leygardagur 16. januar 1960síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
3.
NR.
LEYGARDAGIN
16. JANUAR 1960
OSIALURIN
BRØDRALAG
33. ÅRG.
JAVNADUR
DE PN
FRÆLSI
TINGA-
KROSSUR aftur?
Teir verða tíknir
við hørdum
| Svar til Ólav
| Michelsen
Tá tað spurdist, at antijødiskar
demonstrasjónir fóru at vinda uppá
seg um nýttársleitið, kom ein slíkur
kvøkkur í fólk, at tað var tað ein-
asta at gera hjá týsku myndugleik-
unum at taka gerningsmenninar við
hørdum, so misálitið, sum óivað
aftur mongd av fólki hevur fingið
fyri týskinum, varð bururbeint.
Í vesturberlin fullu dómir stutt
aftaná at ein nýnazistur hevur hild-
ið fyrilestur fyri nazistum, har hann
talaði móti jødum og prísaði nazis-
muni. Hann varð dømdur til 115 árs
fongsul, samstundis varð hann upp-
sagdur úr starvi sínum sum kommu-
nalur embætismaður.
Ein tænari í býnum Dortmund í
Tannlæknastova
Tá kommunuskúlin i Havn varð
bygdur, varð rúm gjørt fyri lækna-
stovu tannlæknastovu. = Nú er
tannlækni settur við hendan skúla.
tað er Erling Simonsen. Tannlækna-
stovan er útgjórd við ollum nýmót-
ans ambodum og hentleikum til
tannarøkt, og hevur hon kostað
120.000 kr. at útbúgva.
Hetta er eitt stórt framstig: men
nakað nýtt er tað kortini ikki. Tað
eru meir enn 20 ár síðani sáttmáli
varð gjødur við tannlækna í Havn,
Kaaber, ið lat seta upp tannlækna-
stól í eini stovu í gamla kommunu-
skúlanum, og har starvaðist hann so
ein part av síni arbeiðstíð sum skúla
tannlækni. líka til hann fór av land-
inum. Nøkur ár rovnt aftrat
við øðrum tannlækna, men so varð
sáttmálin uppsagdur, var síðan
eingin føst tannarøkt við skúlan.
Nú hevur skúlin so fingið sín
egna tannlækna. ætlandi kunnu
oll skulabørn í Havn, og ikki einans
tey, ið ganga í hendan skúla, fáa
tenn sínar vidgjørdar ókeypis her.
og
varð
Oo
og
, , .
Utróðurin
Utróðurin hevur verið reiðiliga
góður allastaðni.
Í Lorvík lógu bátarnir frá 8000
til 6000 pund. Nógv fiskaarbeiði er
har í løtuni. Arbeitt verður alt sam-
døgurdid við flakaskering, og hava
teir avskipað 23 tons við seinasta
Tjaldur og 350 pakkar av saltfiski.
Í Gøtu hava teir veitt góð 30.000
pund hesa vikuna. teir hava avskip-
að við Tjaldrinum seinastu ferð 12
tons av harðfrystum fløkum og 15
tons av fiskamjøli.
fíggjarmálaráð-
Aftaná at franski fíggj
harrin Pinay, miðkudagin varð sett-
ur úr starvi sínum, hava hinir kon-
servativu ráðharrarnir verið saman
til fundar til viðgerð av støduni
Væntandi fara landbúnaðarráðharrin
og skrivarin, sum hevur fíggjarmál
um hendi, eisini frá.
Um allir konservatiu ráðharrarnir
taka seg burtur úr stjórn de Gaulles
hevur stjórnin bert nýgnullistiska
flokkin at stuðla seg til.
Týsklandi hevði rópt Heil Hitler og
málborið seg nakað soleiðis. at teir
jødar, ið eftir eru i Tysklandi, eisini
áttu at verið sendir í gasskamarið.
Hann fekk 4 mánaðar fongsul.
