mikudagur 19. august 1964síða 4

SOSIALURIN Nr, 59 19. AUGUST 1944 37, ÅRG. Frá landshúsarhaldinum Uttanríkistænasta Feroya Í fylgiskjalinum til fíggjarlógina sagt frá, hvussu peningurin varð yri komandi fíggjarár verður eisini | nýttur í seinasta fíggjarári, hvussu stórar jåttaninar vóru, og hvussu nógv eigur at verða játtað komandi fíggjarár. Í sambandi við uttanríkistænastuna verður upplýst: Fænastumenn $krivstovufólk Útreiðslur til Skrivstovuhald hølir Porto, telf. o. a Aðrar Ferða- og Útiviðbót útreiðslur dagpeningur leiguinntøkur Roknskapur Uppskot 1963/64 1965/66 kr. 26.257,80 kr. 27.644,52 22.332,00 23.493,96 7.407,81 8.500,00 2.153,08 2.000,00 33.949,68 35.000,00 2.243,77 2.500,00 8.741,07 8.000,00 21.000,00 763,20 763,00 kr. 123.322,01 kr. 127.375,00 EYNALOYSI LANDSSTÝRISINS vorðið Eynaloysi er høvudseyd- kenni »sjålvstyrislandsstyrisins«. Tað leikar nógv á í sambandi vid feskfiskaveiðuna í vetur Kvota- skipanin er trong; men landsstýrið hevur ikki rætt hondina frá liduni fyri at beta um hesi viðurskifti ikki so frægt sum ein roynd at tala við bretsku stjórnina um hetta mál. Førovsku frystivírkini kunnu ikki taka avlopsfiskin; men ikki er frætt frá nøkrum tiltaki hjá landsstýr- inum at taka sær av teimum ring- astu avleiðingunum av harðrendu tiltøkum bretsku trolaracigaranna. Tað tykist, sum hitt evnaleysa +;1t landsstýrið bara letur standa til FOROYAR OG Tað undraði meg bara einstakir av tingmonnum undir viðgerðini av løgmansrøduni tóku til orða ímóti søluni av einum bræn nýggjum føroyskum fiskifari til Sudurafrika. Hetta må sigast at vera likasæla vid lit, ja, eitt slag i and- litið á ti frælsa heiminum og ollum stórliga, at teimum. sum eftir førimuni royna at styðja stríð teirra svertu móti | kúgingarvaldi Verwoerds Fegnari vildi eg og mangur við | mær verið. um tað á tingið stóð eitt satt ragnarrok um hetta mál SUDURAFRIKA | stýra landinum ongantíð aftur hov-|, du váðað sær at gjørt slíkar skálka- móti javnað og frælsi. Hetta var ein skammblettur á før- | ovsku tjóðina og fyrst og fremst ein | skammblettur á teir, sum sjálvir rópa upp um frælsi. Við hesi miklu | misgerð hava teir prógvað, at teir als einki meina við frælsi. Hetta er | bert eitt eiti, teir brúka sum best ber til. og tå ið tað hóskar teimum | til villleiðingar av fóroysku veljara- fjøldini. Donsku fólkatingssessirnir ikki mín áhuga, men aftaná stóru brotsgerð fari eg at allar frælsissinnadar førøyingar um at fylkjast um javnaðarflokkin kom- hava andi fólkatingsval sum eitt dyggiligt | 8 mótmæli móti hesum beistaliga poli- | mikla ófrælsisgerð varð framd? Uti-føroyingur. ØVeitst tú AT kongurin Pipin hin litli av Frankariki bara var 1,35 m høgur, men álíkavæl brúkti hann eitt svorð, sum var 1,80 m langt. Hann var fadir at Karl tí stóra og bar orð fyri at vera sera fermur, tá tað råddi um at brúka svørid. AT ein maður, H. Glenister nevnd- ur, í síni tíð setti eina sjald- skipið Góðan segði slíkt ragnarrok, at teir, sum í dag BISMARCK! . Sp eftir C. S. FORESTER umsett hevur MICHEL NIELSEN XVI HIN SEINASTI Sum vant ýldi vindurin, FUNDURIN rullaði tungliga í sjónum og skúm- Inni í kontrolrúminum á Bis- ið feyk BØRNUM lutina. 3 marck sat Lútjens og var um at mmMOorgun, harra admiralur,« sovna. Hevdið hjá honum datt Lindemann. >Góðan morgun, harra longur og longur niður á bringuna, og eina lotu seinni gavst hann við at stríðast ímóti og setti seg betur til rættis fyri at kunna sova. Hetta vardi tó bert stutt, tí eina letu seinni kom stabschefurin inn og legði hondina á øksl hansara. »S6l- arris um ein hálvan tíma, harra admiralur< >Ég fari upp á brånna,« segði Lútjens. >Nakað gott.« >Kappi tygara, harra ad- miralur,« segði adjudantur hans- ara, tá hann fór út. >Halda tygum, mær nýtist hann?