mánadagur 18. august 1952síða 2
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Nr. 33
BÍBLIUUMMÆL
ÍV Eitt orð.
Í dagbladsgreinini hin 29. fbr, 1952
skrivar V. D.:
nýtsluna av »kirkja« og »kirkjufolk
fyri »samkoma Meinigheit< ... H
gjørdi hann hetta? Eg veit ikki,
Av málsligum grundum var Dahl ikki
væl nýla
»Dahl gjøgnumfør
noyddur at nyta orðini
kirkjufólk
orðið
og norska orðið:
svenska
ska >Søfnuður
ir V. D. hitt
sum er gingið yvir í hitt eingilska con
kundi
fyri hitt
Hann
samkoma danska
menighed«, hit!
Førsamling< og hitt islend
Aðrastaðni nevn
latínska >congregatio
gregation.
Hesi orð eru ikki
Men beinast tykir
sindur um hetta eisini. Sjálvandi hevu:
Dahl
einki orð vera betur. Vit hava jú ikki
vend móti mær.
mær to at siga eitl
skrivað so, av ti at hann heli
eitt orð. sum her sigur beint sum
ikki við og við verður nytt soleiðis, al
tað fær skeivan tydning, Øl hesi orð-
mi KOMA VIÓ Og VIO í al MEIKJA 1)
Ox
húsið, sum er vígt til gu
2) eina institution.
Hitt Nýggja Testamenti brúkar ord-
ið: ekklesta (lat. ecclesia). Men tað
.
vóru ikki evaneelistar
r * |
hava funnið upp á het
nógv eldri enn so.
Okkurt um 300 ár
teir Gydingar, sum búðu spjaddir úl
um í øðrum londum. illa at lesa bibli-
una meira á hebraiskum mali. 30 foru
teir í Egyptalandi at umseta textirnar
til grikkst mál. Hetta arbeiðið tók
oldir. og er arh. 10 gtort æðuliga
ójavnt, nógv er gott. og nú er tað okk
um til stórt gagn. tí at tað kann hjálpa
okkum til at endurskapa hina uppruna-
har sum hor
ligu hebraisku textina.
er spilt. Gydingar tå virdu lítið um
tað. Skuldu teir líta á tað. máttu od
menninir royna at fáa teir til at trúgv:
at tað var inspirerað (ein ikki ókend-
ur mati Ul at royna at vinna vorð
Si). Teit
1 1 i
Philadelphos kongur €
i
72 lærdum Gýðingum at umset:
num viri
lomæu
hoðið
kriftirnar, hvor fyri seg. Hann hevdi
ett hvønn inn í tt kamai r Ikl
latið nakran sleppa út. fvi in aft val
liðugt. Og nå visti seg hill sjá ma.
hvori orð y mátti jú Guð hav i
Heil di. sum var kallad»Sej
tuacrn lel jeyit) r
o LX + tt Í miklu i Í | |
r døgum. Tá ið evan rnir taka
til ol kurt orð u i Í !
P 5 m LX l } n
lo leiðis 1 un! Ll orðin
ikk ordarædi0, 0 y teir kuld
fara hoða t Jesus Kri! |
Han kkskum |; | il:k
kundu fin rå í h ! li ]
máli. tóku teir helst orð im [XX
heiði nýtt Mål teirra er ikki ) !
koinr ikksl
FOROYA SOSIAL-DEMOKRATUR
hitt nýggja Ísrael, hitt nýggja gud
fólk, sum Andin skapaði hvítusunnu
dag. og sum var kallað út úr hesum
. p i så
heim um fer til erundar. oe skal til
' 1
DnOVT: li rraánum og Kemi aman UN
kvøldmáltíðina til at minnast deyða o
uppreisn Har 3, sum teir skuldu
kan id Hvat skuldu tell kall:
het Gud olk
Tad kundi vera lagamannin á ka
hitt sama orð, sum var brúkt i Gam!
