Sosialurinarkiv
Sosialurin 1961-05-15, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

mánadagur 15. mai 1961síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

SOSIALURIN BRØDRALAG FRÆLSI JAVNADUR rbeidararnir fingu munandi lønarbata Løgtingid hækkar arbeidslønina legði 8. apríl mál á ting um dýrtíðarviðgeran av Havnar Arbeidsmannafelag pristalinum. Felagið heldur fram, at tå eitt húsar- haldsbudget er lagt, so má tað vera beint at maður við tjena tað, ið budgettið kemur uppá. Fyri fullari arbeidstid kann hetta, má at náa dýrtíðarviðgerðin av prístalinum setast frá einum oyra upp í 1,25 oyra. Løgtingið samtykti at seta dýrtíðarvið- bótina 10 1,15 oyra fyri alt vanligt arbeiði og til 1,10 fiskaarbeiði. Hetta fyri arbeiðarar og handverkarnar. frá oyra pr. prístalsstig til oyra fyri týðir ein munandi lenarbata verður prístalsviðgjørd stig og 0,78 Kvinnulønin við 0.89 ovru fiskaarbeidi pr. oyru fyri Samtykt varð hetta uppskot frå meiri- lutanum (Jákup Lindenskov, Dion Nolsø Hemming Jespersen Johan Simon- og sen): istadin syftu: »i $ 1 verður »1,15 b. i adru oyra« og i- »0,89 fyri >1'4 oyra« sett staðin fyri »l oyra« set oyra« men tó soleiðis. at fyri fiskaarbeidi verður í staðin fyri »114 oyra« sett >1.10 oyra« og ístaðin fyri >1 oyra« sett »0,78 Oyra« Eftir hesi samtykt verdur hin sam- tykta lógin henda: S 1. Í ellum arbeidsvidurskiftum, har arbeidsløn eftir siðvenju, sáttmála ella gerðardómi verður ronkað sum ein ávís | Í 1 grundløn um tíman og prísviðbót, skal at henda lógtings 1,15 henda viðbót, frå ti Og gongur i gildi, verda oyra, tå ið talan er um mannfólkalgnir. Er talan um konufélkalønir skal prístalsviðbótin verða 0,89 oyra fyri hvort prístalsstig omanfyri 100, og fyri fiskaarbeiði ávika- vist 1,10 oyra og 0,78 oyra. Hesar reglur skulu eisini galda, har eingin lønarskipan hevur verið millum arbeiðsgevara- og arbeiðarafelag, soleið- is at lønin eisini, táið soleiðis ber til, verður sett sum ein åvis grundløn um tíman við prísviðbót eftir reglum í frammanfyristandandi stk. 1. $ 2. ásetta útrokning av Tann í $ | prístalsviðbótini skal nýtast, meðan prís- talið er omanfyri 366. Meðan prístalið er 366, verður prís- átalsviðbótin 306 oyru hjá mannfólki og 237 oyru hjá konufólki. Fellur prístalið niður um 366, verður prístalsviðbótin hjá mannfólki lækkað frá 306 oyrum við 1 oyra fyri hvert prístalsstig, hagartil at pristalid er 250. Og fyri konufólk vid 0,647 Fellur prístalið niðurum 250. verður prístalsviðbótin hjá mannfólki niðursett við 0,85 oyru fyri hvort prístalsstig og hjá konufólki sstig. við 0.55 ovru fyri hvort prista komið niður á 100. prístalsviðgerð ; Táið prístalið er verður eingin d 3 Við prístalsviðbótin pristalsvidgerdini verður støðugt sett til hvert yvirliggjandi heilt oyra Henda lógtings S á id merk BISKUPASPURNINGURIN tykist i fara at at standa sambandsmonnum og tjóðveld- eiri koma og NEITI 1SMmonnum 1 hálsinum til harðliga at hevur i aftursvari tað »Dimmalætting« hiå P. M Dam hevur drigið ta síð- grein Dam finnast at. at una av veruleikanum biskupinum vid- verður einki at kosta okkum. um hann víkjandi fram, at hann í ollum tilfelli verður settur nu, ið kirkjan í Føroyum er eitt rikismål, tí útreiðsluna til kirkj- unnar