leygardagur 20. september 1952síða 4

Nr. 38 FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR 20. september 1952 Tolsfonnålid Fleiri ferðir er skrivað i Føroya So- sial Demokrat um telefonina, hvør ið ábyrgd hevur av tí, ið fram er farið her o. s. fr. Hetta eru spurningar, ið ikki kann taka dagar ímillum, men skal eg siga frá, hvussu er suðuri í Hoóvi. Telefonsambandið millum Tvøroyri og Vág gongur um Hov, telefonlinj- ur liggja framvid støðini i Hovi, og gjøgnum nogv ár hevur so Hov havt samband á báðum linjum. Tad var tå soleiðis, at ta sokalladu nýggju linju kundi Hov ikki nýta. uttan tað vóru neydsendarbod, ið sendast skuldu. vit skuldu bert nýta tað gomlu linjuna ið gekk norðureftir um Øravik og suð- ureftir um Porkeri. >) Fyri 0. u, 2 varð 3 árum síðani nýggj varð so ikki løgd inn í Hovi. Nú stóð nú nýttist ikki at linja løgd til Vágs aftur. henda væl til hugsaðu vil, bida so leingi hvørja ferð vit skuldu ringja. Vág og Tvøroyri komu ikki at nýta gonmlu linju so ofta. Men hvat hendi, nú hava teir tikið tað sokalladu nýggju linju út frå tele fonstøðini í Hovi, samstundis sum teir hava kvett sambandið við Tvøroyri og Øravik norðureftir. Skulu fáa við bygd, kunnu vit bert ringja til Por- keris og Vágs, Vágur skal so seta okk- um í samband við hinar bygdirnar. vit samband aðra Um nú Porkeri fer at nýta linjuna, teir kunnu so ringja næstan Føroyar runt, áðrenn tað verður gjorligt al sleppa fram at hjá okkum. Tað kann gott vera, at vit ikki hvønn dag í ár- inum hava fyri neyðuni at senda snar- boð, men tá okkum er hetta fyri neyð- uni hava vit onga telefon. tað er ikk stuttligt. Mangan er tað hent, at grind ei komin inn á fjørðin, og eru so boðini send gjøgnum telefonina til sýslumann- in, um nú tað skuldi hent at grind kom, og Porkeri nýtir tir linjuna, mugu vit senda bil til Porkeris fyri at biðja tey slíta samrøðu fyri at fáa grinda- boðini ígjøgnum fara yvir um ánna eftir vatni verri er tá vit hava neyðsendarboð eftir jarðamóður og lækna, og um tå tað óhapp skuldi hent at fólk doyði, tí vit ikki fingu boðini fram rættstundis, hvor hevði tá ábyrgdina uttan telefonverkid. Nú vi kann ikki bøta nakað um tey syndar- ligu figgjarligu viðurskiftir hjá verk- kanska onkur siga, at tað inum, at Hov missir sítt góða telefon- tað ikki Tá óklárt var á einari linju ringdu tey samband hevur havt, sort. til Hovs, fyri at fåa at vita antin tad ver millum Hov og Vág ógreitt var ella millum Hov og Tvøroyri. Tá hetta so var klárt, fóru telefonmenninir at leita á tí síðuni ógreitt var, til teir funnu brekið. nú skulu teir at leita frå báðum síðum eftir honum, tað vil siga, at tað kostar tað dupulta at fáa greitt eitt brek nakað gott burturúr at linjurnar eru við Hov. nú. So teir einastu, ið fáa avkvettar eru telefonmenn- inir. Tað mest harmiliga vid hesum er tað, at teir nýta Marshallpening fyri at bøta um telefonina í Havnini, med- an vit eru fleiri ferðir verri staddir. enn tá Jacobsen var verkfrøðingur á telefonstøðini fyri einum mannsaldri síðani. Nú ein dagin taldu vit eftir, hvussu oftani vit ringdu fyri at fáa samband við ein keypmann í Havn, vit ringdu 24 ferðir, tá mátti maðurin bara fara av støðini og skriva til Havnar. Ein bað eitt i dagin fyri og ringdu vit nakrar og annar um nummar í Havn tretivu ferðir, áðrenn vil fingu sam- band. Í