Sosialurinarkiv
Sosialurin 1964-10-17, síða 4
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 17. oktober 1964síða 4

‹ fyrra síða allar 4 síður

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

SOSIALURIN Nr, 75 17. OKTOBER 1964 37, ÁRG. Ein óhugnaligur veruleiki Ti fara tær av landinum Í 14. sept. frå okt stóð grein, har tað var sagt, at triðja hvort konu fólk fer av landinum. áðrenn tað hevur fylt 20 ár. At so hevur verið hesi seinastu árini, munnu tey flestu hava havt varhugan av; men at tað Var so illa statt. hevur helst fáur grunað. Få eg fari at siga hugsan mina um hetta mál, so skal tað ikki skilj- ast sum eitt aftursvar til greinina í 14. sept. men heldur uppí- skovti At henda fólkaflyting er álvar- kann eingin nokta fyri, og fer it kennast landi okkara nóg so um íkki okkurt verður gjørt til tess at bóta um hesi viðurskifti. Tad verður sagt, at mammurnar í førovsku framtíðarheimunum á henda hátt svíkja okkara land. Eg vil halda. at henda uppfatan er skeiv. Heldur man tað vera tað er land okkara, sum hevur svik- ið tær ungu kvinnurnar Tá eg haldi meg kunna er tað beint at spyrja. hví eg sigi hetta Í fyrsta eitt som hon mein, so. at siga so. lagi Vit kunnu all vera samd um, at tíðin hevur broytt seg nógv Kvinnan hevur ikki somu stóðu í samfelagnum í dag. sum hon heyrði áður, tá tær tilkomnu kvinnurnar einki annað arbeiði kundu vænta sær uttan tænastuarbeiði á onkrum bóndagarði. Ikki nevni eg hetta fyri at lasta slíkt arbeiði: tí mangt kundi lærast av tí Her á landi er farin fram ein mikil vøkstur í nógvum fórum. Vit strevast við at hyggja land okkara upp við nútíðarhóskandi amboðum til tess at geva øllum arbeiðandi stættum betri kor. og samanlagt vit eru komnir langt málið er fjart enn. kann sigast, at áleiðis. hóast Hvussu ber tað so til at lær ungu kvinnurnar leita aðrar staðir? Ja, eg haldi tað ikki vera ringt at gita. Tær leita burtur at starvast ella vinna sær kunnleika har, sum korini. tað eru lønar- og arbeiðis- viðurskiftini eru nógv betur. enn tey eru her heima hjá okkum Spyrt tú eina unga kvinnu, hvat hon fær í løn, so er svarið í flestu førum frá 250—500 kr. um mánað- an: men heldur hon fram: »Fe fari niður skjótt, tí hetta tími eg ikki at fånst við a Onkur vil meira av ídnaði halda. at vit fingu so havdu genturnar heima tí tær kundu arbeitt har. Eg haldi íkki. at hetta hevði lovst spurningin. tí tað er ikki fyrst og fremst arbeiðislavsi. ungu meginnarturin av fara ikki niður at í danska ídnaðinum Nú veit eg væl, at einstakir stovn- starvskvinnum sínum tað, Um staðast betur her ið rekur kvinnurnar Oo gentu- starvast num num als ar geva == - 3 eg - 5 æ S | burtur og harma EP (2 =; FOROYSK BÓK . landi- | vit kalla góða løn, og er hetta bert gleðiligt. Fyri at fara aftur til tað vanliga, so eru helst tey flestu innast inni samd um, at ein løn, sum er frå 250—500 kr. um månadan, er ein spottløn i dag. Vit kunnu bert hugsa um, hvussu négv man leypa av hjá eini kvinnu, sum fær 400 kr. um mánaðan, og tað eru mangar, ið fáa minni, og lat tað beinanvegin vera sagt, at ein slik løn bein- leiðis demoraliserandi. Av hesum 400 kr. fara í minsta lagi 300 kr. burtur av til vistarhald. Eftir eru so 100 kr. til klæði, sjúkra kassa, skatt o. a. Tey, sum hava ábyrgdina av eini slíkari løn, áttu at sloppið at fingið hana sjálvi eina tíð, so at tey kundu sannført seg um, hvussu langt, hon rakk. Tær ungu genturnar kunnu fara í fiskin vil onkur halda, gaman, i; men har er heldur ikki betur skil Konufólkini fáa um helvtina minni lón har enn menn fyri sama arbeiði við einstøkum undantøkum, og mangan eru konufólk nógv kvik er ari til hetta arbeidi t. d. fiska- turking. Ta verður sagt. at ein orsøkin til hesa miklu útflyting er. at tað er so lagaligt hjá gentum at sleppa niður á háskúlar o. a. av tí stóra studnigi, sum staturin gevur. Eg haldi tað ikki vera annað enn