leygardagur 17. august 1963síða 4

SOSIALURIN Nr. 59 17. JULI 1963 36, ÅRG. VEDRURIN' 1. HITT NÝGGJA VERJUSKIPIÐ HVAT VERÐUR AY LANDSSTÝRISINS VAKTARSKIPI? Eftir uppskoti frá javnaðarmonn- | minsta at fara undir at/tá ið eitt blað um vairð samtykt byggja eitt vaktar- og bjargingar- skip. Og eisini eftir uppskoti irå javnadarmonnum varð sam- slundis samtykt at royna at Ha politimyndugleika til hetta førvy- ska vaktarskipið. ” Javnadgfrmannnå-landsstyrid fekk til vega tekningar til skipid og lat byggingina av ti útbjóða, Avgjort varð skuldi klárur bíðaði eisini, sáttmálin Málið tankroyndunum, skipið undirskriva, byggja var at bara eftir | | | samband við sannleikan 14. Sept. skriv aði, at »Vedrurin« hevði fingið boð um ikki at skjóta og ikki at taka veiðitjóvarnar. Eingi tílík boð vóru á nøkrum sinni givin inspek- »Vedrurin« var tiónini í Feroyum, uppá ein máta »civil« við tað, at hann hevði eingi militeramboð luttan eina kanón umborð, Men at Skála Skipasmiðja | sum fóru fram, og sum skuldi geva | um, hvussu stór skuldi annars var neyðugt skipið skuldi 16 upplýsingar íð at minsta lagi vera, og hvat at skinmegin gera, fyri sigla í míl. Men steðgaðu hitt nýggja stýrið Við at sína so kom øllum rúka í klandrið Og hvat ið nú verður ska vita. Men greiðir og ræðuligasta millum. av føroy- vaktarskininum skulu gudarnir hert fyrstu javnaðarmenn vóru yvir, at vit orkaðu ikki vaktar- sjálvir í syftu meiri enn hetta og lítið røkja nevnda Og til uppgávuna lítið .nnspektiónar- tað var ov Ov kunna nógv at við Feroyar, Samráðst varð ti við ríkisstýrið um e.sini cv all taka un; vid Føroyar, ri megi at sær av sjover] = | n samráðingum altíð eitt Føroy- - Úrslitið av hesur fáa av at varð, at vit skuldu 4 skipum státsins vera i um Nú er eitt av hesum 4 skipunum komið, og landsstýrið og hóvin av ma- | | bjargingarsk:p. | tað vildi verða skotið, tá ið veiði- tjóvarnir ikki lystraðu og tað ann-| at fyr! at Hann vónaði, at eitt við fólkið á føroyskum bátum og skipum og ars skjóta taka gott var neyðugt tjóvin. samarbeiði landi á við flúgvimaskinuna, teir høvdu og tað glaðiliga | at eingir trolarar og | »Vedrin« vildi bera úrslit við sær, aðrir veiðitjóvar hætta sær inn um | fiskimarkið. | Hákun lesur upp hjá trón- blað hevur roynt mátti verið hugstoytt at Tað løgmanni síni noyðast í tað, ferð talu et vidganga sum hansar» ferð eftir at gera til lygn. I als Fyri nn 14 tå tað av slær egnan m háls | tað fyrst undan seinasta = løgtingsvali statsministaranum uppskot vildi fólkatinginum varð at sjúlvum | sagt | gt, | | sett fram ein 60 Føroyar verða miljóna (hetta løg- um til eftir samråding millum P, M. Dam varð av íleggingargrunn fyrrv, | mesta og statsminist- arin), Dagblaðnum, 14. September gjørt nógv burturúr YV'r | danski Mann statsmi- fyri lesarunum, valpropaganda fyri Og giørt nistanin dre'v javnaðarflokkin í hetta eisin: aftaná valid Dagblaðnum Men minni unpá dúgliga fregnast eftir 60 fyrrv, til er | til undan | teir Førovum. lygn i stutt løgmansrøduni. tó hava ikki teir fingu trúð hesum enn so, at blóð tenninar rík?s- | grunn- og hava hjá umboðnum miljóna inum, sum løgmaður Dam fekk í oyum