týsdagur 7. mai 2002síða 7
‹ fyrra síða allar 21 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
12
Nr. 85 - 7. mai 2002
Nr. 85 - 7. mai 2002
13
Framførslur í Fríð-
rikskirkjuni og í
Vesturkirkjuni
Ólavur Hátún
Nú her í várhálvuni hevur
Havnarkóri fyrireikað seg
til framførslu av enn einum
av musikksøgunnar megn-
arverkum, og nú í morgin,
mikudagin, og í ovurmorg-
in, Kristi himmalsferðar-
dag, verða konsertir í Fríð-
rikskirkjuni og í Vestur-
kirkjuni. Talan er um
Magnificat eftir Johannes
Sebastian Bach, sum saman
við
Jóhannespassiónini,
Matteuspassiónini og H-
moll messuni er at meta
sum eitt av máttmikjlastu
tónaverkum úr hansara
hondum.
Frá byrjan til enda mynd-
ar Magnificat eftir J.S.Bach
lovsong Mariu moy á
hennara
boðanardegi.
Teksturin er beinleiðis úr
Halgubók (Lukas 1, 46-
55), og tað eru byrjan-
arorðini "Magnificat anima
mea Dominum" (Sál mín
hálovar Harranum), sum
hava givið hesum fagn-
aðarljómi sítt heiti. Eftir
inngangandi 30 taktir við
fullsettum orkestri - strúk-
arar, floytur, oboir, trom-
petir, cembalo og paukur -
leggur 5-raddaða kórið í
ovurgleði fyri við hesum
orðum.
2. Við strúkarafylgispæli
heldur yndisliga sopran-
soloin fram við "Frøtt seg
hevur andi mín í Gudi,
frelsara mínum". Trídeilda
taktin er eyðkend fyri Bach
í slíkari gleðisstund.
3. Í prýðiligum tóna-
arabeski við continuostuðli
frá
celloini
umkransa
sopranin og obo d´damore
tekstarorðini
"Tí
hann
hevur hugt til lítilsvirði
tænastukvinnu sínar".
4.
Uttan slit heldur megnar-
kórið saman við træblás-
arum og strúkarum fram í
fjórða parti við: "Tí sí, frá
hesi stund munnu allar
ættir sæla meg prísa".
5. "Tí at stórverk hevur
hann
mær
gjørt,
hin
alvaldi, og heilagt er navn
hans", syngur nú bass-
solisturin, og við endurtak-
andi greiðum tónalag fylg-
ir continuospælið honum á
leiðini.
6. Í kenslubornari duett
syngja alt og tenorur "Og
miskunn hans varir ætt eftir
ætt hjá teimum, sum óttast
hann", meðan floytu- og
strúkaratrio varisliga leggja
sítt til í hesum friðsæla
miskunnarljóði.
7. Við fullsettum orkestri
og av fullum alvi gevur
kórið nú ljóð fyri bíbliu-
orðunum "Hann veldisverk
hevur útint vid armi sínum
og hevur spreitt sundur hini
hástóru í hugsan hjarta
teirra".
8. Tónamálandi við fall-
andi lag boðar tenorsolist-
urin ógvisliga frá orðunum
"Høvdingar hevur hann
rindað úr hásæti niður",
men ber so at enda fródliga
uppeftir aftur við "og lítis-
verd setti hann hátt".
9. Eins og við fuglaljómi
sveima floyturnar báðar
yvir hugtakandi alt-soloini,
sum boðar frá øllum tí
góða, sum tey svøltandi
hava í væntu, meðan eins-
ligi pizzicato tónin í bass-
inum
til
seinast
helst
ímyndar tómleikan, sum
verður lutur teirra múgv-
andi.
10. og 11. Yvir gitna
kvinnukórinum "Suscepit
Israel" hoyrist nú í oboini
upprunaliga gregorianska
lagið til magnificat-tekstin
"Hann hevur tikið sær av
Ísrael, tænara sínum, til
tess at minnast miskunn
sína", og mergjaða 5-
raddaða fugan heldur fram
"-eftir tí, sum hann talaði til
fedra vára - móti Ábraham
og avkomi hans allar ævir."
