mikudagur 7. oktober 1964síða 2

Nr. 72 7 YU VA Í Q (Í 7 Sovjet-åvaring móti kmesisku VG HÆG VA MS IAHN 1 landakrøvum SOVJET AVARAR HVASSLIGA KINA MOTI VÍÐARI LANDA KRØVUM, OG »PRAVDA« LEGGUR KINESARAR UNDIR VILJA TAKA VALDIÐ YVIR MONGOLINUM SOVJET ÁKÆRIR KINA FYRI AT VILJA LEGGJA 1,5 KV. KM I Í | okkum, AV FREMMANDUM LANDI UNDIR SEG, MONGOLSKU | FOLKAREPUBLIKKINA; MEN »PRAVDA« BIÐUR KINES- ARARNAR ANSA SÆR, Ti FYLGIRNAR AV AT BROYTA LANDAKORTID VERDA OMILDAR. SOVJET IMPERIALISTARNAR VERA VERRI ENN ALLIR KAPITALISTAR Í NESARAR VIÐ NUM MOTI SOVJET FIN HANDIL VID KHRUTSJOV Russar siga, at longu fyri 10 árum síðan royndu kinesarar at gera rossa handil við Khrutsjov um Mongoliið. Khrutsjov var tú bara aðalskrivari kommunistaflokksins og ikki for- sætisráðharri; men hann visti øllum tílíkum royndum aftur. Mongoliið, sum áður var ein ki- nesiskur landslutur, fekk fult frælsi aftaná russisku kollveltingina og hev ur síðan 1924 verið eitt kommunist- iskt ríki. 'Seinri árini hevur landið støðugt nærkad seg Sovjet og sam- stundis er stødan til Kina nógv vers- nað. Landið er 1,5 kv. km. stórt. men hevur bara umleið 1 miljón íbúgvar. JAPANSKU BLAÐSAMROÐ- URNAR VIÐ MAO TSE-TUNG | Orsøkin til russiku åvaringarnar til Kina eru bladsamrødur, sum ja- | panskir blaðmenn høvdu vid kines- iska kommunistaleidaran Mao Tse- tung. Teir søgdu seg ikki vilja trúgva japansku bløðunum at byrja vid, men tíverri var tað rætt, sum | skrivað stóð, og »Pravda« sigur, hetta er dómi at SIGUR TEIR KALDA KRÍG- JÁ, móti okkara fólki, fólkunum í vørum kommunistiskum og kommunistisku heimsrørsluni,.« londum | | SAMMETIR KI- | | »Pravda« sigur vidari, at kinesisku | leidararnir ikki longur dylja teirra | valdstrongd, og tí royna teir at ala | fram anti-sovjettiskar kenslur og at spekulera i nationalu kenslunum hjå | teimum ramastu afturhaldstjóðunum BJÓÐA TEIR FRANCO AT VERA VÆLKOMIN? Blaðið ger látur burtur úr teorium Mao's, teorium um, at heimurin er í tviningum, hin søvjetisk- ameri- kanski og tað, sum liggur í millum t. v. s. Kina og meginparturin av kapitalistiska heiminum uttanfyri USA. Úrslitið er, sigur »Pravda«, at general de Gaulle íkki longur er ein facistur og bandittur, men av ídn- astu mótstøðumonnum av ameri- kanskari imperialismu. Kanska verð |ur eisini general Franco bjóðaður | vælkomin uppí fylgi bardaganum móti speirekur blaðið. kinamanna í | imperialismuni, | »Pravda« endurtekur orð Mao's til | japansku sosialistarnar, har hann | sigur, at Sovjet átti at latið Japan | | úrslit, i framvid kinesiska múrinum. | »LEBENSRAUM« | til SOSIALUKIN MY eisini spæl amerikansku imperia- | listanna. | | Í hesum sambandi minnir blaðið | á, at mangir av teimum imperialist- | AT | isku bardøgunum eru byrjaðir uppá | | spurningin »lebensraum«. Ord | Mao's eru ti ikki nyggj; hann eigur | nógvar undangongumenn. | Mao krevur ikki einans jørð frá sigur »Pravda«, tað hann | ætlar sær at eyðræna av sovjetiskari | jørð eru bara småting aftur ímóti ti, hann kannar