leygardagur 4. oktober 1958síða 2
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
r
NR. 40
SOSIALURIN
- KLAKKSVIK i DAG
Silvurbrúðleyp. Týsdagin 7. okt. kunnu
hjúnini Petrina og Richard Jacobsen,
Klakksvík, halda silvurbrúðleyp. Í august
mánaði varð Richard 50 ár; men ikki bar
honum til at vera heima og hátíðarhalda
dagin. Hann var staddur í Grønlandi.
Heldur ikki týsdagin unnist tað frændum
og vinum at støkka inn á gólvið og bera
honum persónligar kvoður. Á hesum
sinni verður hann staddur yviri á Hvarv-
inum; men soleiðis er lagna sjómannsins,
og Richard hevur verið sjómaður frá
heilt ungum árum, ja, kundi í fjør halda
25 ára minningardag sum skipari. Við
undantak av allra fyrstu tíðini og eitt
tíðarskeið umborð á trolaranum Trónda
í Gøtu hevur Richard verið skipari á
Viðoy, ið er eitt av teimum 4 skipunum
hjá p.f J. J. Jacobsen, har Richard sjálv-
ur er ein av partaeigarunum.
Richard hevur eisini røkt onnur størv.
Seinastu 4 árini hevur hann verið løg-
tingsmaður og í sama tidarskeidi limur
av sóknarstýrinum í Klakksvík fyrsta
úrið formaður Á sjónum er hann upp-
aldur, og sjógvurin dregur framvegis.
Hann hevur ti gjørt av ikki at lata seg
stilla uppaftur til komandi val, sjálvt um
hann hevur roynst av bestu tingmonnum
og er av ídnastu og mætastu javnaðar-
monnum.
Petrina hevur verið honum ein hollur
stuðul í ellum virki hansara gløgg og
vitug við frálíkum skili á dagsins spurn-
ingum. Í felag hava tey grundað eitt
heim, har tað altíð er hugni og framúr
gott gestablídni at hitta innandura.
Á hesum mikla hátíðardegi teirra vilja
heilsanir og góð ynski leita at heiminum
í Klakksvík og vestur á Hvarvið.
Eisini Sosialurin sendir silvurbrúðar-
parinum bestu kveður sínar við allra
bestu ynskjum fyri framtíðina.
Sjómannsskúlin. Sum lýst í bløðunum
er ætlanin at byrja skeið hin 15. oktbr.
á Klakksvíkar sjómannsskúla, har setu-
skiparar kunnu taka tað neyðuga uppí-
skoytisprógvið. Eftir nýggju skipanini
verða setuskipara- og longdarprógvið tik-
Rættvisa løn fyri arbeiðið
Einaferð var minstalønin 800 kr. um
mánaðin.
Eftir uppskoti frá m. a. Erlendi Pa-
turssyni, samtykti sambands-, tjóðveld-
is- og fólkaflokkurin at seta hana nidur
í 650 kr
Í Íslandi fáa fiskimenn 1350 kr. (før.)
í minstuløn.
Um lenin skal setast eftir prístal-
inum, ella tí, ið eitt meðal húsarhald
kostar í dag, skal hon í minsta lagi
vera 1000 kr. um månadan
JAVNADARMENN hava ferð eftir
ferð havt uppskot um hetta, men sam-
bands-, tjóðveldis- og folkatiokksmenn
hava altíð verið ímóti.
Teir vilja skerja rættin til lívið.
FISKIMENN!
una! Hon er tykkara!
Fyikist um sosialism-
Skúlin fyri oll
- eisini snåmannabørn
i 30 ár hevur javnaðarflokkurin barst
fyri at fingið ein kostskúla, so ikki bert
rikmannabørnini, men eisini børn hjá
arbeiðsmonnum og fiskimonnum kunnu
sleppa fram at at vinna sær hægr
kunnleika. Stríggið hevur gingið; men
nú tykist ljósna
Arbeiðs- og fiskimannafamiljur hava
ikki ráð at senda born teirra á hægri
skúlar. |
Javnaðarmenn hava ti oftari havt upp
skot um hækkandi i
mun til barnatalið, so elli fáa somu
barnastudning,
líkindi til lesna og lærdóms.
er sambands-. tjóðveldis-
Framvegis
og fólkaflokksmenn ímóti!
