leygardagur 11. juni 1960síða 1

FRÆLSI JAVNAÐUR Belgiski javnadarfiokkurin 15 ár Tað lítla landið mongum fórum havt stóran altjóða týdn ing. Belgiarar hava mangan verið mill- um teir fremstu á altjóðartinginum. Orsøkin man helst vera tann, at land- ið hevur havt framúr góðar menn, hava dugað kynstrið at reika fyri á so Tað man helst vera av hesum kynstri, at teir nú kunnu halda 75 ára dagin hjá belgiska javn- Belgia hevur í sum mongum økjum. eisini aðarflokkinum. Ikki tí, longu í 1860 árunum, tá Karl Marx stovnaði hitt fyrsta altjóðafelagið, vóru sosialistar í men tað var í 1885 at flokkurin Tað vóru bæði politisk- Belgiu; varð stovnaður. ir, fakliga og kooperativt hugaðir javn- aðarmenn, ið tå stóðu um flokkin. — Kanska flokkurin hevur tí at takka, at hin nógv vaksandi kooperativa rørslan stóð so væl um flokkin. Her var ein heildarsamtøka, sum arbeiðarar londum als ikki kendu til. Flokkurin stríddist í mong ár fyri ein- um vanligum valaldri. Hóast landið var býtt í tveir tjóðskaparligar bólkar, fransktalandi og flamsktalandi, so eydn- aðist flokkinum tó at halda eina sterka stóðu í landinum, og tað eydnaðist eis- at vanligan valaldur, hóast mong stór verkføll máttu til, áðrenn tað í øðrum ini vinna eydnaðist at koma á mál her. Hin mest kendi av teimum gomlu javnaðarmorjnunum, ið uppi vóru um aldamótið, var juristurin Emilie Vander welde, góður talari og enn betri poli- tikkari. 1900 stovnaðu javnaðarmenn al- tjodasamgpnguna, midstøda samgong4 unnar bleiv Bruxelles, og Vanderwelde gjørdist formaður. Tað varð tó ikki fyrr enn undir fyrra heimsbardaga at flokkurin kom at taka lut í stjórnararbeiðinum. Tá Vanderwelde biðin um at koma upp í stjórnina, aftaná at Wilhelm keisari av Týsklandi hevði lopið á landið, hóast hann hevði givið lyfti um ikki at koma varð inn um mark. Síðani tá hevur flokkurin mestu tíð- ina verið í stjórnini og hevur í atkvødu tali ligið uppi umleið 40 % av atkvødu- talinum. Undir seinasta heimsbardaga var flokkurin ikki hin mest týðandi, orsak- Longu eru leiktir fleiri landskapping- ardystir. Sunnudagin varð fótbóltur leik aður í meistaradeildini millum HB og TB á Tvøroyri, HB vann 1—0, Í meðaldeildini leiktu Sandavågsmenn í Havn móti B 36, II lið. Sandavágur vann 8—0. Í hondbólti millum Kyndil og TB vann I manslið Kyndils 24—9 og I. kvinnulið Kyndils vann TB við 11—5 Vinadystir vóru sama dag í Havn. Í fótbólti KÍ—B 36 vann B 36 5—3 Í hondbólti vann Í. kvinnulið hjá Stjórnuni á Neistanum við 2—1 alið Kyndils vann Neistan 6-—S. Dreingj nazistanna; skil á Spaak, ikki minst í stríðnum að av yvirgangi men so aftur í 1945 kom var tað Paul-Henri hin kendi leiðarin, leiðsluna, tá ið gjørdist móti Leopold kongi, sum hevði gjørt mangan belgiara vónsviknan av støðu síni til Týskaland. Sum stjórnarflokkur og í samarbeiði við aðrar flokkar hevur tað eydnast javnaðarflokkinum at gjøgnumføra ymsar sosialar reformir, ið hava verið fólkinum til stóran bata. Í løtuni er flokkurin í andstøðu til stjórnina, men menn vænta ikki, tað fer at verða leingi, og við tí