nátúpligt, at genturnar nýta tær samdir. sum tær kunnu fáa. og um vit ikki kunnu geva teimum nakað annað líka gott ella betri í staðin so hava vit ikki annað unpiborið enn tað. ið hendir »Skulin hevur ikki verið førur fyri at geva okkara unga fólki hug- sjónir og ideal, sum kunnu framala Teir innistongdu númsarbeið- ernir, sum áður vóru allra bestu vinmenn, tala ikki við hvønn annan. Fyri 11 månadum síðan vistu teir innistongdu — númsarbeiðararnir i Lengede ikki, hvat gott, teir skuldu gera fyri hvønn annan. Í drúgva tid sótu teir innistongdir, nervarnar vóru um at bresta; men teir uggaðu hvønn annan; teir hildu á í neyðini og komu upp í øllum góðum. Nú er vinskapurin farin. Smásinni og mis- unnilsi hava gjørt teir nærum til fíggindar Feir heilsa ikki uppá hvønn ann, tá teir hittast á arbeiðs- plássinum. Orsøkin var tann, at tå ið teir vóru bjargaðir. fingu teir mong tilboð um at koma burtur at hvíla seg. Nakrir av teimum valdu at fara, meðan aðir heldur vildu verða heima hjá familjuni. Hetta vóru hinir misnøgdir vid, og tå teir, ið fóru, komu heimaftur og fingu at vita, at hinir, ið heima vóru, høvdu fingið útgoldið lika peningi, sum unpihald teirra hevði kostað, meintu teir hava krav uppá ið hvussu er mart av teirra peningi. Her misnøgdin og nú eru nógv Í seg ein byrjaði teir fíggindar! Ofta verður tslað um alm nna' lønir. Í hesum føri hugsi eg um lønir logtingsmarna. Kann b æv Í Í offurvilja fyri fosturlandinum,< verður sagt. Um tað er so veit eg ikki; men lat okkum kanna eftir, hvussu slík uppvenjing hevur virkað, har hon | hevur verið rikin út í odd og egg. ; av Í og | oyingar heldur ikki. Hitt mest klassíska dømid er Grikkaland. Hvor tjóð hevur so høg ideal at byggja á, sum júst hetta land. Kortini hevur neyvan nakað land í Europu so stóran útfluttning fólki , sum tað. Ég veit tó, at grikkar í útlegd gloyma ikki landið mentanina; men tað gera før- Ella hygg at tí idealistisku upp- venjingini, sum er galdandi í eystur- europeiskulondunum. Telini yvir flóttarfólk tala fyri seg »væl« slík uppvenjing dugur. Nei, idealistisk uppvenjing, ið skal miðja móti idealistiskum offur- vilja undir slíkum umstødum, sum vanliga gerandislívið býður, kann vera sera torfør at fremja. Kanna vit eftir, hví summir menn hava rópað upp um fosturlandskær- leika samanblandaðan við óvanligan idealistiskan offurvilja fyri fjøldini, ja. so hevur orsøkin oftast verið tann, at tað hevur passa best inn i, teirra persónligu ætlanir. Nei, eg haldi. at orsøkin til út- flytingina er hvorki at finna í ov lítlari idealistiskari uppvenjing. ella í ti, at tað skal vera so »kediligt« her í Førovum. Hóast henda seinna hugsanin ikki kann skúgvast til viks. Heldur munnu meira dagligar ella menniskjansligar orsøkir liggja aftanfyri. Hvat kann so gerast til tess at steðga hesum skeiva og beinleiðis vandamikla útviklingi. 1) Vit eiga at geva kvinnum javn- rættindi við menn í ollum lønar- ligum spurningum í ollum arbeiði 2) Vit eiga at seta á stovn skúlar fyri kvinnur. Hervið meini eg hús- haldsskúlar. seta stovn ull skeið. sum viðvíkja sjukrarøkt 3) At tað verður gjørt eins laga- ligt hjá gentunum at sleppa á hesar skúlar her í Førovum. sum aðra- staðni t. e. vid studningi, bústaður hjålp 0. 0, Hetta kostar alt ov någv, halda. Til slíkt eg svara eitt: Hava vit betur ráð til at stóran part av okkara unga skuldi verið framtíðar- landsins. MUNNU mong vil bert MISS: fólki ilit sum Asbjørn Jacobsen. kassin siga mær, hvat árliga løn teirra er? Við tøkk fyri upptokuna. Jógvan. SVAR: Løgtingsmenninir fáa nú fasta løn, og henda lónin verður dýr- tidarvidgjørd, men samb. fylgiskjøl- ini til nýggju fíggjarlógina. var hen- da lønin hin 1. april í ár: Tingmenn i Havn 12.768,00 kr. Tingmenn å bygd 17.343,96 kr. V É >14 #7 7 FYRA GRUNDSUPPUR ÚIL FISK Tad fast altíð meira virði burtur úr fiskinum við at gera hann til við suppu. heldur enn