týsdagur 2. februar 1960síða 4

SOSIALURIN Nr. 5 2. FEBRUAR 1960 33, ÅRG. Evnaloysi andstøduflokkanna Motvegis ti stora og landsumfatandi uppbyggingar — og endurreisingarpolitikki, ið nú verður framdur, standa andstøduflokkarnir púra úrlætnir. Frá teimum er einki positivt komið Ávinnuliga. sosiala og mentunnarliga økinum har er eldslokkingur. er longu nú framt ella er í ferð vid at verða framt nógv meira enn andstøduflokkarnir nakrantíð bóru upp á mål, tå landsstýrissamráðingarnar fóru fram fyri einum ári síðan. Víst taladu hesir flokkar um skipabygging; men sosialmålini vildu teir einki gera við bara »bøta um tey verstu brekini.« Ivat skipum vidvikir er endurnýggjanin longu nú í ferð við at fara um alt, } hesir flokkar talaðu um Størstu tættirnir í sosiallóggávuni eru framdir. meðan hinir verða framdir í næstum Á ollum økjum fer fram iður, alt meðan eldsløkkingur evnaloysi lår €r Framtíðarkrovini. Í Danmark hava teir innanfyri ymisk spurt limirnar, hvørji krøv, akfeløg seta fram i vildu hava teimum ynsktu um heilan fridag st. ynsktu hægri løn. mel P NSKIU Í goð 11 pst. y leiri sosialar r, ngri UPpsS ignarfreist 0. s fritidarkøn t 8 ps hægri YNSKLU ina hækking frá 1 upp aftrat i Á man- 4 pst. ynsktu, at arbeidararnir skuldu t orð at siga nærri ásettan av og ; 11 vri Oli landi- Sjálvstýrismaður skrivar: Dacblaðið tyeitir hån Lroro eitir »vit bera Petersen ella menn fyri at orsøkir gooar fyri hesum monnum. sum fólkaflokksmenn, orðloysingar við til roynst mær i 1946 var eg it atkvøda fyri loysing Á tingi við meira- fólkaatkvoð- fólkaflokkurin úrslitini av sat luta at fremja uni; men hvat gjørdu teir? Stungu halan millum beinini og krupu av tingi sum vesælingar og orðloysingar eftir boðum frå Danakongi, ið teir høv- du sum kong Føroya 3 dagar frammanundan. So royndust álitismenn! sett av Sjálvstýrismaður. Hvør lýgur? Í Sosialinum 16. jan. søgdu vit m a: „Fólkaflokkurin hevði uppskot um at dýrtíðarviðgera minstulønina og tjóð- veldisflokkurin uppskot um 1000 kr. í minstuløn. Sjálvir søgdu teir, at teir høvdu »tveitt hesi uppskot á tingborð bara til stuttleika.< Báðir flokkar at- kvøddu ímóti inntekulógunum. ið út- vega skuldu pening til bæði fritidarløn pg minstuløn.« Nú sigur Dagblaðið »Fåur lýgur meira enn helvtina verð, 1 i 1 landsstyrismál- ur sagt, men hér sigur gagnið ósatt í hvørjum settningi.« ein uppbyggjan og andstøduflo endurreising so stør sum aldri i kanna verður sjónskari dag frå degi Vit fara tí at spyrja: I. Ér tað ósatt, at fólkaflokkurin 1 fram uppskot um at dýrtíðarviðgera minstulønina? 2. Er tað ósatt, at tjóðveldisflokkurin legði fram uppskot um 1000 kr. í minstu lk 4 3. Er tað ósatt. at Niels Holm Jacob- sen undir vidgerdini av løgmannsrøduni, ið allir Foroyingar høvdu høvi at lurta eftir. segði, at »vit tveittu hesi uppskot á tingbord bara til stuttleika?« 4. Er tað ósatt. at hvorki fólka- ella tjóðveldisflokkurin atkvøddu fyri inn- tókulógunum. ið tryggja skuldi fiski- monnum fritidarløn og vera grundarlag undir 1000 kr. minstulønini? Svarið tit nú. og sigið okkum eina- ferð enn. hvussu ósatt var í hvorj- um settningi. fólkaflokkin ITING um DIMMALA sum dssiyrispartnara: » skulle dei nuværende landsstyre med dets første úr på bagen være et knu- sende bevis på, at folkeflokken som lands styrespartner heller ikke kan have været ret meget værd ...