leygardagur 5. november 1960síða 4

SOSIALURIN Nr. 45 5, NOVEMBER i960 33, ÅRG Kanst tú velja tjóðveldismannin Karsten Hoydal sum okkara fólkatingsmann!? NEI! HVÍ? Ti maður, sum stillar seg bara sum måtmælismann og einki vil hava nakað við samarbeiði millum fólka- ting og løgting og landsstyri og rikis- maður, sum bara við loysa av á ollum til- Styýri, mótmæla dar fyri at tókum og undirtøku á danatingi fyri at tingi hjálpa og stimbra okkum í Føroyum, sosialt, vinnuliga og mentunnarliga hesin maður kann ikki vænta nakran veljara sum vil landi og fólki sínum væl. at fara at geva sær krossin. At velja mann bara fyri at gera for- treð. bara fyri at mótmæl, bara fyri at atkvøda ímóti, hvussu gott ið tað er, tað ber ikki til. Karsten skulu 15. Hoydal, ikki vónbrotin. um no- vember vakna við tíðindunum at veljararnir hildu seg ikki kunna styðja tann Harra tygum vera tygum um, tygum, men at at velja flokkin. til sítt á danatingi ella hvar ið tað so er at fremja oll mál, sonnum eru fólki og tjóð okkara at gagni, annað noyðast sum einans hevur ta enda- mál sum av hvert talan er um sosial mál, vinnulívs- mál ella skúla- og mentunnarmál. Sama er tilfelli við Kjartani Mohr og Hákuni Djurhuus og hansara listamonnum. Kjartan Mohr hugsar vist eingin eig- ur møguleika fyri at verða valdur á danating. Hann er í danahati ikki smitt- in frægari enn hin versti. Hann vildi og vil ætlandi gera »kiora« (ella tað sama sum japansku sjålvmyrdingina) um eitt levsaføtt uppskot frá honum á danatingi um loysing ikki verður sam- tykt. Veljararnir fara at lata hann slep- pa at uppá at nýta fremmand orð »genialt« (vit søgdu ikki skeivt!) tað hevur væl fåur hoyrt tann góða mannin gera!) Hann mótmæla herveldi (tað vilja heldur hava). Men hesin góði maður. var tað ikki hann ta stokkuta tíð. hann var borgarameistari sita heima og lesa sær skal eisini vit ikki sum skrivaði leigusáttmála við hitt fyrsta og einasta »herlid«, ið komið er til Førovar, tað í Havn, ið hevur gjørt so lítið um seg. at sjálvur Kjartan Mohr hevur gloymt, at tað er til. og at tað var hann. sum leigaði tí lendi og fagn- aði tí at vera vælkomið til Havnina. Håkun Djurhuus man hava mist minni. Minnileysan mann fer ikki at bera til at lita ålitisstarv i hendi. Hann må hava minni ti tað var jú hann, sum var seinasta landsstyri, sum svór uppná. at oyggjar- vegurin ongan trafikalan týdning heyði. tað var hann, ið giørdi hetta fyri at fáa NATO at gera oyggjarvegin. Og NATO kundi ikki gera henda veg uttan at ko- ma til Førovar soleiðis sum ta hevði biðið um at slepna inn. altso til at seta upp (vær vandaleysar radarstødir, varn- adarstødur í fridar- og í stríðstiðum Annars sigur tann góði Hákun Djur- huus, at »ssurin dugir einki, eigur ikki vera. og at hann tí ynskir at verða valdur at mótmæla honum. mótmæla sum Karsten Hovdal og Kjar- ttan Mohr. Hann hevur annars verið á danatingi. Tá møtti hann ikki so frægt. at hann kundi oma framat at mót- mæla. Mótmælismenn kunnu ikki velja hann, tí h metir ikki ella so sjald- an, at hann fær ikki í lag at mótmæla og fólk i hava positiv arbeiði gjørd á danatingi, kunnu heldur ikki velja hann, av somu grund, og tey kun- nu »risikera«, at hann fer at meta so frægt. at hann fær løgir at mótmæla og gera fortreð fyri einum fruktbarum ar- beiði fyri Føroyar á Danatingi. Móti NATO arbeiðum og veran her í Føroyum kann hann so í hvussu er ikki mótmæla, ti tá ið hann sat í lands- styrinum brendi hann øll skip síni, ið hann kann manna til stríð móti NATO. Jóhann Poulsen er ikki mótmælismað- aftur- framburðs- ur. Menn hann er sum kunnugt haldsmaður. Feroyingar eru menn. Teir velja tí heldur ein javnaðar- mann. sum er framburðsmaður, á dana- ting. Ja, so er einki at velja í. Vit kunnu ikki velja