mikudagur 27. juni 1962síða 4
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
7
ú“ Í
JUNÍ 1962 35,
SPANIALAND Í DAG
Spania ikki uppi
felagsmarknaðin
FORMAÐIRIN fyri spanska sokialistaflokkinum Rodolfo Llopis hev
ur á ferð í Norðanlondum sagt sína hugsan um Franco-stýrið og stoð-
una í Spaniu sum heild Um verkfallið segði hann m. 2.:
„Franco tordi ikki at søkja at arbeiðarunum, sum vóru í
hann visti, at hetta ikki var eitt vanligt lønarstrid, men
*elagskreppu.“
Få ið spanskir
avejum og (i
heiðið fra sær,
verkfalli, tí
ein sam-
av studentum og ødrum intellek-
katæfsku kirkjuni, bróta lóggávu Francos og leggja ar-
so prógvar hetta til fulnar, at samfelagið er í eini
strukturkreppu, Verkfallini vóru ein fylgja av fíggjarstóðu landsf ns,
men tex vildu verið ogjørlig, um tey ikki um somu tid boðaðu frá
eini alvarsamæri politiskari kreppu. Stjórnin veit hetta fullvæl. Ti fór
íkki harðligari til verka. enn hon gjørdi, sigur Llopis víðari.
byrja segði stjórnin, at:tað vóru nakrir fáir kommunistar, ið
aftanfvri verkføllini, men hetta hevði eilnki við veruleikan at
leiðarin av sosialistaflokkinum. Hann leggur miklan dent
sosialistarnir eiga at gera alt fyri at halda Spaniu
Felaysmurknudin, so langi Franco situr við ræðinum.
vorðin í oðini av tt viðgerðini, umsókn hansara um
teku í Egesmarknaðin fekk. Kommission felagsmarkøidins bert
ið} móftekeuni av umsóknini og giørdi ongar aðrar viðmerkingar.
yania hevur í dag vil ikki kunna fáa tandið upp í Felags
vil ti ætlandi rovna eftir størri hjálp frá USA
Íiopis.
arbeiðarar, stuðlaðir
hon
A
stoðu
gera,
a. at
uttanfyri
Franeon var
við
sigur
uropeisku
upp-
vått-
tað siyrio,
marknaðin, og I
gitilt
elta Tysklandi, meinar
Størst Id: verið
um Munum
Ø u elt
indsan« Civil
vir s umfatar
øll land
Á ANDEILSGRUNDARLAGI Ein s kundi lætt
dur lutur. at smærri munandi nnuraksturin og
d var} við ætlandi y tl hjáfpar á
c pi. i hava so lætt annan Í Hon ndi verið laga-
beri seg og greiða sínar skyldur gar: við gjaldfreistum, sjålvt um
ristgynar og stovnar. ið á ann- eitt fiskifar ikki greiddi sínar skyld
tt hava við raksturin at gera. | ur í løtun skyldur, ið ikki eru
Aðrastaðni manen menn saman í SO lættar at sleppa frá. har talan
størri Meilsfyritokur. ið hava er um smærri stovnar, ið lata skulu
texti vsmeei og lættari kunnu | útserð og annað, sum fyri neyðuni
eita stuðul í teimum einstøku fer-| er fyri at alt kann laga seg á besta
unum, ikki minst vid at útvega Ó- hátt.
týran útgerð. Á henda hátt verður Áhugin fyri ein: slikari andeils-
betur giørliet at keypa i stórum, og fyritøku er vaksandi og vónandi
stórinnfluttningur verður altid ódýr verður hetta verulelki, áldrenn ov
enn har einstaklingar flyta inn langt er fráliðið.
smærri nøgdum
i Landbúnaðurin E…
VERDUR UM LANDBUNADARVIDURSKIFTINI
BOTT
M.
um
um
Dam, løgmaður) seimast
bøtan av okkara land-
neyðugun íleggingarpen-
UNDIR teimum samráðingum, sum P.
hevdi við ríkisstjórnina, var m. a. talan
bínaðarviðurskifsum — fyrst og fremst
ång fyri at: núttmansgera landbúnaðinn.
