leygardagur 25. november 1961síða 1

SOSIALURIN BRØDRALAG JAVNADUR NR. 47. LEYGARDAGIN 25. NOVEMBER 1961 34. ÁRG. Verður finska forsetavalid av ongum?| Steðan í Finlandi hevur verið umtalað nógv í seinastu vikunum. Aftan á russ- iska boðskrivið um samráðingar við Fin land vegna tess, at Rusland kennir seg vera hóttað av vestanveldunum, sum sip- að verður til. Mikil skriving og samráð- ing hevur verið um hetta mál. Menn hava. sum vera man. verið ymiskir á máli um hetta. ið flestir halda vera eina roynd at spjaða norðaniondini. og ser- liga nú spurningurin er frammi um at skipa ein felagsmarknaða vestureurope- isku landanna millum. Finnar eru í Jøtuni í Ruslandi til sam- ráðin Hva! úrslitið so enn verður, so V tað frá finskari síðu hildið fra it landið i framtidini ætlar at halda somu uttanveltaðu kós. sum tað higartil hevur hildið. VERÐUR EINKI FORSETAVAL? Fad seinasta. ið unn er komið. er upp- skot frá formanninum í finska ríkisdeg- num. javnaðarmanninum Karl August Fagerholm. har hann skjýtur uppá, at kon i forsetaval. ið verða skal i ja- nuar. verður avlyst, og at ríki rurin ÉN ET 175 RÆTT ASE ØRER PP ET SYG ER NÆ eigupeningur almennari jarð Sjálvt r a um onkur sigur. at tá ið kongs- bøndur selja ein gåsarunga til jóla, so hava teir nóg av peningi at-gjalda fyri á einum trímarkagarði. er nógv leiguna tað ikki vist, at so er. men álkavæl: man tað vera lanet av leið kortini? Tað vil siga nóg nógv av peningi til 'gu av o. u. 150 kúfóðrum í vídd. Og um ein ella annar sigur, at ifall hesin leigu- peningur skuldi farið upp. so er einki annað at gera hjá kongsbóndunum enn at blaka frå sær og søkia sær vinnu aðra staðir. er tað heldur ikki vist, at so er. Eg vildi hildið tvorturmóti, ti so leingi kongsbøndur hava jørðina hjá ti al- menna í hondum fyri hesa ósomuligu leig so verður ein stórur partur av teimum bert at hava hesa nógvu jørd til hobby. sum tikið verður til mangan. Og hvat viðvíkur at sekja sær aðra vinnu. so finnur ein kongsbøndurnar í nærum ollum ymiskum vinnum her á landi, og um tað so er við Grønland og New Foundlands strendur, so eri eg næstan vísur í. at summir av teimum eisini eru at finna har. Nú er tað ikki so, at eg ella nakar annar. vóni eg. hava nakað ímóti. at okkara eru innløgumenn, men hví gera nakað við jørðina, tá ið hon hevur so stórt virði, sum teir sjálvir hava roknað út. at hon hevur? Kongsbøndurnir hava jú syrgt fyri. at fingið jørðina roknaða í virði eftir um- støðunum í dag. og um leigupeningurin skai standa mát. so má hann faldast við umleið 30, og tá er tað bert vetrarhálv- ársvirðið. Nú er tað heldur ikki so at skilja, at eg ella aðrir traðarmenn vænta okkum, at verða rkir av tí. um leigupeningurin skuldi farið upp hjá kongsbóndum. Um teir. ið ráða fyri borgum halda seg kunna forsvara tað vvirfyri tí almenna. at leiga hesa nógvu jørd út fyri hesa ófaturliga lítlu leigu. so skal ikki eg vera fyrstur at ynskja hana upp. Men mótvegis leiguni hjá kongsbóndum. kundi eg hugsað mær til. at kongsbónd- ur vildu slakka nakað av teirra krøvum, teir seta okkum traðarmonnum, krøvi kong:bøndur hava vald til at føra i- gjøgnum móti okkum traðarmonnum, givin teimum av flokkum og monnum á Føroya løgtingi, tá ið vit ynskja at nýta ta jørð. vit sjálvir hava dyrkað upp úr ånaligari hagajorð. Á inntøkudeildini á síðstu f'ggjarlóg siggi eg undir rikstur av ognum, at land ið hevur havt 70.000 kr. í inntøku av nøkrum oliugoymslum, men dugi eg ikki at síggja, inntøku landið hevur av at leiga meginpartin av jórðini Føroyum út fyri, jørd, sum eisini er landsins ogn, uttan so at tað er unni í teimum ymisku inntókunum niðast á breddanum. Otto Gram. | sita i finsku at fyri staðin velur Kekonen