leygardagur 8. desember 1956síða 1

NR. 49. | LEYGARDAGIN 8. DESEMBER 1956 FRÆLSI JAVNAÐUR BRØDRALAG 29, ÅRG. Dimma i ødini - Dimma i ørviti Ein kundi hugsad sær, at i minsta ! tykt, lagi blaðstjórar »Færø Amtstidendes« lósu tær greinir, teir skrivadu mót- mæli ímóti; men so tykist ikki at vera. Ið hvussu er eru tær atfinning- ar, teir gera móti teim bladsamrødum, vid IJ. P. Magnus Tórsheim. so út av øllum lagi vit høvdu Henriksen og misvisandi, at teir avgjørt ikki kunna hava kveitt at vera leysasøgur, onkur hevur fortalt teimum — tað má teimum, ið teir finnast at. Lat okkum taka upp pettið úr Dimmalætting: aftur hetta »Skal man forlade sig på de op- bladet fået ud af de to socialdemokratiske lysninger, mener at have byrådsrepræsentanter, har Henrik- sen æren for, at det endelig blev til noget med opførelsen af den ny impoerende kommuneskolebygning medens Tórsheim personlig har ta- get initiativet til, at der nu er blevet henlagt ny pengemidler i en fond til anlæg af nok et kommunalt vand forsynings-bassi 1 « Hertil er fyrst at siga, at J. P. Hen- riksen kom í býráðið 1941. Til fíggj- arætlanina 1942 setti hann fram upp- skot um at leggja pening í grunn til byggjan av nýggjum kommunuskúla — og hetta varð samtykt. Síðani hev- ur nakað av peningi verið lagdur í henda grunn øll árini uttan tey trý, tå Kjartan Mohr var formaður. Tað er ein ómetaligur frekleiki, tå bladid loyvir sær at skriva soleidis: »Allerede før den sidste verdens- krig blev der under et helt andet byrådsregime og hovedsagelig med en helt anden besætning besluttet at henlægge midler i et fond til byg- ning af en ny kommunal skolebyg- ning. Eferhánden som indtægterne tillod det, blev fondsmidlerne forø- gede, indtil det tidspunkt var inde. hvor mulighederne for at føre pla- nerne ud i livet var til stede. Æren for opførelsen af skolen tilkommer ikke noget enkelt medlem af det nu værende byråd fremfor det ander.« Vit skulu loyva okkum at siga blaðnum, at nøkur av teim árunum, áðrenn J. P. Henriksen varð valdur í býráðið, setti javnaðarmaðurin, ið já sat í býráðnum, »selvsama« uppskot- ið fram, Hann var einsamallur javn- aðarmaður í ráðnum; men sambandið átti tá 4 av 9. einasta byarstyri, so tað hevði ligið monnum í landsins væl fyri at fingið hetta uppskot sam- Men nei, tá varð uppskotið ongatíð sam- tykt, um viljin var til tess. Onkuntíð varð gjørd ein sam- tykt um, at peningurin av einari møguligari >yvirlíkningk av skatti skuldi setast í ein slíkan skúlagrunn; men har komu so eingir pengar í grunnin. Um Dimmalætting ivast í, at hetta er beint, vit her føra fram, so vil tað so væl til, at blaðið eigur ein av sín- um næstrafólki í býráðnum. sum tað óivað hevði fingið at kanna hesi viður skifti — um tað annars er sinnað at fáa sannleikan fram í hesum máli; men tað man blaðið neyvan vera. Og so er tað Magnus Tórsheim. Her er aftur at siga, at um blað- stjórar »Dims.« høvdu gjørt sær tann ómak at lisið samrøduna, vit høvdu við hann, og ikki. sum tað tykist, høvdu atfinningar sínar úr tí leysu, kolblåu luftini, so høvdu teir skjótt funnið út av, at Magnus Tórsheim segði hesi orð um veitan av vatni til býin: >Vatnspurningurin er okkara >smertens barn«, tekniska nevndin hevur við at gera,< siga „Hetta eru stór mål, vit, »men tygu msuffa við, táið tyg- um nevna vatnspurningin?« — »Gjørdi eg tað?< sigur Magnus eitt sindur blisin; »men tað er einki legið, um eg gjørdi tad, ti vatn- spurningurin i Havn er virkuliga okkara »smertens barn«, ti her er eitt mål, sum må loysast skjótt og væl. Ti sjálvt um veturin, tå ið frost er, og ikki at tala um summ- arið, táið turkur er, mangla vit vatn sjálvt til húsarhald. Og táið vatnið er nógv, er tað oftani so ringt, at tað illa er drekkandi. Hetta ber ikki til,« leggur Magnus Tórsheim álvarsliga aftrat. >Og her havi eg roynt at leggja doyðin á at fáa gott skil å,« sigur Magnus og trýst- ir á orðini doyðin og gott skil. Ikki bert NÓGV vatn, men eisini GOTT vatn. Magnus Tórsheim vorðin harðmæltur og farin upp at Og nú er ganga, meðan orðini rapla úr munni hansara, og sigur hann millum annað: »Vit vita øll, at vit hava lítið, ja, alt ov lítið vatn her i Havn og so ringt vatn, at vit ikki kunna vera tað bekent, men tað nyttar einki bert at vita tað, tosa um tað og gremja seg um tað, her má gerast nakað radikalt og gerast skjótt og verða gjørt av serkonum monnum, og eg vildi næstan sagt, at tað er líka mikið, hvat tað kost- „ar vit kunnu ikki vera tað bekent, (Framhald á 2. síðu) Javnaðarlistin Hin 4, des. varð listi Suðurstreym- oyar Javnaðarfelags til býráðsvalið latin inn til valstýrið. Vit skulu her prenta listan yvir valevnini og stillar- arnar: Til byrådid: 1) Johan Pauli Andreas Henriksen bókhaldari, 2) Magnus Vilhelm Tórs- heim, byggimeistari, 3) Edvard Lin- denskov, ketil-maskinpassari, 4) Mor- tan Mørk, Mohr Jacobsen, Pauli S. 8) Pauli Villi Hansen, arbeidsmadur, 10) Al- fred Hansen, arbeiðsmaður. 