reglunum fyri nýtslu av Marshall- peninginum stendur, at hesin peningur skal koma øllum landinum til góðar, soleiðis er ikki gjørt við verkinum. Áhugavert hevði verið at fingið at vita. hvør eigur skuldina fyri hesum. Er alt so samangrågvid, so fast sam- anbundið. at vit ikki kunnu fáa at vita, hvor hetta hevur gjørt og hví tað er gjørt. Vit krevja at fáa at vita hetta!!! Hovbingur. MILLUM UNGFÓLK Meðan Anna var i Hævn. So var tað brúdleypsløgurin. Fjallið kom nú at fara við meginpartinum av oktober- kortinum. Best var tí at vita, um nakað landsstýrinum. Hann fór tí út í hóðu um tveir tímar, tí tann ráðharrin, ið fekst úr Tinganes, men har tey hann koma aftur hevdi hjá russum til Vodkaveitslu. løgin undir sær, var staddur umborð Pól Petir fór tí inn á verishúsið, keypti si ni ku i di selti seg 1 i ; at verða slatran á geilarhorn- ið kellingarnar fóru at standa Í hondunum undir fyrrklæðnum og hvegja eftir »Rékic<, meðan hann lossaði timbur, nt, ovnar, bord, stólar. sengur Petir Tuflu- kjarn, sem« Mundi ikki Jens og VYOBSUF. trant og Scfelius Torvmoldsheyggj fara at verða undarliga vid, tá ið teir fóru at knossa vaskigrýtur og springmadrassur niðan frå. Mundi ikki skræðugákurin sjálvur, Sigga í Suppustovu, fara at gerast heldur lágmælt, tá ið Pól Petirsberg fór at standa handan smáttuna hjá henni. Hvussu himmal- ikki hann fyri vend føru eyguni á meinigheitini at vera, tá ið fór at standa innari í kórinum í stockholmskum kamgarnsbúna? Hvussu fóru boðini ikki at fúka um bygd- ina, tá ið tað frættist, at kl. hålvgum fýra í nátt í øllum kavarokinum hevði Pól Petir verið eftir jarðamóðurini? Hvussu vælsign- lítla Fyri sær sá hann sítt egna blóð í einum að, tá ið systur fór at vera komin. nýggjum ilæti, tannleyst. grátandi, meðan tær hvítu blæurnar veittraðu í ti kalda kulinginum« har uttari. g sjálvan sá hann ovurkátan, smílandi og í vøttum taka inn av snórinum. Nú var klokkan vorðin so nógv, teir tveir tímarnir vóru farnir. Hann fór út aftur, bar Juski,« maðurin við einum vodka-smíli, ørindini fram. segði landsstýris- fyri forma- litetirnar skyld er tað sikkurt best, at tyg- um senda inn ein skriftligan ansøgning, har tygum bemerkja, hvat slags tygum vilja hava, hvussu stórt kvantum o. s. fr. An- sogningurin skal so koma til behandling næstu ferð vit hava moti. Eg skal anbefala hann. Daswidanja!« (t. e, sum danir siga: þa gensyn.«), Pål Petir takkaði og før. | K. Wang, kólegi Orkar tú ikki. kólegi, at verja stjór- narborgina uttan at leggja á lærara- stættina, fari eg at taka synd í tær, tí tað høggið kundi komið at stokkið aftur. Men tú um tað. Eg haldi tað var gott framstig fyri bygdaskúlalærararnar. ið seinasta lær- Men broytti einki lønina við realskúlarnar. ararløningarlógin = gav. hon Hetta framstigið er bygdaskúlalær- arunum væl unt, tí teir sótu illa undir krignum og fyrstu árini aftaná krigg- ið. Og tað er bara beint, at lønskip- anin er soleiðis, at lønardrátturin ikki er størri til realskúlarnar enn til bygd- askúlarnar, tí fólkaskúlin er aðalskúl- in fyri fólkið. Tú nýtist tí ikki at spyrja, um eg vil seta uppskot um at lækka fólkaskúlalæraralønirnar. Annars haldi eg. at tå ert ógvuliga óvarin at kasta vid, at fólkaflokkurin ikki greiddi atkvøðu fyri læraraløn- ingarlógini. Tað er rætt. at hann ikki gjørditað. Men hann gjørdi tað, sum fyri