leygardagur 22. juli 1961síða 4
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
SOSIA
22. JUNI 1961
LURIN
34, ÅRG.
YMISKAR eru samgongurnar i Vesturheiminum
»tyttingum sum NATO, OECD o. fl.
SPJAÐING OG SAMVINNA Í
VESTURHEIMINUM. HVORJ-
AR ERU TÆR YMISKU SAM-
GONGURNAR
— best kendar undir ymiskum
Sjálvdan hevur verið talað um samvinnu
sum á okkara døgum; men sjáldan man skilnaðurin hava verið størri enn júst
nú. Vit skulu her nevna tær best kendu samgongurnar, og hvørji lond, ið eru
uppi í teimum ymisku samgongunum.
OECD er hin størsta av samgongunum og merkir »Samgongan fyri figgjar-
ligum samarbeiði og menning«. Uppi i hesi samgongu eru: Bretland, Írland,
ísland. Noreg. Svøriki, Danmark Vesturtýskland, Eysturríki, Sveits, Holland,
Belgia Luxemburg. Frankaríki, Spania, Portugal, Italia, Grikkaland, Týrkíið,
USA og Kanada.
EFTA Europeiska fríhandils-samgongan: »tey sjey«: Bretland. Noreg, Svøriki,
Danmark. Eysturriki, Sveits og Portugal
EE( Furopeiska figgjarliga samgonga ella felagsmarknaðurin, eisini nevnt
„tey seks«: Vesturtyskland, Holland, Belgia, Luxemburg, Frankariki, Italia og
Grikkaland
NATO Norduratlantiska verjusamgongan: Bretland. Ísland, Noreg. Danmark
Vesturtyskland, Holland, Belgia, Luxemburg, Frankariki, Portugal, Ttalia
Grikkaland. Týrkíið, USA og Kanada.
WEL Vestureuropeiska verjusamgongan: Bretland, Vesturtýskland, Holland,
Belgia. Luxemburg, Frankaríki og Italia
RISARADARI Í GRØNLANDI
Sum eitt lið i radaråvaringartænastuni hava Amerikumenn tikid nýggjan ri
saradara í brúk í Grønlandi. Hann ber navnið Dye 1. (T.d. ber radarin á
Keflavík stødini í Íslandi navnið
Qaqatoqap nærhendis Holsteinsborg.
Radarstødin verður mannað við 60
teknikarum frá amerikanska felagnum
Standard Electric og danska dótturfelag-
num. Vegurin til stødina er 27 km lang.
ur og hevur kostað 1300 kr. meturin
ella í alt 35 milj. kr. Ætlanin er kortini,
at hann einans skal brúkast einaferð
um árið at flyta útgerð eftir. Oljan verð
ur pumpað til støðina gjøgnum olju-
kiding fram vid vegnum,
Tryggingarsambandið.
Fyri stuttum hevði Hákun Djurhuus,
løgtingsmaður, grein í Dagblaðnum, har
al-
eitt
hann rósti Tryggingarsambandinum
mikið og segði hetta tiltak vera
stórt bragd, ið hevdi verið landinum til
miklan frama.
yTað er Gudsbarn, ið batnar« verður
tikið til. soleiðis eisini víð fólkaflokks-
monnum. sum bardust sum úlvar á skóg
ámóti. at landið yvirtók tryggingina og
stovnaði »Tryggingarsambandid FOR-
OYAR«.
1940
yvirtøku
Tað var í at javnadarflokkurin
reisti málið um av tryggingini.
