- leikar verða nógvir og stórir hjá teim- um, sum skulu royna at bøta um hesi viðurskifti. Í fleiri bygdum eru tað keypmenn, sum eiga bátarnar ella í hvussu er fleiri bátar, meðan summir kanska eru privatogn. Her kemur tað at liggja illa fyri vegna tess, at teir menn, sum rógva við keypmannsbátunum, hava ikki fríar hendur at avreiða hvar teir vilja. So er tað agnið. Í flestum bygdum verður sild nýtt til agns, og hon kann jú ikki goymast uttan í íshúsum, og hvør eigir tey? Ja, fiskimenninir eiga einki ishås, og tessvegna verða teir noyddir at halda seg góðar vinir við teir, sum íshúsini eiga. Aftur har verð- ur tað nakað, sum forðar monnum at handla sum teir vilja sjálvir. So eru tað turkihúsini. Um so er, al útróðrarmenn vilja turka teirra fisk og selja hann sjålvir sum klippfisk. so eiga útróðrarmenn eingi turkihús so aftur har er tað nakað. sum forðar. Ein annar trupulleiki er peningurin. Familjurnar skulu liva og vørur megu tessvegna verða keyptar hvønn einasta dag. Tá ið menn rógva út og selja fiskin beinan vegin, so kunnu familjurnar keypa fyri peningin við tað sama; men skulu menninir salta fiskin og sjálvir selja hann, so koma pengarnir ikki fyrr enn ein mánaður ella kanska báð- ir tveir eru farnir. Spurningurin verð- ur so, um familjumenn hava ráð at steðga eftir peninginum soleingi. Skal fiskurin verða virkaður til klippfisk, so kemur tíðin at verða nógv- ar ferðir longri enn teir tveir mánaðir — kanska hálvt ár ella longri. Nei, sanniliga er alt hetta ikki so lætt at sleppa yvirum. Men hugsanin um at fáa útróðrar- monnum betri kor at arbeiða undir. má haldast áframm. og hetta málið má verða kannað til botns, so alt verður gjørt sum gjørligt er. Eg seti hetta alment framm fyri at menn kunnu úttala seg. Kanska kemur onkur við einum góðum pláni. til frí- gering av ti kúgaðu fjøld. sum hevur hjallin í sjónum. Hvussu mundi tað verið at fingið stovnað eitt útróðrarfelag fyri allar Føroyar soleiðis. at hesir menn styðj- aðu hvønn annan? Kanska kundi so eitt samarbeið fingist í lag við fiski- mannafeløgini soleiðis at øll hesi feløg komu at styðja hvørt annað. kanska tá. at onkur møguleiki kundi funnist. Málið um Føroya Fiskasølu kemur nú til viðgerðar á Løglingi. Tað er ovtíðliga enn at siga hvussu har verður skipað fyri; men eisini út- róðrarmenn eiga at lata teirra rødd hoyra. Teir eiga nú at framseta teirra hugsan í almennum bløðum, soleiðis at teirra interessur eisini verða varð- veiltar. Míni ráð eru tey, at útróðrarmenn í øllum bygdum nú beinan vegin gera útróðrarfelag í teirra heimbygd og so gongur hvør oyggj saman í eina heild og síðan eitt meginfelag fyri alt landið. Hetta meginfelagið framsetir so ynskir og krøv á teim støðum, sum tílík mál verða viðgjørd og eisini fáa samarbeid við onnur feløg fyrsst og fremst fiski- mannafeløgini og síðan Føroya arbeið- arafelag soleiðis at allir arbeiðarar á landi og sjógvi kunna fylkjast í eina heild. sum verður so sterk, at hon av sonnum kann gagna teirri arbeiðandi fjøldini bæði á landi og sjógvi. Arbeiðarar á landi og sjógvi fylkist. J. H. Danbjørg. Íslendingar við foroysk. skipum Íslendingar sum hava verið við føroyskum skipum láta so illa at viðurskiftunum, at tað er ein skomm fyri Føroyar, serliga tá ið tílíkt kemur framm í íslendskum bløðum, sum fleiri tjóðir lesa. Hvussu viðurskiftini umborð í føroyskum skipum eru í samburði við umbord í teimum islendsku skipunum, kann eg