leygardagur 4. mars 1961síða 2

Nr. 9 SUSIALURIN Landstíðindi . .. (Framhald frá 1. síðu) roknast má við, at ein miljón krónur fer út av landinum árliga í tryggingar- gjaldi, og at tað eru 8—10 ymisk út- lendsk tryggingarfeløg, id virka í Før- oyum. Forbod fyri sølu av tubbakki til børn undir 15 år. Løgtingsmål nr. 34/1960. Hetta mål hevur fyrr tingi. Tað elvdist drúgvt orðaskifti um málið. Tað vóru bæði tingmenn, ið tal- verið fyri á aðu fyri. og tingmenn ið talaðu ímóti at seta slíka lóg í gildi. Tvey broyting- aruppskot eru komin fram, annað, styðj- av að tingmonnum úr ollum flokkum, er soljóðandi: 1. $ verður orðað soleiðis: Saman við heilsu- og skúlamyndug- leikum landsins skipar landsstýrið fyri upplýsingarstarvi um tann skaða. sum av ov miklari tubbaksnýtslu kann standast. Hetta upplysingarstarv skal røkjast vid fyrilestrum. ritum. myndum og annars á slíkan hátt. sum landsstýrið heldur vera hentastan til at minka um ovurnýtsluna av tubbaki. 2. 8 verður orðað soleiðis: Landskassin ber útreiðslurnar av hes- um upplýsingarstarvi saman vid við- komandi kommunum Skúlabarnauppsparing v. m. undantikin rentuskatti. Løgtingsmål 10/1960. Landsstýrið legði málið á ting um at broyta rentuskattalógina soleiðis, at landsstýrið fær heimild til at gera undan tak frá skattskyldu fyri tann pening. ið frá sparimerkjauppsparing stendur inni og »vøggugåvum«, sum sparikassar 1 Nevndarálitið: Landsstýrið hevur lagt fram uppskot til løgtineslog um broyting í legtings- lóg nr. 4 frå 26. marts 1953 um inn- tøkuskatt av rentuni av innistandandi peningi i føroyskun bankum og spari- køssum. soleiðis at landsstýrið fær heimild til at gera undantak frá skatt- skyldu fyri stendur innt frå spar og »Vvøggu- gavum«. lata Færø sigur frå, at skattur er um 200 kr. hålvårliga til- amans og hava teir higartil sjålvir gold ð skattin. soleiðis at uppsparararnir fáa 4 pst. i rentu óskerda Meirilutin (Sigurð Joensen. Poul Pe- tersen, Trygve Samuelsen og J. F. Øre- gaard) heldur ikki. tað skuldi verið í galdandi lóg fulla málinum at gjørt broyting neyðugt nesum fyri at tr Sum spararum rentu framgongur av hava sparikassarnir higartil tryggjað hes { um inntøkum fulla rentu og verður tað hildið rímiligt. at sparikassarnir eisini framvegis lata 44 % yvir vanliga rentu innskotum. ið roknast mugu av hesum at standa inna í longri tíð. Eisini vísir landsstýrið í sínum Vvið- merkingum til uppskotið á møguleika fyri misbrúki uttan at tað í sjálvum upp skotinum framgongur. hvussu ætlast at forða fyri ti. Meirilutin setur tí einki uppskot fram Minnilutin (Sámal mælir til at samtykkja uppskot landsstýrisins. Petersen) Handilskamar. Løgtingsmål nr. 30/1960. Framburdsflokkur seinastu tingsetu og eisini í hesi ting- Foroya hevur í løg- upp- løgtings- setu lagt fram å ting uppskot til handilskamar. Sama Poul fram á tingslóg um skot manni. 1958. varð av Petersen, lagt ting í tingsetuni i Uppskotið gongur út uppá at heimila landsstýrinum at geva nevnd fyri handli Foroya góðkenning sum landsstýrinum og og ídnað vera handilskamar at | tess stovnum til handa í handilsmálum 0. 6. Ein meiriluti (Poul Petersen, S. sen og Sámal Petersen) mælir tinginum til at samtykkja uppskotið. Joen- Ein minniluti (J. Fr. Øregaard og Trygve Samuelsen) setur onki uppskot fram og skal annars vidmerkja, at tað í lógaruppskotinum er talan um at gera einari nevnd góðkenning sum handils- kamar. uttan at tað er nærri tilskilað, hvussu henda nevnd skal vera samansett v. m. Heldur ikki er tað talan um at geva einari eksistefandi nevnd ella stovni hesa góðkenning. Umsóknir og skriv. Íbúgvar í Mikinesi hava sent ting- inum skriv. har teir heita á logtingið um at virka fyri, at teir fáa eitt tíðar- hóskandi far at rekja siglingina Sørvåg -Mikines Teir siga. at slíkt far må vera spesielt g g: siglingina, má hava avmarkaða tað bát- siglingina. kann gjørt til F longd og dýpi. so at