leiðslu, flokk- urin í dag hevur, er hann ein ógviliga sterkur = andstóðuflokkur við hinum gitna Paul-Henri Spaak sum leiðara. Hesin er eisini aðalskrivari hjá NATO. Summarveðrið Summarveðrið hevur verið av tí allar vakrasta, sum menn vita um. Mai mán- aði var frálíkur. Longu eru nógvar út- ferðir gjørdar. Tey náttúruvakrastu pláss ini, útoyggjarnar ikki at gloyma, hava havt vitjan av turistum í hópatali. Al- fagurt er landið í hesum døgum — frå fjøru til fjalls livir alt. — Í gjár varð luftin heldur kaldari aftur. Vánaligar selur Í vikuni seldu hesi skip í Aberdeen: Wilhelmina 411 ks. fyri 739 stp. Agnes Louise 458 fyri 815 stp.. Bjørgvin 318 ks. fyri 1036 stp., Norðberg 241 ks. fyri 569 stp., Suðuroy 366 ks. fyri 907 stp., Polarstjørnan 375 ks. fyri 1013 stp í Hull: Poppy 654 kitt fyri 2.661 stp. Sum tad sæst, hevur prisurin i Bretlandi verid heldur so vånaligur seir} astu tíðina. Høgur tollur å saltfiski Felagsmarknadarlondini hava nu åsett 13 % toll á allan innfluttan saltfisk, nú Grikkaland at koma uppí og verður sostatt før- bæði til Grikkalands og sum verð Nú eru so verður eisini hesa samgongu, oyski fiskurin, Italien at fáa hesa tollhækkan, ur sett í gildi 1. januar 1961. samrådingar millum felagsmarknaðar- londjni, samgongurnar teir 7 og teir 6, tær byrjaðu 9. juni, har umboðsmenn fyri tey ymsu londini luttaka. ——————————————iiiwiiwio Franska tjóðartingið hevur nú samtykt at geva Madagaskar sjålvstyri innanfyri franska tjóðveldið. Grøn'andsskipini Fey flestu grønlandsskipini eru nú farin. Sum árini frammanundan eru nógvir útróðramenn eisini í år í Grøn- landi. teir rógva bæði út frá landi og frá móðurskipum. BRØDRALAG Ymist Brandur Sigmundarson tons saltfiski hevur nå 500 av inni. Í Fóroyingahavnini eru teir fyrstu út- róðrabátarnir nú byrjaðir at rógva út, fyrsta dagin lá veiðan um 40—50 fiskar fyri hvønn dagin. Tað eru higartil landað um 300 tons í Føroyingahavnini. Viggo Kampmann forsetismálaráð- harri kemur henda vegin å vitjunnar- 3 ferð við konu og børnum 23. juli fer avstað aftur 8. juli. Handilsfelagið As. J. Dahl, í Vági, var 100 ár 9. juni. og Gørðum »Bugvin« er nú farin seinasta isfiska- túrin á hesum sinni undir Feroyum. Dronning Alexandrine fer nú aftur at sigla hendan vegin. Hon fer úr Keyp- mannahavn 1. juli til Føroya og síðani til Islands. Nýggj biografhøll verður nú bygd i Havn. Peter Michelsen, byggimeistari, hevur fingið arbeiðið fyri út við 172 túsund kr. Havnar Klubbi eigur hellina. hevði aftaná hótt samráð- Starysmannafelagið, við verkfalli, ingar við landsstýrið gjørt av ikki at verkfall, heldur bíða til Olavsøku, spurningurin væntuliga verdur tikin uppaftur av nyggjum. sum hevur nú fara í men tá Argentinska stjórnin hevur í hvøssum boðskrivi til kravt, at stórnazist- urin Eikmann latin til Sum kunnugt varð Eikmann Ísrael verður aftur Argentina. herfyri tikin í Argentina og førdur til Ísraels, har teir skulu stilla hann fyri rættin. Ben Gurion, forsætismálaráð- harri ætlar ikki at lata áheitanina frá Argentinastjórnini við seg koma, og verður