11. Upp í flestøll av sín-
um størru tónaverkuman
festi Bach at enda á blaðið
orðini "Soli Deo gloria", og
máttmikið
endar
hann
hendan sín fagnaðarljóm
við liturgisku tekstarorð-
unum "Heiður veri faðiri,
syni og halga anda", har
hann við intensivum triol-
um fyrst leitar uppeftir móti
tí himmalska, men hann
letur halga andan eins og
dala niður frá í erva. Til
seinastu orðini "Sum tað
var í fyrstuni soleiðis eisini
nú og allar ævir. Amen."
skapar tónaskaldið eina
heildarkenslu við broti úr
inngangandi tónleikinum.
Solistarnir
Berghild Poulsen hevur
læraraprógv frá Føroya
Læraraskúla við tónleiki
sum linjugrein. Tíðliga gav
hon
til
sjóndar
sínar
sertsøku songgávur. Hon
hevur sungið nógv í kóri og
tey seinastu mongu árini í
Havnarkórinum. Í hesum
umhvørvi kom hon í sam-
band við úrvaldar sanglær-
arar sum André Orlowitz úr
Póllandi og gitnu íslendsku
operusangarinnuna
Ólöf
Kolbrún Harðardóttir. Í
kórsins framførslum av
størri verkum sum t.d.
Skapanini eftir Haydn,
Händels Messias og Ein
deutsches Requiem eftir
Johs. Brahms hevur Berg-
hild Poulsen við sínum tón-
listasinni og sínari kenslu-
bornu rødd ikki smæðst
burtur undir liðini á úr-
valdum solistum uttan úr
heimi.
Ofta eru boð eftir Berg-
hild til solouppgávur hjá
øðrum ljómliðum eisini, og
eitt serligt tilknýti hevur
hon havt til Tórshavnar
Kamartrio.
Elsa
Súsanna
Dals-
gaard tók diplomprógv í
sangi á Det kgl. danske
Musikkonservatorium
í
Keypmannahavn. Sanglær-
arar hennara vóru John
Gutman og Anne Nyborg.
Í Danmark starvaðist hon
sum professionellur sangari
í Radiokoret, Det kgl.
Operakor og í Jysk Opera-
kor. Síðan 2000 hevur hon
havt fast starv í Den norske
Operas Kor í Oslo.
Elsa Súsanna hevur havt
solokonsertir ymsa staðni í
Danmark, og hennara ljóm-
andi rødd hevur eisini verið
at hoyra á solokonsertum í
Føroyum eitt nú í sambandi
vid
Summartónar.
Tá
Havnarkórið
til
sínar
oratoriiframførslur hevur
havt tørv á alt-sangara,
hevur tað verið sum ein
sjálvfylgja at heita á Elsu
Súsonnu - soleiðis eisini til
framførsluna av Händels
Messias fyri seinastu jól.
Í komandi starvsári skal
Elsa Súsanna Dalsgaard
verða solistur í operunum
Rigoletto og La Traviata
eftir Verdi á Den norske
Opera.
Hans Iversen tók lær-
araprógv á Føroya Lærara-
skúla 1987 við m.ø. tón-
leiki sum linjugrein.
Fór undir víðari tónleika-
útbúgving
sama
ár
á
Musikhögskolan í Göte-
borg og tók tónleika-
læraraprógv haðani í 1991
við sangi sum aðalgrein.
Hann hevur síðani virkað
sum tónleikalærari, fyrst á
Skrevøy í Norðurnoregi og
seinastu fimm árini í
Molde, har hann undirvísir
mest innan tónleikalinjuna
á
Molde Videregående
skole.
Hans hevur verið bary-
tonsolistur í m.ø. "Förklädd
Gud"
eftir
Lars
Erik
Larsson, "Requiem" eftir
Gabriel Fauré og "Jólaora-
toriinum" eftir J.S.Bach og
hevur
havt
leiklutir
í
trimum operettum: Kongur
í "Prinsesssen på ærten" í
1990, Sigismund í "Somm-
er i Tyrol" í 1997 og Freddy
í "My fair Lady" í 1999.