Málið
bands- og sjålvstyrismonnum
Í álitinum siga fólkaflokksmenn:
varð samtykt av javnaðar-. sam-
> av teimum upplýsningum, sum
eru komnir fram í nevndini og á fun-
di við tryggingarmenn, kann tað bert
sigast, at ein einkarrættur vil fáa óg-
vuliga lítlan týdning «
» MINNILUTIN KANN Ti IKKI
GANGA VIÐ TIL TAÐ UPPSKOT, |
SUM MEIRALUTIN SETUR FRAM
«
Hetta var støda folkaflokksins i 1940 |
og i 1942 kom flokkur við upp-
skotið um at skjóta tíðarskeiðið od
åsett var y garvirkið
sir. D …, Vy og
Þsia“ "þú
Heimastýrislogin
Tå ið tað 14. saptmber ig-
liga verður skrivað un simastyrisløg-
ina, hesa miklu frælsislog«, sum teir
Dye 5.) Hann liggur ovast á fjallinum
5000 kvinnur í Bretlandi hava í skrivi
bidid um at fáa mannfólk sum jarda-
mødur ella rættari sagt jarðafedrar, tá
hesar halda, at menn vildu verið meira
samkenslusamir og lagaligir. Serstakliga
jarbamødur eru av teirri åskodan, at
menn ikki duga til hetta starvid, fyrst
Í og fremst ti teir eru so dirvislítlir.
rópa hana, so er hartil at viðmerkja, at
tjóðveldismenn hava verið fúsir til at
viðurkent hana m.a. ta ferðina, tá teir
søgdu seg til reiðar at fara uppí eina
landsstýrissamgongu við javnaðar-, sam
bands-. og fólkaflokksmonnum, treytað
av at Kr. Djurhuus gjørdist løgmaður.
Besta prógvið fyri teirra viðurkenning
av heimastýislógini finna vit í 14. sep-
tember, tá blaðið hin 27. nov. 1958 skriv
ar:
»Eydvitad er
heimastýrislógin veru-
leiki. Tað er fjákut at tosa annað.
Hann er javngóður veruleiki og Før-
oya løgting, teir ymisku politisku
flokkarnir ella hvat tað nú er, id vit
nevna.«
Ein betri viðurkenning er vallað hugs
andi, og tí verður tað 14. september til
fánýtis at koma vid undanberingum, tå
ið tað hóskar teimum best.
polit.
Á aðrir SiGA
Dimmalætting skrivar í sambandi við.
at andstødublødini hava gijørt almikið
burtur úr tidindunum um, at teir skulu
byggja betri barakkir til manningina á
Færøernes marinedistrikt:
»Der var utvivlsomt nogle, der nær-
| ede det forfængelige håb. at militær.
; hysteriet havde nået sit højdenunkt i
tiden omkring sidste folketingsvalg,
Í da den såkaldte atom-liste blev fejet
| til side af de færøske vælger« Det
skulle ikke blive tilfældet. For med
blot et minium af kendskab til den
| særlige mentalitet, der kendetegner
| kredsen omkring militær-forskrækker-
| ne, kan det ikke undre nogen, at man
| fra den kant fremturer med alle u-
hyrlighederne den lille, hjemlige
krig« skal holdes i for
| »kolde
gang
enhver pris, uden småligt hensyn til
midlerne.«
CO —"""","
'tst tu
LE——
AT fólkaflokksmenn-sambært Dag-
blaðið — ikki kundu fremja loys-
ingina í 1946, tí sum teir siga: >Við
kunngerðini var truplari at ganga
regluliga fram, tí galdandi reglu-
gerð segði, at kunngerin skuldi set-
ast í Dimmalætting og (haldið tykk
um!) HAR FEKST IKKI INNI-
VIST«.
AT tað ongastadni finnast so nógv
sløg av blómum í Indiu - heili 15.000
mótvegis Europa við bara 10.000.
AT makrelurin hevur heitast blóð av
øllum fiskum, tá hansara rovdjóralyndi
ger, at vøddarnir eru virksamari enn hjá
ødrum fiskum.
AT hægstu trø í heiminum, er eitt
gummitræ, ið veksur í Australiu; tað
verður upp í 120 metrar høgt.
AT týskur professari er komin til tað
úrslit, at tónlistamenn eru teir, ið best
bera hárið.
AT harmonikkan er eitt av teimum
nýggjastu tónleikatólunum; hon varð av
fyrsta sinni roynd av einum Wiener.
manni við navninum Damian.
AT tað er farin 250 ár, síðan tað á
fyrsta sinni eydnadist at gera postalín á
Europu.