Einki smámannaheim kann geva hes-
um monnum sína atkvoðu.
Burtur við mikla
inum!
Atkvoðið sosialistiskt!
hesum orættvis-
id undir einum. Vert er at minnast til,
at teir, ið einans hava setuskiparaprógv
| enn kunnu taka uppískoytisprógvið; men
hetta er næstseinasta ár, at hetta verður
gjørligt. Higartil hava bert 6 næmingar
teknað seg at royna hetta prógv í Klakks-
vík, og ætlandi verður skeiðið ikki byrjað
við minni enn 10 næmingum; men næm-
ingar kunnu tekna seg, hagar til skeiðið
byrjar.
Handilsskúlin byrjar mánadagin. Undir-
víst verður í rokning, føroyskum, donsk-
um og bókhaldi. Í skúla verður farið
mána-, týs-, miku- og hóskvold. Næm-
ingatalið verður umleið 35. Fyristødu-
maður skúlans er Sigurð Heinehesen,
lærari.
Uppstillingin. Javnaðarfelagið og tjóð-
veldisfelagið hevdu fyrsta uppstillingar-
fund leygarkvøldid, og Framburðsfelagið
sunnudagin. Tjóðveldisfundurin setti
Jóhan Simonsen nr. 1; men hóast hetta
ganga framvegis tey tíðindi. at Erlendur
Patursson, ið teir bera ótta fyri ikki
verður valdur í Sandoynni, skal flytast
norður um. Framburðsfelagið avgjørdi
nærum einmælt at stilla Sámal Petersen,
løgtingsmann, nr. Í.
Norðoya javnaðarfelag. Annar upp-
stillingarfundur felagsins verður í kvold
kl. 8 i KFUM. Heitt verður á allar limir
felagsins um at meta stundisliga.
J. H. Danbjørg, løgtingsmadur, talar á
hesum fundi.
Tekniski skúlin byrjar aftur miku-
kvoldið. Í skúlanum eru nú 54 næmingar.
15 byrja av nýggjum, 10 ganga annað
árið og 19 3. og 4. árið. Elektrikararnir
eru 10 í tali.
Vevskulin byrjar mánadagin. 16 næm-
ingar hava teknað seg. Fyristødukvinna
er Liva Hansen
Sambandsmenn høvdu uppstillingar-
fund mikukveldið. Á hesum fundi varð
Alfred Petersen. trúboðari, stilladur nr.
I og Andreas Rasmussen, maskinmeist-
ári, nr. 2. Johan Poulsen var við á
fundi
(Framhald)
Keypið av teim mongu skipunum og
nútímansgerðin av teimum slúkti hin
uppsparda peningin og meiri aftrat. Fel-
agið var noytt at taka stór lán. Og tå ið
so kreppan. ymisk óhapp saman við
hatskastu ålopum frá andstødumonnum-
um av arbeidarafjøldini brutu inn yvir
felagið, hevði tað ikki evni at standa
ímóti og klúgva seg igjøgnum mót-
støduna.
Av kreppuóløgum eru fyrst at nevna:
Hitt spilta saltið, ið oyðilegði alla
veiðuna hjá skipunum ein túrin. Spill-
ingin av fiskinum, so at kalla einki
fekkst fyri hann, saman við teimum
øgiligu útreiðslum av royndunum at
bjarga honum til seljiliga veru kostaði
felaginum hundraðir av túsund krónum.
Koreakríggið, ið so óvart og knapp-
liga brast á, og sum rendi allar útgerð-
arprísir upp i gjøgnum fleirfaldadi
teir leyp ein tilikan ótta og skelk á
fiskiskapin, at hann varð kvettur av áðr-
enn skipini høvdu fingið uppí har eyst-
hann orkadi ongatíð vegna
mannings- eg aðrar trupulleikar at
koma fyri seg aftur.
