leygardagur 13. oktober 1962síða 2

Nr. 67 Verða tjóðveldismenn tik ir til soldátar í Danmørk? Fyri fáum árum síðan ein vinur min prógy í Dan- | uttan ein, talt mær, at hann aldri fekk | boð um at mota til at gera ver- | fingið lærarastarv har niðri. juskyldu — ella á donskum vær| Altso føroyingur, tepligt. Hann hevur ferð aftan búsetir seg í Danmark, á ferð sagt, at hann skilir onki | verjuskyldugur onkur, av ti ið >14. september skriv- | gongur í skúla longri enn tjóðveldismenn rópa! rormalu lærutíðina. at eru! Tá ið | upp um verjuskyldu, man at teir hava ov-| læra. Hví teir! sum verður | sum ein og ar, upp um, verjuskyldugir. Hann sigur nú, ur lurtað eftir teirri frágreiðing, sum P. M. Dam, hevði í Útvarpi Føroya víkjandi = verjuskyldu, skilir hann tað soleiðis, føroyingar, og føroyingar so tað verða tí, langa tíð um at læra megu teir sjálvir greiða frá. Men um teir fåa boð, kunna teir søkja um at sleppa frá, og tað sleppa, teir altíð uttan at teir bú- | setast í Darmark. at hann hev-| løgmadur ovleingi, so | vid- | og nú at teir era í Daln- mark, verða ikki boðaðir til verjuskyldu, meðan teir læra har niðri — uttan at teir normalu sum SO, Foroyingar, sum áður eru) búsettir i Danmark, komu tá| eisini undir verjuskyldu. So tað so, ganga enn ta ærutíðina. Gongur ein føroy-| ingur á seminarium í Danmark longri er einki skiftum Soleidis | vidvikjandi. og nytir 5 år at læra í, verður | hevur tað altid verið. hann ikki boðaður alt tjena| Onkur, sum lesur t. d. 10 á verjuskyldu; ti 5 ár er tann|til lærara ella 15 ár til lækna, vanliga tíðin at læra til lærara | verður kanska at fáa bod um Hesin vinur mín sigur, at sam-|at gera verjuskyldu. Kanska an við honum gingu fleiri før- | eru fólk har niðri troytt av at oyingar á seminarinum í Dan-|hava slik individir malandi har mark, og eingin av teim fekk | niðri, og kanska finna danir) uppá at »forskrekkja« slík ...... ja. hvat skal ein siga? ] L L O YA L T | Er tað veruliga so, at »l4«- | menn fleiri ferðir hava fingið Útvarpið devdi eina rætt-|pod um at gerast soldåtar? leiðing í jleygarkvøldsendingini | Tatum okkum fáa um at teir handverkarar, ið |jeirra at vita. Slíkir menn eiga arbeiða = hjá byggifelagnum |ikkj at krógva seg undir dul- Danberg & Joensen í Mjørkå-, nevni sum t. d. »føroyingar«, dali, og sum gjørdist limir i|ti nakað prýði fyri Føroyar eru Kaldbaks arbeiðarafelag vóru teir als ikki. handverkarar av bygd, ið ikki limir i Havnar handverk- nøvn Føroyingur. vóru arafelag, og at teir fýra, ið vóru handverkara- fímir i Havnar felag, ikki Kaldbaks'elagnum og rýmdi , ; úr arbeiðinum í Mjørkadali, og |; Om Så 1. SP) i fleiri fiskimenn vid mær — arbeiða nú hjá byggifelagnum tejr eru førir fyri at skapa okk- vildu gerast limir í So roynast .. tí no - - Ni í ” | . . På . | við annað arbeiði í Havn. lum tey munandi betri. Í hesi| Hertil er at siga, at hetta er vþón fari eg á val 8. november skeiv frágreiðing hvør í enn og setið kross vid javnadarlist- hevur givið utvarpinum hana. | an og tað sama veit eg at fjøld- tí teir handverkarar, ið gjørdist| in av starvsbróðrum mínum limir í Kaldbaks arbeiðarafe-| gera, Eingin fiskimaður ella ar- lag vóru allir limir í Havnar þeiðari má spilla sína atkvødu handverkarafelag, teir komu við at:atkvoða fyri nøkrum| beinleiðis frå Halvpar hand- | grum flokki. verkarafelag og gjørdist limir, | pi skimadur sunngn år OVSEj. sum rimiligt er og sum gerða- | dómurin eisini fyriskrivaði, í