sær aðrastaðni. HIN TILTIKNA SOGUBÓKIN, SUM KOM í 1954 Blaðið nevnir í hesum sambandi hina nýggju kinesisku søgubókina skúlabrúks, sum kom í 1954. i hesari søgubøkini er eitt kort, sum ger Burma, Victnam, Korea, Thailand, Malaya, Nepal Bhutan og Sikkim til ein part av kines- | iska ríkinum. | Hetta eru landaøki, sum undir | opiumsbardøgunum, vórðu tikin frå Kina, men søgan er full av dómum um, hvussu lond eru framkomin og | aftur gingin til grundar; fólk eru | flutt og landamørk eru flutt. | Um Mao Tse-tung vil ogna sær | nevndu landaøki, sum einaferð hava | verid undir kinesiskum valdi, t. v. s. | lutur av kinesiska imperiinum, ja. | so kann ein eisini fáa prógv fyri, at | Ongland er franskt, tí ein franskur | hertogi einaferð átti tað. Hinvegin | fær ein eisini prógv fyri, at Franka- | ríki er enskt, ti onglendingar undir | 100 ára bardøgunum ráddu yvir | meginpartinum av landinum. Slíkar | próvforslur vilja eisini koma til tað | at kinesiska landamårkid er | Gjørdu allir, sum kinesisku leið- ararnir í dag, so var marknaðar- sírið kring allan | heimin — so | um , fingið Kurilurnar aftur, og blaðið | ålvarsamt strid, at tað óreingiliga >.. hvussu langt teir kinesisku leggur aftrat at Kina á henda hátt| vildi fort til nýggjan heimsbar- | leiðararnir vaða í bardaganum íkki spælir japanaranna spæl, men daga, endar Pravda. | | FRAMHALD AV. FRAGREIDINGINI UM, HVUSSU ÚTRÓÐRA | sum tann eini nevndarlimurin frå | MENN VERÐA VIÐI ARNIR í STRÍÐNUM FYRI RÆTTVÍS- | fiskakeyparunum spurdi um, var, | UM FISKAPRISI | um vit høvdu tiltonkt okkum nakran | Aftanå andstødu, undanførslu frå Henda dagin, tann 27, i 7. helt ein van „mann sum uppmagn. Hann landsstyrisins og fiskakeyparanna síðu komu vit útróðramenn so langt í stríðnum fyri at fáa eitt fast lag á og rættvíst ásettan ráfiskaprís fyri útróðrafiskin, sum landaður verður Føroyum, at lóg varð gjørd, har- eftir råfiskaprisnevnd varð sett. Nú trúðu vit, at vit vóru komnir indir land, og at trætan um pris við råfiskakeyparranar her heima var lokin Men gakk Sunnudagin hin 26.7 fór undir- ritaði formaður fyri Froðbiar sókn- ar útróðrafelag Daniel Jacob Jensen til Havnar í egnum grindum. Dagin eftir moti eg formann- inum fyri Klakksvíkar útróðrafelag Frits Olsen, nevndarlimi í råfiska- prísneyndini. Hann var Havnar Eg sigi so við hann: >Tú her í dag?« »Ja, eg eri komin til fundare. eisini lika komin til »Fundar«, sigi eg, »eg havi etngl bod fingid.« »Hvat sigur tå?« Eg spyrji hann so. hver ið hevur boðað. »Ewald Kjølbro boðaði mær.e Og eg spurdi hann, um suðuroy- ingurin var boðaður »Ja«, svaraði hann. Síðani spurdi eg telefonstødina á Tvøroyri, um nøkur boð vóru kom- in til mín »Nei«, var svarað Harra Ewald Kjiølbro, hvussu kunnu tygum fara við so rongum tíðindum yvir fyri starvsmanni og ) felagsmanni minum i prisnevndini Ella er tað annar, sum hevur svik- ið ella snýtt? partur av ráfiskakeyparunum fund um at velja umboð fyri fiskakeyp- ararnar í ráfiskaprísneyndina. Fá ið hesin fundur