Þorbjörn
Rúnarsson
byrjaði sum smádrongur í
Skólakóri Garðarbæjar, helt
fram í gitna framhalds-
skúlakórinum
Hamra-
hlíðarkórinn
og
hevur
sungið í mongum úrvals-
kórum eftir tað.
Sumrini 1989-1992 var
hann eitt av umboðum
Íslands í World Youth
Choir, har gávuríkir ungir
sangarar úr øllum heimin-
um koma saman at syngja.
Þorbjörn hevur 5-ára
songútbúgving, og millum
lærarar
hansara
teljast
mk.a. Siguður Dementz og
W. Keith Reed. Umframt
dagliga at undirvís á stu-
dentaskúlanum á Egils-
stöðum hevur hann relgu-
liga havt sínar operuleik-
lutir, eitt nú sum Tamino í
Gandafloytu Mozarts og
Almaviva í Rakaranum úr
Sevilla eftir Rossini, og nú í
summar skal hann syngja
lutverk Ferrandos í Mo-
zartsa Cosi Fan Tutte.
Þorbjörn Rúnarsson er í
seinastum vorðin gitin sum
oratoriisangari eisini og var
m.a. aðal tenorsolistur, tá
Havnarkórið fyri jól í 2000
framførdi
Jólaoratorium
J.S.Bachs í Gøtu Kirkju og
í Norðurlandahúsinum.
Orkestrið er sett saman
av føroyskum musikarum,
teir
flestu
lærarar
og
næmingar í musikkskúlan-
um, og einstøkum tónleik-
arum uttanífrá. M.a. er
konsertmeistarin
eingin
minni enn Peder Elbæk,
fyrrverandi konsertmeistari
í Radiosymfoniorkestret í
Keypmannahavn, nú pro-
fessari á Det kgl. danske
Musikkonservatorium.
Onnur áhugaverd
framførsla
Umframt Magnificat, sum
man vera eindømi í tón-
leikasøguni
um
tætta
framsagnarmegi og eldhug-
aðan boðskap, verður eisini
onnur áhugaverd fram-
førslu at hoyra á hesum
konsertum Havnarkórsins.
Talan er um fyrstufram-
førslu í Føroyum av trimum
motettum, Veni Domine,
Laudate pueri, og Surrexit
pastor bonus, fyri kvinnu-
kór og orgul eftir Felix
Mendelssohn
Bartholdy.
Orgulfylgispælið
hevur
kendi danski tónleikarin
Steen Lindholm.
Havnarkórið við orkestri og solistum
Hans Iversen
Berghild Poulsen
Elsa Súsanna Dalsgaard
Þorbjörn Rúnarsson
Brúktir bilar til sølu
Sosialurin - 311820
www.ivan.fo
www.ivan.fo
VW Polo
1,9TD
km. 120.000, árg. mai 1996
75.000,-
Mazda 323
1,3 4h
km. 211.000, árg. 1989
32.000,-
Mazda 323
1,5 4h
km. 130.000, árg. apr. 1997
75.000,-
Citroen Xsara
2,0 HDi Stc. 5H
km. 83.000, árg. juni 1999
140.000,-
Citroen Xsara
1,9TD 5H
km. 83.000, árg. des. 1998
120.000,-
Citroen ZX
1,4i 5H
km. 105.000, árg. aug. 1995
70.000,-
Citroen Xantia II
2,0 HDi stc. 5H
km. 120.000, árg. sept.1999
139.000,-
Mitsubishi L300
2,5D
km. 161.000, árg. juni 1994
70.000,-
Mitsubishi Lancer
1,5 GLXi 5h
km. 145.000, árg. mai 1992
52.000,-
Hyundai Accent 1,3
LS 5H
km. 65.000, árg. feb. 1999
75.000,-
Peugeot 306
1,9D 4H
km. 150.000, árg. apr. 1995
80.000,-
Seat Cordoba 1,9SDi
STC. 5h
km. 35.500, árg. aug. 1999
115.000,-
Toyota Camry
2.2 GL
km. 143.000, árg. jan. 1993
80.000,-
Ford Courier vøruv.
km. 78.000, árg. feb. 1996
47.000,-
Ford Escort STC.