11) Poul arbeiðsmaður, 5) Robert Jacob S. Niels arbeidsmadu, Poulsen, smidur. 6) skrivstovumaður, 7) Justinussen, Dahl, telefonmontørur, 9) E. Petersen. lærari. Til likningarnevnd: 1)Jacob J. O. Wenningstedt, lærari 2) Jacob Sune madur, 3) J. P. Rubeksen, postpakk- Aksalsson Dals- Andreas Hansen. måfari, 6) Torleif Davidsen, arbeiðs- Jacobsen, skrivstovu- meistari, 4) Tórur gaard, stjóri, 5) maður. 7) O. Z. Zachariasen. arbeiðs- maður. Til grannskodarar: 1) Ingvard Jacobsen, lærari, 2) Jacob av Skarði, yvirlærari. Stillarar: Weihe. = Kata Tóri Lindenskov. Julian Hansen. Johannes Jacobsen. Anthon Arge. Johan Olsen. Ludvig Justinussen. Tórur Zachariassen. J, M Mouritsen. Steingrim Fosaa. Hugo Lindenskov. Jåkup å Lava. Jens P. Egholm. Hjørleif Hansen. H. B. Arge. —cw Det danske Forlag hevur givið út eina vakra bók, ið nevnist >Mel- lem bjerg og brænding<. Hetta er úrval av foroyskum yrkingum, týdd- ar til danskt mål av Poul P, M. Petersen. Bókin er myndarík, og myndirnar eru vakrar. Tað er Sven Havsteen-Mikkelsen, ið teknað tær hevur. Slík bók, sum henda anto- logi hevur uppiborið eitt gjøllari ummæli, og vit vilja fáa eitt slíkt til vega til næsta blað. Agni og Køvain eitur lítil bóklingur, ið út er kom- in nú til jóla. Hetta er onnur út- gåva. Rithøvundin er Vilh. Poulsen, — Merkilig bók må sigast at vera. Hon er uppbygd sum vanligar smá- søgur við hvønndagsligum práti; men undirtónin er ógvuliga filoso- fiskur; so kann hver, sum vil meta góðskuna av hesari filosofi — heilt vanlig er hon nú ikki; men tá bók- in longu er komin í aðru útgávu, er einki at ivast í, at hon hevur fallið mongum væl. Følv Jólablaðið Følv kemur út um miðju næstu viku, — Í ár tykjast tær foroysku jélabøkurnar at vera seinar. Jólastjørnan man heldur ikki fara at koma út, fyrr enn seinna partin av næstu viku. Mín Jólabók er einasti foroyski jólalesnaður, ið kom út um mánaðarskiftið. 14. í trongum skóm Tað var ein neyðarslig støda, tjóð- veldisflokkurin hevði í sjómarksmál- inum, so neydarslig, at teir sjålvir hava skammast yvir hana, og tað er ikki so lítið. Og tað er ein neyðarslig verja, teir hava, tá teir skulu bera í betuflaka fyri gerð sína; men tað kann vera so rímiligt, tí hvussu skulu teir bera seg at við at verja ólíkindi. Men teir eru kroystir av neyðara- stødu síni, og so er einki annað at fyri hond enn at grýta grót eftir oðr- um. Tær greinir, vit hava skrivað um hetta mál, verða nevndar tvætl og høpisleys skriving, og so kemur hin vanliga trúttanin um, at støda javn- aðarmanna bæði í sjómarksmálinum og øðrum einans skal vera ein dansur eftir donskum javnaðarmannaboðum, og teir taka soleiðis til orðanna: »Tå ástóð bóru teir seg soleiðis at, at teir royndu at spæla sjónleik fyri teir gjørdu dør Hetta er foroyingum, samstundis sum m teirra neyðugu dømi um tænastu. vott javnadarpolitikkin í Føroyum.« at blaðið 14. Sept. eigur ein part av lesarum, Tað er einki at ivast í, sum er so óvandin, at hann kíkar øllum, sum blaðið skrivar, og trýr ti blint, og kritikkleyst. Men í hesum føri man tað vera farið ov langt. Alt vanliga vitugt fólk veit, at javnaðar- flokkurin bardist dyggiliga fyri at fáa Føroya løgting at krevja somu rættindi, sum íslendingar fingu. Ein støda, sum í dag vísir seg at hava verið hin einasta beina. mm Men tjóðveldisflokkurin vildi ikki fylgja javnaðarmonnum. — Hví? Jú, tí hann skilti, at hetta var ein stoða, ið kundi bera á mál, og við at styðja eitt uppskot í sjómarksmálinum kundi sína sum loysa spurningin, kvetti hann egnu lívæðr av. Tí hann eigur eingi livilíkindi uttan øsing og rumbul, ólátað álop og illgitan. Verð stórmálini loyst, so sum sjómarksmál ið, so hevur hann einki at osa vid, og tá noyðist hann at fána burtur í øloymskunnar támi. Nei. tjóðveldið sjørdi einki pura (Framh. á 4. s.)