leygardagur 19. januar 1952síða 4
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Føroya |
| SOSIAL-DEMOKRATUR |
Blaðstjóri
VILHELM SØRENSEN
Prent:
A. ØSTER
Sætt og hoyrt
afturvid røstum rava
Vid ongum posa.
Tá ið Martin Holm var á veg um-
borð á Tjaldrið seinasta tysdag, møtti
hann einum havnarmanni á Vaglinum,
ið beinan vegin spurdi, hvar posin
var, tí tað var óvanligt at fara á bidd-
araferð við ongum á rygginum. Havn-
armaðurin bað hann renna oman í
Vágsbotn, tí har lá ein stórur, tættur
posi — frálíkur til miljónirnar.
Fyri at posin skuldi síggja út av
nøkrum fyltu teir hann við fólka-
flokks luft, humbukk og danasnobbi.
Meinlíkur ullatrygglarum sum
fyrr í tíðini ferðaðust um landið.
x
Jólagávan.
Og so var tað maðurin, ið skrivaði
til hattakrambúðina í Havn. Hann
skuldi »bestilla« jólagávu til konuna.
Orðaljóðið var hetta:
Send en hat til min kone, som
er sort og som staar godt paa hovedet.
MILLUM UNGFÓLK
Meðan Anna var i Havn.
Í ejårkvoldid hevdi Anna klætt see
í kavabúna og fór út til Pól Petir at
biðja hann koma at aka við sparkara.
Pål Petur segði sum var, at hann var
ikki vanur at sparka. men eftir sum
FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR
skuldi hann koma. Hann lat seg í kot
og teir morreyðu vøtturnar og so fóru
tey.
Tey startaðu uppi á Hálsi, hann
setti heglini í og sparkaði av lív og
sál. Altíð hevði navigatiónin verið
vånalig, men i gjárkvøldið bar av. Tað
vardi ikki leingi, til Pól Petur lá ein-
samallur uppi á Sanatoriuvegnum við
báðum heglunum peikandi upp ímóti
mánanum. Anna fór einsamøll við
fúkandi ferð omaneftir. Nú var
eingin at stýra, hon rópti um
hjálp, men har var einki at gera. Ferð-
in vaks. Sparkarin fór sum ein gløð-
andi dýna. So bar saman. Anna støkk
upp frá og inn gjøgnum ein sýnis-
glugga. Tá ið hon kom aftur til sin
sjálvs sat hon millum útstillingardukk-
urnar í sýnisglugganum hjá Gunnari
Stokholm.
Pól Petur smoygdi sær inn í plan-
tasjuna at slåa kavan burtur av sær,
men aftur har svíkti navigatiónin, ti
seinast vit frættu, gekk hann vid sama
lag og mól millum trøini, hann fann
ikki út aftur. Anna sat í sýnisglugg-
anum. Stokholm er burturstaddur og
hevur lyklarnar við sær.
Soleiðis endaði hin fyrsta naviga-
tiónsroyndin uttanfyri skúlan. Hann
setti kós av Hálsi og endaði í Stok-
holm við skútuni.
ÓBJÁLVAÐ
Í DIMMU
Schultzar fyrsta bræv
Í seinastu Dimmu hevur
dani. Otto Schultz, ið hevur verið
búsitandi í Føroyum 1931——35,
skrivað opið bræv og biðið føroy-
ingar um fyrigeving fyri alt tað,
sum hann í hesum tíðarskeiðinum
hevur skrivað í Føroya Sosial-De-
mokrati.
Eftir brævinum at døma hevur
hesin maðurin einaferð verið ein
ein
hálvgjørdur sosialistur og m. a.
barst fyri teirri sosialistisku hug-
sjónini. ið Karl Marx setti fram í
hesum orðunum: Arbeiðarar í øll-
um londum sameinið tykkum.
Nú sigur hesin heilavillingurin,
at henda sosialistiska hugsjónin:
>Arbeiðarar í øllum londum sam-
einið tykkum. >..skiller menneske
ne í Klasser og giver sig Udslag í
Mistillid og Had og skaber Masse-
mord — Krig.«
Tad at berjast fyri at allir ar-
beidarar i heiminum skulu fylkj-
ast og í kraft av hesum bróður-
skapinum javnað jarðarinnar góð-
ar, so øll fáa nóg mikið til lívs-
uppihaldið eftir reglunum: >fá ov
mikið og færri ov litid«, kallar
hann fyri »Had og Splittelse«,
men biður fólk halda seg til hug-
sjónina: >Kærlighed, Renhed,
Uselviskhed, Ærlighed.«
Men skuldi maðurin ikki
samstundis avnokta sosialismuna,
so
ti vissuliga finst eingin læra og
eingin leið. id førir til hesi há-
floygdu mál. uttan samfelagið er
soleiðis skipað, at eitt virkuligt
grundarlag er fyri hesum. og til
tess verður vallað gjørligt at vísa
Í á eina leið. id vikir minsta sindrið
tað var hon — kjera Anna — so | frå tí sosialistiska stavnhaldinum.