FAD er øllum greitt, at ov lítið; aruppskotinum >Arbeiði til øll á
hevur verið ojørt fyri at bøta uppá sjógvi og landi« åvist: dyrkilið. ið
} landbúnaðarviðurskifti. Her kunnu taka sær av allari uppdyrk-
oe liggur á láni. Landbúnað- ing og grønkan av ollum dyrkbar-
ri k tann táttur okkara um lendi
1dshús di, sum hann átti at Her eigur i'kki at verða drálað.
erið. í m hann er í øðrum men farið til verka beinanvegn. so
"ondun skjótt sum ileggingarvidurskift ni
Sk y munand! fåast burtur! eru i lag
| 1 1 : Stórinnfluttningurin av landbún-
eg rvegis aðarvorum. ið lættliga kunnu fram-
varð ! r fáa leiðast her. er nrógv ivr at
sarðabrúki: r búnaðarliga er ikki væl statt
tæ í st — ——— 0 — me
maskintólum 4 i ;
a) virke for marbejde ellem
Hes r dyr og ja hjem og skole
einstakur urðabrúkara ikki lott b) at samle folkevalgte
era nytt nur úr maskinkraftin! fremme af skole- og
Mer Nor vrst og frem talan sesformer. der giver d }
m 1820 mA I ANNAÐ barn de bedst mulige udviklings
betingelser |
e) á virke Da forældrene idfly
delse på skolens arbejde gennem
forældrerepræsentation
d) at søge skoleforholdume forbe-
SKOLE OG SAMFUND. Organ drede i de landsbyordnede sko
for landsforeningen av skølekommi ker, således sf børnene, såvidt
song okenævn og forældrefore nuligt har lge gode uddannel-
Ing ørs blaðstjóri er folka- esmuligheder i by og på land
AÐ í 1 Wilh. Dupont. de - Formalet søger vi løst gennem et
ini er formadur fyri landstelig Wi ærpolitiskt skolearbeide. så alle
av skllanevndun hevur almik:d;,, IpDer i vort samfund kan samles
av åhugaverdum lestri Vil skulu om dette ene at gavne børnenes tarv
her endurnrenta brot úr blaðnum.| i den danske skole. Det sker bl
har sæt verður frå endamålum | gennem udgivelsen af vort medlems
felags ns id »Skole og Samfund«, der ud
fæ , ) sange årligt og giver
»Vi gør opmærksom på landsfor-! ppi si om ale forhold inden-
eningens formål for si: en, gennem pædagogisk. og
psykologisk stof søger vi at infør-
mere alle interesserede myndigheder
Í og forældre.«
a
AÐ
>DAGBLAÐIÐ< hevur grein skriv
að av Knút Wang. har hann spyr
og svara: »Hvør vil kvala foroyskt |
tjóðskaparlív — tað er einki at iv-
ast í tað er javnadarflokkurin.«
| Hann endar greinina við hesum orð
| um:
»Førovingar ráða sær, men vit
ynskja teir ikki tiknar á bóli. Vit
ynskja at siga førovingum frá, at
lata teir seg hesaferð lokka í
javnaðarfelluna, so skulu teir
»knekkast« við næsta fíggjarliga
trýstinum.
Og tå sjålvstyrishugurin er drip
in, tá verde Føroyar avoyddar.
Tá sigla allir førovingar ta somu
kós, sum Danbjórg ynskti, at
hann kundi gera, um hann bara
var 40 ár — at sleppa sær til
kjøtgryturnar í Danmark. Dan-
bjørg kann saktans kvøda niður-
lagið: sigur búkurin, sigur buk-
urin, sigur bukurin.«
Lil Sama
Gamli vinur segði Pætur. eg
veit ikki, hvat eg skal gera við son
1 hjá mær. hann er so óálítandi
Hevur tú einki gott ráð?
Lat ha verða metreolog.
svaraði Jákup
O
VOLTAIRE: Eg veit einki låt-
urligari enn ein lækna, sum
ikki doyr av ellisbrekum.
Q
Tå eg var nygiftur, var eg so
góður við konu mina, at eg væl
kundi etið hana
Sann liga
Ja, og ni angri eg av hjarta,
it eg ikki gjørdi tað.