var lokin, bjóðaði harra Axel Hansen, stj., Frits Olsen og mær sum umboðs- monnum útróðramanna at koma saman við teimum. Komnir á fund lótu teir okkum vita, at nú høvdu teir valt umboð í ráfiskaprísneyndina, og at nevndar limir teirra vóru hesir: | Jens Pauli av Reyni, stjóri. Thorstein Vilhelm, stjóri, og tiltaksmenninir vóru: Óli Johannesen, bókhaldari, Kiaks vík, Georg Johanneser. keypmaður, Klakksvík. Teir høvdu sakførara við sær á fundi. Tad var Dånjal Magnussen, ið var talsmaður teirra. Vit råfiskaprisnevndarlimirnir vo- å fundi tann 28. juli Falad varð um val av uppmann! ella formanni til råfiskaprisnevndina Uppmannin måttu vit hava greid- ru an, ti hann høvdu vit brúk fyri beinavegin. ið nevndin ikki kundi verða samd um ella fáa ein meir- luta fyri einum ávísum ráfiskaprisi Tad var tí náttúrligt, at tað longu á hesum fyrsta samráðingarstigi av øllum var tíkið sum givið, at tað var råfiskaprisåsetanin, id var høv- udssakin, og at gerð av eini reglu- gerð bara var eitt lið i fyriskipanini nevndarinnar arbeiði. Eitt lið. av sum vit frå nevndarlimanna síðu kundu vera við at fyriskipa. men sum kortini ikki var bundið av og ásett í sjálvari lógini. At tað var valið av uppmanninum ella formanninum, sum brann á. sýndi eisini tað, at eitt tað fyrsta, helt víðari fyri sum eina roynd til at finna ein tílíkan, sum nevndin kundi verða samd um, at nú kundi teir sum umboðsmenn fyri fiska- keypararnar leita eftir nøkrum nøvn um, sum teir hildu vóru nytilig, sam- stundis kundu vit sum umboðsmenn fyri útróðramenninar gera tað sama. Og tá ið vit so høvdu gjørt hetta, kundu vit, helt hann, vita, um ikki okkurt av nøvnunum fannst hjá báðum pørtunum. Og hendi tað, so var málið um val av einum upp- manni loyst í góðari semju. Hóast hetta uppskotið mátti sigast at vera eitt skilauppskot. varð íkki meiri gjørt við tað. Men ístaðin varð sagt, at nú kundu vit fara at halda Olavsøku og ímeðan hugsa um valið av uppmanni. Men hóast hver einasti maður, ið var á fundi, og sum vil bera heiti av at vera ærligur, í sær sjálvum „vísti, at hetta, sum eg her havi greitt frá viðvíkjandi partanna uppruna- liga sýni uppá valið av uppmann- inum, er satt og rætt, vilja nú menn- inir, ið eru fyri fiskakeypararnar, siga, at tað ikki er samsvarandi veru leikan, at teir sum umboðsmenn fyri fiskakeypararnar vóru mettir fyri at velja formann nevndarinnnar. Ívorturímóti siga teir nú, at teir als ikki eru valdir til val av upp- manni, men einans til at gera upp- skot til reglugerð fyri nevndar- arbeiðið. Eg má síga. at hetta er meiri enn eg hevði væntað mær av manni og monnum, sum vilja kallast fyri menn av æru. Hví ríða so lágt? Eg kenni meg ivaleysan í. at tað finnst neyvan ein cinasti skilagóður førovingur, sum ikki heldur tað 7. ektober 1964 —— | Byggifinanstering Vit eru altid til reidar at leggja til tad veri seg til húsa- ella skipabygging rættis og veita finansiering Fyrr ella seinni fáa tygum brúk hyri einum banka — latið OKKARA banka verða tygara banka