VAN
km. 95.500, árg. mars 1997
53.000,-
C
M
Y
K
13
12
Leiðarin á Fiskiveiði-
eftirlitinum heldur, at
tað átti at verið borið
so í bandi, at føroysku
vaktarskipini ikki
liggja, tá ið verkfall er.
- Hetta er ein óheppin
støða, siga bæði
Elmar Højgaard og
landsstýrismaðurin í
fiskivinnumálum,
Jørgen Niclasen
FISKIVEIÐIEFTIRLIT
Vilmund Jacobsen
Nú verkfall er, og bæði tey
føroysku
vaktarskipini,
Tjaldrið og Brimil, liggja
svínabundin við bryggju,
frættist um onkrar søgur av
fiskifeltinum.
Ein er, at eitt føroyskt
skip skal hava hoyrt golf-
stream-flogfarið
hjá
donsku sjóverjuni kallað á
eitt par á Føroya Banka,
men partrolararnir svaraðu
ikki. Keldan sigur, at hann
sá skipini trola og tók
myndir av teimum.
Hvat spurdist burtur úr
hesum, vita vit ikki.
Eru skerdir
Elmar Højgaard á Fiski-
veiðieftirlitinum ásannar, at
eftirlitið er skert, nú før-
oysku vaktarskipini liggja,
men hann hevur ikki hoyrt
um hesa søguna, sum
keldan hjá okkum veit at
siga.
- Tað er ikki óvanligt, at
ymiskar søgur ganga undir
slíkum umstøðum. Vit hava
gott samstarv við donsku
sjóverjuna, men hava einki
hoyrt um hatta.
Hann sigur, at eitt av
teimum donsku vaktarskip-
unum er í føroyskum
sjógvi, og teir hava tyrlu,
sum regluliga er á flogi.
- Danska vaktartænastan
hevur avmarkaðar "res-
soursir" til vernd av okkara
sjóøki, og vit vænta, at teir
gera tað, sum møguligt er.
Vit senda eisini tyrluna hjá
Atlantsflogi út á fiskifeltið
av og á, og tí meta vit, at
eftirlitið er so frægt, sum
tað nú einaferð kann vera
undir verkfallinum. Men
hetta er ein óheppin støða,
sum ikki átti at komið fyri,
sigur Elmar.
Tá ið vit spyrja, um tað
ikki hevði verið løgið, um
løgreglan var í verkfalli, er
Elmar púra samdur.
- Jú, hetta er ein støða,
sum ikki átti at komið fyri.
Men hetta er ikki fyrstu
ferð, at føroysku vaktar-
skipini liggja, og hetta
verður neyvan heldur sein-
astu ferð, um vit ikki fáa
eina aðra skipan, sum ger,
at
skipini
hjá
vaktar-
tænastuni ikki verða rakt, tá
ið trætur eru á arbeiðs-
marknaðinum.
Elmar vísir á, at umframt
danska vaktarskipið og
tyrluna, er golfstream-flog-
farið hjá donsku sjóverjuni
eisini á flogi yvir føroyska
landgrunninum av og á.
Eingin tikin
Sum skilst, er einki skip
tikið fyri ólóga veiði, síðan
verkfallið
hjá
Føroya
Skipara-og Navigatørfelag
byrjaði, og Fiskiveiðieftir-
litið hevur ikki varhugan av,
at skiparar gera sær dælt av
støðuni.
Landsstýrismaðurin
í
fiskivinnumálum, Jørgen
Niclasen, heldur eisini, at
støðan er ógvuliga óheppin.
