leygardagur 2. juni 1962síða 3

2. juni 1962 SOSIALURIN Utgevari; Føroya Javnaðarflokkur Prent: Bjlaðstjóri: ' Preutsmidjan á Heygsbreyt Villi Sørensen Býarplanur og byggistoppið í SEINASTU ÁRUNUM hevur verið nógv talað um planlegg- ung býarplanir eru gjørdir, tilrætta/egging av bygging av byarsamfeløgum eru vorðin løgd í fastari legur, enn hugsað hevur verið um árini frammanundan. Og tað er eisini sera neyðugt, tí verður ikki hugsað um fram- tíðina og framtíðarskipan av byggingini, so verður otfa tungt at rætta brekini. At teir gomlu, sum sótu í býarstýrinum í Havn um aldar- kanska reiðiliga áðrenn ta tíð, vóru framskygdir og fullgott prógv fyri. mótið og dugdu at leggja til rættis, tað fáa vit tá vit síggja, hvussu t. d. Tinghúsvegurin, tann niðar; parturin er lagdur og somuleiðis húsini undir Glaðsheyggi. Men nútíðin hevur ikki tey somu úrslit at vísa á. Tad hevur verið meira so sum so við panleggingini, ja í sera mongum forum kann halda, at eru sett best ber til. Hetta kann sama/ora við t. d. at fara spákingartúr í teimum nýggjaru byarpørtunum: tey ikki so heilt ein húsin sum ein seg um sær ein fáu husarhomini, ið á løgnan hátt stinga seg fram ur byggi- Wnjuni, bera prógv um tað. Somuleiðis tykist eisini at vera í dag í teim gomlu byggi- økjunum, Menn fáa loyvi at seta sær hús upp uppá spekulasjón og hvussu tey eru ti' útsjóndar, og hvussu tey venda, tað liggur vertin á. Tað kann síggja út, sum politiskur sky'dskapur kundi havt nakað at sagt; fær út eftir tí gamla Statsvegnum og få so sjón fyri søgn, hvussu væl núverandi býarstýri hugsar um vakurleikan og um »planin« í byggingini dragast dómi fram, men tað verður lítil hjálp í takra vend. Men er tað ikki Tað kunnu ti. Tað, sum er gjørt, fær neyvan klókast, um teir ið stíla sku'u fyri býi okkara, eru meira ansnir, (014 meir: er tað ikki neyðugt, at »oppositidnin« í býráðnum gerst hvøss og åtalar framferðina? Hetta ber jú ikki til i longdini. Nú verður byarp'anur gjørdur. Byggistopp er sett, ti nú skal einki verða gjørt, fyrrenn alt er tilrættalagt, fyrrenn býráðið hevur lokið sínar treytir, kloakkir og vegir gjørdir. Nú. gott er, um tað var so. Men kunnu vit líta á, at býráðið fer at gera hetta? Nú skal takast stórt lán til mn. á næstan miljón skal hon at Sjórleikarhúsið Og nýtast at tekja Havnará, soreiði og samkoman í Ebenezer kunnu fáa fullfort sínar byggiætlanir. SOSIALURIN Korfiskimanna - fyrr og nú (Framhald) FORSKOTSRINDANIN FRITID VID LØN hevur Fiskiskapur førovinga Leingi høvdu javnadarmenn søleiðis. ut tad vanliga frammi uppskot um fritid við hevur gingið jong tíð, ofta meiri løn til fiskimenn. Men hetta ern árið, áðrenn veiðan hevur uppskot vann ikki frama ;ynr verið seld. Hetta bar við sæt enn fyri stuttum. Fyri at fáa at fiskimadurin ikki fekk a uppskotið igjognum varð sam- rokning og pening 'yri veiðu tykt fyribils at lata tingid gjalda síra fyrr ern heilt í urtid. Hann ritidarlønini. Mei ifjør tóku og hansara kendu tå lítið til reiðararnir helmingin av henni kontastan hardi! Fad mest á seg. Og so um stívt árið verð- varð keypt uppá borg ur reidarin at gjarda