SJOVINNUBANKIN 2 Å goymslu: Føroya blokk skrivipappir. Stewardess flúgvupostur. Brævmappur, 5 ørk og 5 konvuluttar. Konvuluttar, hvítar og gular. Hillapappír. Dúkapappír damask 1 X 10 m. Nú er tað vælumtókta Norne-garnið komið í handlarmar, spyr eftir tí næstu ferð tygum skulu brúka garn. Georg Thorsteinsson, tif. 2727 — Heilsøla — Tórshavn FÆRØSK MARGARINE Vita No | VITAMINISERET FÆROSKI PRODUKT vera sjálvandi, at tað, sum okkara ørindi mátti vera, og sum tað eisini sambært lógina var, var at fáa prís- ásetanina í lag. Og til tess tarvdust fyrst og fremst at fáa valid av upp- manninum frá hondini. Umboðsmenninir fyri ráfiska- keypararnar máttu ikki komt sær at snú sær so sjónskt frá síni veruligu upprunaligu stóðu yvir á eina støðu, sum allir og ikki minst dómarin finna ikki er samsvarandi lógina og sannleikan, men einans kann haldast at vera tikin fyri at sleppa frá ella fyri eina langa tíð fáa skot- ið út at seta hin ynskta ráfiskaprisin fyri allar Føroyar. Allir menn skilja, at fiskakeyp- ararnir hava varnast, tá ið tað sans- aði at, at tað bar til at sabotera loysnina av trætuni við ikki at velja menn fyri teir í nevndina. Løgin var so løggut smíðað. Varð tað góðkent, at ararnir ikki høvdu valt limir, so fór heldur ikki at bera til hjá dómaranum at velja uppmann. Og tá var sigurin teirra fiska- keyparanna og tapið okkara útróðra- manna, Ja, fiskakeyp- soleiðis løgdu teir stórur hevur saman og funnu út av full- | komuliga at sabbotera hetta okkara livsmål, sum prísúsetingin mátti sig- ast at vera, og sum hon av sonnum ér. 31. juli kom råfiskaprisnevndin saman aftur. Har løgdu umboðsmenninir fyri fiskakeypararnar fram uppskot til reglugerð. Vit umboðsmenninr mótmæltu hesum og kravdu málið um valið av nevndarformanni ella uppmanni við- nevndar- | FINT PRODUKT gjørt og greitt fyrsti, áðrenn annað varð gjørt. Hesum noktaðu fiskakeyparanna nevndarlimir og hildu nú fram, at teir als íkki vóru valdir til annað | enn at vera við til at gera uppskot til reglugerð fyri nevndina. Vit ásannaaðu sjálvandi, at ein reglugerð átti at verða gjørd og høvdu okkara uppskot til eina tílíka tí uppskotið frá hinum var so vorð- ið, at tað kundu vit ikki góðkenna. men vit hildu fast um, at tað var valið av uppmanni, ið vit fyrst av llum høvdu at fáa frá hondini. (Framhald í komandi blað.) Dan. Juc. Jensen. BARN NR 21 Hin 44 ára gamla omman, Eileen Peppard í Trim í Írlandi fekk nú um dagarnar barn sítt nr. 21 eina vælskapta gentu. 19 av børnum hennara eru á lívi, og 5 av teimum eru gift. Gentubarn- id fekk navn eftir kirkjuklokkuni Angalus-klokkuni i bynum eitur Angela. og Churchill leysur Hin litli byurin Estcourt i Sudur- afrika segði 3. oktober alment frå, at Winston Churchill var latin leys- ur, Aftanfyri hesi tíðindi goymir søg- jan seg um Churchill, tå hann sum ungur var blaðmaður undir boara- krignum í Sudurafriku. I 1899 var hann tikin fangi i Est- court. Hann varð settur i fangahús, men breyt seg út aftur og varð ikki fingin aftur.