Aftaná uppbyggjan av Før- lag alla trætan kemur sjålv- Håkun ur løgmadur Diurhuus og | ber fram i síni 6lavsøkurødu, at | landsstýrið frá danska ríkisstýrt- | num hevur tilsøgn um at tað vil Men eingin tjóðveldis umboðss | leggja fyri fólkatíngið upnskot um | maður fyri blað, flokk og tjóð- |ein 60 milióna ileggingargrunn, | veldispartin i landsstýrinum virði Var nakar grunnur tekur aftana | | sjóverjuuppgávuna so frægt. sum|tad landsstýrið. sum Hákun Djur- | at koma umborð fyri at meta um/!huss sat í frammanundan. Kanska | | gagnið, hetta skipið kundi gera. Portugalsgrunnurin, sum tørvad! 21 Og so tala teir um fiskimark og| milj. fiskirættindi hiå føroyingum. | Eiðini hevur av Sosialinum verið Teir hirða heldur ikki at vera'sagt frá at avlopið á figgjarløg- | við, tá ið samráðast skuldi um | tingslógini fyri 1962/63 var 5 milj. fiskirættindini. samanber Erlends | Eisini hetta hevur í Dagblaðnum | Í Paturssonar atburð í Íslandi, hans. | verið avsannað sum tvætl, ara burturveran undir samráðingu-) Fwri at halda seg til sannleikan |num í Bretlandi o, s, fr. | noyddist løgmaður Hákun Dijur- | —.. Har fólk eru trek at eta fisk >KETTUFISKUR< OG IÐ BÝÐUR ÍMÓTI Eingin leggur í at eta kettufisk og hundafisk men um hesi væl- | smakkamdi og góðu fiskasløg verða | serfrødingur ' ymsum frammalaga standandi. | monnum hava verið boðin um borð at síggja tað Navnið er »Vædderen.« Við borðhaldið umborð talaði løemadur. Og nú ljóðaði eðrvísi 1 barmi, Burturi vóru geli tey herðu skeldsorð fólkaflokksins, Løgmad- ur hevði einans lovorð til skip.6. so væl tað var åtgjørt við ellum nú tímans greiðum at taka trolarar við Sjálvt flågvimaskina umborð treyt 'kki. og tað var ikki eiti á flúgvumaskinu, ein av dýrmastu og besta slagi við jeitmotori. Tað kundi flågva 175 km í tíman. 500 km uttan at lenda ímillum. Jú, her hevði maður frá danskari síðu gjørt tað, ið gerast kundi fyri at få hitt allrabesta skipið til sjó- verju í Førovum, helt løgmaður og takkaði so hiarialiga við øllum góðum ynskium um, at manningin mátt“ koma at kenna seg væl ler í Førovum so longsulin ikki kom af draga ov nógv heim aftur Menn, ið mittust hvussu ræðu- liga fólkaflokkurin og landstýrisfl, høvdu farið og i løtuni við fara við dønum, serliga sjóverjuni við- víkjandi søgdu, nú ljóðaði ødr- vísi í horni, og spurdu sína mill- um. um siglt var eftir nýggjum bringupynti, t, 4, elefantordanum? Varaadmiralurin og takkaði hansara hjarhligu talu d segði, kundu líta »Vedrurin« vildi ikki fara fram vid Pontoppidan svaraði løgmanni fyrt at førovingar á, at linum, men strangliga ansa eftir, at veiðitjóvar ikki máttu koma inn um 12 mílna fiskimarkið í Føroy- um. Hann helt, at tað var uttan »HUNDAFISKUR« | FISKASLOG, fiskur, men fyrst ið hann varð flokum lett-fiskur«, bar til at fáa fólk at| tå seldur i og nevndur »kote- skírd »kotelettfiskur« og »Fiskur| keypa hann. 45«, tå bilar ikki! Hundafiskin hava teir i Vestur- | Hetta dømi er givid av dansk- | Afrika, og hetta fiskaslagid eigur | aranum John Fridthjof, sum %|virdismikil fødievni. >Navníð | meira enn 10 ár hevur virkað sum | spillir ongan,« siga tey men hjá FAO-matvøru- stovninum