Sosialurinarkiv
Sosialurin 1958-10-11, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 11. oktober 1958síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

A FE SS * AA tr | Í NR. 41 Mannagongdin sjómarksmálinum | Hendingar í málinum og flokkanna stóðutakan. ger, at fiskimarkid við umrødu, er í fyrstu gongur út í trætuna Norð- upp Tað, sum Føroyar kemur til syftu, at 1901 såttmålin 1951; aftaná dómin i Haag um millum Norðmenn og Bretar, seta menn 4 míla mark; Íslendingar siga 1901 sáttmálan og flyta markið. 1952. Skopunnar útróðrafelag heitir á tingið at siga upp 1901 sáttmálan. Klakksvíkar útróðrafelag bidjur tingid um at fyri- reika 4 míla mark. ar endir tjóðveldisflokkurin ting . mars sendir tj £ inum skriv og heitir å landsstyrid um at taka upp samrådingar vid avvarandi stjørnarvøld tad eru Danir og Bretar um allar spurningar, ið kunnu hava tydning fyri føroyska fiskiveiðu. 1953. Javnaðarflokkurin sendir tinginum 1901 såttmålin skriv og mælir til, at verður uppsagdur. 1954. kemur til endaliga Fiskimarksmálið viðgerð á tingi. Aftaná drúgva frágreiðing um allar teir fyrimunir, ið standast av samráð- ingarleiðini. samtykkir ein meiriluti av tinginum 1954 sáttmálan 3 míla sátt- málan. ið skal galda fram til 1967. Uppi í hesi samtykt er hitt nógv umredda ið ongatíð kom at virka. mæla til uppsøgn men harútyvir einki, ikki eitt orð um, hvussu vit skulu seta okkara sjómark. Javnaðar- og sjálvstýrisflokkurin seta nú fram eitt uppskot, id er so háttað, at vit uttan mun til um 1901 sátt- málin er í gildi ella ikki skulu kunna vinna allar sømdir sjómarkinum við- víkjandi Uppskotið krevur, at Bretar skulu binda seg til at viðurkenna ella tolerera sama fiskimark undir Foroyum. sum teir viðurkenna ella tolerera undir Íslandi. Um so var, at hetta uppskot varð sam- tykt, vildu vit í dag havt 4 míla mark við basislinjum og verið væl á veg at vunnið Í2 míla markið; men sambandið, tjóðveldið og fólkaflokkurin vóru ímóti. Landsstýrið heitir á donsku stjórnina at gera sáttmála við Bretar um teirra nýggja 3 míla mark. Hetta verður gjørt. »fyrivarni«, Tjodveldismenn 1956. Bretar »tolerera«, ja. kenna 4 míla markið Málið verður reist Landsstýrisflokkarnir halda míla sáttmálan. ið verður settur í gildi í 1955 og fáa nú undirtøku frá einum tjóðveldismanni Olaf Ellingsgaard sagt viður- Íslandi tingi fast um 3 stutt undir aftur á uppskot um at samráðast 22. Javnaðarflokkurin setur at seta eina 5 mannaneynd við Bretar um at lafa sáttmálan av apríl 1955 fara úr gildi. Uppskotið fall. Bert javnaðarmenn. 2 Kj. Mohr greiddu at tjóðveldismenn og kvødu fyri ti Tj6dveldisuppskotid miðar ímóti Í) at landsstýrið gevur út reglugerð, ið ásetur fiskimarkið, 2) at reglugerðin ikki gong- ur ímóti sáttmálum. ið Førovar hava við onnur lond og 3) at brot verða reysað við bot upp til 100.000 kr Ho upnskatið fær bæði tavnadarat kvoður og itkvødur S. Petersens og Ki Mohrs aftrat tjodveldisatkvødunum fyri teimum ku inktunum. verður tað ikki samtykt Sambært pkt 2 vildi hetta uppskot einki nytta, tá Bretar halda fast um 1953 sáttmála 1958. Ísl Mal fr t tcir se fiski á 12 fjórðingar 1. sept lag um eitt felag samtykkir ein uppskot og hin 6 juni meiraluti å tingi javnaðarmenn, sam bandsmenn. fólkaflokksmenn. sjálvstýris- menn. Ki. Mohr og tjóðveldismenn at krevja 12 míla mark undir Føroyum, galdandi frá 1. sept. 1958 fmoti 12 míla markinum vóru 4 tjóð- veldismenn Avgerðin verður handað donsku stjórn ini. ið beinan vegin sigur seg samda við krøv Forovinga og er til reiðar at taka upp tingingar við Bretar um at loysa okkum úr 12 ára sáttmálanum, ið lands- stýrisflokkarnir høvdu kravt Danir at gera við Bretland Stjórnin biður um samråding við før- oysku flokkarnar; men her hendir tað eindømi í søguni, at fólkaflokkurin og sjálvstýrisflokkurin nokta fyri elium SOS!ALURIN samrådingum vid stjørnina og vilja einki gera fyri at gera okkum