Kjartan aftur
í havn
Fyri nøkrum árum síðani gjørdi
Kjartan Mohr eitt »kompromis«
summir siga, hann undirskrivaði
ein hondfestning við samgongu-
flokkar sínar í Havnar býráð, har
hann bant seg til at vera uttanfyri
havnarnevndina í hesum valskeið-
inum. Men tyskvøldid valdu sam-
gonguflokkar hansara hann aftur í
havnarnevndina, miðvikudagin
valdu fólkaflokksmenninir í havnar-
neyndini hann til formann!
Væl gagnist teimum, sum mað-
urin segði á sinni.
"Menn halda hesa manøvru vera
enn eina lorkuta roynd fyri at halda
hina illa farnu fólkaflokks skútuna
flótandi.
og
Ovasta Sovjet
fyrsta setan i
Khruschev,
helt rødu.
ir njá
forsetis-
hann
Hósdagin var
ovasta Sovjet.
málaráðharri har
mest tosaði um avvápnaðarspurn-
Ni:
ingin. Hann skeyt unp, at vápna
herliðini hjá Ruslandi verða mink-
| að vid 1,2 milj. hermonnum. Hildið
verður. at Sovjet man hava einar
3.6 milj. hermenn, sum nú er.
Hetta uppskotið varð framsett
sum lið í eini åheitan um avvåpn-
aða, sum kann koma at gera sítt til
at fáa friðarlig viðurskifti landanna
millum. helt Khruschev fyri.
Hann helt, at nógv vóru málini at
greiða á fundi á hægsta stigi: Av-
vápnaður. ein Týsklandssáttmáli,
forboð móti atombumbum o. t.
Sela
Elsa fór miðkukveldið til mark-
aða við 600 kittum. Hans Oliver
Højgaard fór hósdagin til markn-
aða. hann hevði 900 kitt inni —
500 kitt vóru hýsa tey selja
mánadagin.
Hósdagin seldi Dragasund í
Grimsby 784 kitt fyri 5011 stp.
Bearnaise 741 kitt fyri 4.827 stp.
Vesturhavið Blíða seldi í Hull 1021
kitt fyri 6315 stp. City of Norwish
seldi í Aberdeen 740 kassar fyri
3083 stp. Búgvin 499 kassar fyri
2138 og Lizzie 607 ks. fyri 2598 stp.
Veðurlagið
Hendan vikan hevur roynst væl til
veður. Stilli og turrveður við nakað
av kulda; háast onkur dagur hevur
verið eitt sindur tliskligur
Vit kunnu einki gera við. um
vesturhálvusamgongan ið ikki vil
kríggj — heldur seg noyðast — sum
eitt lið i stríðnum fyri at forða kríggi
í einum skákbrái í søguni
at gera eina radarstød í Føroyum og
møguliga nýta nakrar hermenn í
civilari tænastu her á landi.
Vit ráða ongum hermálsligum her
líka so lítið sum Íslendingar og aðrar
smáar vesturheimstjóðir.
Skilti tú, vinur mín, Ólavur, hetta,
vildi tú íkki spurt, sum tú gert.
Allir Føroyingar vilja hava oyggj-
arvegin.
Tað er tí eitt »bragd« at fáa hann
bygdan sum skjótast.
Hesum »bragdi« varð leingi forð-
að. Men javnaðarmenn forðaðu tí
ikki. Arbeiðararnir og landið hevur
vunnið við hesum — milliónir, og eru
komnir langt á leið at fáa allan vegin.
Samtykt tingsins at avtaka deyðs-
straff í Førovum hevur í ollum føll-
um sitandi landsstýri ikki forðað
fremju.
Har eru tveir partar, ikki bara Dan
ir og Føroyingar. Men har vóru eis-
ini tveir partar á tingi.
Tá ið jarðaumskipanin á sinni varð
samtykt. reið loysingarhetjan til
danaveldið at forða hennara fremju.
Tað er søguligt!
Søgan tekur seg ofta upp aftur.
Hevur hon gjørt tað her, Ólavur?
