leygardagur 19. januar 1952síða 2

Nr. 3 FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR Propaganda og verunleiki Herfyri skrivadi Nordlysid, at Lønjavningargrunnurin var skip- aður eftir ynski fiskimanna. Vit vístu á, at hetta einki hevði við verunleikan at gera. Nú seinast sigur Norðlýsið, at tað, ið vit hava skrivað um henda grunnin er propaganda, og at vil vilja gera hvítt til svart. Vit vilja einaferð enn halda fast um, at lønjavningargruðurin ikki er skipaður soleiðis sum ein ein- asti føroyskur fiskimadur ynskir hann skipaðan. Tað tóra afturstigið, ið hendi við grunninum, tá øll minstaløn varð avtikin hjá øllum, uttan teim- um, ið eru familjuforsyrgjarar, er og verður ikki nakað ynski frá fiskimonnum. Lønjavningargruðurin skal hava -1 % av bruttosøluni hjá hvørjum skipi. Herav eiga fiski- menn sjálvandi helvtina, men nú við árslok skyldaðu reiðararnir grunninum fleiri hundrað túsund krónur, eisini partin hjá mann- skapinum, so tað var ikki annað enn rímuligt og rætt, at fiski- mannafeløgini kravdu at Fiskasøl- an beinleiðis skuldi gjalda grunn- inum henda pening. Men hetta lítla framstigið er einki í mun til tað. id afturhaldsstýrið hevur for- komið fyri fiskimonnunum. Tað er lítil verja fyri Norðlýsið at vísa á, at Á. T. skyldar ein lítl- an brotspart av allari skuldini til grunnin. Tá ið Norðlýsið minnir okkum á streikuna seinasta summar, og spyr um vit halda at fiskimenn hava gloymt. hvussu nógv teir mistu i orsakað av streikuni, so er hartil at siga, at tað er ivasamt um fiskimenn yvir- høvur mistu nakað, tí sannleikin er tann --- og tað hevdi blaðstjórin á Norðlýsinum eisini komið at ásanna, um hann hevði verið við til fundin, har stjórin í Grønlands- Grønlandi felagnum gav frágreiðing um virki seinasta felagsins í Grønlandi summar ið í Grønlandi, at um øll skipin! at so illa var fyristad- Royndarútvarpið í Feroyum 19. januar 1952. kl. 19.00 Barnaløta kl. 19.30 Veðurtíðindi. fiskitidindi og vanlig tidindi. Her greidur P. W. Håberg frå Barna hjálpargrunninum. við Karstin Hoy- Samrøða dal. Sjómannaløg í 20 minuttir, Vikan, ið fór. Ætlanin er at:blaðstjórar skulu skift- ast um at umrøða ta farnu vikuna. har kanska serliga onkra — serstaka hending. Hetta kvøldið kemur G. L. Samuelsen. kl. 20.00 kl. 20.20 kl. 20.10 Inn ímillum verða grammofonplåtun pældar. Fyrivarni verður tikið fyri tíðirnar fara at halda. hvussu komu yvir til røttu tíð, vildu tey flestu verið noydd at komið heim langt áðrenn tey komu, ti øll út- gerð vildi verið uppi rættuliga tíð- liga í veiðutíðini. Tað var annars ikki Sosialurin, men teir menn, ið vildu byggja sín lønarpolitikk á eitt skeivt prístalsgrundarlag og hartil royn- du at trýsta tímalønina hjá arbeið- arunum 1 kr. niður, samstundis sum vørurnar dýrkaðu í stórum, i5 vóru atvoldin til streikuna. Tu vóru teir og einans leir saman við landsstýrinum, ið skuldina høvdu. Skattaórættvísið Sjálvuppgávurnar eru nú allar inn- komnar. uttan tær frá teimum. ið hava eitthvørt virki. Teirra uppgávur skulu vera innkomnar seinast í hesum mán- aðinum. Sum vanligt er tað fiskimaðurin og arbeidarin ið søktir verða eftir hvørj- um lí einasta oyra. Teir sleppa ikki sjálvir at geva upp. Tað er reiðarin ella arbeiðsgevarin. ið gongur teimum til handa og har verður einki oyra gloymt. Í øllum londum finnast skattasnýt- arar — eisini í Føroyum, og her rokna menn vid, at einar 2 milj. krónur als ikki verða skattaðar. Tad er lætt hjá mongum at sleppa undan. ti einki eftir lit er við nøkrum. og teir, sum fyri borgum ráða vilja ikki lurta eftir javn- adarmonnum, tå ið teir troðka á at fáa eitt fullfiggjad eftirlit við øllum virkjum og stovnum her á landi. so ikki fiskimenn og arbeidsmenn koma at gjalda tað aftur at. ið aðrir ikki geva upp. Sum