leygardagur 30. juni 1962síða 4

SOSITALURIN 30 JUNI 1962 35, ÅRG. FELAGS NORÐURLENDSK KOOPERATION SANGFELAG KLAKKSVÍKAR hevði ársaðklfund seinasta ir til hugnaliga samkomu til borð- | hald, upplestur, skemtisong o. a. | sett sín hugnaliga dám á Nú talan er um at fara inn i felagsmarknaðin taka menn og fyritøkur seg saman fyri at standa væl brynjaðir mótvegis ti úgangi, ið kann, koma uttanífrá frá peningaliga sterkari fyritøkum enn tær, sum í Jøtuni eru frammi i Danmark ella Noreg, ja, Svørikj eisini. Verur av sama slag, í somu CTS. þú TU - VORI * Já | bæði Sangfelagið hevur gjøgnum árini bygdar- lívið, verið við til mangt og hvat. ið upplíva kann bæði ung og gom- ul, Sámal hevur gjøgnum stjóri og røkt liga, sjålvt um hann hevur verið upp: í ødrum almennum arbeiøi, sóknarstýrisformaður og leg- løgtingsmadur, verið song- arbeiðið trú- Petersen, árini hetta | tingsmadur og so fyrst og fremst innpakking og til ódýrari prísir Narðuglanda keypssamtókur takast í hesum døgum vid at skapa, Framleiðslu, ið tæna kann øllum teimum norðurlendsku forbrúkaru- num, ið keypa teirra vørur gjøgnum keypssamtøkur. Ein slík felagsframleidsla kann í fyrsta lagi gera, at framleiðslu- prísirnir fara niður, og tá tað samstundis er ætlanin at selja vørurnar undir sama navni í ollum Norðanlondum) verður efsipii gjórligt at minka um útreiðslurnar til Eitt dómi reklamu. um hesa felagsframleiðslu: i tekniskar vørur framleiddar á FDB-fabrikkini i kemisk- Danmark. Jløtuni = verða Viby í Henda framleiðsla verður nú løgd soleiðis til rættis, at Noreg fram- feidir toiletsåpu, Svøriki vaskipulvur og Danmark má shampoo. Framleiðslan verður so undir sama navni seld í øllum Norðanlond- um. skatti enn neyðugt er — tað er og er og verður mið og mál OMS' in og Førovar. Tað hevur verið hildið fram av Dagblaðn m, at hin sokallaða OMS'in Danmark um- setingarskatturin av sama slag. sum hava Førovum verdur at okkara tV.S Vørur eisini eitt Men Førovar so er eru tolløki fyri seg sjálvan i danska ríkinum og hava sostatt einki við henda umsetingar- seg skatt at ger. Dagblaðið sig- brátt komið. undir hvussu er, Um ur vildi ví okurprísir. sum ið fólkaflokksmænn ikki vilja sleppa okkum undan. tí harðari m6tstødu- menn av landsinnflytan hava vit ikki havt Vørudyrkandi vit i hopatali Við æenum landshandli sloppi undan teimum: hetta er Ogjørligt so leingi meiraluta á so Var. sum so millumlið hava kundu men hitt rama afturhaldid er i tingi Nú stundar tó mót: vali. Flestu menn eru á einum máli um. at nú fer tað rættuliga at eydnast sosi- alismuni at vinna fleir. fet fram størri framgongd enn nakrantíð áður UTTAN pening gerst einki: men íkki eitt ovra í meira tolli ella udvikling ikke kommer ; store udvikling spring. Den sunde g kommer langsomt. For arbejder bevægelsen ; Danmark har det eks. at bringe os frem til det stade vi økono- taget menneskealdre står på í dag. Hele den miske udvikling har lært os, at for se- taoe fremskridt AEV de små nere at tage et større ryk frem- ad. Mon ikke det netop er en sådan situation vore færøske venner befinder sig i for øje- blikket? Vi har taget et stor skridt fremad på det sociale og kulturelle felt, hvorfor det net- op i øjeblikket kan være svært ut forstå, at man ikke lige komme í kan gang med den næste opgave. med et snuptag Det betyder ikke, at vi skal Den plan om vej og skal