loysingarmenn á danating, heldur ikki afturhaldsmenn, sjålvt um hann situr væl um sátt vil allar fólka- tingsmenn. Vit hava bara javnaðarmenninar í at velja! Fólkatingsvalið? Nú fólkatingsval skal verða eru tað, nógvir sum bjóða sær fram sum valevni, at umboða Føroyar á Danatingi — eis- ini teir, sum eru ímóti at hava umboð á Danatingi. Hetta má hóast alt líta undarligt út í fólkaeygum. Fólkaflokkudin hevur altíð ríkt um, at hann er ímóti at velja umboð at hava sæti á Danatingi, men hevur hó- ast alt stillað upp at siga hverja ferð tí tílíkt bein er jú gott at hava at um tað er danskt. eit gnaða. Men nú er so tað mest ótrúliga hent, at tjóðveldisflokkurin eisini hevur fing- ið seg til at taka lut í fólkatingsvali- num, hóast hann ikki torir at gera tað so opinskåra undir flokksnavninum — men tjóðveldisflokkurin er tað og eing- in annar — og hví ikki tað, tað hevur ongantíð bý teimum ímóti at taka ímó- ti at:taka ímóti donskum peningi. Og so hann Kjartan, hvat skal sigast um hann. Fólkaflokks- og tjóðveldismenn og somuleiðis Kjartan siga s stilla upp fyri at mótmæla herútbúgving — skal tað eita og okkurt skal vera at rum- bla við. Slíkt tvætl fer ikki at bera til pota niður í nakað at sær komi fólk, ti fyri ti eru teir ikki mótmælisharrar. Og fyri alt tað, so hevur Hákun Djur- huus og hansara menn spælt høvudsroll- una har, og eru sostatt ikki harrar at kasta nøkrum nakað fyri í síð- an } M. H., og allir teirra fylgis- neytar siga frá í so væl valdum orðum sum teir vilja, um stígin teir hava stað- ið og vart so og so væl. Teir kunna tala og skriva so idealistiskt sum teir vilja nein tryr teimum eitt einasta orð. Teir eru royndir í leikum við ti dapr- asta úrslitið nakar illa kundi hugsa sær. Var litikki, so teirra lut í stevniskrå teim ikki teirra nakað høpi í tóku og po- teir einum eftir tað tílíkum vali men har vísir seg. Besta svari Føroya veljarar geva teim ikki at atkvoða um 15. november ér at fyri slíkum toppfigurum. = —— — — —<—————————" El-verkið í Suðuroy verður nú uibygt VIÐ EINI VATNMEGISØKING FRÁ 1,5 MILLI. KWT. TIL 7,7 KWT. AFTRAT HESUM VERÐUR SETT TILTAKSDIE ELVERK UPPÁ 900 HK. SVARANDI TIL EINA ÁRSFRAMLEIÐSLU UPPÁ UM 2 MILL. KWT. Leingi hava Suðuroyingar arbeitt fy- ri at fáa víðkað og ábett elverkið, ið kommunurnar har suðuri eiga. Nú hava Andreas Djurhuus, Zachari- as Miller og Ove Djurhuus sum umboð við løg- havt fyri Suðuroyar elverk saman manni stjóranum Simonsen samráðingar niðri um endaliga støðu. og Fullfíggjað uppskot varð til viðgerðar Hetta gongur út uppá. 1. Útbyggja Hovs- og Porkerisvøtnini, mett at geva 5 mill. kwt. 2. Nútímansgera og víðka verkið í 3otni, øking 1,2 mill. kwt. 3. Tað gamla verkið gevur 1,5 mil. kwt 4. Seta upp'eyka dieselmotor uppá 900 hk. til uppá 2.0 mill. kwt. Tá ið verkið er fult útbygt koma at standa í sløkum 14 milliónum svarandi eina ársframleiðslu tað vil ——eniii—/""" E »Dagbladid« av 14. September — hevur gjøgnum lan- ga tidir haft tad til adalstarv sítt at dýkja illgitan eftir P. M. Dam løgmanni og skuldseta hann fyri einki minni enn at taka sær tað. ið hann ikki eigur, ið víðari »kolporterad« er tað sama sum stuldur. Av tí at hesar skuldsetingar gingið aftur í nógvum numrum av »Dag kenna hava vit, hóast vit at hver ein lesari kenn- biðið Johan landsstýrisins at bladnum«, hava okkum vísan í, ir andstygd av Djurhuus, skrivstovustjóra ið hevur hitt ongar ólógligar útgjaldingar fara fram í landsstýrinum, gera sínar embætismanna viðmerkingar til >Dagblaðsins skuldset- teimum, embætisliga ansvarid, ing móti løgmanni. Vit leggja fyri hann >Dagblaðið< nr. 77 av 7.oktober 1960, har blaðið hevur grein móti løgmanninum »Vita tit«, har id løgmadur verdur lagdur undir ólóg- liga fyriseting av peningi landsins í sam