Ein fullkomin fylking av ar-
beiðarafjøldini á einum bróður-
skaparligum har
henda fjøldin er frælsað undan
øllum oki og trýsti og allur stætt
armunur er burturruddaður, er
leiðin til eina ríkari tilveru fyri
alla mannaættini og opnar leiðina
Schultzar
grundarlag,
z
fyri hugsjønunum i
fyrsta brævi.
Men Scultz sum so mangur ann-
19. januar 1952
ar, ið letur hesi gullkornini falla
av munni ella penni, gloymir
sjálvt grundarlagið, tí so leingi
sum mannabygningurin er so fast
snørdur í okursleinkjum, og nívd-
ur og boygdur av okursbyrðum,
at hann ikki sleppur av fetinum og
ikki fær rætt teir kropnu rygg-
geislarnar, er leiðin ikki føgur
lyftir og føgur orð, men verk —
og einans verk.
Færinger i Danmark
Køge, december 1951.
Man kan vist hurtig blive enig
om, at vi lever i en tid, hvor jor-
dens befolkning mere og mere bli-
ver spaltet i to grupper, der står
i stærkt modsætningsforhold til
hinanden, Vi har det såkaldte vest-
demokrati med Atlanterhavspagt
og en række andre organisationer
med U, S. A. i spidsen. Her over-
for står østeuropas folkedemokra-
tier med kominform o, s. v. Spæn-
dingen mellem disse to parter bli-
ver på ingen måde formindsket,
nærmest forstærket fra uge til uge.
Ale taler om nedrustning — alle
opruster — alle taler om fredens
bevarelse, mens de selv er med-
virkende til at skabe farer for den
3. verdenskrig.
Den store glædesrus efter Tysk-
lands og Japans kapitulation í
1945 er nu dunstet bort, kun tøm-
mermændene er tilbage. Mistro,
tvivl, usikkerhed og råder
mellem menneskene.
Midt i dette store skakspil lig-
ger også de nordiske lande. Om
den nordiske enighed kan der og-
angst
så diskuteres, Drømmen om et
samlet Norden er desværre kun en
drøm, som aldrig kan føres ud í
livet. Dog bør vi ikke af den grund
sidde med hænderne i skødet, men
gøre, hvad vi kan for at skabe et
så godt samarbejde landene imel-
lem som det nu engang er muligt.
Selv mellem Danmark og Fær-
derne har der været megen uenig-
hed, også i de senere ár. At fær-
inger ønsker at hævde deres selv-
hestemmelsesret er kun ret og ri-
meligt, men vi må passe på, at
denne stræben ikke slår bestående
værdier i stykker. I en så splittet
verden, som vi lever i, bør alle
kræfter sættes ind på at skabe en
atmosfære af forståelse, en respeki
for andres naturliga krav.
| Danmark er kendskabet til
Færøerne og færingernes livevis
og arbejdskår meget mangelfuld,
og det er min anskuelse, at der på
dette punkt bør startes en propa-
ganda. Thi, først når man kender
hinanden, kan man begynde at for-
stå hinanden, På den anden side
TANNKLINIK
Dr. Jakobsensgøta, 11 Tórshavn.
Vidtalutid kl. 1013 og 14—16
Leygardag 10—13
Måltrådur. 717.
Magnus Jensen, tannlækni.
tror jeg også, at der på Færøerne
er megen kritik af
danskerne. De historiske misgreb
misforstået
må vi se bort fra, de er så grelle,
at man væmmes ved at tænke på
dem. Det er et moderne Danmark
og et moderne Føroyar, det drejer
sig om.
Som et led i disse bestræbelser
er det min agt i den kommende ti I
at tage en rækkke interviews med
færinger i Danmark for at høre
deres mening om det danska- fær-
øske spørgsmål. Vi vil give bla-
dets læsere et indtryk af de respek-
tive færingers tilværelse her i lan-
det, om deres grunde til opholdet
Der er mit håb, at disse
interviews vil omfatte
som kritik af forholdene såvel her
her.
såvel ros
som på Færøerne.
Denne række interviews i nær-
værende blad er dog kun at låse
den halve opgave. Men jeg vil sam
tidig gøre en indsats for at få de
danske søsterblad, så spørgsmålet
samme interviews optaget i det
kan blive behandlet også her i
landet. — Det første interview vil
følge med det første.
Ove Olsen.
Hvat drukkid
verður av øli
Tað er ikki øli, ið
drukkið verður árliga. Við hesum fer
hópur av peningi av landinum, men
smávegis av
samstundis fær landskassin væl inn í
tolli.
Hesin peningurin átti ikki at farið
nakað. ið
vit lættliga kunnu hava í landinum,
framleiða alt tað ølið. ið brúkt verður.
av landinum. tí ølvirkir er
Samstundis vildi hetta givið arbeiði til
ikki so fáar hendur.
Innfluttningstølini fyri tey seinastu
árini eru hesi:
1918 1919 1950
kl. Í 263.000 367.000 243.000 fl.
kl. [I 773.000 824.000 754.000 fi.
976.000 1181.000 997.000 fl.
Í 1950 vórðu 106.000 fl. og i 1951
110.000 fl. av øli bryggjadar í Føroy-
um, mest sum alt á »Foroya bjórs í
Klakksvík. ið nú arbeiðir vid nýmót-
ans tólum og hevur í hyggju at:víðka
um virkini. so framleiðslan kann fleir-
faldast,