leygardagur 5. november 1960síða 1

| SOSIALURIN BRØDRALAG FRÆLSI JAVNADUR NR. 45. LEYGARDAGIN 5, NOVEMBER 1960 33. ÅRG. Til Føroya veljarar! Okkara til folkatingsvalid nyttist bara at verid ein åheitan å velj- arararnar um at kanna politikkin i Før- agitation oyum, sum hann fór fram 8 árini, ið fólkaflokksmeirlutastýrið ráddi og meta hann saman við politikk núverandi landsstýrisins Tílíkt stýri vil neyvan nakar føroy- ingur ynskja sær sum 8 åra fólkaflokks- stjórnin førdi. At tað varð so út av lagi ringt og ne- gativt komst av, at fólkaflokkurin hevur sum sína pricipiella stóðu einki at hava við Danmark at gera. Oll tey mál, stór- mál. sum einans kunnu loysast, til fuln- ar saman Danmark. danska rikis- stýri og danska fólkatingi, flokkurin frå sær til óbetiligan skaða fyri land fólk. Hesin politikkur hevur gjørt ómetilign tungt hjá hesum landsstýria Tað er ikki gamansleikur at taka fólkaflokks samar- við skúgvaði og tað so num. all tey meiralutastýrið risatøkini, sum illvilia móti ikki vildi tungu av beiðinum við Danmark fara undir. Men hesi tøkini megu takast, um liv- andi skal verda her å landi. Og sitandi landsstyri vid javnaðarmanni sum løg- manni og orðforara legði stórtsknum plåni at fáa tey lívsneyðugu tiltøkini gjørd og frá hondini við tað sama ella so skjótt sum møguligt. Ikki er meiri enn hálvur fjørður rógv árunum, ið kann eisini út við in, bara 2 av teimum 4 landsstýrið javnaðarleiðslu sita, til val verður aftur. Men í hesi tíð er longu nógv vunnið í umbúna og fyrireika at fara undir og nógv undir nú beinavegin. Vit før at kunnu nevna nøkur dómi, ið all eru eftirkanna: 1. GRONLANDSMÁLIÐ Hetta mál um meiri rættindi fyri før- nogv ára fólka- einki á hevur verið hjá 8 kom oyingar í Grønlandi Men í tidini meirluta stýrinum púrt einki burtur úr. fiskimenn, umrøtt. flokks skafti, Hetta Avinøar oyingar. vita allir allir før- Sitandi landsstýri tók stríðið fyri mei- ri rættindum í Grønlandi fyri føroving- um upp vid tad sama, ið tað varð sett. Og sum øllum føroyingum kunnugt vard avgerandi framstig vunnin. aftrat teimum i skuldi nýggj 6 nýggjar havnir gom- lu vóru vunnar til 1960. ar samráðingar verða uppafturtiknar. Hóast grønlendingar tå formelt eftir bókstavinum kunnu taka aftur rættin hjá fóroyingum til at nýta hesar havnir, Streymurin nú fyri álvara farin at svi- SEV er so petroleumsiampan er aftur frå kja. in góð bliv- salgsvøra. Yurkurin hevur verið so Oførur í ár, at vatnbingini eru at kalla tóm Skamt- að verður nú við streyminum, so Í teim flestu bygdunum í Fgeroyum er kertu- ljósið komið í hásætið. Tað er mangur sum undrast, at ikki er farið fyrr undir skamtanina, tað ge- ra teir í Noregi so tað mátti eisini bor- ið til her og ikki í ellum forum verða um ein háls. grønlendingur segði, verið, at tað, ein sum i sum samráðingunum eingin maður, hverki ella grønlendingur ella dani, droymir um, at hesin rættur tá verður afturtikin frá før er høvdu føroyingur men allir kenna seg tvørtur- landið tá vil ikki arbeidsrættindi, oyingunum, ímóti fullvisar um, at liggja soleiðis, at føroyingar bara men rúmari Helst at føroyingar vil- førovingar kravdi, koma at hava hesi verða at fáa nógv ræsur. verður tað tá soleiðis, ja, sum Dam vegna og grønlendingar i hava fáa somu rættindi Grønlandi rættindi i eins og grønlendingar Føroyum sum føroy- somu ingar 2. ENDURNYGGJAN AV SKIPA- FLOTANUM Sum kunnugt fækkaðist talið yvir 5000 ta tíðina, meðan fólka- flokks meirlutastýrið ráddi. Fyrsta, ið sitandi landsstýrið gjørdi var at fåa finansieringarskipan i lag til skipatonsa- bygging av fiskiskipum. Sum øllum kunnugt kom gongd á, stórgongd. Vit hava nú við tí trolaranum, ið er við at fara av bakkastokkinum 14 nú- tímans trolarar, harvav 12 stórar bræn- nýggjar. Av nýggjum línubátum hava vit fing- ið til landið 12. og í bygging og kon- traktaðir eru yvir 20, og 5 eru bílagdir í Eysturtýskalandi at byggja í 1963. Umframt hesar línubátar er talan um nógvar, ið menn hava tikið seg saman at royna at fáa við hjálp av almennum lánum. Við rættum og vinarligum samarbeiði Knud Monrad Wang, blaðstjóri, Hákon Poulsen Djurhuus, fólkatings- maður og 14. September koma nú fyri rættin fyri skemdarskriving sína móti løgmanni. ke Verjumåiarådharrin um NÅ i BRÆVI DAGF. 27. OKTOBER MANNINGIN: Den samlede bemanding på de to sta- 130— hvoraf hovedparten vil blive tioner vil komme til at 140 militært og resten civilt personel, og der æftige per- andrage mand, vil kun blive tale om at bes soner fra Danmark eller Færøerne. Det militære personel skal have spe- cialuddannelse dels i betjeningen af sta- tionerne og dels som teknikere for at kunne udføre