alla fri- Men so komu javradarmenn tidarlønina eins og arbeiðsgev- vid uppskoti um eina forskots arar í øðrum føri vanliga gera. skipan. Fi kimaðurin fær eftir Fritid vid lon, 6 av árs- hesi skipan. um hann skil vinnuni, minstalon uppá 1000 tað. tå ið hann fer avstað, 700 kr. og prísviðbót uppá 15 oyru kr. gødnar út um mánaðin í fyri útróðrafisk eru stórar ábót- Jorskot, meðan hann er burturi ur til okkara fiskimenn, ábótur. Hes verður so aftur- sum vit geða okkum yvir goldin av veidini ella av minstu teirra vegna nini, um veiðiparturi> ikk rokkur EITT UPPSKOT JAVNADAR- Hvar lískinuður kundi 1 JANNA VAR 6 TÍMA VAKT- | fúna sær at verið mtan hesa ARSKIFTI VIÐ TROLARUM skima? He:a broyting í arbeiðslag- il , MOGULEIKI ML FISKIMENN num vóru allir — trolarameun i . . . . AT FAA SÆR FISKIFØR Ogvuliga jegnir yvir. Teir eru Hjá okkara fiskimonnum er so mikið fegdari sum teir vita, ) høvudstakid at fáa Mið, ti broyting fiskimanni- og verður nóg nógv skip til la at henda num ti 20 um møguleikan hjå skapinum at fåa ikki minni frama hevur ikki mink- utt- masn-| an skip er fiskimannafitatturi: frå | deydsdømdur hondini nú ein áður. tá ið einki Uttar skip, nógv og góð skip. vaktarski ti var. livst ikki i Foroyum. 6-tima stykkjum vóru uppfyltar so hin meinigi borgarin fekk loyvi at byggja og fekk grundøki? Skal onkur spekulasjøn byggjari skal áa loyvi at mislyta byin fram um. Hetta er már. ið krevur skund. tað vera so, at at byarbørnini fáa grundøki, so verður ringt at Tá verður tungt fáa tamarhald á reigvásetin gunum, tí so fara tær upp í topp Væl er tað so, at hetta eru må', sum býráðið hevur pliktað = hjá mongum at seta búgv. tå havn fyrst skal noyðast at leiga seg at gera, men hevur forsømt so leingi. at nú er ikki at dråla dýrt i møng ár. longur. Men er tað rætt móti borgarunum, at teir ikki eisini Og tá ið býráðið er komið ro langt. at leysgivið verður Skulu fáa loyvi at byggja sær hus, tí býráðið hevur sett ein byggja. tá verður eftirspurningurin so stórur, at hugsast kan stoppara fyri tí? ilt verður hjá peningastovunum at kunna veita tey lán. í Var tað ikki ólíka rættari, um tann fyrsta uppgåvan nú varð krevjast. Vit hava varhugan av > Vé Ir Sum Við teimum ut bera so bandi. býráðsins skyldur viðvíkjandi erund- hygnu kvinnunum, tein og dt | o impurna 7 T , Á Heida morgur Bergmá' kom við gr Nú kemur postmaðurin við blaðnum. Tey seta seg at lesa harma Í 1 .. T: í ál Ikki fí : ; mann, var harra nthav heldur ! greinina igandi, álspent. tí, hetta er tað sama útjabbað; 1 8 mA € pent. íkkt ; etta ér tað sama útjabbaða seg hvitklæddan út av visdeyganum í sínum ár hi ' orðalag ( tey vóru von at síggja í sovorðnum greinum. Oe . Fe, AL Í x hann segði henni, at hetta var tað bara møsn og einki ansað 1 1 ' = € a | in Í un rand « ; « - hr: , Men nú var hetta fyrsta ferð. tey sóu eina grein, sum ei í hued Sjálvur Varaði av, var við í. So tað rørdi við tev bæði. Og 51 : K HI i Lond Tp i ie c Hinumegin gøtuna skamt frá á einum grótgarði stóð b ey kendu so sterkt, hvussu álvarsamt tað var at skriva fór j i; : go , . 