forseta at starvinum í 6 ár. Tað er eftir erundlógini gjørligt hjá ríkisdegnum velja forseta landsins. um 5/6 eru slíkum vali. … Fagerholm heldur fyri i uppskoti sin- um, at Finnland i løtuni er i eini hættis- ligari stóðu, ið ikki er løtt at meta um, sum er. Forsetin hevur sambært grund- lógina ábyrgdina av landsins uttanr'kis- politikki og í heldur Fagerholm, at tað hevði verið rætt um Kekkonen verður verandi í starvinum. so hann kann fáa málið lovst. Valfundir heldur Fagerholm fri ber ikki til at forætin í hesi hættisligi tíð, fer at taka sær av. Eisini vísti hann á, at Soviet ynskir trygd fyri, at Finnland íkki fer at broyta uttan- rkispolitikkin. Tað verður tí stórur tryggleiki í tí. at forse einum ein- mæltum ríkisdegi verður valdur fyri 6 n av ár. Øl innanrikispolitisk træta eigur at vera sett til viks fyri eini uttanrikis- politiskari semju. enda heitt: Fager- holm á andstøduflokkarnar um at taxa fil uppskot hansara til umhugsunnar. KAVARAR. Landsstýrið hevur fingið ta skipan í lag við handilsmála-deildina fyri fyrst. at ein ella tveir dugnaligir umsøkiarar kunnu koma inn á Søvær- nets dykkerskole i København til I. mars á hverjum ári. Meinigheitsráðsvalið Havn mikudagin gav tað úrslit, at listi Á fekk 488 at- kvødur 11 limir valdar, listi B 123 atkvødur og 2 limir valdar. Teir, ið valdir vórðu á lista A. eru: Martin Pe- teren. J. P. Henriksen. Olaf Petersen (Argir). Absalon Jacobsen. Herluf Jo- hannesen. Sofus Sivertsen, Cl. Dalsgaard Elsebeth Johannesen. Sverri Dahl, Pou- Magnuscen. Á og og lina Joensen og Signa lista B vórðu vald: Kjartan Mohr og Elsa Arge Joensen. kasølur: Gullfinnur 5.181 £ fyri Ísfisk fy 936 kitt. Von 2889 £ fyri 623 ks. Lizzie 2001 £ fyri 683 ks. Polarfarið 5495 £ 1197 kitt. Klakkur 5520 £ fyri 1123 kitt. Íslendskur trolari seldi hósdagin í Grimsby og fekk 10.904 £ fyri 2619 kitt. »Faroe Shell« hevur flutt 100 farmar til Førova, síðani hann í 1956 byrjaði at sigla higar. Vágbingur er á veg heim úr Grønlandi hann hevur fiskað 330 tons. Amerikanskt militertok varð steðgað í vikuni á veg úr Berlin til Vesturtýska- lands. Russar vildu ransaka tað. men hesum forðaðu amerikumenn. Eftir at hava verið tarnad + 15 tímar slapp tokið vegin fram uttan at verða ransakað. Adenauer, ið hevur verið á vitjunarferð í Ameriku, kom aftur til Týskalands hósdagin. Hann hevur samráðst við Kennedy m. a. um Týskland:spurningin. Tveir týskarar, ið tiknir eru í Ruslandi á turistferð, eru skuldsettir fyri at hava njósnað fyri amerikumenn. Teir hava báðir fingið 15 ára fongsul. 80 fólk lótu lív, tá eitt franskt 7000 t. skip gekk burtur í vikuni út fyri St. Maria * Karibska havinum. Flogvanlukka. = Eitt argentinskt datt ndiur í Brazil hósdagin. lótu lív. Brudleyp. Í morgin giftast í Sandavágs kirkju Jonna Hansen og Heini Nielsen, flogfar 49 fólk bæði úr Sandavági. Hósdagin 30. november gíftast í Havnar kirkju Eydbjørg Joensen og Térbjørn Mikkelsen, bæði úr Havn. Hungur er eitt hvast FRNÆS HLOOLOÐ GV DAG BEKK OR VG DOK RS ET KEB RR 69 on > 550 DE pre gx ben 55 ev 960 070 «oo. 2092 Geox HKNSKN A 6dæex 4 KK KN 7 588 2: 35 AKA AA ARS GR EN KA Á AR KOOSO. 3. hveri barn í heiminum ikki í sl sd. svongd. Fyri at beta uppá hesi vána vi UNESCO fingið í lag steðir. har bæði reisur dagliga fúa at e Bornini á hesi regfuliga og tå fyrst og lidur fremst Í Nordurbrasiliu doygg :: sverð Så og 60 pst. av børnunum ganga 1 300 av hvørjum 1000 børnum av durskifti hevur UNICEF saman við nevdstødd børn og foreldur teirra 2 myndin: hava longri tíð fingið mat mjólk — so tey eru væl í holdum LÍTIL ER BARNSINS UGGI er meir enn stuttligt at lesa Dag- málið er framt eftir uppskoti og átroðk- blaðið. ti tað tvkist sum tað