Aftrat hesum kom so tað, at eingin
minni enn landsstýrið fiskimanna-
ráðharri okkara, ið tá var Kr. Djurhuus
løgmaður legði stein omaná stein við
at sýta A.T.skipunum at fara á saltfisk-
aveidu, ið gav stóran pening, meðan is-
fiskatúrarnir góðu stór tøp, ti isfiska-
prísirnir vóru farnir niður í botn á
enska marknaðinum av ti, at allur hin
undir krignum lagdi trolarafloti ikki
bara í Bretlandi. men í ollum hinum
fiskiskapslondunumvid, var komin aftur
í veiðu og yvirfylti hin bretska markn-
aðin, sum føroyingar seldu á.
Og mitt í ollum hesum åganginum
hendi tað. at stjórin legði frá sær, og
tá ið tað hendi. vóru kreditorarnir á
kroppinum í sama viðbragdi.
Og nú stóð sjálvandi um lívið.
Tað varikki bara A.T., sum var rakt
av kreppuni, men allar fiskimannafyri-
tøkur og aðrar kring landið.
Fyri atsleppa undan ti stóra ragnar-
rokinum, einari húsagangsbylgju yvir
urt, og
) alt landið, útarbeiddi javnadarflokkurin
Í
4. OKTOBER 1988
telf. 1086
telf. 1089
Foroya Kríggstrygging .
Føroya Brunatrygging..
Vit
På
TRYGGINGARSAMBANDID
FØROYAR
tryggja:
Bátar - skip - voru - hús - innbúgv - ferðagóðs
bílar o. a.
Foroyingar eiga at tryggja
í landsins egnu trygging
Føroya Sjóvátrygging ... telf. 1086
Foroya Vanlukkutrygging telf. 1721
Føroya Bjór
Foroya
Pilsnar
Ekta
Maltol.
EINAR WAAG, Klakksvík — MÁLTRÁÐUR 4
ØL- og MINIRALVATNSVIRKI
Citrón sodavatg
Appelsin limonada
Hindber limonada
Jørdber limonada
Vanillie limonada
Appolinaris
GROT OG SKERVUR
Oll, ið vilja keypa
kommunukantórið.
skerv ella grót,
eiga at venda sær til
Grót og skervur megu verða goldin fyrst, áðrenn tey verða
heimtað.
Bilstjórar verða ámintir, at teir ikki kunnu heimta grót ella
skerv uttan við einum
manni fyri kommununa.
FROÐBIAR SÓKNAR KOMMUNA
saman við ødrum tingmonnum eina
skilabóta- og kreppuskipan, sum í lóg-
arskili var samtykt á tingi, men sabo-
terað av landsstýrinum, ið ikki vildi
lýsa hana, so hon slapp at koma vinnu-
lívinum til hjálpar. Onga stórri ógerð
hevur okkara løgmaður harra Kristian
Djurhuus gjørt enn hesa sabotagu. Vit
liggja tí so berir og syndraðir.
Logtingið hevði samtykt at taka lán
upp til tvær milliónir at læna virkjum,
ið vóru komin á fallandi fót vegna pen-
ingatrot.
Eina millión royndi landsstýrið at fáa
og fekk
AT. søkti um kreppulån av hesum
peningi, men fekk til svars, at pening-
urin var uppi. men kundi A.T. sjálvt
finna pening. vildi logt ið vedhalda
fyri tí neyðturvuliga láninum at AT.
kundi finna henda peningsum lands-
stýrið sjálvt stóð í uppisetri vid, trúið
landsstýrið einki uppá. Tað vísti eisini
viðeerðin av A.T.-lúninum seinni
Lånjåttanin var soleiðis bara givin
uppá kvamsvís. Men hon var bindandi
kortini og at binda, hóast lands-
stýrið giørdi allar snaringar fyri at
sleppa undan, tå id til stykkis kom.