- Tað er greitt, at fiski-
veiðieftirlitið er skert, nú
føroysku
vaktarskipini
liggja. Hevði tað ikki verið
so, høvdu vit ikki havt brúk
fyri teimum báðum skipun-
um, sum nú liggja svína-
bundin. Men tað hava vit,
og tí vóna vit, at trætan
skjótt verður loyst, soleiðis
at Tjaldrið og Brimil kunnu
fara útaftur.
Jørgen Niclasen kundi
eisini hugsaðsær eina skip-
an, sum á ein ella annan
hátt hevði við sær, at vakt-
arskipini ikki vera rakt, tá
ið trætur eru á arbeiðs-
marknaðinum.
LIST
Vilmund Jacobsen
Eivør Pálsdóttir er ikki bara
umtókt sum songkvinna,
men so sanniliga eisini sum
listarkvinna.
Leygardagin, 4. mai, læt
hon upp listarframsýning í
Ribarhúsi í Fuglafirði við
14 acryl-málningum. Hóp-
ur av fólki var á fram-
sýningin leygardagin, og
sunnudagin vóru eisini
nógv fólk inni á gólvinum.
Mánamorgunin, tá ið vit
tosaðu við Eivør, var hon á
veg til Íslands. Hon var sera
fegin um undirtøkuna.
- Eg eri ovfarin og ógvu-
liga glað. Av teimum 14
málningunum, eg havi við á
framsýningini, er bert ein
eftir, sum ikki er seldur.
Framýningin er opin til
22. mai, men eingin máln-
ingur verður tikin niður,
fyrr enn framsýningin er
latin aftur. So, enn ber til at
síggja allar málningarnar
hjá Eivør.
Hugskotini úr Íslandi
Eivør sigur, at flestu máln-
ingarnir eru málaðir, með-
an hon var í Íslandi. Bert
einir tveir eru málaðir,
síðan hon kom heimaftur.
- Øll inspiratiónin er úr
Íslandi. Eg svam hvønn
dag, meðan eg var har yviri
og sat nógv inni í damp-
rúminum. Hugskotini til
flestu málningarnar stava
úr hesum rúminum. Fólk-
ini, sum sótu í hesum rúm-
inum, hugtóku meg ógvu-
liga nógv, eitt nú mátin, tey
sótu. Hóast rúmið ikki vera
serliga litríkt við fyrsta
eygnabráð, sá eg ymiskar
litir, og eg ímyndaði mær
ymiskt, sum eg ikki sá.
Eivør sigur, at hon málar
ikki abstrakt, men dámar
kortini væl at brúka fanta-
siin og hava ein "figur"
sum tema í málarínum.
- Tað eru serliga hesi
fólkini, eg var saman við í
svimjihylinum og tað, eg
sá, sum er inspiratiónin til
listaframsýningina, sigur
listakvinnan.
Rammurnar
Eivør sigur, at hon hevur
bæði størri og smærri
málningar, og allar ramm-
urnar eru gjørdar í Íslandi,
men hon hevur designað og
beisað tær sjálv.
- Tað er ein timburmaður
í Íslandi, sum ger ramm-
urnar fyri meg. Eg vildi
hava, at allar vóru eins í
skapi, men ymiskar í stødd.
Spurd,
hvussu
dýrir
hennara málningar eru,
sigur hon, at teir liggja
millum 2.000 og 4.000
krónur.
- Eg eri ógvuliga fegin
um, at fólk hava keypt
mínar málningar, men tað
er ikki sørt, at hetta er við
blandaðum kenslum. Nú
allir uttan ein eru seldir,
virkar tað eitt sindur tómt,
tí hetta er eitt arbeiði, eg
sjálv havi gjørt og kenni
hvørja detalju í.
Eivør Pálsdóttir hevur
ongantíð havt málninga-
framsýning
sjálv,
men
hevur áður verið við á
framsýningum saman við
øðrum.
Málningarnir hjá Eivør Pálsdóttir
seldu sum heitt breyð
Óheppið við skerdum fiskiveiðieftirliti