mikudagur 29. mars 2000síða 12

23 tíðindablaðið sosialurin Nr. 62 - 29. mars 2000 22 tíðindablaðið sosialurin Nr. 62 - 29. mars 2000 Ósemja um privatiseringar Hóast Sambandsflokkurin er ein liberalur flokkur, gongur hann kortini ikki treytaleyst inn fyri privatiseringum av almennum ognum Annars helt Eivind Jacob- sen ikki, at teir, sum rópa harðast um privatisering, eru teir, sum altíð klára seg best í privatari vinnu. Og har eru sambandsmenn ikki undantiknir, segði Eivind Jacobsen. Hann vísti á, at tað ofta hevur verið privatiserað ov tilvildarligt. Fólk hava yvir- tikið almennar tænastur, men ikki havt førleikar til at reka hesar. Og tá er bara ilt gjørt verri, segði Eivind Jacobsen. Syrgja vit ikki fyri at betra okkum alla tíðina, kunnu vit gott gloyma alt um privatiseringar. Tí tað ger ongan mun, um tað er landskassin, sum brúkar borgarans pengar illa, ella um tað er ein privatur, sum ger tað. Michael Jensen, næstfor- maður í Unga Sambandi- num, helt, at tað var gott, at sambandsfólk nú eisini vóru farin at tosa um annað enn ríkisfelagsskapin. Tað var heldur óinteressant, helt hann, altíð bara at hoyra um samband og loysing. Bent Jákup Hansen, for- maður í Føroya Væl, vísti á, at tað var ikki bara lukkan at útlisitera. Hann var fyri nøkrum árum síðan í starvi hjá Bygdarleiðum. Tá vóru allir bussarnir privatir, segði hann. Men í dag er umleið helmingurin fallin aftur til Strandferðsluna. Og tað kundi bara vera ein ábend- ing á, at tað var helst ikki alt so gott við teimum pri- vatu bussunum. Hann heitti á fólk um at hugsa seg væl um, áðrenn bara varð pri- vatisera fyri at liberalisera. Ivan Johannesen vísti á, at grundin til at privatiserast skal, er, at kapping kemur á ymisk øki. Hann vísti sum dømi á Telefonverkið, sum er gjørt til alment partafelag, og segði, at har var tænastan longu vorðin betri, tí nú vóru fleiri, sum kappaðust á økinum. Annars gekk í gjøgnum allan vegin, at sambands- fólk fegin vilja privatisera Føroya Banka. Tað skal ger- ast við at selja partabrøvini. Lisbeth L. Petersen vísti á, at landsfundurin fyrra- partin hevði jublað yvir samstarv við Javnaðarflokk- in. Men so fáa vit trupul- leikar við privatiseringum, segði Lisbeth L. Petersen. Jákup Joensen, fyrrver- andi løgtingsmaður, helt ikki, at privatisering av Før- oya Banka hevði verið nak- ar fyrimunur. Í fyrsta lagi hevði tað verið afturstig fyri eigaran, Føroya Landsstýri, sum missir inntøkurnar í longdini til frama fyri løtu- vinning við sølu. Eisini hevði tað gjørt tænastuna hjá borgaranum verri, tí bankin tá hevði verið rikin á privatum, handilsligum grundarlagi, sum Jákup Jo- ensen ikki helt fór at vera betri fyri tann einstaka kundan. Edmund Joensen vísti á, at tað fór ongantíð at verða soleiðis, at vegir og tunnlar fóru at verða privatiseraðir. Hann gjørdi greitt, at Sam- bandsflokkurin skuldi fara varliga fram við privatiser- ingum. Tað skal ikki bara privatiserast fyri at privati- serast. EDVARD JOENSEN frá landsfundi Sambandsfloksins í Øravík Sambansflokkurin eigur at melda heilt greitt út í full- veldismálinum. Og útmeld- ingin skal vera markant. Skal tað kosta flokkinum eina minking, eigur flokk- urin at tola tað, heldur enn Heldur minking enn loysing Heðin Mortensen, løgtingsmaður, heldur, at Sambands- flokkurin heldur eigur at tola eina minking enn loysing at geva seg ein tumma til frama fyri fullveldishugsan- ina, segði Heðin Mortensen. Hann mælti til, at Sam- bandsflokkurin býður øðr- um flokkum til samstarv um tann partin av føroysk- um politikki, sum er ímóti fullveldishugsan samgong- unar. Tað verið seg javn- aðarfólk, miðflokksfólk og eisini uttanflokkafólk. Heðin Mortensen helt, at tað møguliga kundi gerast eitt felag við limum úr hes- um bólkum, sum hevur til endamáls at upplýsa um tann partin av føroyskum politikki, sum ikki er fyri fullveldishugsjón samgong- unar og serliga Tjóðveldis- floksins. EDVARD JOENSEN frá landsfundi Sambandsfloksins í Øravík Sambandsflokkurin mælir til varisliga sølu av parta- brøvum í almennum fyri- tøkum, sum