[estamenti um
astusamkomuna. ti hilt nýggja kristin-
fólkið var hitt rætta Ísrael, hitt rætta
bråkar tvey orð: edah og kahal. Edah
var hitt heilaga eudsfålk t útvalda
fólk. sum hevdi til evokenda UMD
1 5 hal | y
í Veraldarsøguni. Kahal var håtidar-
1 | 1
amkoman. lella nasta orð kallar
1 k T 1
LXN synagoge og J. Dahl »samkom
vanligasla i N. T.
og N. T. sekklesiax. Dahl:
(V. D. ger yvir hovur ikki
N. T. hbrúkar eitt ella
ið LXX valdi al
ekklesia«. var tað eiti
Tað merkti ein flokk. sum er kallaður
burtur úr tí. sum tað var í. og kallað
saman um nakað annað. Betur kundi
tú ikki I sa tað fólkið. sum Andi ( ið
í ljós. Og tað var sjálvsi t leir, I
. 71
amenti, tøku
ið. tá 10 teir kuldi umseta Edah
og við hvørt eisini. tå 10 leir meintu
kahal. Teir gjørdu ikki altid mun.
Men I 8 N. T. fór at brúka orðið.
var tað ikki meira eott.*Tað hendir
eitt sindur í 2—300 år. Mál er liv
andi. orð eru ikki deyð. Og tá id á
skrivaðu. hevdi
orðið í dagligari talu mist sítt gamla
i. Tad gera orð okkara vid, tå ið
tey verða misnýtt: ti fara fólk í heilum
fyri, 0. s. fr. Øg nú
fingið nýggjan tydning. Tað
*1 11
merkti ikki meira nakað heilagt. ikki
kað religiøst. ikki ein flokk um
kallað út úr einum hvørjum. men
id. eina samkomu. Steðg-
i 1 1 | '
av ein lítil fl kk a ONKUSLJÓØNI d go
lurtaði eftir einum politiskum
ið tosaði um handil
1 i
Ha eygnasmyrsl
úr Laidokeu, so var alt hetta ein
ein samkoma. Men tað var
vildu
orðið skuldi merkja. Tað var harímóti:
slekt. ein
wvorðið, ápostlarnir
ikki s
ein útvald konealigem
restaskarur. ein heiløg tjóð. eitt oen-
Í
arfólk ÍV at til skulu hoða frá dved-
um Hansara. sum kallaði tykkum frá
nyrkrinum | sítt undurfulla ljós
(Fyrra Pætaursl 9)
So løgdu teir eitt lýsingarorð aftrat:
kyriakes. |. € um tilhoyrir Harra
nur Fad ejørdi einki. at hetta orð
úr fyrstu tíðeisini varð nýlt um húsið.
ti al hetta lýsti
har saman var komið
væl. hvat ið Guðsfólkið var: eitt and
ligt hús og >Guðs húsfólk, uppbygdir
á grundvøll ápostlanna og profetanna,
meðan Kristus Jesus sjálvur er horna-
steinurin« (Ef. 2,20), Og við og vid
varð tað so orðið kyriake (Tad sum er
ið kom at eyðkenna hetta
navnið, og ofta var tað brúkt
vit ynda jú aldri ov long orð.
Harrans).
aleina
So fáa vit við og við tvey orð um
(ecclesia, eglise)
hitt sama: Ekklesia,
og kyriake (kirche, church,
kirke, kyrka).
Nú vildi Luther
fegin hava eitt
annæð nevni, men tað eydnadist hon-
um ikki at fáa hitt gamla burtur. Hann
helt orðið at siga nakað beint í ag fyri
see. men heyrði ímóti lí. at sama orðið
var brúkt um kirkjuhúsið og ti ikki
ejølla lýsti meiningina. og at:tað heiði
verið brúkt tað fekk fólk
al hugsa um hina hierarkisku kirkju
solt iðis. at
við páva og allari institutiónini. Hann
royndi at hrúka orðið: Gemeinde.