tt | gu— felagi, ið hevði arbeiðsrætt á | staðnum. NORÐOYA Tað at seta handverkarar av í i tif. 5043 bygd i ein lægri klassa førir neyvan til tað endamálið ið Føroya handverkarafelag hev- Sparikassin er opin kl. 10—12 ur sett sær fyri, at savna allar tók | boð ella skriv um verjuskyldu | sum tók lærarapláss | mark. Hann hevur mangan for- |i Danmark. Hann fekk tílíkt | skriv aftaná, at hann hevði | tað | tjóðveldismenn gevla | broytt hesum vidur- | at | stovnadur 1919 SOSTALURIN inar m Fólkaflokksmenninar eru íkki verri! | Teir siga: | »Nu hava vit ov nógvan toll og ov nógvan skatt, men koma og fólkallokks- | | | | tjóðveldismenin | menn ti} ræðið, í landsstýrið, Í skulu tit íkki bara fáa mirni Ískatt og minni toll, men tit Í skufu fáa: | Betri skúla vid at vit yvir- taka — skúlaskapin og harvið | átaka okkum at gjalda kr. 3,8| | milj. sum darski ståturin rind- | ar av skúlaútreiðslum okkara í | |dag. Vit koma ikki bert at| | rinda hesa meirútreiðslu, men eisini tað, sum tað kostar at) gera skúlaskan okkara enn| Í betri, og so tað vit gjalda í dag | adrar 3,8 milj. hin samlaða Ut- | reiðslan til skúlaskapim vil tå „koma at liggja um 8 miljónir. Betri sosiala forsorg, tå ið vit yvirtaka hana alla sjálvir og okkum at rirda sum ståturin rind- „|? r, og sum í fíggjarárinum 1963 | "| ve erður at liggja um 8 miljónir, | "| meðan okkara partur verður at) |liggja um 7 miljónir. Heraftrat "| verður so at leggja tað, sum vit tjóðveldismenn og følkalflokks- | menn koma at leggja aftrat fyri | at sosialu — vidurskiftini | | enn og betri, og tad kann ikki | átaka eisini |tann partin, gera Deyðastraffin undir kríggi Hesin spurningur hevur ver-| ið til ummælis hjá ymsum | monnum, millum annað hjá | Foroya jalvnaðar- | flokks. | Hann mælir frá at broyta | støðuna, ið norðlendska fólkið | Í hevði tikid til spurniingýn um | | deydsstraff, sjálvt um talan var at innføra deyðs- landasvik undir | | | | | | | Í | | formanni | | | | einans um straffi fyri | kríggi. | Men tá ið spurningurin kom | fyri fólkaflokkska sam- | bandska landsstýrið tók tað undir við danska fólkatingi-| um og at tá ið talan var so svár og ræðulig brotsverk | . . | sum landasvik undir | | kundi straffurin verða deyðs-| num, kríggi, dómur. | Ein dani segði, at tað sum | SPARIKASSI tlf. 5043 og 14—16, leygardag 10-—1214. handverkarar í Førovum í ein Lán verða givin móti veð í jørð og bygningum. < w c = , | { samfelagsskap. | Renta av innskoti er 3% % p. a. og av innskoti Tvøroyri, 8. oktober. 1962 uppá uppsegn 4 % p. a. Gunnar Petersen. | skip kosta at byggja og halda. Betri uttanríkistænastu Við alt vit yvirtaka hesa fyri Føroyar og seta okkara egnu umboðs-| | um, | skulu ti | danir | Saman jastu | svik vera minni enn miljónir, so tilsamams tá verður taljan um einar 16 mill. Betri = politivald yvirtaka tað alt sum tað er og rinda tað sum státurin í dag rindar, ið er ikki so lítið, og tað, sum tað kostar at gera poli | til betri enn tað nyttuleysa | danska vit hava i dag. Betri sjóverju vid at vit yvir- taka hana sjålvir og rinda tad stivu miljånina sum státurin rindar aftrat ti, sum øgtingid rindar i dag, id eigur at liggja | um eina stiva hálva miljón. Heraftrat skulu vit leggja milj- ónurnar, sum nútímans sjóverji menn á egnu ambasadur við egnum ambassadørum og konsl kosta nógvar eyka miljónir fyri okkara kæra fosturland Føroy- ar, Alt betri vid at yvirtaka alt vid ollum útreiðslum, eisini teimum, sum státurin nú