geva yvirskot. Men tað má ikki privati- serast á økjum, sum geva hall. Til dømis kemur ikki upp á tal, sambært Flemm- ingi Mikkelsen, at privati- sera ella útlisitera Suðuroy- arrutuna hjá Strandferðslu- ni. Øðrvísi hugsan hevði for- maðurin í Unga Sambandi- num. Jóan Petur Johanne- sen segði, at privatiseringar skulu gera tænasturnar betri og bíligari. Hann nevndi, at Strandferðslan skal privati- serast fyri at gera hana betri. Hann skeyt upp at geva suðringum Smyril saman við einum posa við átta milliónum krónum, so kundu suðringar sjálvir av- gera, nær og hvussu Smyril sigldi. Og hann fekk stuðul frá Edmundi Joensen, sum helt, at tað var ikki heilt ómøgu- ligt, at Suðuroyarsiglingin kundi útlisiterast. Tað vil siga ikki beinleiðis privati- serast, men latast privatum at reka, meðan tað almenna framvegis eigur Smyril. Eivind Jacobsen, bygdar- ráðsformaður á Strondum, segði, at tað hann sær sum ein vansa í almennum fyri- tøkum í dag, er, at fakfel- øgini hava ov stórt vald til at siga, hvussu nógv fólk skulu vera til arbeiðis. Men privatisera vit hesi øki, ber til at siga, hvat vit vilja hava og hvørjar tænastur okkum nýtist. Samstarv við Javn- aðarflokkin gull vert Sambandsflokkurin má fyri alt í verðini ikki spæla sær samstarvið við Javnaðarflokkin í fullveldismálinum av hondum, segði formaðurin í Samhaldi á landsfundi Sambandsfloksins EDVARD JOENSEN frá landsfundi Sambandsfloksins í Øravík Tað er gull vert fyri Sam- bandsflokkin, at samgong- an ikki fekk Javnaðar- flokkin við í sínar fullveld- isætlanir, segði Jóhan Pet- ersen, formaður í sam- bandsfelagnum Samhald í Eysturoynni. Hann vísti eisini á, at nú samráðingarnar eru lýstar sum ein landsdystur millum Danmark og Før- oyar, eiga samríkisfólk at fara at dekka hin partin betri upp. Tað vil siga, at hvørja ferð, ein fullveld- isgrein er í bløðunum, eig- ur Sambandsflokkurin eis- ini at koma við eini bein- anvegin, segði Jóhan Pet- ersen, formaður í sam- bandsfelagnum Samhald í Eysturoynni. Eivind Jacobsen, bygdarráðsformaður á Strondum, mælti til varsemi, tá farið verður undir at privatisera. Tað er líka ringt, um tað er ein privatpersónur ella ein almennur stovnur, sum misbrúkar almennar pengar, segði hann Mynd: Edvard Joensen EDVARD JOENSEN FRÁ LANDSFUNDI SAMBANDSFLOKSINS Í ØRAVÍK Tað er ikki nóg gott, at poli- tikkur Sambandsfloksins viðvíkjandi ríkisfelagsskap- inum ikki er krystalklárur og ikki ber til at misskilja. Men tað er ein trupulleiki, at flokkurin ikki hevur meldað heilt klárt út. Sum er, kann tað skiljast, ella misskiljast, soleiðis, at flokkurin ikki hevur eina greiða linju, men gongur í bólkum. Og tað ber ikki til, helt Jákup Joensen, fyrrver- andi tingmaður Sambands- floksins. Orðingin í nýskipanar- uppskotinum er ov ógreið, heldur hann, og spyr um tað er tí, at flokkurin ikki torir at fara út við síni hugsan um ríkisfelagsskapin í hes- Sambandsflokkurin er ov ósjónligur í ríkisfelagsskaps- málinum, helt Jákup Joensen, fyrrverandi løgtingsmaður Sambandsfloksins, á landsfundinum í Øravík um viku- skiftið Sambands- flokkurin ov lítið sjónligur Politikkur Sambandsfloksins má ongantíð kunna misskiljast, segði fyrrverandi løgtingsmaður floksins, Jákup Joensen, sum á landsfunsinum fýltist á, at støða floksins til ríkisfelagsskapin kundi misskiljast EDVARD JOENSEN frá landsfundi Sambandsfloksins í Øravíkk Landsstýrið vanvirðir viður- skiftini Danmarkar og Før- oya ímillum, segði Edmund Joensen, afturvaldi for- maður Sambandsfloksins, tá hann legði upp til orðaskiftið á landsfundinum hjá Sambandsflokkinum í Øravík um vikuskiftið. Hann undraðist á, at tað skuldi vera neyðugt, at heili 17 fólk skuldu møta í Keyp- mannahavn til at áseta ein fundardag. Men grundin var, segði hann, at Lands- stýrið ætlaði at halda sam- ráðingarnar um framtíðar- støðu Føroya loyniligar, og at tær skuldu vera lidnar á jóansøku. Hetta helt sambandsfor- maðurin vera eina beinleiðis vanvirðing av ríkisfelags- skapinum, sum nú er 600 ára gamal. At hann loyniliga skuldi avgreiðast upp á tríggjar