reparationer og lignende på materiellet, men en mindre del, som jeg foreløbig vil anslå til 10—15 mand, påregnes anvendt til arbejdet, som ikke kræver tekniske og militære forudsætn- inger, og disse stillinger vil formentlig delvis eller helt kunne besættes med fær inger, såfremt der måtte være interesse herfor. INNGYRÐING AV ØKJUM: De arealer, hvorpá stationerne og ind- Framhald á 2. síðu. kvarteringsområdet anlægges, vil af Z á o åkun Díurhuus og = 8 Oyggjai VER rurin Tá ið ein veit, hvat id fólkaflokks- Grundin hevur og kann bara hava landsstyri við Hifkuni Djurhuusi sum verið tann eina vegamálaráðharra skriftliga hevur sagt AT FÁA NATO AT KOMA HIGAR og lagt eftir seg í oyggjarvega málinum, | AT GERA OG RINDA OYGGJAR- kennir ein seg meira enn illa við at le- | VEGIN. sa Håkun Djurhuusar drápligu hogg Hetta at fáa gjørt oyggjarvegin sum móti Nato og sitandi landsstýri í oygg)- samferðsluveg hevur verið sitandi lands raspurninginum, stýgfsins høvudpina. Tað er jkki so ti sannleikin er og veruleikin er, lætt at spreingja tílíkar meinbogar bur- AT Fólkaflokkslandsstýri við Hákuni | tur men tað verður at eydnast Djurhuusi sum vega- og havnamåla- OYGGJARVEGURIN VERÐUR ráðherri yvir fyri NATO hevur skriv- | GJØRDUR so samband koyrslusam- lign váttað, »erklærnd«, at OYGGJ- band verður millum Havnina og ARVEGURIN ONGA TRAFIKALA | þygdirnar norðanfyri, verður sjørdur INTERESSU HEVUR! hóast fólkaflokkska landsstýrið við Håk rå ið Vil vita, at ann | uni sum vegamálaráðharra hevur »er- NATO-landanna millum vanliga kleraðk hann uttan athuga fyri sam- el tann. — at: viðvíkjandi vegum ferðsluna. og havnum og øðrum almennum ar- beiðum. id hava trafikala og almenna interressu. skulu avvarandi lond ikki - - bara sjålvi gera hesi arbeiði, men tey ra - 17 oe . skylda at gera tey beinavegin og gjalda A kipati Jindi kostnaðin av teimum. og at NATO van- ; einans ger tilik arbeiði har, ið tey Trolararnir Skálaberg og Jóannes P. sigast onga samferðsluliga interessu ha- | landað báðir í Foroyum, veiðan er á- va tå ið vit leggja okkum hefta i ge) vikavist 380 og 240 tons. ma. kann eingin ivi vera um, hví fólka- Tinganes kom undan Grønlandi hós- flokkska landsstýrið við flokksformanni dagin á middegi, teir hava 300 tons, Hákuni Djurhuusi enntá skrivliga hev- sum teir fóru til Noregs við í gjár. Fi- ur váttað hevur »bedyrad«. at oyggjar- | skanes er farin til ísfisk. teir skulu vegurin samferðsluliga interessu royna undir íslandi onga hevur. i | | | { Q-vegin og radarstødina 1960 TIL LOGMANNIN. hensyn til anlæggenes beskyttelse og u- funktion Det er for tiden ikke muligt at oplyse den hindrede blive indhegnet. nøjagtige størrelse af de pågældende arealer, men hegnet vil antagelig alt ef- ter terrænforholdene de enkelte steder komme til at forløbe i en varierende af stand på maksimalt 200 m fra vedkom- mende bygning eller anlæg. Ligeledes vil adgangsvejen til stationerne blive spær- ret tæt ved disse, men vil iøvrigt være for offentligheden. EINGIN GEISLAVANDI; EINGI ÁLOPS OG VANDAVAPN: Der er ikke med driften af anlæggene forbunden nogen form for strálevirkn- ing af sunhedsfarlig eller anden skade- lig karakter for dyr, færdes pá omráderne omkring stationer- mennesker og som Jeg kan í denne forbindelse henvise til, at der í Danmark findes ganske til- det ene sted drives landbrug helt ind til ca. 50 m fra af de derværende landbrugs beboelser er be idet forbunden ne. svarende stationer, hvor der stationen, og hvor iøvrigt en liggende i kort afstand fra samme, der som sagt ingen risiko er Der stationernes hermed. vil kun blive tale om at personel ikke bom- forsyne militære med almindelige håndvåben, men om nogen form for oplægning af ber, raketter Oo. Í Als eingin skylda hjá førovingum at ta- ka lut í hertænastu í Foroyum, men standa ætlandi frítt at vera við um teir sjálvir ynskja. Såfremt senere måtte vise sig, at fær- inger ille ønske at forrette frivillig, este ved stationerne, vil vi F spørgsmål op til overvejelse. Principielt skulle der intet være til hinder herfor under den forudsætning, at de pågældende har de fornødne kva. lifikationer VEGARBEIÐI: Herudover kan jeg tilføje, at når jeg i mit brev af 13. ds. til Kjartan Mohr henviste denne til at søge oplysninger hos landsstyret mm lighederne for en eventuel forlængelse af natovejen til Kollefjord ved færøsk foranstaltning, skyldtes dette, at spørgsmålet herom VALFUNDIRNIR verða nú hildnir. Í Suðuroy hava valevnini fyri allar flokk- arnar hildið fund og komu norður um aftur við Tjaldrinum Útvarpsvalfundur verður týskvoldið og fríggjadagin ella leygardagin verður fundur í Sjónleikarhúsinum útvarpaður