meget mere som vi må have af- opgive. tunnelbygning løses, sá javnaðflokksins. »AVIGTAT« sturbók yvir grønlansk er navnið á skinn- mynstur, teknað og skrivað av Helgu Bruun de Neergaard, ið myn fleiri ár hevur tikist við hetta mynstursavn Færri færri brúka national- búna hetta sama hendir eisini í Grønlandi, har ein slíkur búni kost ar umleið 1000 kr. Grenlandsbúnin er pryddur við ógvuliga fjølbroytt- og um og vøkrum broderingum. Tað eru hesi mynstur. ið Helga Bruun de Neergaard hevur savnað, teknað undir ringstu umsteður og latið prenta í bók ein sannur kultur- skattur. Orðið »Avigtat« merkir tann ser- liga teknikkin. ið nýttur verður. tå ein seymar tey smáu. litaðu skinn- pettini. Tað ber veva eftir bæði hesum til at seyma mynstrum. og * »BARBARA«. I ELT« hevur skræddarameistari. um Barbaru. og við ritgerdini prógvað. at Barbara skyldkona hansara var kongsdóttur. Móður blaðnum >AKTU- Hans M Debes. skrývað týtgerð | stein, kennari), ja) eitt skeið skúlastjóri við Klakksvíkar skúla. Á ársaðalfundinum í nevnd: Frida Petersen, Urbana Kilakk- Såmal Just Dahl, Alex S6l- stein og Arne Solmunde. Vit ivast ikki í, at eins væl og sangfelag:ð áður hevur gjørt sítt besta, verður tað eisini framvegis at verða ein lívgevandi kraft til gagns og frama fyrst og fremst fyri songlistina og síðan fyri bygdar- lívið sum heild, vórðu valdir 4 NYGGJUR MOTORUR. — Leingi hava menn arbeitt við eykalutum til organismuna, men eru nú eisini farnir undir stórumvælingar fyribils bert av hundum. FAD Kolff i gjørt nyra i til, Nå hevur hann sett handgjørt hjarta í fleiri hundar eisini hetta hevur verið væleydnað. Hund amer-kumaðurin Willem 1944 setti hand væl bar var USA. sum í ein hund. og arnir hava livað væl. etið. drukkið og sovid og annars borið seg at sum vanligir hundar TO ER ivaleyst langur vegur. hag- ar tålfarid verður undir at seta handgjørdø hjørtu i menniskju. ti fyribils hava teir ikk; vunnið á til- ; faratrupulleikunum: sjålvt um hetta nýggja motorhjartað gongur sera, væl. elvir tilfarið — plastik — til størsta varsemi. Tað kann ikki rættuliga sameinast við blóðið: fyrr ella seinni skapar tað blóðproppar. TAÐ ER IKKI smávegs at kunna hugsa sær. at likindini fyfi eini høvudsumvæling av hjartanum við einum motor:, ð kann halda. eru til steðar ikki minst í okkara tíð. tá so mong doyggja ofta mein :ngsleyst ung av hjartabrek- um. | TEIR smáu hundarnir við plastik-| Barbaru (Beintu). hvers fulla navn | var Bente Kristine Broberg hjørtum hava neyvan Evað til tænti í síni tíð við danska hoffið.' einkis, skaffet arbejdsløshed blandt det færøske folk. I dag gælder det Suderø, Norderøerne og til dels Vágo. Vi ning af frem til løs- fiskerigrænseproblemet. må også na De norrøne farvande må forbe- holdes de folk, der bor der. Vi må bringe deres fiskerilåder op i en at de kan betjene de store landes moderne standard for fiskebehov. Derfor bliver de kommende videre udbyg- ars opgaver en ning og opbygning af erhvervs- livet til gavn for det færøske samfunds økonomi og den be- folkning, der lever her. Hertil kan det kommende europæiske 'ællesmarked bidrage. Det vil í denne forbindelse være natur- ligt at fiskerigrænseprøblemet løses overalt med de 12 sømil. De europæiske store nationer vil kunne bringes til en forståel- at de små fiskerinationer i Nordatlanten let kan betjene de store