mánaðar. Men tað býttasta, sam- gongan gjørdi í hesum máli, segði Edmund Joensen, var ir« og »fúsar dreingir«, vóru í nýggju útseting Sam- bandsfloksins umskrivaðar til »gentur,dreingir«. Hesi fólkini, sum møtt vóru á fundi, fingu frá for- manninum at vita, at føroy- ingar eru ótryggir við poli- tikk samgongunar. Fyrst og fremst tí eingin veit, hvønn politikk samgongan yvir- høvur ætlar at reka. Tó er greitt, segði Ed- mund Joensen, at landsstýr- ið sparir pening á millum øðrum almannaøkinum fyri at brúka teir til at fíggja full- veldispolitikk sín við. Og ikki nokk við tí. Samgongan brúkar so sanniliga eisini almennar pengar upp á at upplýsa um fullveldispoli- tikkin. Tað er so galið, segði Ed- mund Joensen, at útreiðslur- nar á fíggjarlógini eru hækkaðar eina millión fyri hvønn yrkadag, hendan samgongan hevur virkað. Sambandsflokkurin vil hava Heimastýrislógina endurskoðaðað. Men fram- vegis skulu vit vera í tøttum samstarvi við Danmark, segði Edmund Joensen. Tó skal møguleiki vera fyri at yvirtaka øll mál, sum í dag eru felagsmál. Men yvirtøk- urnar skulu vera við gjalds- skyldu. Einki við at vit yvir- taka, og danir gjalda. at boða frá, at tey komu við eini útrokning, sum segði, hvussu nógv danir skyldaðu Føroyum. Tað hevði sum kunnugt við sær, at danir beinanvegin roknaðu út, hvussu nógv teir hava brúkt upp á føroyingar, og hvat hvør føroyingur í Danmark er verdur. Edmund Joensen segði, at samgongan hevur ongantíð fingið loyvi frá Føroya fólki at fara undir samráðingar um fullveldi. Hetta er nak- að, samgongan bara hevur tikið sær rætt til við at tulka úrslitið av seinasta løgtings- vali, sum var eitt protestval móti bankamálinum. Men tað merkir kortini ikki, at fólkið vil hava fullveldi, segði Edmund Joensen, formaður Sambandsfloks- ins. Í góðveðrinum í Suðuroy leygarmorgunin var upp- møtingin væl betri enn fríggjakvøldið. Serliga vóru tað suðringar, sum komnir vóru á fund hendan góða morgun. Javnstøðulógin er farin at virka innanfloks hjá sam- bandsfólki. Tá landsfundur- in varð tikin upp aftur leyg- armorgunin, varð sangurin »Morgunroðin lýsir», sung- in. Tvær reglur í sanginum, sum í upprunayrkingini ganga upp á »raskar dreing- Tað er ein vanvirðing av ríkisfelagsskapinum at vilja avgreiða eitt 600 ára gamalt samstarv loyniliga upp á tríggjar mánaðar, segði Edmund Joensen á landsfundi Sambandsfloksins um vikuskiftið Samgongan vanvirðir ríkisfelagsskapin um fullveldistíðum. Sambandsflokkurin eigur at staðfesta, sum tað eisini stendur í nýskipanarupp- skotinum, at Føroyar eru ein sjálvstýrandi tjóð í ríkisfel- agsskapinum, segði Jákup Joensen á landsfundi Sam- bandsfloksins. Har vóru tó sjálvandi greiðar støður í ritinum, gleddist hann um. Men at føroyingar skulu yvirtaka mál, um Løgtingið og Fólkatingið taka avgerð um tað, helt hann vera, at flokkurin skýtur egna skútu í »sænk«, tá vit samstundis siga, at vit skulu vera sjálv- stýrandi tjóð í ríkisfelags- skapinum. Hann helt eina grund til hetta vera, at sambandspoli- tikkarar eru ov lítið eldhug- aðir fyri sínum egna nýriti. Hann helt tað vera ov lítið fingið burtur úr eini ritgerð sum kostaði meira enn 400.000 krónur, tá tað ikki var greiðari orðað enn tað, hann dugdi at fáa burturúr. »Leggið á annan bógv og snikkið til eitt meira sig- andi, meira klárt og týðuligt nýskipanaruppskot«, heitti Jákup Joensen, fyrrverandi løgtingsmaður, á sambands- fólk. Trygvi F. Guttesen, næst- formaður í Sambands- flokkinum, ásannaði, at flokkurin eigur at vera greiðari og má koma við einum boðskapi, sum ikki er til at misskilja. Lisbeth L. Petersen, løg- tingsmaður, segði, at ný- skipanaruppskotið er eingin lóg, men eitt samráðingar- uppskot. Tí helt hon tað ikki vera so øgiliga farligt, um onkur orðing var eitt sindur leys. Tí tað ber ikki til at fara til samráðingar við eini fastlæstari støðu, segði hon. Jákup Joensen svaraði, at hann skilti tað eisini sum eitt samráðingaruppskot. Men hann helt tó fast um, at fyri tað skuldi tað vera so greitt orðað, at eingin skuldi kunna misskilja tað.