sagt, at hann hevur alt fólkið við sær. Úr Turkalandi frættist. at fráfarna Menderes stjórnin helst fer at koma fyri rættin, áðrenn val verða í landinum aftur til várs. Eisini verður sagt, at Menderes- stjórnin hevur villleitt USA í fíggjar- frásøgnum, ið als íkki eru so góð, sum menderes-stjórnin hevur greitt frá. Beinir hevur landað, vá kalvi. Veiðan, sum 164 tons, 4 tons vóru fóru fron- Verkfall. Í sku starvsmenninir í í verkfall, um Í millión í tali — teir krevja at fáa 3 % í lønarhækkan beinan vegin og vilja ikki bíða til 1961, gjáramorgunin almennari tænastu teir eru tá vil veita teimum hesa hækkan. stjórnin Ørvur hevði í gjár veitt 7000 pund — tvær vóru seturnar. i HAVN (á å TVØROYRI i VAGI (å (nærh Lødhamri) i KLAKKSVÍK (úti á høvi til síggja arbeiðið Nýtið gera at lættari skiotari og OSIALURIN FRAMSÝNING „ trystluftambodum eystara kajøki) kommunuskrivstovuni) um sein napartin Grøv) fyrrapartin nutimans NR. 23. LEYGARDAGIN 11. JUNI 1960 33. ÅRG. = blóð Símuni av VÁR, eftir Skarði varpinum, og fingu tá hoyra henda leik. Nú givin út í fittligum bóklingi, ur annars verið útseldur í Hetta fittliga heftið fyri 5 krónur er so passaligt til so nú fara lættlig at fáa spælt henda sjón- sjónleikur varð í vetur spældur í út- fólk høvi til at føroyska såla, sermerkta sjón- er sjónleikurin á ødrum sinni hann hev- mong ár hava venjingarrit, at sum vónandi ungmannafeløgini eisini leik. Greivabitin eitur nýggj bók, sum Robert Joensen, Klakksvík, hevur skriv- að. Hon kostar 10 kr. Hetta er áhuga- verd bók at lesa fyri tann, sum hevur ans fyri gomlum føroyskum, og serliga tann ið hevur ans fyri seyði. Framman- undan hevur rithøvundin skrivað Royv- ið, sum henda bók er framhald av. ” Ur Hvalba Ikki í nógv år hava menn leitað so nógv burt sum í summar. Men tó at so kann tað ikki haldast vera so legið, tá einki er uttan kol- ið, sum menn nú eru troyttir av at hava er, vinnandi arbeiði til árgvinnu ár um ár. Teir flegtu eru í Gronlandi arbeiðir hjá Nordafar; og aðrir rógva út. við týskarum. onkur Onkur er eisini Kolaarbeiðið er av tí eldri maður, fara burt, ið varð roynt eftir fiski, væl. Á snerið. tað ikki er. og báti minsta, tá bert onkur sum hevur hug at Nakað herfyri vignaðist tað heilt fingu teir 500 pund Í umbúnað at menn, bakka hesin er heima onkrum reisa ein minnis- ið frá ár er sjólætnir 1900. varða teir eru og fallnir fyri Ætlanin standa í um, og oktober. peningi yvir skal kirkjugarðinum í Skál- avdúkaður í mikið av er, at minnisvarði gamla skal Innsamlað er henda hannn verða nóg til varða Tidindamadur. Nú ætla menn at fara undir at bjarga vrakið italska ferdamannaskipinum »Andrea Doria«, sum nakað síðani sakk New York av + samanstoyti vid svenska skipid »Stockholm«. av uttanfyri Bjargingarfeløgini rokna vid, at tad fer at kosta taka vrakið tað hálvu millión dollars at upp. aftur fyri men teir vænta at fáa selt avstað 20 milj. dollars Í 4 Í seinnapartin månadag 13.6 og morgunin mikudagin 15.6 hósdagin 16.6 hvussu tær jarnídnaðin trýstluftmaskinur stål-, træ- og Atlas Copco