mikudagur 5. januar 1966síða 3

5. januar 1966 2. JnUEF 0 SOSIALURIN Utgevari: Blaðstjóri: Villi Sørensen tif. 5479 Føroya Javnaðarflokkur Prent: Prentsmiðjan á Heygsbreyt tlf. 1820 1965 ber fruktir av seinasta landsstýrisins grundleggjandi arbeiði Fyri sjey árum síðani tóku javnaðarmenn leiðsluna í lands- stýrinum, stuðlaðir av sam- bandinum og gamla sjålvstyr- inum. Hvussu mundi fara at bera til at skipa fyri landsstýrisarbeið- inum, so vit komu burtur úr teirri veruligu naggatódnini, sum ta fyrrverandi landsstýrið við | einum fólkaflokkskum meirluta hevði komið landinum út í? Hetta var tann standandi spurningurin manna millum. At talan var um eina veru- liga naggatódn, minnast allir menn, ið upplivdu ta tíðina: — Arbeiðsloysi við stórum streymi av fiskimonnum og ar- beiðsmonnum til Íslands, Noreg, Tysklands til arbeiðis á fiski- skipum og virkjum. Eingi skip! Vega- og havnaarbeidini vóru bara ein viðfáningur aftaná at| av hava verið heilt bannað landsstýrinum. Eingin íleggingarpeningur! Hin sosiala forsorgin langt afturúr. Eingin landssjúkrahús- sinnissjúkrahúsbygging í sjón. Skúlabygging ein viðfáningur. | Rættindi í Grønlandi í somu | trongu rommum. Rætturin til fiskivinnu i landi og Noregi skerdur vid rakstrinum ut um 12 mila fiski- | markið. Men landsstýrið við javnaðar manninum sum løgmanni og leiðara hevði sína ætlan og ætl- anir. Ikki meiri enn setstur í løg- mannssessin fór løgmaður av landinum til samráðingar um hesar ætlanir. Væl gekkst! So væl, at andstaðan varð fullkomuliga ovfarin. Hon vitsti | sær einki at siga uttan at royna | gera látur burtur úr og trútta til lygnar boðini, ið komu frá løgmanni um úrslitið av sam- rådingunum: 1. Havna- og vegabyggingin skuldi koma aftur í gerð i stór- um muni — íleggingarpeningur var fingin til tess. 2. Íleggingarskipan var fing- in í lag til bygging av einum 60—70 stórum línubátum í kom andi árum. 3. Ellispensjónar- og avlam- is-pensjónar og onnur forsorg- ar skipaninar skuldu skipast um og førast åjavnt við tilsvarandi skipanir í Danmark. 4. Landsjúkrahúsbyggingar- sinnissjúkrahúsbyggingar- ætl- aninar skuldu nú verða gjørdar| til veruleika við íleggingarhjálp | frá danska stati. 5. Ravmagnanin av øllum Føroyum skuldi fremjast og hin neyðuga íleggingin at hetta mál skuldi greiðast. 6. Skúla- og skúlahúsbygg- ingin kring landið skuldi verða tikin upp við miklari kraft. 7. Læraraskúlabyggingarnir skuldu verða greiddir frá hond ini av statinum. | 1 | | | | | | langt, | fremja | tey 8. fleggingarskipan til frama fyri stórídnaðarvirki ymsa staðni eins og til smáídnaðin. 9. 6 nýggjar havnir og stórri veidiøki í Grødlandi. Fleiri vóru málini, sum sam- ráðst varð um, og sum semja varð um at leggja árar um borð fyri í felagsskapi at loysa, men komu seinri í raðnum fremja, og til ta tíð vildi verða tikin stóða til íleggingarháttin. Ein av teimum seinri av- | gjørdu íleggingarháttum var av-| gerðin um 60 miljónagrunnin til loysn av serliga stórum málum sum fjallaholabygging. fram- hald av ravmagnani 0. f. Av teirri íleggingarskipan, ið Hevjar høvur, I at | | vórðu