« og um, tá ið Håkun Djurhuus gjørdi sått- målan um Portugalstrolararnar: >... så vidste den pågældende herre på det tidspunkt intet om, hvorfra pengene til betalingen skulie komme, men under- skrev millionkonirakten med lukkede øj- ne.« * „Fólkaflokkurin hevði teimum skipum, sum DAGBLAÐIÐ: ikki ábyrgd fyri fóru burtur av fiskiflotanum.« HVUSSU VIÐ >NÓLSOYAR PALL«? Hvoriir seldu hann út av landinum? veitst TÚ AT Jórgen-Frantz Jacobsen, ið var føddur i Havn 1900 og doydi å Vejlefjord Sanatorium 1938, verdur mettur at vera millum mætastu søgu skald. AT Norðmenn um nøkur ár vera førir fyri at gera atombumbur: men eru ikki sinnaðir at fara undir bumbuframleiðslu. AT íkki minni enn 10.000 fólk í Marok- ku vórðu lamin, tá handilsmenn høvdu bryggjað flogfaraolju uppí etingarolju, teir seldu AT i 1959 høvdu 24.000 fólk í Dan mark meslingar móti 57.000 i 1958. og at japanskir vísindamenn siga seg hava funnið grødievni móti hesi sjúku. kolframleiðslan í Bretlandi í fjør AT Á govmslu høvdu teir um nýggj- tons móti 16 milj fyri tons móti 216 milj. tonsum 36 milj einum åri sidan. TAD ER VERUNLEIKI AT tað var Håkun Djurhuus einsamallur, ið gjørdi såttmålan um Portugals- einum trolararnar uttan vissu fyri einasta oyra at rinda teir við, meðan javnaðarlandsstýrið hevur útvega pen ingin — tætt við 20 milj. kr. FEBRUAR 2. KYNDILSMESSA til min nis um kirkjugongd Mariu moyv. 3. BLÁSIUMESSA til minnis um Blåstus biskup og nínslavátt, ou 316. 5, AGATUMESSA til minnis um Ágatu heilaga kvinnu úr Palermo 22. PÆ TURSMESSA til minnis um lærusvein Jesu Mathias, ið kom fyri Judas. 28. FØS TUINNGANGUR *x HVÍ ER FEBRUAR SO STUTTUR? Í år hava vit skotår, februar verður ti ein dag longri enn tey vanligu árini. Hesin dagur leypårsdagur er hin 24. fe bruar og ikki 29. sum ein kundi trú. Få ið Julius Cæsar gjørdi ålmanakkan, lat hann 6 månadir hava 30 dagar og 6 31 dagar. Nú var ein dagur ov nógv i år inum. Hann tók hann burtur av februar, ið frammanundan bert hevdi 30 dagar. Julius Cæsar broytti navnið á múnaði- num Quintilus. og Haði hann upp eftir sær sjúlvum juli. Eftir hann kom A- gustus til ræði. Eisini hann vild seg sjálvan upp og gay mánaðinum Sex- tilus navnið agust: men hesin hevði bara 30 dagar. Hann vildi ikki vera aftari enn Cæsar, tók ti ein dag burtur av februar og legði hann aftrat august. Ti hevur februar bara 28 d meðan tveir fylgj indi mánaðir hava 31. dagar *x 5 spurningar: 1. Nær er hálvga non? 2. Hvat merkir orðið valur? 3. Hvat er ein káðissa? 4. Nær livdi dr Jakob Jakobsen? 5. Nær var Hans Egede í Grønlandi? *x Tað sagi, at almanakkin talið í tvørliga býtt verður gamli egyptiski var hin besti; men daga- hvórjum mánaði var heldur — HI mánaðir høvdu 30 dagar og ein 35 dagar. x forsætisráðharri. H. C. svarar uppá fyrispurning um hansara stødu til Hansen, sosialismuna: »Eg eri stødugt sosialistur. Eg eri mo- deratur og meini. at vit skulu stremba eftir praktiskum úrslitum; annars verð ur politikkur bert tómar demonstatión ir. Eg haldi meg til sosialistiska grund at øll menniskju skulu rætt til sama start í lívinum? x USA ætlar aí minka um hermegi sína í Íslandi við 1300 monnum. Ef- tir vera tá 4000 hermenn, ið skulu rókja Keflavíkar flogvøll og radar- siððirnar. sjónarmiðið, hava *x eitt nýtt navn á verð- heimurin ivaleyst kemur at hoyra ofta um i fram tíðini. Í Í ár hava teir arbeitt uppá