leysar av teirra egna 3 míla såtmåla, Donsk sendinevnd tekur upp samráð- ingar við Bretar um at lata 1955 sát- málan fara úr gildi. Fyrivarni landsstýr- isflokkanna heldur íkki. Bretar siga sått- málan vera juridisk bindandi til 1967; men koma við einum semingsuppskoti, ið allir flokkar eru samdir um at vísa frá sær. Ein meiraluti er samdur um at taka upp aftur samráðingarnar við Bretar. Savnaðarflokkurin heldur fast um 12 míla markið, men mælir til at royna víð- ari samráðingar fyri at vinna tað, ið vinnast kann í løtuni, nú tað er hvørjum manni greitt, at vit ikki kunnu gerast leysir av 1955 sáttmálanum fyrr enn í 1967, um ikki onnur avgerð verður tikin av Sameindu tjóðunum ella alltjóða- rætfti. Tjóðveldismenn, ið vóru markinum, taka nú snøggliga løgtingssamtyktini av 6. juni og 12 míla markið sett beinan vegin. Tá hetta ikki letur seg i løtuni ár- sakað av 1955 sáttmálanum, ið vit ikki eru leysir av, og tá tjóðveldismenn íkki vilja samráðast um nakra fyriblsskipan, hava teir víst og prógvað, at teir einans hava viljað og framvegis vilja nýta sjó- marksmálið til politiska øsing til frama ímóti 12 míla undir við krevja fyri loysingina. Teir eru sostatt einasti flokkur. ið heldur fast um 3 míla markið. Tá 1955 sáttmálin er bindandi, og teir ikki vilja samráðast um eina fyribilsskipan, er tað hvørjum manni greitt. at teir vilja hava galdandi heilt fram til 1967. Hetta er verunleikin og sannleikin. Eftir 14. sept. at dóma rokna teir iva- leyst við at vinna atkvødur uppá hesa negativu stóðu. Eingin fær okkum at trúgva, at Før- oyingar eru so politiskt starblindir, at teir ikki gjøgnumskoda hesar falsarar, tjóð- veldislygnirnar og hina sidspillandi óhum skuna í 14. sept. TIL SKEMTUNNAR Presturin hevði ilt við at fáa ein av konfirmantunum at skilja, at hann ikki var so lytaleysur, sum hann sjálvur vildi halda Sig mær. sigur presturin, hevur tú 11. OKTOBER 1958 TRYGGINGARSAMBANDIÐ | | FØROYAR | askan Foroya Sjóvátrygging ... telf. 105: Foroya V anhikkutrygging telf. 172 1086 1089 telf. telf. Foroya Kríggstrygging . Foroya Brunatrygging.. Vit skip - voru - hús - innbúgv - bilar o. a. tryggja: Bátar - ferðagóðs Føroyingar eiga at tryggja í landsins egnu trygging Oll, ið vilja keypa skerv ella grót, eiga at venda sær til kommunukantórið. Grót eg skervur megu verða goldin fyrst, áðrenn tey verða heimtað. Bilstjórar verða ámintir, at teir ikki kunnu heimta grót ella skerv uttan við einum lími av vegnevndini ella einum umboðs- manni fyri kommununa. FROÐBIAR SÓKNAR KOMMUNA GRÓT OG SKERVUR 5 TELEFON 1225 Tórshavn Skipafelagið Foroyar | ØL- og MINIRALVATNSVIRKI | Foroya | F i ; | croya Bj OT ongatid roynt at lirka nøkur oyru burtur | pe år sparigrisinum vid einum knivi? | Au Í | Citrén soda ala Nei, svaraði drongurin, men hatta | A | 1 . | . »pelsin limonada er ein god ide | Pilsnar Appelsin j | lb Hindber limonada | 7 . - Jørdber limonada Ein nyliga fráskildur maður sat á | Ekta songarstokkinum og hugsaði: | , Vanillie limonade Á, sum alt er vorðið einfaldari, | Maltøl. Åppolinaris síðan eg slapp mær av við konuna. Nú | á > re kann eg fara fram úr songini hvørju EINAR WAAG, Klakksvík — MÁLTRÁÐUR 4 megin, eg vil HR - F2 } Undirbankastjóri í nationalbankanum í ER 3 | harra Meiner, ið hevur sýnt seg sum ein | av teimum monnum. ið hava skilt før- : … | oysk viðurskifti heilt væl, varð givið í (Framhald.) við tað at hann lat Bang skilja, at hitt | ' ; bh em din 1 1 1 | 4 1 o, hendi at kanna A. T.s viðurskifti og Sum undir Ísvirkissakini royndi onk- menna møguliga vildi veita studning til | , ; i ra Inka r Í „ 1 ; ; ; koma vid uppskoti ur eisini undir A. Í um at illgita royndirnar og skoyta uppí, um tær ; A kurt skuld ; bring } { ; | Harra Meiner útarbeiddi, sum tann okkurt skuldi vera kriminelt hjá kuldu miseydnast 0 h L; ; > | | i 1 | fyri føroyskum viðurskiftum vælvildar- P. M. Dam og h ra monnum, sama Sum kunnugt miseydnaðust royndirnar 1 . 