« spurdi Liitjens, men fór tó í hann. Uttanfyri gjørd- ist tað veika ljósið alsamt sterkari. kommandørur,« svaraði Lútjens. »Oydararnir eru innanfyri skothald á stýriborðs síðu, harra admiral- ur,< segði Lindemann. »Og onku- staðni norðanfyri er ein krússari. Eg haldi, tað er Suffolk.< >Tað var hann, sum fann okkum uppi i Danmarkssundinum,< segði Lút- jens. »Hann fylgir væl við, ha?« Ein varðhaldsmaður blikstradi við eygunum fyri at vakna rættuliga, hann gløddi í kikaran frameftir og skar so í eitt yl: SKIP BEINT FRAMMANFYRI NEI, TVEY SKIP FRAMMANFYRI!< Liitjens og Lindemann hugdu frameftir. hesa | heita á | | sama heimsrekord. Á berum knøum grulvaði hann frá Opor- to í Portugal til Paris fyri at síggja eina heimsframsýning. AT egyptiska drottningin Cleopatra, sum var gitin fyri sín vakur- leika og vísdóm, var beinleiðis ættað frá fýra ættarliðum við hjúnarbandum millum bróður og systrar. AT drottningin av Madagaskar, sum doyði í 1878 varð jarðað í ein- ari kistu, sum var loddað sam- an av 30.000 silvurdollars. AT roulettin í Monto Carlo hevði reyðan vinnaralit 27 ferðir upp í slag í januar 1910, vinnara- líkindi vóru 1 móti 68.801.864. AT villi bisonoksin nú er útideyður í Europu, hann er bara at síggja í djøragørdum. | AT seinastu 9 árini eru 230 bil- stjórar dripnir og rændir í Pa-| ris. KENNIR TÚ TEIR? Í dag fara vit at royna, hvussu | væl tit duga teir føroysku sangirnar. Vit hava leita fram nakrar sangir 21.000,00 | og tikið eina reglu burtur úr hvorj- um av teimum. Tit skulu siga, hvussu sangirnar byrja, sum hesar reglur eru tiknar burtur úr: Í | | | Í Í | | | | | | | 1) ... so leingi sólin roðar fjøll. 12) ... brýnt av brotum, bart av vind um. (3) ... aldri víkja tínum fagra merki | frá. ... FÓpti teg við hjartans navni. 5) ... og roykur upp um tekju fer. tikki og ikki minst fyri at reinsa | okkum sum tjóð úteftir, mótvegis hinum frælsa heiminum, sum royn- ir at gera sítt ítarsta fyri at bjarga hini trælkaðu svertu fjøldini undan harðræði og kúgingarvaldi teirra b | hvítu. | Og eitt aftrat: hvar var frælsis- harpa »I4. september« tá henda Mong óttast fyri at verða gomul; men tað er stórri orsøk at óttast fyri, at tey ikki verða tað! HO Iveir keypmenn sótu og pråtadu um tær vánaligu tíðirnar, ið vóru. Vit vóru noydd til at minka skrivstovufólkið niður í helvt, sigur annar. So, so, hava tit gjørt tað? Ja, vit hava loyst hina 40 ára gomlu skrivstovukvinnuna úr starv- inum og sett eina tjúgu ára gamla í staðin. —0— VILT tú vek skalt tú ikki Í ara uppá gólvið og kvøda kempuvísur, men spæla uppá elektriskan guitar. tg Lærarin bad lila Petur nevna sær tríggjar lutir, sum ikki vóru til fyri $0 árum síðan. Jetflogfør, atombumbur og eg. svaraði Petur. áhuga ungdómsins, | Skipafelagið Føroyar greiðir allan fluttning í luftini Bíleggið ferðaseðlar Pf. Skipafelagið Foroyar Tlf. 1225 Tey, ið ætla sær at byggja hus, hava nú møguleika fyri at fáa lån við betri treytum, enn tað higar til hevur verið gjørligt at fingið aðrastaðni. HÚSALÁN letur lán móti 2. veðrætti í nýggjum sethúsum. Avdráttartíðin er: Rentan er: 15 ár 61/,9/, p. a. Í Havn og á størri bygdum verður vanliga, í samband við sparikassalån, latið upp til 60% av eini rimiligari | virðismeting. EES SK ORRA: A SA RO RV — Føroyska málið er ógvuliga tungt. Eitt hitt ringasta orðið er »frå«. Mannfólk læra ongatíð at siga frá, hvar tey eru, tá tey eru úti. —— bilstjóranum hevur koyri- Politimaðurin steðgar og spyr, hvar hann kortið. Vilja tygum síggja tað, so er tað her. Nei, tað er, tá ið tú ikki hevur tað hjá tær, eg vil síggja tað. an — Torir tå at siga, at eg ikki eri viljasterkur, eg, sum fleiri ferðir havi lagt av at roykja. O Hví rennur tú eftir hasari gent- uni, spyr maðurin dreingin. Ti hon klipti meg, drongurin. Hví klípti tú hann. spyr mað- urin gentuna. Tí hann rann eftir mær, svarar gentan. svarar Tað er bara ein góður máti at stappa pípuna. Tað er at stappa hana í lumman. Lutaseðlarnir hjá HAVNAR HORNORKESTUR Hesi nummur hava vunnið: Flogferð til Ísland uppihald 447 Ferðaseðil við Tjaldrinum Tórs havn-Keypmannah. og aftur s42 Hercules prutl 681 Rundferð við Tjaldrinum innanoyggja 8090 L L radiotól 2132 Konufólkaur 8046 Mannfólkaur 10.503 Kikari 2288 Veðurlamb A. 957 Veðurlamb B. 4129 Vinnarnir biðjast venda sær til Th. P. Christiansen, tlf. 1581 ella 1645. »Slagskip?