Angola-stjórn í Moskva
Russar hava bjóðað uppreisnarmonnum í Angola at skipu stjórn við fyri-
bils sæti i Moskva, tá tað er líkt til, at Salazar-stjórnin í Portugal um åkki
langa tíð verður noydd til at lata Angola fáa sjálvstýri.
4
Nú regntidin fer at vera av og terrin
kemur. vænta menn, at bardagin millum
portugisar og uppreisnarmenn i Angola,
rættuliga fer at vinda uppá seg. Higar-
til meina menn, at portugisar hava gjørt
av við 25.000 — 50.000 innføddar. Flótt
arfólkið streymar um markið til Kongo,
hagar tað nú eru komnir 68.000 Angola-
búgvar. 200 fara um markið hvønn dag,
harav helmingurin eru børn.
14. mai 1957 skrivaði 14. september í
sambandi við fólkatingsvalið. ið tå fór
fram:
>Við sannan føroyskan politikk hev-
ur hetta einki at gera. Hetta er einki
uttan gamalur amtspolitikkur. Hann
hevur einki føroyskt grundarlag undir
sær, men hongur í tí ófrælsisskipan,
ið landið hevur — og sum allir hesir
flokkar viðurkenna...“
Seinri, til hetta sama valið, bað 14.
sept. fólk fara á val og velja mann á
danska fólkatingið.
Hver hevur
sína framtíð
at gleða seg til -
at stúra fyri -
at tryggja-
Snúgvið
tygum til ein
HAFNIAMANN
Tryggingarsambandið
FØROYAR
Tórshavn, Tlf. 1090.
Umsjónarmaður:
JOHN SIVERTSEN
í Kristnastovu, Tif. 1721
hin trygg
TAÐ ER VERULEIKI
AT vit við fólkapersjónini, avlamispen-
sjónini, einkjupensjónini og ab
mennu forsorgarlógini hava skapað
landsins íbúgvum stórri tryggleika
enn nakrantíð áður. Soleiðis verð-
ur m.a. sagt í endamålsgrein for-
sorgarlógarinnar:
»Hitt almenna hevur skyldu til at
veita øllum hjálp, sum ikki eru før
fyri at útvega sær og sínum tað
neyðuga til lívsins uppihald...“
MÁLIÐ. Í einum nýútkomnum ítrótta
blað í Klakksvík verður mælt ungdóm-
inum til áræði og vilja at fremja góð til
tók. M.a. verður sagt:
Spennið upp um og fram um hetta,
bert at gerast trælir av ti sjålviska, ið
litrar av stási, góðgæti og øllum ti
ið gerst vanabundið eftir dagligum
meti, målt í málibandi ella krónu-
virði. Vit menniskju mega eiga í okk-
um eina tráan, ein dreym, ið innast
inni fær okkum at leita og søkja til
mál, ið bera upp um alt tað sjagg-
bundað. Tað er ikki av berari tilvild,
at ungdéms- og menniskjavinurin
Grundtvig sáli sigur:
»At ein ungdómur eigur at droyma
vakurt, og at ein ungdómur eigur at
seta sær høg mál
DEYÐADOMDIR. 3
millum hin kendi Salan, generalur, og 5
generalar, teirra
ið tóku lut í
num í Algeir, eru dømdir til deyða. Teir
oberstar, apríl-uppreistri-
deydadømdu flýddu allir aftanú uppreist
urin, og eingin er enn afturfunnin,
* *
*
LESNAÐUR. Tá ið
gongdin byrjaði í Í
Eichmann rættar-
sracl var tað ein bók
handlar; i Berlin sum setti fram ymisk-
ar bøkur um Eichmann.málið, týsku
heimsbardaganu“-
Við tí
taka bøkurnar úr
undir
of.
fangat
pp:nt
jødaforfylgilsini skili mátti
hann aftur sýnisglugg-
inum; eingin varð keypt.
* *
*
Amcrikanskur bvegimeistari sigur frå, at
hann hevur í boði at gera eitt risahvolv,
250--300 m í diametur, sum skal rúma
160.000 áskoðarum til olympiadana í
Fokio í 1964