1 p . ; SIR : ; maður, hann er, eitt fullfíggjað uppskot ber vinstru pressuna i irk, sum | fullkomuliga og tóku mergin burtur úr ti | at S F, Ind Á all ! 1 Í til stimbran av A. 7 eftir løding frå okkara endurreista A. 7 | Hett ppskot var av principiellari 1 1 1 1 . OL UDDSKOT a a P ettar Johan Poulsen kravdi Men hvor, ið ikki fekk eitt einasta Ól PI | SI 1 A A - náttúru, t. v. s. at tann hjálparleið. sum bunds« í A. T.-målinum Men hvor oyra i studningi frå tí almenna vegna Å 1 B x ; v ; af ; ; d | tað skjeyt uppá. skuldi eisini verða far- í Ísvirkismálinum ella í A. T.-málinum hesar miseydnadu royndir, var Á. 7 | - X ÝR í ; 1; b i andi hjá ødrum nevdstøddum virkjum, funnu teir statsautoriseraðu ella heima i vóru sildaroyndirnar gjørdar av 1 ! | it Í N 1 N ; um tey vóru lívstreytandi fyri trivnadin figgindarnir so mikið sum ettt fj 10Vra ødrum trolfelag ið var í krithåsinum - í: 1 ” ' 4 ; et FP á einum plássi skeivt, sum kundu já løgmanni og landsstýrisflokkunum, | q Í málaráð : ! Í Li ur Harra Kampmann, — figgjarmålaråd- lig og enn og mir o tá stóðst ikki á hjá ti at faa alt ai L fi. ai ; , Se i í harri. tók undir vid uppskotinum hjá Landsstýrið við undirskotið goldið úr landskassanum : 1 B ; Í . gå h ; L | Meiner bankastjóra og var fúsur at og teir menn á lir Munur undi verið gjørdur, um hann | 1 ; el nt; . Li; : á , i" | leggja uppskotið fram ríkisdegi. Men fyri nnin o ikki var so grefligur 1 ev ; Mt av tdr ; á oe it hann vildi sjålvandi tryggia sær at hava | på Hin nýggi stjórin harra Bang, ið fekk | teir førovsku fólkatinesmenninar og Eb! diktatoriska makt at skipa fyri driftini | teirra flokkar vid, so ikki stríð skuldi lo arði 1 saman hjá tí nýggja A. 7 eisini eitt krav | standast av tí ar burtur Trå A ha frå teimum, ið ráddu fyri borgum } Hann gav so føroysku fólkatingsmonn eisini sum trevt fy ins Ohald, at koyrdi sum longu borið við so langt og unum eintak av uppskotinum og bað all i PÅ Á : í € K ! £ £ landsstyrid fekk drifts rå + og tamp við sildatrols- og øðrum mis- | teir leggja tað fyri sínar flokkar. Sjálv- h Mi £ ábyrgdin D u drillint eydnaðum royndarfiskiskapi, at hann | andi ivadist hann ikki eitt sekund í, at A or | kom at standa å berum b ni og rendur ! føroysku fólkatingsmenninir við eldhugi Løgmadurin Kristjan Djurhuus og fastur, um ikki nýggjur virkispeningur fóru at taka undir við einum uppskoti, stjórnarflokkarnir fingu tóku sær fekst sum var komid frå ongum minni enn alla ábyrgdina fyri A. ! s víðari lagnu. 1, 1 landsins fremstu monnum — innanfyri Men tað er synd at siga. at løgmaður Mlir menn, ið vóru sakligir, rættvísir fjggjarlívið um, at staturin skuldi veita brann av ídni fyri við virðing og mátti — og samfelaghugadir og ikki blindaðir av neyduga fíggjarhjálp til eitt av landsins lúka hesa ábyrgd, so tað av sonnum persónligum og politiskum hati, s6u, at stórstu og mest lívstreytandi fiskivinnu- kundu verða sagt um hann teir tað vildi veðra hin stórsta vanlukka fyri = og arbeiðaravirkjum. Serliga helt hann, at driftin hevði fingið tann stuðul og ta tað stóra plássið Tvøroyri, um A T. at einki var at ivast i stødu føroysku livgan, ið teir, sum sótu við allari | kom at syndrast á sama hátt sum hitt | fólkatingsmanna, tå ið uppskotið snúði maktini, vóru menn at veita velduga ass J. Mortensens Eftf. Í sær at einari stórari arbeiðara- og tvørturímóti, eftir ti sum hin setti stjórin kapteinur Bang greiddi frá. Harra Bang var soleiðis av løgmanni stuðlaður til at halda fram við sínum vanlukku trolroyndum eftir sild, Vit kunnu siga fiskimannafjøld, og tá ið hjálpin sum nevnt var av principiellari náttúru, var meint eisini at røkka til onnur føroysk virki, ið komu í kreppuvanda. (Framhald.) Spurningurin um nýggja hjálp varð ti | tikin upp. | Sekt varð eftir marshallhjålp og sam- ráðst varð við myndugleikarnar heima | og niðri.