leygardagur 2. juli 1955síða 1

SOSIALURIN FRÆLSI JAVNADUR Sjómarkið varð víðkað igjår. Ígjár, 1. juli, varð sjómarkið víðkað eftir tí sáttmála, sum gjørd- ur varð millum donsku og ensku stjórnirnar, og sum Føroya lands- stýri frammanundan gav sína játt- an til. Legtingsmeirlutin góðkendi hendan sáttmálan. Javnaðarflokkurin ynsktu sjó- markið víðkað so vit fingu tað sama mark sum Íslendingar hava; men hesum vildu landsstyrisfsokk- ' t arnir ikki lurta eftir. Tjóðveldis- flokkurin kravdi 1901-sáttmálan uppsagdan uttan fyrilit fyri, hvat vinnast kundi við samráðingum. Tað sjómarksekið, vit nú hava fingið við hesum nýggja sáttmála er ikki stórvegis broytt aðrastaðni enn í Vesturhavinum, har eitt reiði- liga fitt øki er komið aftrat. Hesin sáttmáli er galdandi í 10 ár. Úr Grenlandi. Útróðrabátarnir hava fingið nógv- an fisk í seinastuni, tá veðurlík- indini hava verið til útiróður. Teir koma upp í 2 tons uppá dagin. Fyri trolarunum, ið annars hava fingið ótrúliga nógvan fisk, er nú farið at minka; tó ikki so at skilja, teir fáa enn væl av fiski. Línuskip- ini hava eisini fingið nógvan fisk í síðstu viku og fyrrapartin av hesi vikuni 1800 á dekk uppá dagin er vanlig veiða. Arbeiðsamboð sjúklingar Á aðalfundi Feroya Arbeiðara- felags í mars í ár varð samtykt at savna inn pening til at keypa ar- beiðsamboð fyri til sjúklingarnar í Hoydølum. Inn komu einar 1600 kr. framt arbeidsmannafeløg hava ym- isk onnur eisini latid pening til hetta endamål, t. d. Føroya Fiski- mannafelag og Skipafelagið. Um- Vit hava tosað við ein av sjúkl- ingunum, S. Mikkelsen. Hann sig- ur okkum, at teir hava fingið nakað av hondamboðum til timb- ursmíð, og at teir eru sera væl negdir við hesi amboð. Aftrat hes- um fáa teir skjótt eitt dreyulag og ein snikkarabonk. Ætlanin er, at kvinnurnar skulu fáa nakað eisini av arbeiðsamboðum, men tað er vist ikki reiðiliga avgjort enn, hvørji amboð, ið skulu keypast. „ Karolina Petersen, prestafrúan i Hvalvík, hevur verið í Danmark og lært sjúkraterapi. Hon er nú á bróstsjúkrahúsinum í Hoydølum og leggur sjúklingunum lag á ymist arbeiði. Havnar kommunuskúli Arbeiðið uppá hin nýggja skúlan gongur væl frá hondini, Nú líður væl at tekja hann. Múraraarbeiðið er útboðið. Blikksmiðjuarbeiðið gongur strúkandi. Teir arbeiða langt út á kvøldid vid at seta takrennur upp. Verður heiðafuglurin oyddur? Um Havnarleiðina eigur nakað av heiðafugli — mest tjøldur. BYy- er vaksin nógv tey seinnu árini, og tað tykist, sum tjøldrini ikki til at rýma frá gomlu búplássum sínum. Tey eiga tí nú á traðum og uttanfyri garð- arnar. Og tað er hugnaligt at hava heiðafuglin so nær. Men tíverri, fólk hava so nógv av kettu, at tað er vandi fyri, at fuglurin verður avoyddur. Tær taka í hesum dog- um mangan tjaldursungan. Ein kann síggja bæði tvær og tríggjar liggja og lúra eftir sama tjaldurs- unganum. Eisini tykist at vera nógv til av útlogukatti uttanum Havnina, og hann er ikki hin mæt- asti. Her má fáast eitt annað skil, um heiðafuglurin framvegis skal verða tann hugni, hann hevur verið okk- um, ið búgva í Havnini, urin hava hug Fuglavinur. . r o Teir vånaligu vegirnir Mangir vegir i Havn eru våna- ligir, og tað tykist, sum einstakir aldri kunnu fáa nakra ábót, og tað er stórt spell, fyrst og fremst fyri bilarnar, ið ikki slíta hálvan aldur; men eisini fyri fólk, ið ein- ans hava apostlanna hestar at ferðast á, er tað ein sonn plága, at ganga gjøgnum hesar urðar. Nakað síðan var eg og fylgdi einum gomlum vinmanni á seinastu ferð hansara gjøgnum hendan byin — sum hann hevur búð í gjøgn- um eitt langt lív — og til hansara síðsta hvíldarstað. Tað má eg siga, ikki hevdi eg trúð, at ein vegur kundi vera so illgongdur, sum hetta strekkið frá hospitalinum og út í kirkjugarðin, er. Tað var ein strævin gongd fyri ein gamlan mann; men tað harmiligasta var, tóktist mær, at síggja, hvussu lík- vognurin duffaði ikki siga, at hann slongdist sum tongul tí tað vildi verið at gjort Mangan brattan — eg