nationer med Dette så get mere som ingn af de store til udeluk- basere deres national- se af, meget deres fiskebehov. me- nationer er henvist kende at økonomi på fiskeriet. Til slut kun dette: Såvel det færøske som det danske folk må være interesseret i forbin- delse og kontakt. Turist-, hotel- og pessionsvirksomhederne má udbygges, men sidst og ikke mindst på længere sigt udbygge skibs- og flyveforbindelserne til Færøerne. Uden dette når vi ikke den helt store forståelse af forholdet mellem de til hinan- den knyttede og forburdne ma- tioner. Wilh. Dupont. leygar- | kveld, har væl av kmum vóru mett | iD fu | ímóti. | Jarni. | »vitaminum«. | Sproyta »imprægneringsevni« á MØLTIDIN. Småkyktin: - og tå fyrst og fremst mølurin, ikki Vit skulu her nevna. hvat »Sta- tens Skadedyrslaboratorium« sigur um hetta: BESTU RÁÐ MÓTI MOLI: at toyið er reint, nyvaskad, kemiskt | nýreinsað ella strokið við heitum Mølinum dámar best blettir. tí hann kann ikki liva bara av ull. men skal eisini hava eitt sindur av Tað fær hann av skitti, feitti, blóði, sveitta og urin. Er toyið reint og nýstrokið. eru | eing! mølegg ella melskriðdjór í tí, og ein kann bara leggja tovid frá sær á einum turrum staði ella imøl | tættari innpakking, kunnu | gera almiklan skaða um summarið | er so lættur at verja seg AT vísndamenn hava funnið eitt | eldgosfjall í Havinum Kyrra, Fjall- i liggur 500 metrar undir vatn- inum og kring um fjallið er 5008 | metra dýpi. | AT fólkatal heimsins økist við 55 miljónum árliga, og at vøkstur- in seinastu 10 árini hevur verið 400 | miljónir AT hvønn 34. minutt er ein eldi brandur i USA, og at hesir eldi- | brandar hvønn 46. minutt krevja I | eitt mannaliv, AT 38,200 menniskju umkomust við bilvanlukkum i USA seinasta j år, og at tað um somu tíð komu til skaða 3 milj. AT tann likamsluturin á menæ- iskjanum sum veksur minst, er eyg- að, og at við fødingina er tað 2/3 til 34 av einum vaksnum eyga. AT amerikanskir vísindamenn „siga, at meðaldýpið í heimhøvunum V!') ein vera heilt vísur í. at møl-! ur ikki kemur i pløggini, sjálvt um tey ikki eru heilt rein. kann en tey; men tá ræður um at brúka so nógv av hesum evni. at alt plaggið verð- ur vætað. Um tað aftan á legst eitt ljóst lag á plaggið. ger hetta eink:: tað kann bustast burtur av aftur. tá plaggið skal brúkast. Plastikkposar nytta ikki altíð móti móli. Mølurin kann eta seg igjøgnum; men hetta gera teir einans, um plastikkposin liggur tætt inn at plagginum. Vit hava áður sagt frá, at vit við hvort vilja hava ein brævkassa í blaðnum. Á fyr- sta sinni royna vit nú at greiða teir spurningar, ið fram eru komnir. MINSTALON Nú hevur verið skrivað so nógv um minstuløn í blødunum og kan- ska meira prátað millum manna. Eg far. at loyva mær at spyrja blaðið. nær minstulenarspurning- urin yvirhøvur kom fram Forvitin. SVAR: Minstulønarmålid var av fyrtu tíð reist av javnaðarflokk- inum í 1938: men tá tað var neyð- ugt at útvega fíggjanina danska statin, kom hon ongatíð at virka av ti, at Danmark varð her- tikið av týskinum. áðrenn hetta var! komið í rættlag. 