band við ávísing av peningi til keyp av búnýtum o. t. til íbúðir, ið landsstýris- menninir nýta úti í Tinganesi, og skuld- heimild at hava fr. setur hann fyri uttan sett starvsfólk á skrivstovu 0. S. Skrivstovustjóri Johan Djurhuus er fúsur at svara og heldur fyri: »Eftir grein 21 3. mai 1948 sermálum må eingin útreiðsla verða gol din. íð ikki ið er galdandi. tá ið útreiðslan verður i løgtingslóg nr. 1 av Føroya i um stýriskipan er heimilað í fíggjarlógini, ávíst. ella í aðrari galdandi lóg Henda greiða høvudsr er erundarlagið fyri fíggjarløgtingslógini og fyri myndug- leika landsstýrisins til at ávísa pening úr landskassanum Tann skylda liggur so á landsstyginum so vítt gjørligt í uppskotinum til figgiarlog at taka við allar tær útreiðslur, landskassin eigur ella skal halda komandi fíggjarár. Nú kann henda. at nýggj mál. ið ikki vórðu roknað við. koma áðrenn næstu fíggjarlóg. Vanligur síður er í parla- mentariskum londum. at stýrið fer til figgjarnevndina, verður roknað við. at til útreiðsluna, steðis, id rneyndin hevur játtað, »mod for- parlamentariskur meiriluti er og ríkisstýrið ávísir so figg ventet efterbevilling« frå parlamentinum mannagongd hevur landsstýrið við ti Hesari fylgt síðan heimastýrislógina, tó undantaki. at upnískovtisfíggjarlóg hev- ur ikki Mannagongdin hevur verið góðkend av ið umboð verið fyrilogd legtinginum. llum limum í teim flokkum, hava verið í figgiarnevndini. Ynsk- aðir | ella ir aður flokkur eina broyting Í | Í Í | og kunna framleiða 9,7 milliónir kwt. árliga. Rikisstyrid, varð sagt, kundi roknast við vildi veita S. E. sama fíggjarligan stuðul sum SEV hevði fingið, um Før- oya løgting vildi taka sin part eins og gjørt varð við SEV. Tá ið tingið hevur tikið ta principi- ellu stóðu, at Suðuroyar Elverk skal vinna somu figgjarligu sømdir, sum SEV hevur fingið frá tinginum, kunnu Suður oyingar gleða seg yvir, at mál elmál teirra nú er greitt og komið undir land. Hetta megnartiltak er eisini ein lívs- sak fyri oynna, um hon — sum ein hin Føroyum skal kunna vera idnadarframtakinum, ið vit allir vóna. at Føroyingar verða fiskibesta oyggin í við í at standa fyri. in avsannan í hesum. kann hann leggja málið fyri tingið. At landsstýrið hevur fingið sær heim- ild frá figgjarnevndini til keyp av bú- nyttum í íbúðirnar í Tinganesi kann nevndin vátta. Somuleiðis við spurn- inginum at gjalda hotelverilsi fyri lands stýrismann ta tíðina, íbúðin í Tinganesi ikki var honum tók. Viðvíkjandi ferðaútreiðslum løgmanns ins i tænastuørindum er at siga. at á fíggjarlógini grein 16 er jått- Løg- maður hevur ongatíð sent landsstýrinum aður peningur til ferðaútreiðslur. rokning, sum blaðið tekur til »at ferd- ast við damu«. Her verður ivaleyst si- pað til, at løgmaður og frú vórðu boð- in til silvurbrúðleyp hjá kongi. At endanum verður sagt, at løgmaður skal hava sett skrivstovufólk uttan heimild og hava givið skrivstovufólki lønaråbøtur fyri at honum politiskt til vildar. hava verið Logmaður situr í hægsta fyrisetingar- sessi landsins og hevur tí, har ið lóggáv- ikki forðar, heimild at seta Lønaråbøtur skrivstovufólk ingið, um tær nýttu lønarreglurnar an starvs- fólk bert f hava hava loyvt ti.« Hetta svar. Dyggari var skrivstovustjórans >Dagblaðsins< ó- kann ikki avsannan av sannindum og skuldsetingum gevast. Einki er satt av tí, sum hetta ljóta blað skuldsetur løgmannin fyri. hevur leikað fyrrapartin í vikuni. Nógv skip hava ligið undir Føroyum og kro- ka. men tíbetur hevur ikki verið skaði. Bert í Havn vórðu tveir bilar um at verða tiknir út av Oløgunum — meðan bilmenninir — tingaðust um viðurskifti teirra við landsstýrið. 0 7 EIDE MED Alt málaraarbeiði verður útfort. Eg átaki mær eisini arbeiði á bygd. KAJ NOLSØE málarameistari Tlf. 96 Tvøroyri.