bara at kóka hann í vatni. Franskmenn eru ser- frødingar í fiskasuppu, og her eru 4 av teirra grundsuppum 1) Ein kann nýta 3 litrar av vatni við 60 gr. av salti, % lítur av mjólk. Saftin av einari hálvari ci- trón verður kroyst niðurí suppan verður kókað nakrar mi- nuttir, áðrenn fiskurin verður lat- in niður í ella 2) 3 | av vatni við 60 gr. av salti, 150 gr. vingigre, 2 gularøtur skorn ar í tunnar flísar, 2 smáir leykir, nøkur piparkorn og ein góðan suppuvisk. Suppan skal kókast minst 114 tíma, áðrenn fiskurin verður latin niður í ella 3) hin dýrara. har nýttir verða 2 |! av reyð- ella hvítvíni og I Í av vatni pluss somu kryddariir, sum í uppskrift 2. Suppan verður kók að væl. áðrenn fiskurin verður latin niður í. Hon er eisini frú- lík til sós ella 4) 2 I av vatni, SO gr. av salti, ein feitan hvítleyk, ein selliri, ein levk, lítið sindur av krvddari- nellikum og ein stóran suppuvisk. Kókar % tíma yvir veikum eldi. Verður s'ktað og blandað við 15 Í av mjólk. um, hvussu Skipafelagið Føroyar greiðir allan fluttning á sjógvi á landi luftini men Bileggid ferdasedlar Pí. Skipafelagið Føroyar Tlf. 1225 Olympiadan Framhald frå 1. sidu. Preben Isakson Danmark måti Dala, 3 Týskland Tjekkoslovakia. 3. Schweitz 7 rs | SVIMJING (menn) Double scoller | 4X100 metur crawl |. USSR | 1. USA tíðin 3,33,2 min. hetta er nýggj heimsrekord. mr 3 4-mannafor v. róðursmanni 1 Tyskland I. Týskland 3. Australia Ítalia | 5. Svøriki mi - 1 3. Holland | | 200 metur ryggerawl 2-mannafør u. róðursmann | IL. Robert Gray, USA i. Canada | 2. Diley, USA 35 Týskland | Allar medaljur her til Ameriku- 4. Lyngby, (Danmark) | mern. S. Finland. ; T . Í lop frå 3 metur vippu 2-mannafør v. róðursmanni fóru eisini bæði gull. silvur og Í. USA bronsa til USA. tíanverri hava vit 2. Frakland hvorki nøvn ella tíðir. 3. Holland 400 metur meedley FÓTBÓLTUR | Gulli fór eisini til USA, Dick Deild A. | Roth (16 ára gamal). Tyskland— Mexico 2—0 Rumenia—Iran 1—0 400 metur crawl mi P > 1 Her er Týskland vinnari og fer | Don Scoillander, { SA. : vidari i semifinalu ; Vert er at leggja til merkis, at ; tað er triðja gullmedalja hann fekk, Deild B. nevnliga í 100 metur crawl, sum Í tí avgerandi dystinum í hesari | Sn av Monnunum á 4X100 metur deild vann Ungarn á Jugoslavia við líðinum hjá USA og so ta tridju í einum málríkum dysti Ungarn vann 400 metur crawl % Ss i 200 metur crawl SYKLING lan O. Brian, Australia 100 km lidkoyring í sykling varð vunnin av: 100 metur crawl 1. Holland 1. Robert Kev. USA 2. Italia | 2. Figoralla. Tyskland 3. Svøriki | 3. Kerrol, Canada ; 1600 metur banasykling uppÆ tíð Ii Danmark | SVIMJING (kvinnur) 100 mtr. rysgsvimiing I ets I. Kath. Ferguson, USA 1.07.7 vg Á så . (nýggi heismrekord) (gamla re- 3. Trentin, Frakland kordin 2.10.9) 7 í 4 km einstaklinga sykling er danin | 3 { | a and Preben Isaksen komin í semifinalu, BH og hevur hann næstbestu tíð. við ti! 100 mtr. crawl úrsliti, at hann í semifinaluni, kem-! , Dom Fraser. Australia 59.5 sek ur at sykla móti honum ið hevur , Sharon Stauder USA 509 sek. 3 bestu tíð. so kansurin at koma í 3 Katrvn Ellis. USA 1.00.8 sek. Pr nifínalunr 7. Ann K. Hartberg. Svøriki 1.02.5 Groon, Holland móti Vartsi, Ttalia Olympus. , Per: Eg visti ikki betur enn, at Pet- lur fór av skrivstovuni, ti hann hevdi | mist minnið. Pól: Ja, tað er rætt | Per: Men hann er aftur á skriv- stovuni í dag. Pål: Nå, men so minnist hann ikki til at hann fór í gjár. FI O— — Eg skilji ikki, hvussu fólk hava tíð ot vera ótrúgv: sjálvur havi eg nóg illa tíð st vera trúgvur. Oo Maður mín doyði longu ein mánað eftir, at vit vóru gift. So slapp hann frá at pinast ov nógv. — Tað átti at verið bannað at gift seg, tå ein er forelskaður, á sama hátt, sum tað er bannað in- um bilstjøri at koyra, tá hann er berúsaður. (1, Teð er ringt at fáa eygunå upp um morgunin; men heyði ein bara sloppið við tað. | | |