hevur hug in frá hesum flokki. i at billa fólki inn, at tað kann avrika | T. d. vil Dagblaðið geva fólkaflokk- ein hón fáa framt ymisk mål Tå | inum æruna fyri. at batt verður upp á fólkafloksmenn vóru land styrinum, útvarpið. soleiðis at lurtararnir kunna kundu teir einki. tað eru prógv fyri tí; | hoyra tað betur. Tað stóð fólkaflokk- men nú teir síta indstødu, lesur ein | inum frítt at beta upp á lurtaravidur- ikk! so sjáldan í Dagblaðnum. at hatta | skiftini, tå hann var partnari í lands- - - | inum, og tað skuldi verið ein sjálv- j r r ð. Útvarpið er i Munur er Ce | njaða verk, sum Få tirlatið sær, og 3 6 noyðst at full- Andstødublod taka so mangan til itt annað mål, sum sama blað vil javnaðarstýrið: eitt stýri. sum er størsti | €lga æruna av. er vaktar- og bjargingar- vandi fyri te'r flokkar. sum í dag sita | tænastan. Hví syrgdi flokkurin ikki í andstødu á tingi. fyri at bygt eitt nútíðarhóskandi Dag um dag verður deilt á landsstýrið | Skip, tá tað åhvildi I Men heldur fyri tess ódugnaskap. Tað verður sagt | Íkki á hesum oki | hann nakað so mil og skrvad so net, tað | Men beta um vaktar- verður ikki lætiligt at greiða vanligan ilt annað, politikk i Førovum, um farast skal vid fólk tað, andstøduni í krókarnar: plåtuspælarar etur egnaður at og køliskåp og mikið meira. sum ferð sita við ábyrgd eftir ferð verður túkað um. Bert verður ligt. at fólkaflokk- I'tið hugsað um, hvat slík skrving hev- í landsstýrinum, tí með- ur sín uppruna av. Upprunin er hin É í ti 8 ár kom bara blanka ovudsjúka. og so tað, | einki men so skjótt teir vóru at tiga burtur tann politikk. sum í dag , kastaðir út, og í wenn komu verður rikin, fólki og landi til frama | aftur í staðin, kom gongd í uppbygg- og framburð. | i arbeiðið á ollum økjum. Ilt eyga Tí málini, ið hava verið legd fyri einki gott sía. Um nú andstødu- ting. og sum hava fing'ð frama, hava | flokkarnir ikki vilja síggja nakað gott, veruliga verið til so stórt gagn. at tað | 59 Ér og verður tað so, at tað vil vísa ikki fellur nøkrum lætt at burturfor- eg, um oll halda eins og teir lára hetta. Fað er ikki at taka seg Nú grør um gangandi fót aftur í t, at hvort førovskt hem at Javnaðarflokkurin er ikki ræddur fyri kalla hevur notið gott av hesum lands- | at standa til svars fyri sína stjórnartíð stýri. Tað eru ikki so mong ár liðin. síðan tað var at hoyra hvønn dag, at ikki fór at bera til, at f'skimenn máttu fara av landinum í túsundatali fyri ikki at líða hungur og hali. Hetta var júst tann ein- asti måtin, sum landsstýrið, sum fólka- flokkurin breggjar sær av, dugdi sær. fyri at fólk ikki : hópatali skuldu líða hungur og hall. Aftrat hesum at avreiða pol'tivaldið til Danir og at binda landið til eina kontrakt. ið kom at kosta land- inum dyrt, og sum framvegis fer at kosta dýrt. Hetta var tann politikkur, ið tá vald- aði. Aftan á kom javnaðarflokkurn i landsstýrið. Hann dugdi at síggja. at hetta lag fór ikki at bera til. Hann dugdi at síggja, at tað sum fyrst fór at verða at taka sær av, var at skaffa vinnu til lands'ns íbúgvar. = Uppskotið um at byggja og finansiera 30 l'nuskip (Framhald á 3. síðu). hon er úti. D. Rósmarhólmi tá Hóskveldið og frggjakvøldid sýndi Havnar Sjónleikarfelag »Rosmarholmi«, sjønle kur Henrik Ibsens i tyding eftir Oskar Hermanssen og Fraser Eysturoy Sjónleikurin verður leiktur aftur i kveld og í morgin. Leikstióri er Eyðun Johan- nesen og mætastu leikarar, Havnar býur eigur, luttaka kki kann annað sigast, enn at her er alt í lagi. Hesin sjónleikur etur reidiliga stór krøv til tey le'kandi, men tey tykjast at vera før fyri at greiða uppgávuna yvirhøvur, ið hvussu er. so Andlát. Sámal Johannes Gaard, Vágur, doyði hósdagin, 67 ára gamal.