í Latinamrika og Afri- ka, og sum i hesum døgum hevur | skrivað bók um royndir sínar. Kettufisk-dómið er tíkið úr Dan- mark heimsbar- aftaná seinasta daga. Kettufiskur var sera matligur ikki er so í hesum føri. Hvor skoyt at »hundafisk«? Nei neydugt gjørdist at fåa fiskinum ir um eta |annað navn, og Fridthjof skírdi síð Tá Vestur- ani hetta fiskaslag »Fiskur 45« bar til. Nú leika tey óð i | afrika eftir hundafiski. Keypa feskan fisk sild, upsa og stórseið Saltfiskur verdur keyptur ella ti! lægstu dagsprísir arbeiddur fyri eigarans rokning og Pí. BACALAO | eftir býarplaninum, NORÐOYA SPARIKASSI df. 5043 stovnadur 1919 tlf. 5043 Sparikassin er opin kl. 10—12 og 14—16, leygardag 10—12. Lán verða givin móti veð í jørd og bygningum. Renta av innskoti er 314 % p. a. og av innskoti uppá uppsøgn 4 % p. a. UR AAA OOKAORR Harafturat kemur, at meginpart- | lurin av løgmansrøduni ikki er) sprott: úr hansara egnu hugsan | gjørt ur huus eisini her, at slåa seg og sin | ar frammaná við at vátta í sin rødu, at hóast roknskapurin fyri | figgjarårid 1962/63 ikki er liðugur vísir seg at blíva eitt avlop uppá 5 milj. kr, Hevur nakar avdúkað sin poli. tikk eiggiligari enn júst Hákun Tog maður í síni Olavsøkurødu. ið hvussu er ikki við vilja, ti sum | tid | | av reéðuni eru mál, fólkaflokkspolitikkur hevur barst hart ímóti. alla sína onkur annar, sum hevur lut at lesa hana umm frá talarastóli. Røddin er Jákups, in Fyrispurningur. TIL FOROYA LANDSSTÝRI Tá mað í bygd okkara, eru nógvir spurningar frammi, um hvat ið er I Í rætt og hvat er skeivt, fari eg at | seta hendan spurning fram ti) | | landsstýrið. Hevur ein bygginevnd og sóknar | stýrið, loyvi at ganga ímóti einum góðkendum býarplani. sitandi sóknarstýrið | at taka ta stóra og góða stig, | Seinast í lag, at fáa ein byarplan fyr. bygd okk- | ara, Hetta verður, vóru tað ið komu ið ójavnar so annað; sum mangt og eru meiningar um, vóru nógvir | standast tað | ikki or at orsøk, at turpulleikar, av hesum, av iteirri vóru fleiri byggiumsóknir, kundu fáa byggiloyvi, av teirri at at tí ið var í Einstakir søk, tær komu standa í báða umbun, upp. upp | fyri býarplani væl illa hetta hetta tóku meðan aðrir tóku | og vendu sær til Yvirbygginevndina | ið er Føroya Landsstýri, og fingu) sama svar, at teir ikki kundu | byggja. | Hesum lurtaðu einstakir heldur ikki eftir, men bygdu kortini. Málið kom longur, tað endaði | við, at legreglan tók formarnar í uppstillaðir vóru niður aftur. Meðan bygningur, ið varð bygd- móti landsstýrisins noktan, eink* við kanska nakað tann maðurin sigygr, er gjort Tad er í tí, sum at | onkur fulltrúum, av landsstýrisins hevði it loyvi byggja | lige:ð á kommunuskrivstovuni. t eivið honum munnligt frammi ið seitu tíðina, bæði vlanur og reglu Býarplanurin hevur fyri gerð planinum viðvíkjandi, Og all- | ið vidgjørdar. | ar kærur, eru innkomnar eru reglul:ga Planurin er góðkendur av lands- stýrinum og afturkomin til sóknar- | stýrið Nú er eitt nytt sóknarstýrið valt ið ikki byarplaninum Og nýggi bygginevnd vald. er heilt fyri Bygginevndin til adrar bygningar, hevur givid nýtt byggilovv ådurnevnda bygning | til ið ikk: eftir