nú er. verður L. d. i Havn eitt rættuliga stór peninganøgd tvær reisur (framhald 5) JÁKOB JÓNSSON frá Hrauni: ALDUR 7 Helga: So veitst tå eisini, mostir, at:viðhvørt kann sjóardunið hoyrast heilar dagar, uttan at nakað ódnarveður kemur. Hilda: So er lað ikki langt burturi. Onkurstadis er lað í námindum. Í | Dagblaðið Dagblaðið skrivar at Dam bert stríðist fyri A. T., vertin á Før- oyalandi og alt tað vanliga møsni. Vit loyva okkum at taka uppaft- kattad. T. d. hevur ein. ið má gjalda húsaleigu ikki loyvi at draga hettu frá í sjálvuppgávuni. Hann verður skattað- ur av hesum peninginum, samstundis sum tann, ið fær henda pening eisini skal gjalda skatt av honum. Hetta er fullkomuliga órímiligt. at sama inntøka verður dupult skattað. Mong eru brekini í tí fullkomuliga órættvísa skattalagnum, men sum ura- støðurnar eru nú — við einum ha.ð rendum afturhaldi við róðrið eru ongar vónir um rættvísgeran av skalt: aløggåvuni, so tikið verður hagani nakað er at taka og ikki frá teimum. ið hava ov lítið frammanundan. 19. januar 1952 ur eftir minninum, hvat J. Kalls- oy segði á tingi undir viðgerðini av A. T. málinum: >Tá ein hoyrdi rødd framsøgu- mannsins (A. Sørensen) komst einum fyri sum deyðadómur var sagdur yvir allar smáfyritøkur her á landi.“ Her hevur Kallsoy, gløgthugs- andi sum hann er, sagt tað, ið er kjarnin í hesum máli, vit vita, at A. T. er meinbogin, ið higartil forðað stórmonnunum at ráða einsamøllum, vinna teir av A. T., er lætt spæl við hinum veik- aru. Vit kunnu lata Dagbl. vita at allir javnaðarmenn og ein stórur partur av Føroya fólki er við Dam í hansara stríði fyri A. T., tí vit vita, at Á. T. er ein vælbygdur varði, tí minnimentu fjøldini til verndar og skjøldur. Gævi vit áttu fleiri tílíkar, tá degnaði brátt. hevur telf. 372 telf. 372 Forova Kríggstrygging.. Førova Brunatrygging .. FRYGGINGARSAMBANDIÐ FØROYAR telf. 372 Føroya Vanlukkutrygging telf. 221 Foroya Sjóvátrygging... Vit tryggja: Bátar - skip - veru - hús - innbúgv - ferðagóðs bilar o.a. Føroyingar eiga at tryggja í landsins egnu trygging — FÆRØSKT PRODUKT FÆROSK MARGARINE VITA Net VITAMINISERET FINT PRODUKT Hilda: Hvørgin okkara er før at døma um td, Helga mín. Men um tú lítir mær til sum móðir, so sigur lú mær sum er. Helga (í stríði við seg sjálva): Tað er — tað er einki at siga. da: Tú veist, at eg havi manga vokunåttina haft, tá eg havi vitað av onkrum úti á sjónum ofta teimum, sum vit báðar vara av, — 5 meira tad, at kunna ikki vera hjå teimum i Um onkur var til, sum kundi boðið J VENGGRUM. og tað sum nivdi meg mest á slíkum nåttum, var ikki vandin, sum teir vóru staddir í, men m:er veingir til al flogið út til teirra í båtin, Helga (murrar lag). so hevdj eg ikki ivast. — eg vóni tað, Helga Hilda (lítir ransakandi at henni): Helga? mín. at ti lítir mær so væl til, at um tað er Hilga (heldur á við at murra livligt dansilag). okkurt sum nívir teg. so leingist mær eisini Hilda: Minnist tå, Helga min, tá tå kom til okk- ara? Eg minnist, at tå stóð eg her á bryggjuni ov sáli sat afturi í rong, vid tær á fanginum, ballaða inn í sjalið hjá mammu tíni sálu. Eg minnist eisini, at tå bað eg Gud um hjálp til at verða lær í móðurs stað, fyri hana hann tók til sín. Helga (álvarsom): Mostir, tå hevur verið ma móðir, rætt til, á båtin koma nord um fjørðin. Pápi tin betri móðir enn eg ofta havi átt sum at vera hjå tær, - stíga inn í båtin til tín. Helga: Hví heidur tå, at nakað nivir meg? Hilda: Eg haldi einki, eg veit tað. Ég veit eisini hvat tað er. Loyv mær at koma upp á loftið til tín í kvøld at:tala við teg um tað. Tú hevur betur av al bert tú loyvir mær at lætta hjartað. (Ætlar at fara). Helga (tá hon sær at Hilda ætlar at fara): Most- ir, steðga. Hilda: Ja, góða. Helga: Mær bagir einki. !