0 Til SOSTALIN Nú stundar móti vali. og ivaleyst eru øll forvitin eftir at vita, hvussu stødan var, tá seinast varð valt. Kann blaðið gera so væl at siga lesarunum frá tølunum, ið seinast komu fram vid val í Føroyum? Áhugaður. Seinasta val var fólkatingsvalið 15. nov. 1960, tá fingu flokkarnir åvikav Javnaðarflokkurin 3699 atkv. Fólkaflokkurin 2155 Sambandsflokkur:n 2388 K. Hoydal (tjóðveld'ð) 2033 Kjartan Mohr 547 0 Til »BRÆVKASSAN« Kann brævkassin siga mær. um hin enska drottningin ella enski kongurin kann hoyra til hina katól sku kirkjuna. Ego. SVAR: Ógjórþigt. Enska kongs- húsið må ikki kenna seg til katól- sku relig ónina | o BRÆVKASSI Sosialsins. Vegna tvídrátt loyva vit okkum at heita á brævkassan og spyrja. um tað er gjørligt at fáa at vita. sjónleikarkvinnan Elizabeth fråskild í ollum hjúnar- p Spurnar. SVAR: Nei, Elizabeth Taylor er um Faylor er bondum sínum“ ikki fråskild á hverjum sinn“. hon hevur mist mannin. Mike Todd. ið hon var gift við. doyði við eini flogvanlukku, veðss HP? ÁL - eo AT sambært ST-árbókina er Tokio størsti býur í heiminum við 8,3 mili. íbúgvum, næst honum kemur New York við 7,8 milj. Bæði tølini galda bert sjálvt býarskið. Tað eru nú 73 býir í heiminum, sum hava yvir 1 mili. íbúgvar. gjøgnum | er 4000 metrar. í AT hjartað hjá eini mús slær út ímóti 600 sløg um minuttin. »DAGBLADID« viðger málið um | samráð:ng í sambandi við umsókæ Føroya at koma upp i felagsmarkn aðin og endar grein sína við hes- um orðum: »Okkara åskodan er tann, at stóe ur tydningur eigur at verða lagd- ur á. at Føroya løgting skal taka seinastu og endaligu støðuna i hesum máli, og annaðhvert løg- tingið avger so ella so. so eigur avgerðin at verða greidd út í æs- ir, at eisini meiriluti av Føroya fólki tekur undir væ hesari av- gerð. íkki orsakað av politiskum loyaliteti mot! Danmark ella før oyskum politiskum flokkum, men ti at ein meiriuti av Føroya løg- tingi tå kann fåa vidhald hjå ein um meiriluta av Føroya fólki, ti at hesin sami meifiluti heldur avgerðina vera beina og neyðuga fyri land okkara og framtíð okk- ara.« 20 FERÐIR TRYGGARI, Fólk øt- ast við, tá tey hoyra um tær stóru flogvanlukkurnar. og mangur torir ikki ferðast loftvegin, tá hann held ur hetta vera vandamiklari enn at fara eftir landinum ella sjónum men so er ikki. Um hetta verður sagt av kønum flogmonnum: - Tað mest vandamikla við eini flogferð er biltúrurin til flogvøll- in. Serfrødingar hava roknað út, at um eitt barn varð føtt í ein- um flogfari og fleyg alt sítt lív. vildi tað verið 76 ár. áðrenn tað var matematiskt gjørligt hjá við- komandi at umkomist við eint flogvanlukku. Í 1937 kostaði tað I dollar at tryggja seg til 2 tíma flúgving fyri 5000 dollars, í dag kostar tað 25 cent at tryggja seg fyri 7500 dollars t'1 avmarkaða flúgving. Stórar flogvanlukkur skaka folk: men. siga teir kønu: — Tað er 20 ferðir tryggari at sita í einum flogfari enn aftan fyri rattið á einum bili! TAÐ ER VERULEIKI: AT undir folkaflokksstyrinum vóru lógir gjórdur við uppbyggingar- endamúlum fyri evga, men hesar lógir vóru so háttaðar, at hlít neyðugasta — peningurin — ikki var til steðará Henda pening hev ur javnaðarlandsstýrið útvegað og væl meira enn tað, tí ikki fyrr enn hetta landsstýrið kom til, var farið undir hina miklu endur- nýggjan skipaflotans, undir størri havna- og vegagerðir, umskipan av sosialloggåvuni o, s, fr. HETTA ER VERULEIKI, ID FØROYINGAR HAVA LAGT SÆR Í GEYMA HEILT ANNAÐ ENN TAÐ, IÐ EIN DAGLIGA KANN LESA í DAGBLADNUM OG SUM ER FULLKOMULIGA BEIN- SKERDUR FYRI REALITETIR MEN EINANS BORIN UPPI AV VERULEIKAFJARÐUM ILLGITANUM MÓTVEGIS ANDSTØDUMONNUM. Å 6 ;|0