1 ; irsamt tað var at skriva. Nu fór m vanligt uppsigid á einari talvu við glasi fyri. Hat tetta út um alar oyggjarnar. varð lisið og umtalað millun ig 7 á A | yggjarna é 10 og alað millum talvuna var sjáldan manntomt, tå ið blað var komið. Harra manna, síðan gloymt og kundi verða tikið fram aftur at lesa av enn Oføddum ættarliðum. Tað var undarligt at hugsa sær. hvussu opinskárað og lang'ivad tað skrivaða orðið var. Tey gera av, at Tormaður skal bert verða har hjá Elspu allan dagin. Hann hevur jú bókumar hjá sær, og kann sita inni í stovuni og arbeiða. Punthavn sá beinan Hann hoyrdi ikki. hvat id sagt varð. Men tað var eyðsæð, at vegin, at í morgun var meira enn vanligt håbrøgdini á teimum /esandi vóru bragdligari enn vanligt. Træt- and; småflokkar komu og fóru. Nevar hóttu út i veðrið, og illbønirnar rungaðu um geilarnar. Har kom ein eldri maður dragandi yvirskógvarnar eftir sær Hann stødgadi einini á og las. Men so bráðvendi hann og fór miðaneftir, peiggjandi við stavinum í luftini og spýtti: ÞÁ det ræðuliga tvætil!e skar hann í. »Uha, eh!< Hann fer strembandi, hyggur burtur, tá ið hann kemur fyri vindeyganum hjá blað- stjóranum. »Nosligt veður í morgun,“ ta/ar Punthavn á hamn og er fryntligur. »Nodligt veður, ja, ja, nosligt veður, tivar maðurin i yvir- skónum. >Vulkanútbrot, dyndvu'kan, puh, syklon av óhumsku. eh — á Gud reddi okkum!e Nr. 30 isanna allir javnadar- Hetta menn. At key pi av áa pening ti! bygging ella hesum skipum var tí ent høvudstakid hjá hesum landsstýrinum. Og javnadarmenn og sitandi stjornarflokkar kunnu vid stolt- hvuss i el leika gvararbeiði til VÍSA Í egg- eydnast við at rokna upp oll tev mongu tást seu skipini, sum komin eru undir teirri nýggju politisku inmgonyun við javnaðarflokki- num leiðara Það, sum tuttheast er, at fiskimenn er eigarar av flestu av hesum skip- n Fann fiskimannasamgonea, um kann fåa 10 % ti! vega | gur, kann lætt- liga fa undir keyp ella } IgA ib ir KUNNI y ú byggja ein part »kkara kipum sjålvir Ta nå sigas el ve dugt framstig f' at hann nu við, lari, sum gevur honum tví- falda innløgu afturímóti tí. hann áður plagdi at fáa í par vid teimum gomlu s'uppurum Men ikki verður heilt í lag hjá horum. fyrr enn hann kar keypa alla útgerð í hvussu er ika so bíligt sum tarm, ið keyp ir bíliga:t dag. Stevnt má tí vera ímóti landshandli. væl og rationelt skipaðum á randi og sum eitt lið í alheims koopera- tjónini ella einum "andsandeils- elag, ið sjálvandi skal vera eitt ið í teirri stóru kooperatiónini FISKIMARKSSÁTTIMÁLIN VERÐUR BROYTTIR Vit vóru komnir at liggja s 11 . .… 1 bibel fla ivri I sjómarksmá inum I ) sáttmálanum 1957 1967 millum bretar og foroving VIÓ S ? 3 tlum út fr 1 : 1 lvbeinur n ; ; vil rå í 17 FN n L | EP I | m K Íí vri bret é 12 SÉ Í ru H rn t erð ba tv ta ot ] 1 27 Dr 1965, um hann verdur uppsagd april 1962. Henda uppsøgnin er farin fram Ov við nú er at seta Sjómarkið Føroyar til 12 mil út frå beinum linjum við Henda stórbrovting Sjó- markinum verður vónandi at koma at hava við sær, at okk- ara skip kom at fiska betri á okkara egu grunnum. Tað verða stórbati fyri okkara útróðramenn vil (Meira)