« »Tad haldi eg, harra admiralur ja, tað eru slagskip.« o Vardhaldsmadurin å King Ge- orge V hugdi beint frameftir út yvir havið. »Skip beint framman- fyril« Varðhaldsmaðurin á Rod- ney kom við sínum boðum: »Skip fimm stig móti stýriborð!< >Tað er Bismarck, segði ein yvirmaður á brúnni á Rodney. Giógnum tali- rørid beint yvir høvdinum á kvar- termeistaranum, sum stóð við róðr- ið á Rodney, kom ein stillisligur ordri. »Tiggju stig | bakbord.« »Tiggju stig bakborð, sir< tók hann uppaftur og snaraði róðrið. Uppi í eftiransingartorninum hjá artillariinum ljóðaði reddin á chefinum inn í øyrini á teimum leiðandi artillaríyvirmonnunum. »Vit snara til bakborð. Opnið eld, tá kanónirnar bera.< Yvirmaðurin hugdi fyrst at klárlampunum hjá kanónunum og síðani móti skugga Bismarcks. Tínæst síktaði hann, og tá hann hevði Bismarck beint í siktið rópti hann: »SkjotiS!« Úti á á brúgvaveingjunum stóð tann amerikanski = yvirmaðurin saman við tí bretska loytnantinum, og báðir høvdu kíkarar fyri eyg- unum. Eins og kveldið fyri byrjaðu tær stóru 16-tumma kanón- imar undir teimum at snara og lyfta múlarnar heilt upp igjøgnum. So kom tað ræðuliga brakið og skjálvtin aftaná skotið. Tann brúni krútroykurin fór bylgjandi út gjógnum múlarnar, men varð straks blástur burtur av vindinum, með- an granatirnar flugu av stað gjógn- um luftina fyri at spjaða deyða og oyðileggilsi. »Ov stutt, men nær ógvuliga nær segði bretin, og orð hansara vóru avbrotin av tí ræðuliga buldrinum av skot numm- ar tvey. Hann tagnaði eina løtu, men tá hann byrjaði aftur, var rødd hansara uppskakað: »Hann rakti. Hann rakti longu við næsta skotið. Eg segði tað altid, at gamli Rodney < Aftur vórðu hansara uppslúkt av kanónbuldrinum og hann mátti stríðast fyri at halda kikaran móti Bismarck. Nú var tað amerikanarin, sum tosaði: »Hann rakti aftur. Nú eru teir lidnir!« o Niðri í radareftiransingarrim- inum á Bismarck, sótu allir fram- vegis við arbeiði teirra. »Longd: 17000 metrar, segði maðurin. sum stóð við skermin. So buldraði tað agiligt allastaðni kring teir, tá tað fyrsta skotið rakti Bismarck. Ljós- ið slóknaði, tendradi, slóknaði aft- ur og tendraðt so afturaftur, og tað gulgrøna cygað á radarskermi- num misti bráðliga alt lív. Mað- urin royndi fleiri ymiskar kontakt- ir og opnaði og lat aftur fyri fleiri avbrótarar. »Radarin virkar ikki, harra = kapteynloytnantur,e segði hann. »Hava tygum roynt antennuna har afturi?« »Javel, harra kapteynloytnantur. Uttan úr- slit< »Onki samband við artillari- eftirlitinum.« segði ein undiryvir- maður. »Onki samband við..e byrjaði ein annar, men varð avbrot in av einum nýggjum torðuslátti og aftur blikstraðu ljósini. »Onki samband við brúnna, harra kap- teynloytnantur.< >So.< »Onki sam- band við Bestikkinum, harra kap- teynloytnantur.< >So.< Tann fyrsti roykurin byrjaði at koma inn í radarstødina gjøgnum ventilarnar. Hann gjørdist tjúkkari og tjúkkari, og helt fram at koma inn, meðan ljósini gjørdust veikari og veikari. Og ferð eftir ferð risti tey dundr- andi brakini alt skipið, og hver skelkur fekk roykin til at dansa í smáum hoppum. Allastaðni í tí deyðadomda skipinum gjørdist ljós- ið støðugt veikari og meir og meir roykur kom inn allastaðni. (Framhald.)