menn í Feroyum ber staturin. >14. September« leypur á Dam av mótsettu grundum sum »Dimmalætting«. »Fjårtandi« gremur seg um, at um verð- ur, sum Dam spåar, so er tað alt annað enn lystiligt at fáa biskup fluttan til Føroya. So verður hvørki skiljan av kirkjuni frá donsku kirkjun: ella Før- oyar leysar frá Danmark nakrantíð ein veruleiki. í Nógv mann vera í, at stødan at fáa settan ein biskup ella varabiskup í Fer- oyum er tann heilt rætta, um vit ikki eru loysingarfólk. hverki kirkjuliga ella landspolitisk. '. Vit vilja hava ein biskup, tí vit hava havt hann áður, og tí vit kirkjuliga ar halda, at tað vil“ gagna okku skapa lív og liga deyðavatn SJÓMARKSSPURNINGURIN Hvat er betri at vegin. sum ein nevndini vil. ella vil at taka samráðingar upp við Bretar um at fáa somu sjómarkssemdir frá teimum, sum Íslendingar hava fing- ið. Um vit siga nú beinan vegin, verða vit einki at vinna fyrr enn í 1963. Men taka vit nú alt fyri eitt samráðing- ið Vit til, kann teir upp ar við Bretar, hava rætt tað ikki taka eina langrekjuta trætu leggja lag í at við Føroy- henda, at ingar. soleiðis sum teir gjørdu við Ís- lendingar. men góðviljaðir ganga við til sum eina fyribilsskipan at lata okkum fáa somu góðkenning og sjómarks- sømdir, sum Íslendingar hava fingið. Skuldi hetta hent. verða vit at vinna 2 ár tað er eisini mikið virðisfult. Tvey ár rætt nýtt gpgna stórliga. Um tey verða skeivt nýtt, skaða ella elva stór- tap fyri ikki bara einstaklingin, men eisini fyri alla tjóðina Hvorki meinutin ella minnilutin hava gildi |. 1961. Samstundis >Mid. best. nr. 10 frá 21. apríl 1943 om pristalstillæg til arbejdsløn« úr gildi. juni gongur At seta aftrat 8 1, stk. I í løgtingslog nr. 331 19. 1951 um frítíð við løn var samtykt: »Er arbeiðari uppsagdur, má tó upp- sagnarfreistin i ongum føri skerjast vid frå mars at frítíðin verður løgd innanfyri upp- sagnarfreistina.« So vitt vit duga at siggja, skuldu av- leidingarnar av hesari lógarbroytan far- ið at verið, at lønirnar fyri vanligt ar- beiði fara at verða um tíman: mannsløn 4,75 kvinnuløn 3,30 og fyri fiskaarbeidi: mannsløn 4,60 kvinnuløn 3,07 kravið um slekkad samráð- enn at ikki verða sum minstamál hjá okkum. Ein ikki komið at indrømmelser« til hugsað sær annað, 12 mílna mark má við Bretar vildi snúð ing um D»Visse Bret- Her fiskivinnusáttmálan seg irnar er sum sagt bara talan um at fåa vid Bretar verða ikki tiknan úr gildi beinanvegin og samdir um uttan dvel at vinna trengri sjómark enn Íslendingar. Vit halda | ar: tað vera vert at vinna 1—2 NATO-MÁLIÐ í FOROYINGAFELAG frá rok- fólka- tingmenninir hjá okkum skulu hava ver- 14. September siga vel fundi í Føroyingafelag, har ið ið bodnir at tala. So er Nato-málið vorðið kókað upp av tjóðveldismonnum, og eggjad varð til at senda mótmælis- til Føroyar, Føroya landsstýri og logtingið. Men hvussu ið hevur verið og ikki. so skilja vit, at mótmælismenn- nir vor minniluta, og einki fjarrit varð sent Men hvat skulu studentar kunna gera við Nato-mål, tå ið hvørki Ísland, Dan- mark ella Noregi vóru menn til tess. Her á landi er Nato einki annað enn åvaringarstød, ein verjistød Og verji- stødir megu altid hava eitt minstamark av verj.vapnum. Loysingina dåma fólk einki, og tå id