»Nordlysinum«
um målfrødi, tå
fleirtalsend'ngar. Vit
úr grein
MÁLFROÐI. L
verður skrivað
serstakliga um
skulu her endurprenta brot
og
blaðsins:
>Nú t. d. viov. flejiftals-ending
og bending av navnorðum. Har
eru fleiri ivamál. Eitt orð sum
»dani« t. d. hevur í grundini eitt
so logið fleirtal. Man hetta orð |
annars vera nýtt ella gamalt her
hjá okkum. Ein greinskr. ið
hvussu er kundi hugsað sær, |
at tað átti at verið bent sum
»hani« elli »risi«, og itið »fleiri |
danar«, ikki danir. Man annað |
orð vera, ið fylgir hesi bending. |
Orð sum »ganir« og »frænir« eru
væl kvennkyn. Ja, greinskr. helt |
seg hoyra í útvarpinum herfyri.
at orðið >goodtemplarik gekk)
nakað soleiðis. og hevði fleirtal|
»goodtemplarir«. Eiga vit kanska
at nýta hesa bending til útlendsk
orð (veiktbend kallk.)? Tað tyk-
ist tó ikki liggja væl fyri heldur.
fri, svii. breti, russi, grikki 0.s.v
hava jú øll »ar«-ending.
Var íkki best at havt somu end
ing fyri øll veiktbend kallk. orð.
soleiðis, at »dani«: »goodtempl-
arik og møgul/ga onnur
gingu sum risi og hani. Hvi skulu
danar (danir) tó eiga serstaka
bending í mál: okkara?<
PRÓVTOKURNAR
fara nú at
næmingarn.r fáa
arbeiði. karak-
takast av í dan-
ivaleyst hendir ta,
eisini. Í. august 1963 er
byrja við nýggjar“ karak-
hinum sokallaða
skalanum. Hér verður ikki talan
um at rokna út eitt meðaltal. men
hvor einstakur karakúterur verður
støduni í teimum einstøku
nunum. Vit skulu
orðaljóðið í
vera frá hondini;
karakterir fyri sítt
terir, ið nú skulu
ska skúlanum oc
sama her
ætlanin at
tergen
mg 14-
at sgå
her end-
karak
donsku
ingini:
] for helt usædv:
12 alm ndelig topkarakter
ta for og
f
inlig præstation
1
det gode meget til-
redsstillende
9 for det tilfredsstillende
8 for det nogenlunde tilfreds-
stillende.
7 for det usikre. kun delvis til
íredsstillende.
6 for det mangelfulde og
tilfredsstillende
- for det meget mangelfulde og
ikke tilfredsstillende,
(0) for det helt uantagelige
Avtøkan av ørstedska karalkter-
skalanum hevur leingi verid i um-
búna. men ikki framd, tå hon h'gar
til ikki hevur hóskað inn í broyt-
ingina av skulaskipanini. Nú verð-
ur hetta so at fremja fyri realdeild-
ina og 8. 9 10. klassa og har-
við ætlandi eis'ni fyri gymnasiu-
klassarnar
ikke
og
Hvat veit tú
um prikkalógima?
revnir onkur orðið
Eldri fólk kenna
Men yr fólk
hvat hetta orð
Lat mág ti
frå
å
Av
prikkalógin.
og
hetta orðið. geri
hava fleiri spurt,
ið er komið
at
av.
royua greiða eit! sindur frå
hesum. Tad var á Sinti,
at fólkafk »kkurin skuld; á.
kundi. greiðast
Vit
Danmark
einum
vísa
við føroyskum peningi.
ku:
på fstlovna e
ríva leyst frá
ina føroyska
blík. Hin 9.
Janmark
repu-
april 1940 varð
herse!t nazistum,
og fólkaflokkurin tå
at
Danmark.
rópti up]
um, Føroyar var leyst frå
Teir gjørdu so
upp-
skot it feroyska grumdvallarlóg
og eisint til eina føroyska figgj-
arlåg, har vit føroyvingar einsa-
SP TOLL
FÆRØSK MARGARINI
|--- Víiía
mallir skuldu rinda alt — t. v.
Ss. eisini tann partin av útriðsl-
unum, sum staturin rindar.