eins og urin, sum nú røkir koma inn á lendingina í Mikinesi, tá | góð líkindi eru. Eisini siga teir, at farið má vera út- gjørt við radiotelefon og radar og ann- ars ollum bjargingartólum, ið neyðug eru, so sum teir taka til í skrivinum, eisini teir handan Feroya vandamikla- sta fjørð kunnu merkja, at »vit ikki eru heilt burturgloymd, tá talan er um tað stóra arbeiði. sum nú á døgum verður gjørt fyri at tryggja mannalív á hav- inum. Farið, sum nú rekir siglingina, er 7 tons stórur motorbåtur, hann er bygdur fyri 45 árum síðani og er eftir áskoðan Mikinesi allar mátar. teirra í sera ótíðarhóskandi i Æduvikingar søkja tingid um stuðul til at fåa sett upp båtaspæl å lendingini i Eðuvík. Tað er brimplåss og langur dråttur hjå teimum og tungt at draga bát frå sjónum. Umsóknin varð send havna- og veganeyndini til viðgerðar. Fischer Heinesen. Klakksvík. hevur í skrivi heitt á tingið um at bera so í bandi. at føroysk dagbók verður á skipum okkara. Vetrafriding AVLOYSING AV GRASNINGSRÆTT INUM Á UNDANDYRKADUM FRAÐUM Eg fari at biðja Sosialin gera mær tann beina at geva mær rúm fyri hesi grein. Tá ið eg seti hesa grein í blaðið. fólki. og havafyri (i, er tað mest fyri at gera eina mest teimum. ið áhuga kunnug við framferðina í slíkum mál- sømdirnar ein fi ið ætlar at um og beitisrættinum á (Gráa krevja avloysing av tróð síni. Log er av 18. mai 1937 bók). ið gevur einum rætt at krevja av- grasningsrættinum á undan- loysing av dyrkaðum traðum. og væl havi teir fyri. ið fingið hava okkum hesa lóg. sjálvt um hon skuldi verið nógv betri. tú minna jarðabrúkaranum til frama Fey. ið eru farin upp um 40 år, minn ast heilt væl mótstaðuna henda lóg (Gráa bók) fekk frá bóndans síðu. tá ið hon skuldi setast í gildi. Har varð ging- ið runt um alt landið við adressum. og nógv varð skrivað um hesa nýggju ja lóg. men tíbetur endaði motstødan bert við einum lítlum ruðuleika norðuri í Klakksvík (Grái táttur). Men fyri at koma aftur til tað, ið skrivast skuldi um, so er tað at siga, at landbúnaðarneyndir og yvirlandbúnaðar nevndir eru valdar, til m. a. at avgera, hvussu høgur avlovsingarneningurin av skal løgtingid gjørt tí minna manninum tann grasningsrættinum vera, og hevur beina ella óbeina at valt ein riðil av festibóndum. júst hesar somu menn, sum henda lóg kom í gildi. yvir 6 ára skeiðum at á sinni bardust ímóti. at sama manna hesar góðu nevndir við (formenn inir undantiknir. ið eru åvikavist ein av trimum og ein av fimm). so ein traðar- maður kann sostatt frammanundan vita, hverjar sømdir hann fær í eini slikari sak. Men ikki nokk við tað; tá ið so henda góða landbúnaðarneynd kemur á plássið. og partarnir í hesi góðu sak eis- ini eru til steðar, so skal tað vera legið, um ikki grasningsrætt. ið ein av festibóndunum. hvers skal yvir- traðarmaðurin slíkur av- loysa, er ein undir- ella nevndarlimur, og dregur so hesin sami Bónda- Bónda- limur, ið samstundis metir fyri ársfrágreiðing frá upp útrokningarháttin felagið. eina felag Foroya úr lummanum, sum vísir fyri avloysingar- peninginum av grasningsrættinum og upp úr (og hesin lesur hesum fyri nevndaglim- unum góði festibóndi og undir- ella yvirnevndarlimur og útsend- ingi fyri bóndafelagið eigur so tørn at avgera hæddina á avloydingarpening- inum við somu bóndans útrokningum í lummanum, í tí næstu sakini, sum møgu liga verður í grannabygdini ella granna- oynni). og hava hesir bóndir ella bónda- tikið Hoyvík til felag vist nokk dyrkaðan bø á royndarstødini i grundarlag fyri hesum útrokningum. ti sjálvir hava teir neyvan bø, ið dugir Hetta er jú púra skeivt og órættvíst. tí skal nakað grundarlag vera tikið til at útrokna prísin við, so má tað sjálvsagt vera út frá tí støðu, ið lendið var í, tá tað varð innlagt til trød (og tå var lendið her, sum eg búgvi. eitt dýki. sum lá í órokt. og sum als seyð føddi. tvørtur- ongan ímóti lå sevdur deyður her, ti at skera manniminni