einans siga lít- ið um, tí eg ikki eri eg sjómaður. Sjálvandi vita vit, at tað er munur ímillum at vera umborð í eini slupp og á einum nýmótans stórum trolara, har teir hava lærdan kokk og kokkadreingir, stóra matstovu at eta i, klæðiskáp til hvønn mann, badiråm, w. c. og mangan annan hentleika. Vit eru greiðir yvir, at:alt hetta verður torført at innrætta í slupp- um okkara; men óivað kundi tað verið mikið betur enn tað er nú. Okkara fiskimenn klaga yvir, at einki hampuligt matskáp er um- bord, og tessvegna liggur maturin og sløðist aftur og fram í mongum óreinum, so menn illa troysta sær at eta hann. Einki rúm er at goyma nøkur klæði i. Javnadarmenn hava ådur haft mål á tingi um at bøta um hesi viðurskifti. Okkara uppskot fall. Aftur í ár hava vit reist hetta mál- ið. Enn er ovtidliga at siga, hvørja lagnu tað fær. Latum okkum vóna tað besta. Íslendingar klaga eisini yvir, at teir ikki fingu nokk av peningi beinan vegin í hondina. Hartil er at siga, at tann føroyska lógin um forskotsrindan umfatar ikki ís- lendingar ella aðrar útlendingar, og við tað, at allur fiskurin ikki er seldur enn, bar illa til at teir kundu fáa allar pengar: men eg veil, at teir fingu um kr. 1000,00 pr. mann fyribils. Hetta er lítið, men vónandi fåa teir tað, ið eftir er so skjótt sum fiskurin er seldur. Tílíkt eru teir nokk ikki vanir við í Íslandi, og harfyri er spurningurin, um vit her í Føroy- teirra um eru so illa mannaðir til okk- ara skip, at vit treingja til at fáa íslendskar ella aðrar útlendskar fiskimenn umborð í okkara skip. Er tað verunleikin, so er næsti spurningurin tann, um tað ber til at lata okkara lógir um lønjavning og forskotsrindan eisini umfata ís- lendingar og aðrar útlendingar, sum fara við føroyskum skipum. Hvat siga okkara reiðarar, skip- arar og fiskimenn um hetta? J. H. Danbjørg. | Til reiðarar og fiskimenn Tessvegna at fiskimenn klaga yvir, at reiðarar ikki vilja rinda løn fyri at landa fisk í Grønlandi, skal hervið verða kunn- gjørt, at sambært galdandi sáttmálar hava fiskimenn rætt til løn fyri at landa fisk — eisini í Grønlandi — somu løn, sum er gald- andi á tí plássi, har skipið hoyrir heima, t. v. 8. vanliga tímans- løn fyri 8 tímar og síðan fyri yvirtíð, náttarbeið og sunnu- og heiligdagar eins og heima. Henda løn gongur av óbýttum. ÓÐ ur ir Nr Vegna Suðuroyar Fiskimannafelag 8 y 5 J. H. Danbjørg. FÆRØSK MARGARINE VITA Ne VITAMINISERET 1 FÆRØSKT, PRODUKT FINT PRODUKT P.F. FØROYA BANKI | (Stovnaður 1906) Suðurovar deild: TRONGISVAGI Tlf. 32 Høvudsskrivstova: TVURSHAVN Tlf. 6, 50, 365 Renta av innskoti vid uppsøgn uppá 3 mánaðar 49, p. a. Renta av bankabók 31/» % p. a. Bankin er opin 11—15 me Leygardag 11—14 Skipafelagið Føroyar Telefonir 209 171 274 Tórshavn re Tað eru roykpylsurnar ið duga tær frá HOULBERG Matligt er, hurðin verður gloppað inn í royk- og væl rýkur, tá ið rúmið hjá Houlberg, har hundrað- tals nossligar roykpylsur hanga lið „. HOUL- BERGS roykpylsur eru gjørdar av um lið til at búnast“. fyrsta flokks tilfari, vælkryddraðar, vælsaltaðar og vælbunar .. $. HOULBERG ”; KØDBYEN e Umboð: B. Mortensen Tórshavn . tlf. 8 KØBENHAVN 3 telf. 372 Førova Vanlukkutrygging telf. 221 FRYGGINGARSAMBANDIÐ FOROYAR telf. 372 telf. 372 Foroya Kríggstrygging.. Føroya Sjóválrygging... Førova Brunatrygging .. Vu trygg 74 : Råtar - skip - veru - hús - innbúgv - ferðagóðs bilar o.a. Føroyingar eiga at tryggja í landsins egnu trygging —