Pú kanska veit skil á tí. Nú verð-
ur tú spurdur, Ólavur.
Sjálvstýrismenn hava leingi haft í
umbúna at fáa Tingakross útaftur,
og nú tykist sum teir fara at gera
álvara av hesum.
Tingakrossur kom út seinastu
ferð í vikuni undan valinum hin 8.
nov. 1954.
| Tað er ætlan sjálvstýrismanna at
hava fund í Klakksvík í dag, har
teir skulu taka stóðu til endurreis-
ing blaðsins.
Endalig avgerð um blaðstjóra-
starvið verður ikki tíkin fyrr enn á
nevnda fundi; men óváttað tíðindi
siga, at ætlanin er at seta Hans Da-
í vid Matras, lærara, í Haldórsvík
sum blaðstjóra.
Hans David hevur áður stjórnað
blaðnum ella ið hvussu er verið ein
! av høvudspennunum.
Líkningarnevnd
í Klakksvík
Sóknarstýrið í Klakksvík hevur
valt likningarnevnd í Klakksvík:
Danjal Nielsen. skrivstovumaður og
| Ragnar Samuelsen, sýslufulltrúi, fy-
| ri javnadarflokkin, Robert n,
| kommunuskrivara og Hans Liitzen,
| gartnara, fyri fólkaflokkin, Julius
| Biskupstóð, kassameistari, fyri sjålv-
| stýrisflokkin. Jógvan Hvidbro, blikk-
ognsen
| smidjur, fyri tjóðveldisflokkin og
| Jósup Jacobsen fyri uttanveltaðan
lista.
Nevndin hevur skipað seg við Dan
jal Nielsen sum formanni og Julius
Biskupstoð sum næstformanni
f Havn, 13. januar 196
P. M. Dam
greitt, at tørvur er á álítandi sátt-
málum, sum tryggja. at eingin tekur
vápn í hendi í trætumálum, skulu vit
ikki rokna við knappligum og av-
gerandi úrslitum, helt Eisenhower.
Hann helt rødu sína á einum
felagsfundi í senatinum og umboðs-
mannatinginum. Hann segði m. a,,
at hin frælsi heimurin ikki mátti lata
seg lokka av freistandi lyft-
um, sum ikki vórðu framd. Hin
vegin mátti USA royna at leggja nið
ur vandasjógvarnar, sum bera fram
móti eini atomvanlukku. Øll máttu
vita, at USA ongatíð, uttan bert fyri
at verja seg sjálvt, fór at nýta ogi-
ligu megi sína. Uttan so at USA
var so óskettið at gloyma sína verju.
var Eisenhower ivaleysur í, at einki
land fór at søkja at USA við her-
megi.
Um vidurskiftini við Sovjet segði
USA um ársskifti
forsetin. at tey ymsu sovjetrussisku
| tíðindini, sum komin eru seinastu
| tíðina, bendu á, at nú fór kanska
at byrja eitt fridarligari tíðarskeið.
Í røduni helt Eisenhower, at hetta
| árið væntandi fór at vera tað rík-
asta, USA hevur upplivað.
Viðvíkjandi komandi fíggjarlógar
uppskotinum uplýsti forsetin, at út-
reiðslurnar til rúmdarkanningar eru
vorðnar tvífalt so stórar. hóast vern
| darútreiðslurnar eru tær somu, um
40 milliardir dollars. Teir rokna við,
at javnvág verður í 1960 á fíggjar
lógini.
Viðvíkjandi rakettætlanini í her-
málaligari nýtslu segði forsetin, af
teir nú eru komnir so vítt, at millum
landa rakettin Atlas var klár til
nýtslu. Amerikanskir atomkavbåtar
utgjørdir vid rakettum eru nú førir
fyri at raka mål so gott sum alla-
| stadir å jardarknøttinum
FYLKING
heldur ársaðalíund tann 30. i h
húsinum.
DAGSSKRÁ: Sambært gr
Tvørovri. 14. januar 196
manava
20 felagslógini
STJÓRNIN