skuldi hesum upp haga hevur vist nokk i verið ein ókendur snevil her. og frå negativur. Tað. at ella hevur avloysingarpeningurin út ein við grundarlag verið traðarmaður í eini 30 ár meira nógvum stríði og strevi arbeitt lendið kann fúla og fyri seyð skaðiliga so tað er vorðið premierað jørð. væl saktans ikki vera nakað. yvirliggj- li festibøndur skulu hava endurgjald — Tvorturímóti! Otto Gram. Klakksvíkar sjúkrakassi KFUM kveldi. hevur ársaðalfund í & K dagin 27/3 kl. 8 å måna- Uppskot at vidgera å fundinum mugu vera nevndini i hendi i seinasta lagi 14 dagar fyri fundardagin. Nevndin. Eykaaðalfundur Foroya Búnaðarfelag boðar til eyka- aðalfundar mánadagin 20. mars kl. 2 í Havnar Klubba. Val av Føroya Jarðarráð. Evni: einum nevndarlimi til Stjórnin. ØLLUM TYKKUM, sum vitjaðu meg og á annan hátt gleddu meg á 85 ára degnum, veiti eg hjartans tøkk. HEINI A. W. JOENSEN, Sorvág. H 1961 4. mars ÚR RÆTTINUM Frá fútanum hava vit fingið sendandi hetta yvirlit frá rættinum: Dom 13. februar 1961: En fuldmægtig på et kommunekontor blev idømt 10 dagbøder a 30 kr. for i to tilfælde at have udfærdiget urigtige leveattester, sum en fraskilt kvinde skulle bruge til forskudsvis udbetaling af underholdsbi- drag til de børn, hun ved skilsmissen havde fact forældgemyndigheden over. Den pågældende fuldmægtig havde atte- steret. at tre børn var i live og opholdt sig hos moderen på Færøerne, uagtet de alle opholdt sig i Danmark. Moderen fik på dette grundlag med urette bidragene udbetalt. Under sagen hævdede den på- gældende, at det kun var ved uagtsom- hed fra hans side. at attesterne havde fået et ufuldstændigt indhold. Dom 14. februar 1961: Tre medlem- mer af en haugebestyrelse blev ved Fær- øernes overpolitiret idømt bøder på hen kr.. 60 kr. og 30 kr. bestemmel- holdsvis 60 for overtrædelse af haugelovens ser om, ál med hensyn úl kan ind- med kvalifiseret »kenning« fårebesætningen i haugen kun føres efter vedtagelse majoritet på haugestævne. På hauge- stævne var det med simpelt flertal ble- vet vedtaget. at felagsfårene skulle sæl- ges og at der i stedet skulle oprettes felagsfárefrelser. som skulle lejes ud til nogle af haugens ejere.Denne beslutning havde de tre bestyrelsesmedlemmer ført ud i livet. Overpolitiretten fandt imid- lertid, at ordningen med faårefrelser var en kenningsordning og at beslutningen på haugestævnet derfor ikke var gyldig, ikke medlemmer af da den havde den fornødne majo- ritet. To haugestyrelsen, som der også var rejst tiltale imod, blev frifundet, da de ikke havde været med til at gennemføre salget af felagsfårene farefrelserne. 1961: En overtrædelse af og udlejningen af Dom 15. blev februar skipper frifundet for for- skrifterne om skibes bygning og udstyr Tiltalen gik ud på. at skipperen, da fiskeskibet sejlede fra sildefeltet til Fær- øerne, ikke havd truffet betryggende foranstaltninger til sikring mod ulykkes- tilfælde under besætningens arbejde om- bord, idet et stræktov, der var opsat for at sikre færden besætningens over på nogle sildetønder, der stod på dækket ikke skulle have været tilstrækkelig godt fastgjort til en bagbordsplanke. der var Dette efter, sat op for at holde tovet oppe skulle have medført, at tovet gav da en fisker under sit arbejde bøjede faldt det sig ud over tovet, således at han og druknede. ikke tilstrækkelige overbord Retten fandt imidlertid truffet godtgjort, at der ikke var sikkerhedsfor- anstaltninger fra skipperens side. Ung genta år) fær plåss sum næmingur å (16 skúlatannlæknastovuni frá 1. april í ár Áhugaðar verða bidnar í seinasta lagi 15. mars í ár at senda umsókn til skúla- tannlæknan, sum gevur nærri upplýsing- ar um starvið. Skúlaneynd Tyrshavnar býráðs. (1evið féroyska? BARNABOKUR | Aðalfundur Suðurstreymoyar Javnaðarfelag hevur ársaðalfund í dosjuni mánakveldið 13. mars kl. 8. Dagsskrá: Frágreiðitg og roknskap- ur. Nevndarval, Ymist. Nevndin.