byarplaninum, | Sóknarstýrið eru | ella ætlar at ger gera nýggjan høvudsveg, er | Fr hetta rætt? Hesin ikki bvarnlanvidtøkuni vegur er tað >Med | mindre lempelser efter terengeis om | sum stendur í stændigheder« | sekt um | býarplanin = og; hevur landsstýrið givið loyvi? | Hvat er ræti, tað | byggineynd og sóknarstýrið gjørdu Hevur sóknarstýrið loyvið, ct brovta ið fráfarna hesum málið vidvikjand;, ella teir ið nú sita í bygginevnd og sóknar- | I Svar ynskist. | Forvitin fuglfirðingur. | Men tað er | dikterað: | og sum løgmanni fall tað Håkuni í | at tingsins | tí eg kundi rokna út, hond | urin er í Føroyum og í Esbjerg í Esavs, | dag, vildi tapt miklan pening, um | eg lat fiskin í | ingapris | beidslønum | hvai OKKARA VANLUKKA FISKA- | SØLA! Siti langan túr. Skulu selja í á ferð við farmi. Hava havt Esbjerg. Hugsi um viðurskiftini hjá okkum fiskimonnum. Hví sígla vit henda langa teinin at selja veiðina? Hetta stjelur tíð. Og is hoyra vit Í »time money« . | Bretlandi. Ja, tíð er peningur! Hvat rið | kundu skip okkara ikki fiskað teir dagarnar, ið tað brúkar meiri til at og Esbjergar ímillum, 'e Spyrji hví, hóast eg sjálvur hava verið við til at Føroyum, sigla aftur og fram Føroyar avreiða í at sýta fyri sum pris- Føroyum til land- heldur enn at siglt vid | honum til Esbjergar og latid hann | fyri prisin, teir geva har. Men tað mátti borið til at givið líka góðan pris í Føroyum, t. V. >. ein pris sum liggur upp ímóti Es- bjergarprísinum. Hann kundi sjálv- farmagialdid til Es- andi verið | bjergar frá Føroyum bíligari, Hetta | vildi ein vunnið aftur við at fing- ið eina fiskatid, sum er ta longri sum tað tekur at sigla aftur og | fram Esbjergar og Pøroyar millum. Fingu vit ein so góðan pris heima, at tað ikki loysti seg hjá okkum at sigla níður, hvat vildi landið so ikk: vunnið meiri av ar- uppá av fiski- til marknaðin: Pakking, innskipan í Feroyum, um útfluttur til Italia ella onnur lond saltfiskur, Upp- og innskipan, vasking, turk- viðgerð num her upp- fiskurin og verður sum ing og pakking, um fiskurin verð- klinpfiskur. )a, okkara ikki við, fer beinleiðis frá veiði- marknaðin! ur útfluttur sum missir land at fiskurin útlendska feltinum til fiskimannafelagið af royna at hjálpa og landinum. Her eigur uppi fiskimonnum leggja og okkum Tað er harmiligt at vita sær, at okkara ikki hevur nortið ein fingur fyri fgjøgn- felagsformaður um sítt felag at hjálpa okkum fiskimonnum at fáa ein søluhått, sum gevur okkum fullan rætt 11 at vera við í aveerðini og tilrætta. Tað ein- teir hava reiðarafelag fyri ikki loysir seg at taka við, og sum so- okkum fiskinum, fiskasøluni. at leggingini av ið gjort fingið skinad eitt nýtt at er. er asta, selja uttanum fiskimannin ein lágan landingarprís, sum noyðir fana út av við fólkið heima missir arbeiðið og vit míssa tíð at fiska. leiðis at landinum so Her må ein broyting henda. at reinan Einasta leiðin javn- aðarflokkkinum form er geva meirluta at igivenum sina stevnu viðvíkj- andi sølu og viðgerð av okkara fiski, so vit vinna meiri, og land- ið vinnur arbeiðið, Havfiskimadur. == nm N SS SS FØROYINGIN burtur og herma rum , |FØROYSK BOK | | | U