Men tað er nakað annað. Tað lýsir
nakað, sum er sagt um kirkjuna: al
hon er katólsk. allmenn. og hetta týska
orðið kom so við trúbótini inn í danskt
fremmand orð og
kom at fáa eitt annað snið: menighed,
og norski sum eilt
eill lanet og hálvtýski orð. Og so var
eisini 130 skjoit spillt meira enn nakað
lad merkir í dage eina sókn
i, n. menighed) og eina
Orðið
(menighedsraad)
»congrecelionert iyvlei, sum er
… . La
saman komið um h n sama fiIirfða. men
eisini lað er nú so institulionsinficer-
að. at:tak ikki kann brúkast um kirkju
fólkið. Samkoma, sum jú Dahl brúk-
i LL: i
ar um synagoge, kann ikki brukast.
sigur einki um. at tað er nakað
ferð. eg havi hildið føroyska prædiku
heilagl ognarfólkið. Hvorja
sigi eg: >Aftaná guðstænastuna verður
samkoma í kaffistovuni«, Ella ein sig-
i »Hovdu tit góða samkomu
Og kanska
|,
var góður<. Nei!
ir við meg:
í Foroyingafelag svari
eg: »Jå, dansurin
kirkjufólk er gamalt og gott foroyskt,
og lað
sieur, at vit tosa ikki um húsið.
men um sum hoyrir
num til.
Gudmund Bruun.
Marshallpeningurin
Tá tingid varð heimsent i vår, fingu
vil at vita, at teir skuldu koma skj
M
saman aftur at tosa um hvussu Mar
shallpeningurin skuldi bytast. Onki er
frætt enn, hóast tingið hevur verið
Ólavsøku.
amar
Mangur maður. ið tókst við skip.
eleddi seg til at kunna fáa
hann kundi sleppa út aftur
KOL OG KOKS
å goymslu
18. august 1952
voru fyri at årid før at taka seg væl
upp. Men hvat er hent, Skipini vórðu
ogd, ti landsstýrið vildi ikki hava
spurningin viðgjørdan. Vit hava jú
frætt frá fólkatingsmanni Dam, at
donsku myndugleikarnir bíða eftir at
fáa at vita, hvussu vit ætla at, nýta
lenda pening.
Hvat hevur hendasdrálan ikki kost-
að landinum, milliónir og aftur milli-
Ónir,
gja vit landsumsitingarút-
reiðslurnar smb. uppskotið saman við
tí hetta landsstýrið av lorkutum at-
burði hevur kostað okkum
nogdin nógv ov lítil av ti stórt arbeids-
veiðu-
loysi hevur verið í landinum verða
milliónirnar illa teljandi.
Dyrt varð okkum hetta afturhalds-
stýrið.
Ferðasigling
Tá »Stakksåfossur« í sínari tíð
byrjaði ferðasigling Sundalagið
Havn. Skálafjørð
kvøld, var tað eitt stórt framstig, men
Havn morgun og
tá Thorshavns Mælkaforsyning og
Margarinefabrik beinan vegin lat sínar
hátar sigla á sama hátt og teir høvdu
postin al flyta. kundi »Stakksåfossur«
konkurrera við teir.
Síðani, sum tidin leið og ferðafólkið
vaks. ynskið um at fáa
størri bátar.
sjálvandi ikki
vaks eisini
og meira tíðarhóskandi
Stór var lí gleðin millum ferðafólkið.
tá T. M. og M. setti »Sigmund«, sum
er eitt skjóllgangandi og vælhóskandi
far, inn # rutuna; og helst fyri al
styðja hesa rulu, hevur Løgtingið givið
teimum cinarælt at sigla. Tað kemur
ti ógvuliga dátt vid at >Sigmundur< nú
er lagdur fyri leym og teir samstundis
hava skorið siglingina nógv niður.
Tá hendan rutan verður nytt av størsta
partinum av ferðafólkinum í Føroyum
kann tað ikki vera ov nógv at krevja
at teir ið stýra landi okkara á ein ella
annan hált syrgja fyri at >Sigmund-
ur« fer aftur at sigla, ella eisini gevur
ina fría til hvønn sum vil, ella
uliga sjálvt rekur hesa
jeline, Sum nú er. er verri statt enn
ur< sigldi. »Tréndur«
er eftir mínari hugsan einki nosligt
far at ferðast við og »Streymur« minn
ist vist mangur ilt á. tað hevur ikki
altíð verið stuttligt at sitid ella rættari
taðið á dekkinum á
oystur í sjóegv og regni. Ég vóni, og
honum, undir-
fleiri við mær. at tað verður gjørt, ið
kunnu
millum
gerast kann. fyri at vit hava
eina súmuliga ferðasigling
Havnina og Skálafjørðin og Sunda-
lagið. P. J.
403
tlf.
Arbeidsmannafelagsins kolasøla
LL