Men hvat hendi? Ju, tað
herdi tað, at útreiðslusíðan var
hópin stórri enn hin, sum inn-
tókur:ar skuldu standa á. Hvat
var so il ráðar at taka? Hækka
skattin tordu teir ei tí tá vildu
fólk verda sær burtur frá flokk
inum. Fólk høvdu meira en?
nokk a! gjalda "ramman undan.
vóru
til
og ivdtøkurnar småar, ong
sjúk.
fólk
var
in studningur
stúndu fyri, at
og Bunsheldjir
at rinda og keypa dýrar
Nei
1
Som
FE
liva so
at
sum
fáa meira
skatt
høgttolladar verur.
í M
he ta tordu teir ikki at rerta vid
NI
VITAMINISERET
FÆRØSKT PRODI
FINI
PRODUKT
SO
Í rakrar
ræsta morgun.
| tøl, Or 50
pri
jog hvadna minni at nevna. Men
|figgjarlog mátti framleggjast, og
tí hildu teir ráðleggingarfiund.
Onkur, sum tá var á fundi, hev-
ur seinrj sagt, at tað var nakað
|sum fundur Mþlsbúgvanna, 'å
ið állurin hevði etið allar sild-
lirnar: summir ætlaðu at hongja
ållin, aðrir hildu, at best var at
brenna Nei, ikki kundi
hann hongjast, tí hann var hál-
hann.
ur og gleið úr bandinum aftur,
heldur ikki fingu teir brent
at
so skjótt åll-
Ja, soleiðis
beistið var so vátt,
eldurin slóknaði,
urin kom í hann.
hugsaðu góðu Molsbúgv-
arar og sótu tí ráðaleysir, inntil
hin klóki fundarstjørin
sæti harðmæltiur
talaði hesi orð: »Latum okkum
drukna hatta beistið, tí tá
hann harðan deyðalk —
allir,
hann vita oll.
hann,
hesir
gamli,
relstisy úr og
fær
ein
»Ja, ja,
søguni
róptu og endin á
Vit
aftur til rådleggingar-
tólkaflokkinum.
utreidslusidan
koma so
fundin
Onkur
wttis!
hjå
meinti, at
ikki
kundi sparast,
okkurt
so
høg,
og kanska kundu
neytini fáast at seva meira
mykju, so minni av handilstød-
um skuldi: flytast inn. Lærarar
nýttist onga kontanta løn, teir
kundu sleppa út í fjørdin av og
á, og eira tróð kundu teir fáa,
kugv og
og okkurt annað.
Tey gomlu skuldu fáa skinn at
taka ullina
mannstroyggjur fyrj triding, tað
vil
fingu íeir havt sær
hønur
av og virka til båts-
at tey gomlu kundu
eiga tridju hvørja troyggja
arbeiði
skuldu bønduvrnir
siga,
løn
fyri hinar tvær
fyri ull-
eiga
ina. Heita var alt í hildu
hesi góðu fundarfólk. Men enn
lagi.
var útreiðslusíðan hópin sterri
enn hm. Nú vóru púra ongi
ráð; men kanska ansaði ongir
eftir, um nakrir prikkar komu
at starda is'adin fyri tøl á inn-
tøkusiduni helt hin klóki fundar
stjórig. Hann fekk viðhald
mes: av ti, at oll fundarfólkini
vóru so deyðatroytt.
sleppa ti!
at tey vildu
áðrenn sólin reis
Prikkalógin kom
tirgborðið. Fyrsti maður,
ið talaði aftan á fólkaflokksins
hús,
so á
ordførara, var Lávus sáli. Hann
fekk ikki bara sær fyri liri:
»Prikkar, prikkar og a'tur prikk
an! Ein prikkalóg!k segði Låvus
— allr tingmenn wndantikid
fólkaflokkurin skéru í látur:
»Ein vrikkalóg!a har av kom so
navrið »prikkalog«.
Nú seinasta ve'ur royndi tjóð
veldisflokkurin at sera sama
kynstrið sum tað. ið fólkaflokk-
Men tjóð-
hvorki
urin gjørdi á sinni.
veldisfjoøkkurir se%i
ella prikkar. U
tøl
m tað so eisini
kann verða nevnt prikkalég, er
so ein anrar spurningum, Men
helst er tað so, at fólkaflokk-
urin eirasammul hevur rætin
til nvia prikkar í staðin fyri
ur fólkaflokk-
til
s att eig
onkarrættin
ikk: alóg
uri? navnið
Danbjørg.