at gera ein nýggjan høvudsstad í Brasilíu í staðin fyri havnabýin Rio de Janeiro. Nýggi liggur miðskeið í land- 1 inum og verður alment BRASILIA inskortinum, og eitt navn, býurin gjørdur til høv- uðsstað 21. apríl i ár. Hetta verður ætl- andi heimsins vakrasti og mest nýmót. ans býur * JANOS KAÐAR á aðalfundi ungvers- ka kommunistaflokksirs hin fyrsta síðan uppreisnina »Skadin, ið gjørdur var undir uppreisn in i 1956, er mettur til 22 miljardir florintir. (5 miljardir krónur). Imre Nagy er størsti landasvíkjari, ið heimurin nakrantíð hevur forstrað...< x 300.000.000 kr — ella 41 miljardir dollar — hava Amerikumenn sett í virk- ir kring allan heimin. Bert í Vestureuropu 4.5 miljardir. Av hesum 1440 miljónir í Bretlandi, 378 í Frak- landi, 300 í Vesturtýsklandi, 159 í Hol- landi, 154 í Italiu og 133 í Belgiu og Luxemburg. um x GOYGGJANDI MAÐUR. Læknin Bocker í Onglandi sigur frá, at hann hevur lekt 65 mann, ið goyði sum hundur. Maðurin var lám- ur, tvingaður at skriva vid høgru hond í skúlanum, goyði av og til sum yngri, men 63 ára gamal goyði hann stødugt og mátti fara úr arbeiðinum. *x >SKÁLA<K hvønn dag. bretsku herskipunum drekka offiserarnir ára gamlan Umborð á »skål« hvønn dag. Týsdag fyri »mamm- unum«, leygardag fyri »gentunum og kon unum«, mikudag fyri »sær sjålvum« Hósdag drekka teir skál fyri drottning- ini, men hendan dagin sita teir. meðan teir drekka. Tað var William 4.. kongur, ið gav teimum hetta loyvid, tá id hann rakti við, at tað var so lágt millum dúrk og dekk. at offiserarnir nærum hvorja ferð brestu skallan í dekks- bjálkarnar, tá teir reistu seg at” »skåla« x Náttúruskaldið er ein ið hevur so góðar lístargávur, at hann fær tað at virka sum nakað heilt nýtt, tá hann ændurtekur tey einfaldu sann- leiksorðini, at grasið er grønt, at hanin listarmaður, velur og sólin speglast í vatninum. *x 12. des. 1721 doyði stýrimaðurin Alexander Selkirk. Hann er lítð kendur maður. Navnið Robinson Krusoe sigur meira, ti Selkiýrk var fyrimyndin hjá Daniel Defoe, tå hann skrivaði hesa kendu bók. SAGA Selkirk hevði sjálvur biðið um at vera settur uppá Juan-Fernandez oynna og livdi har einsamallur í 4 ár. Søgu hans- ara frætti Defoe um og skrivaði sítt meistaraverk. 4 år helt hann vera dekan og litid. og ti letur hann Robinson Krusoe vera cinsamallan i 28 ár á é- bygdari ovggj i Karibiska havinum. Svar uppá 5 spurn: 1) kl. 1 ; 2) teir fallnu; 3) gassi at slåa súlur við; 4) 1828—1906; 5) 1721——1736. Rotin súrepli áttu at verið einastu loyvdu kjarnorkuvåpn. * BAR MATUR. Pætur hevði verið í Egyptalandi við skipi og skrivaði bræv heim til beiggja sín, har hann greiddi frá og ødrum fornleivdum. Eisini rósti hann av at hava lært egyptiskt mál og endaði brævið soleiðis: Sumt úsærtk ann egta laogs kri vaegy ptiskt. E ghav ilær tegyp tis khe ríla nd í num. pyramidunum sær xx — Eg så teg í dansinum í gjårkvøld- ið. títt bartrog. Tú hevði nógv stríð av at filma uppá hasa teysina, tú dansaði við. — Eg filmaði ikki, nei, sanniliga. Eg hevði bara fingið eitt rusk í eygað. Ja, ja. Tað var kanska bara eitt rusk, ið sat við liðina á tær, tá tú seinri fór í býin við bil. x — Hevur tå hoyrt um Skotan, ið gav konu síni ein -hundraðkrónuseðil? — Nei? Heldur ikki eg! * Hann: Hevur tú seymað mær knappir uppí aftur frakkan? Hon: Nei, góði, eg fann ongan knapp: men eg havi seymað knappholið saman