vil í brimi, ov nógy av. NR. 27. | LEYGARDAG | 2. JULI 1955 BRØDRALAG 28. ÁRG. | hevur mín gamli vinmaður farið FÓLKAFUNDUR og væl hevði eg unt honum eina stillisligari ferð, síðsta túrin, hann gjørdi her á foldum. Vælsignaðir menn, tit sum stíla fyri býnum, fái okkum i minsta lagi hendan vegin so fræg- an, at hann verður farandi — fyri livandi og deyð. Ellioamal maður. Heilt nógv arbeið hevur í seinastum verið í Havn. Í síðstu viku, tá Tjaldur, Hekla, salt- bátur og timburskip lossaðu, var slíkt trot á arbeiðsfólki, at komm- unan mátti lata arbeið sítt hvíla og lata manningina fara út á kai- Menn, hava, una at lossa. ið annars mest rógva út, hevur fingist av fiski, ligið á landi og arbeitt. Fólk úr Nólsoy hevur hjálpt til, og skúladreingir verið uppi í at landa salt- hóast væl eisini hava fisk. Nógv summar, og tey krevja beiðsfólk. Menn eru yvir, at so nógv arbeiði er; einstakir spyrja tó, um ikki okk- urt av stórarbeiðunum kundi bíðað til út móti vetri aftur, tí teir kenna av ringum royndum, hvussu lítið mangan er at vinna vetrardagin. eru byrjað í nógv ar- væl hýrdir men stórarbeið Enska herskipið. Romola kom á Havnina hósdag- in. Her skal tað liggja til einaferð í dag; men ætlanin sigst at vera, at tað skal halda seg undir Fer- oyum einar 14 dagar. Hetta verður sett í samband við, at sjómark okkara í gjár varð víðkað eftir sáttmálanum, ið gjørdur er við Ongland. Stórt er skipið ikki. Tað hevur eina manning uppá ca. 100 manns. Jóh. Fonsdal kom miðvikudagin heim undan Grønlandi við ca. 420 tonsum av Saftfiski. Hann landar i Vestmanna. D. P. Olsen hevur keypt fiskin til turkingar. Fiskanes roynir enn í Grønlandi og ætlast at hava tilsamans út móti 1000 tonsum. Kallsevni siglur heim. Eystaneftir frættist, at Stella Ar- gus hevur 140 tons. Tróndur í Gøtu, ið hevur landað 210 tons til Bacalao, fór miðviku- kvoldið avstað aftur eysturyvir. *x Havnarpakkhúsið. Eftir tilmæli frá havnarneyndini fekk Herluf Jo- hansen havnarpakkhúsið á eystara Hann hevði kaigkin.m at gera. næstlægsta boð — 204.000 kr. Teir hild vist Magnus Tørsheim vera ov bíli: Verður veðrið gott í morgin, i verður fólkafundur hildin í Varða- holuni við Tórshavn. Tað er ung- mannafelagið Merkið, ið ger hend- an fundin. Rødarar verða Dánjál P. Dánjálsson, kongsbóndi, Niels Winther Poulsen, lærari, og K. O. Viderø, prestur. Tey seinnu árini hava ikki mangir fólkafundir verið hildnir staði; men fyri einum 30—40 ár- á hesum í | um síðani var Varðaholan vanligt | fundarstað. GRINDIN Sunnudágin varð grind funnin fyri Viðareiði. Hon varð ríkin til Hvannasunds og hildin til har. | Men litid bar til, einans 17 hvalir | lógu eftiri, alt hitt fór aftur til havs. *x Eftir tí, sagt verður frá hvala- bátunum, so hava teir rakt við nógva grind í ein landsynning úr Foroyum. Kanska fáa vit eitt grinda- rensl. Prístal og lønir, Frá 1. juli er prístalið aftur upp- farið við 3. stigum og er nú 314. — Timalønin er orsakað av hesi hækkan farin upp í 3,74 kr. fyri vanligt arbeiði og upp í 3,99 kr. | fyri handverkarar og bilstýrarar. Kalvaveiða. Klakksvíkarbátarnir royna nú mest eftir kalva, og eftir tí vit hava frætt fáa teir nakað. Summir royna heilt vestur móti Ís- landi og koma heim at avreiða. Aðrir royna undir Feroyum, mest sunnanfyri. Teir eru oftast úti fyri vikuna. Nýtt sjónleikarhús? Leingi hevur spøkt fyri byggjan av nýggjum sjónleikarhúsi í Havn, ella í minsta lagi fyri eini um- byggjan av tí, vit hava, og sum hevur roynst ótíðarhóskandi. Felagið hevur eitt byggiloyvi, sum nú man fara at vera ov gam- alt. Býráðið hevur ið hvussu er sagt frá, at byggjast má áðrenn heystið 1956. Men stjórnin tykist at vera í iva um, hvert teir skulu gera eitt annað hús, ella teir einans skulu byggja eitt nýtt skrímsl uppí hitt gamla. Sagt verður, kalla saman til felagsfund at við- at sjórnin ætlar at gera byggimálið. Ísafjarðarsteypið. K. Í. og H.B. leika Hetta er tann ár í Havn í morgin. avgerandi leikurin i um Ísafjarðarsteypið.