hevur, tilsamans um einar 20—25 milj | ónur. Vit tjóðveldismenn fyri landasvik danir undir krígnum høvdu upp livað, at stórt givnir menn svi- ku land sitt og fólk, svik sum | bar deyðan við sær fyri rúgvu av landsmønnum, kann ikki hugsa sær at eira tílíkum monn um og kvinnum, men má vera fyri at rudda tey burtur, so tey ikki høvi at gera slíka skaðagerðir aftur. Livs- rætturin hjá teimum sakleysu fáa | krevur tað. Vit skilja hesa hugsan. Men vit kunnu ikki rýma frá stóðu, at at taka lív uttan Hann sum gav tað. eingin hevur rætt vera at lahdasvíkjaril, Roynt má skaðadjórið, burtur, at goyma so! hann ongan møgu- i . På leika skal hava at ryma og gera | nyggja landasvikagerð. Tað fyri okkum at fellur bróstið, eisini fólka- flokksmenn við »Dalgbladnum« | á odda nú falla sum úlvar yvir | fyri = deyðsstraf“alógina. við gamla fólkaflokksmenn førovingar sum hava góð- tíkið deyðsstraffina fyri landa- (tað er bara kríggstíð og eru teir undir kríggi fyri landasvik undir |sum deydsstra/fin gildur). Ve — ———""—wW" við at vit| xx | ur, | | ið vit rokna at koma at| <| Bára spyrja | annars | sambandsmíonnium | sjålvstyrismonnum | ein- | oktober 1962 n Har skulu tit siggja trøllmenn. iklu, tjóðveldismenninar tykkum føroysku veljarar, um hetta ikki er Oført, um tað er nakar av tykkum, sum kan hugsað annað enn at velja okk- um tjóðveldismenn tann 8. no- vember 1962?« Jú, kundu tit so veljarum, sanniliga bara sagt okkum hvussu tit við minni tolli og beinleiðis skatti kunnu rinda. | fyrst tað, sum Føroyar nú hava í útreiðslum av okkara almenna Í húsarhaldi og síðani tær 3,8 miljónur, státurin rindar tið | skúlaskapin, tær 8 miljónurnar, státurin rindar av sosialu for- ta stívu miljónuna, |státurin rindar til |tær lat okkum siga 4—5 miljón sum — uttanrikisumbodid kring heimin at kosta lokkum, um vit bara ikki skulu soð sita | við skerdum luti í mun til vid- | urskiftini, vit hava í dag við felagsskapinum við Danmark um tey nevndu ymsu stórmál- ini, Okkara | einar triggjar miljónur upp um |triti miljónur. tit = tjóðveldismenn kundu greitt okkum, hvussu tit skulu gjalda 30 miljónur aftrat |hesum 33 miljónum við minnd (toll og minni beinleiðis skakti sorgini, sjóverjuna, verður verða við sviðið og fíggjarlóg er farin |enn vit hava í dag. Kunnu tit ikki geva okkum eina sámiliga frágreiðing um hetta, megu vit veljarar fara at halda tykkum vera skilaloys- ingar fyri ikki at siga ørvitis- fiskar, ið eingin rætthugsands | maður ella kvinma, ið víkja | skapa betri skúlaskap betri so- siala forsorg, betri politivald. betri sjóverju, betri uttanríkis- tænastu viðvíkjandi føroyskum åhugamållung, betri kor á øll- um økjum, enn vit hava i dag, tann 8. november kann fara at velja. | Ég veit, at tit onga slíka frá- greiðing kunnu geva, tí fari eg at loyva mær at siga við allar arbeiðarar, allar fiskimenn, all- ar føroyskar veljarar Hugsið tykkum væl og leingi um, áðrenn tit gera ta dára- (gerð at velja nakran tjóðveldis- mann, og eg kann taka fólka- |flokksmenninar við í mínum | varskågvi, tí teir siga seg eisini lat vera loysingarmenn. Håkun Djurhuus, = (formaður fólka- | flokksins við tingmanninum og blaðstjóranum fyri fólkaf lokkin søgdu á I je tingi við tjóðveldis- | menninar, at teir og teirra flokk jur vildu greiða atkvoðu fyrr um ftjóðveldismenninir |loysing, (komu fram vid einum loysing- | aruppskoti. Politiskar ørvikisfiskar kunnu oe skilaloysingar ikki Vit | velja. Veljið javnaðarmenn á ting!