dan kvad - | aldan lýðir ymiskt lag. - brot um nøvir! | Aldan brytur nått sum dag. SOSIALURIN kom í lag undir seinasta lands- | rådingar í Gronlandi og í Ís- stýri kann verða nevnt: statsins 20 miljónalán skipastudningsveitan vega- og havnabygging, »egnsudviklings«lånini, »industrilånefonden«, 65—70 miljónir sum lån og beinleiðis = studningur til sjúkrahúsbyggingina, miljónir um árið til real- redittstovnin, so leingi sum hesin stovnur tørvadi láni- pening til útláns til skipa- bygging. Fyrsta tilsøgnin var fyri 5 ár við 40 milj. tilsamans. Næsta tilsøgnin var eisini fyri 5 ár við 8 milj. um árið við ødrum 40 miljónum. Oll hesi málini undir seinasta ella byrjað ella byrjingar. Aftrat hesum kann verða nevnt, at avgerdin um 12 sjó- milamarkid varð avgjørt undir seinasta landsstýrinum. Fiskirættindini, vit høvdu mist undir Íslandi og við Noreg und- ir fólkaflokks- gamla sjálvstýr- sambands landstýrinum. afturvunnin undir asta landsstýrinum. Seinastu Jlandsstyrisins vórðu framd landsstýrinum fyrireikað is- | | landi, ið frá føroyskari síðu til! fóru fram við útsendingum við | og | løgmanninum sum leiðara orðfoórara. Hetta glasiliga úrslit gav javn aðarmonnum stórsigur við sein- | asta løgtingsval, hóast teir valid frammanundan høvdu vunnið | sín størsta sigur. Men sambandið og gamla, | sjálvstýrið hava av okkum ófat- iligum grundum fyri alt í verð- | ini viljað steðgað hesari javnað- | | rok armanna sigursgongd og vildu ikki vera við at gera landsstýri saman við javnaðarmonnum av nýggjum. Og gamla sjálvstýrið undir nýggjari leiðslu leyp | beinavegin yvir til sín arva- fígginda. flokkin, sum hevði etið tað upp, fólkaflokkin, og til | | | sein- | vendi svørdsoddin móti javnad- armonnum. f 3 ár hevur sjálvstýrisfylk- ingin við einum manni í meir- luta styrt Føroyum. Hvussu hetta styrid hevur ver ið. hava teir sjålvir lýst best. Teir hava, bart ut sagt, einki kunna fingid av skafti av teirra egnu ávum, ti teir hava ligid í ævigum klandri og ósemju um lalt og oll mål, sum teir høvdu sam- | sagt seg vilja framt. | tað, og | 5 Nr. I ES ——" Tað er ikki ov nógv sagt, at sum er hent undir hesum landsstýrinum, er einki uttan ein umsiting av tí, sum var sett í gongd og fingið í lag undir seinasta landsstýrinum. Eingin nýggj ílegging! Eingin nýggj sosial forsorg. Stutt sagt eingir nýggir upp- byggingarvegir, hvorki á landi ella á sjógvi. Heldur einki sjálv- stýri. Ikki eitt av sínum sjálv- stýrislyftum. Men eitt ræðuligt klandurs- hevur staðið av teimum. Hetta klandur orrusturok kom í hædd sína, tá ið løgmad- urin Hákun Djurhuus í útvarpi og á opnum tingi segði frá, at hann kundi ikki halda fram sum løgmadur, tí hann hevði ikki nakran meirluta aftanfyri seg. Hann legði frá sær. og Men tå id til stykkis kom gjørdi hann ta ómansligastu gerð, sum nakar stjórnarmaður hevur gjørt. Hann kreyp frá orð um sínum. Skipaði fyri. at hans ara flokkur saman við hinum samgonguflokkunum á opnum tingi gjørdu hansara orð til einkis og kravdu av honum at halda fram við klandursstyr- inum og hann tók so álitis- 4 (Framh. å 4. sidu) estra-lysing