Men tað eydnaðist A.T.s driftsrådi
við hjálp frá donsku ríkisstjórnini og
góðum donskum monnum at fáa til-
søgn um eitt kreppulán, um legtingið
vildi veðhalda
Landsstýrið vildi ikki so
standa við orð sítt, men legði
fyri løgtingid
Har vildi tjóðveldisflokkurin íkki,
hann segði bart út nei. Men fyri at
bláma sjógvin og fjala óndskapin í
stóðu síni móti Froðbiar sóknar ar-
beiðs- og fiskimonnum, talaði hann um
at lata AT. fara og so við einum milli-
ónaláni av marshalpeninginum royna
at fáa eitt nýtt virki í lag. Men eingin
marshallpeningur var greiður tá hvat ið
sýnir náttúruna í hesi tjóðveldistalu: ar-
beidarafjøldin skuldi íkki bara missa
virki sítt av hondum, men tað skuldi
heldur íkki í bræði koma nakað í staðin
Henda gerð tjóðveldisins ímóti ar-
beidarafjøldini á Tvøroyri og fyri so
vítt í llum Føroyum, sum AT.s fram
glaðbeint
málið
limi av vegnevndini ella einum umboðs-
I AA AA
—
UNDIR ÓLOGUM
taksroynd hevði boð til allar arbeiðarar
vera ikki tváað aftur av hesum flokki, í
hvussu er ikki av hansara oddafiskum,
fyrst og fremst ikki av Erlendi Paturs-
syni: Fyrst leddi hann sum sagt AT.
við greinarød við ræmasta spillilogi, og
síðani løgdu hansara menn á tingi allar
årar um borð fyri at forða. at tingið
skuldi rætta arbeiðara- og fiskimanna-
driftini eina hjálpandi hond.
Verri svikaragerð móti arbeiðarastætt-
ini, enn Erlendur Paturssonur gjørdi
móti A.T., kann ikki verða gjørd — tað
skal standa fast!
Loógtingið nekk sum sagt uppá lands-
stýrisins tilsøgn, ið var gjørd við heim-
ild í løgtingssamtykt. Tað kundi íkki
bera seg undan at veðhalda fyri einum
endurreisingarláni ti! AT.
Men A.T skuldi ikki fáa somu laga-
ligu viðgerð sum hinar driftirnar, ið
fingu kreppulån. Løgtingsmeirlutin og
landsstýrið løgdu nýggjar og hatafullar
treytir vid, so hevndar- og hatafullar,
sum eingin veit um at siga hesu megin
jarntjaldið. Teir stóru hegu harrar
søgdu:
Treytirnar fyri. at orð verður hildið
yvirfyri AT., so tað fær umsøktu skila-
bótalán, skuldu vera,
at P. M. Dam og allir teir menn, sum
sótu, ella sum nakrantíð høvdu sitid í
driftsráðnum fyri AT. uttan mun til,
hvussu væl hevði gingist hjá virkinum
tey mongu árini frammanundan krepp-
uni, táið virkið vaks seg til tað næst
stórsta í Foroyum eingin av hesum
monnm ella kvinnum skuldi vera ella
seinri kunna veljast í A.T.s driftsråd,
og haraftrat tann sadistiska treyt, at P.
M. Dam á opnum tingi sjálvur skuldi
greiða atkvoðu fyri hesum hevndar- og
hatartreytum. Gjørdi hann ikki tað,
skuldi AT. einki løgtingsvedhald fáa.
P. M. Dam segði sjálvandi — at
virkisins bjarging mátti fara fram um
alt, og at hann, sum hevdi verið odda-
maðurin fyri arbeiðinum fyri endur-
reisingini av A.T., skuldi vera maður at
svolgja eisini hetta sadistiska illsinnis-
bragdið av hatarum av socialismuni.
Dam so gjørdi. Hann greiddi atkvødu
fyri uppskotinum. Hann og allir teir,
sum høvdu stríðst fyri og í A.T., vórðu
so satt skúgvaðir burtur.
(Framhald).