før- oyingar figgjarliga vildi verið dupult so tungt sum í dag: Hann setti fram uppskot. id vildi givið lærarunum ikki minni Jon, men sum segði, at foroy- ingar skuldu gjalda alt — altso eisini 800.000 kr., ið staturin rindar í dag. Tað. ið eg havi funnist at umsiting- ini viðvíkjandi, skjýtur til yvirskipan- ikki til at tann aslumaðurin fær ov nógv. ina og instaki tæn- Hugsa um munin millum lands- nevndarumsitingina og tað. id núver- andi umsiting kostar, so kanska tú. æraði kólegi. dregur á annan bógv í 10/9-1952. P. M. Dam. Russar og norðmenn Enskir trolarar liggja dagliga við kaj ymsastaðni í Føroyum og bóta trol 6. á. Tað hava teir sambært lógir lands- ins ikki loyvi til. Í summar hava nógvir norðmenn ligið inni millum oyggjarnar og reins- að og salta sild. Hetta er eisini grovt lógarbrot. — Yviri í strangliga farið fram móti føroyingum Noreg verður ógvuliga um teir havast at einumhvørjum inn- anfyri 4 fjórðingamarkið. Men russararnir, teir fáa av at vita. Fyri jól í fjør var eitt russiskt silda- skip á Hvannasundi. Stutt eftir fór Madsen. kommandørkapteynur, norð- ur at fáa sær frágreiðingar um hetta skip. Beinan vegin sum nakrir russar komu inn á Fuglafjørð varð farið glal) norður vid »Thorshavn«. Herfyri vóru russar komnir inn fyri Kvívík. Alt í einum reyk Hákun Djur- huus, landsstýrismaður. norður hagar. 0. 8. fr. Higúrtil hevur úrslitið einans verið: ein óførur blidskapur frá Irussum. Hetta er sjóverja við lít, ið vit so knappliga hava fingið. Hetta er bert gleðiligt, aftaná allar gremjingarnar í mannaminni, men hon hevur tíverri tað stóra brekið, at hon oftast leitar skeivar leiðir. Varð líka væl hidið vakt eftir norð- monnum o. 0., ið rekast inni á firð- unum í ólógligum ørindum, var fræg- ari vorðið, tá vildu allar tjóðir akta tronga sjómark okkara. kvinnan X4- Í farnu viku var åhugaverd stevna í kóki- kynstri hildin í London. 18 lond settu upp hvør sín køk og vístu, hvussu tjóðarrætt- urin hjá teimum ymisku londunum varð til- gjørdur. Danmark mótti við eggum, smori, bacon og osti. Eyri tey flestu londini vóru tað sendimannakonurnar, ið gjørdu matin. Úr Danmark ulentur í matgerð. Sætt og hoyrt var tó ein kvinnuligur kons- - " — be afturvid sild og sild og — Hevur frú Jensen hoyrt, at frú Peter- sen er vordin so feit at hon hevur fingid forboð fyri at dansa? — — Hevur læknin noktað henni? byggineyndin. — Konan: >Eg bað teg keypa eina skjúrtu av sama slag, sum handan, tú ert í. Var eingin at fáa?< Maðurin: »Nei, tað vóru knappar i oøll- um.< FYLGIR TÚ VIÐ? A. Hvar er 1) í Grønlandi? Trøndur í Gøtu<? 2) við Bjarnaoynna? 3) á Skálafirði ? B. Hvor hevur yrkt: >Vindvargur<? 1) Tummas Djurhuus? 2) Pål F.? 3) Håkun Djurhuus? C. Hvussu nógva løn fær »rikisumbods- madurin«? 1) 22.000 kr.? 2) 18.000 —? 3) 44.000 —? DE OSV :IBAG Fyrsti dieselmotorurin gjørdur i fslandi 55 år aftanå at tyski visindamad- urin Rudolf Diesel hevði gjørt hin fyrsta dieselmotorin, var hin fyrsti dieselmotorurin, ið gjørdur er í Ís- landi, reyndur. Hetta hendi fyrst í hesum mánaðinum. Líka til royndar- løtuna var hetta eitt stórt loyndarmál. Motorurin er 12—15 hk. og gjørdur á motorverksmidjuni >Heðinn< í Rey- kjavík. Stórar vónir verða settar til hetta framstig, tí einans fyri motor- innfluttning nýta íslendihgar frá 6 10 milj. kr. í fremmandum gjaldoyra árliga.