tjóðveldismonnum so er. verður ilt hjá ella fólkaflokksmonnum at gera annað enn stjórnarflokkarnir hava gjørt. nevni at vit vilja einki vita av her- liga sagt, monnum og hervápnum í størri muni enn hægst neyðugt fyri at halda eina góða ávaringatænastu. SPINNANDI ILLIR. Tað var væntandi, at arbeiðsgevararnir fóru at verða spinn- andi illir yvir samtykt løgtingsins í løn- armálinum. Og so varð. Arbeiðsgevara- og Reiðarafelagið lýsa í Dimmalætting til fundar til stødutakan til >Logtingslóg lønarhækkan, samtykt á tingi tann og »Stødutakan til um 10 lock-out.«. mei i år.« | NR. 19. MÁNADAGIN 15. MEI 1961 34. ÁRG. TIGSETAN — Hon vera hin longsta, ið verið hevur. 96 ting- Men tíð áður man so nógv av týdningarmikl- endaði fríggjakveldið. hevur nú vart 135 dagar, og man fundir vóru í henni. neyvan nakra avrikað í einari voldu stóran orðadrátt, tá tey vórðu framløgd, um málum hava verið Landsstýrismálini, so setu. sum fingu hesa ferð eina viðgerð, ið einans vardi 10 minuttir. Andstødflokkarnir vildu ikki hava ordaskiftid útvarpað, og framsøgumadur teirra talaði einans 1% minutt. SKARVANES var fyri tí óhappi at missa skrúvuna á veg til Grønlands, tað mundi vera um Kappa-leiðina. Teir íslendski vaktarbåt- urin »Ægir« kom fyrst til tað, tók helst á Føroyingahavn. góvu neyðkall, og og at sleipa tað Tindhólmi hósdagin. GRIND Teir royndu at halda henni til á Seyr- doyði í vågi, men tað miseydnadist og so varð farið í Tindhélm, har hon legði beinini. Ikki vórðu meir enn 60 hvalir merktir, og varð tí alt selt. ÞAT GLAÐA og brenna vita« eitur bók hand- Hon av Robert Joensen, sum kemur í ilin ein av kostar 10 kr. vitnislig bók, sum má hava kostað høv- undinum eitt samla til- farið til. Tað stund, hetta savningararbeiði er gjørt, tí megin 50 árum teim fyrstu døgunum. Hetta er ein ógviliga for- stórt arbeiði at man vera í evstu parturin av hesum, sum fyri sidan hoyrdi gerandislivinum til i Før- oyum, er nú vid at fara í >gloymibók- ina«. Robert eigur stóra tøkk fyri hesa bók eins og fyri aðrar, hann áður hev- ur givið út. Hetta er 8. bókin, hann hevur skrivað. f Ur Hvalba Tað gongur nú væl við stoypa frysti- og flakavirkid, og kann tað rokn- ast vid, at tað um stutta tíð verður inni lukkað Higartil hevur ikki verið nógv roynt eftir fiski. men menn gera seg nú til at rógva út. T. d. hevur onkur bygt sæt nýggjan bát at dríva útróður við í sum- már. Annars er at sig fólk er farið og fer til sjós summar. s 10 ikki hev verið síðan áðrenn kriggid. Ein fjøld er farin við týskarum. onkur fer at rógva út Grønlandi og eisini at ar beiða á landi o. s. fr Kolaarbeiðið verður so statt heilt lítið í summar Byrjað er at seta upp steyrarnar til el- Jinjuna, sum skal binda el-megina vid Suðuroyar el-verk. El-linjan gongur inn eftir koladungunum og um Nakkin, har sum tunnellin skal gerast Tað verður tosað um. af ongantíð hevur Hvalbiar sókn verið so væl við í havna- og vegajáttanini sum undir hes- um landsstýrinum. Landsgrannskoðari Embætið sum landsgrannskoðari er leyst at søkja til 1. august 1961. Lenin er kr 22.200, årliga at byrja vid, hækkandi til um kr. 27.000, Umséknir stiladar til figgjarnevndina verda at senda landsstyrinum seinast 15. juni 1961 Føroya Landsstyri, 12. mai 1961.