leygardagur 6. august 1966síða 1

FÁA TYGUM IKKI BLAÐIÐ TOSIÐ SO VID POSTAY- GREIÐSLUNA Bjargaðu YSI FRÆLSI r av íslendskum sjómanni Tá »Åsur« hósmorgunin skuldi fara avstað frá oljubryggjuni í Havn var ein av manningini åhælsin og fór fyri borð — ís- lendingur bjargaði honum. Tá gjáardrongurin | Pætur skuldi | fara umborð á »As«, var hann á-| hælsin og datt niður fyri, og hann | 19 ára gamli Debes hósmorgunin Per Borten Norski statsministarin Per Borten skal fyrst í september | gera eina ferð til Íslands. Á ferð ini til Íslands steðgar hann ein- | ar 6 tímar í Føroyum. | dugdi ikki at svimja. Nakrir av manningini einum islendskum skipi, sum í løtuni stendur á skipa- smiðjuni, vóru staddir á brúnni. 19 íslendingurin Bjørgvin Jónsson av Akureyri, sum stóð í klædningi, kavaði eftir gjáardreing- inum, og fekk fatur á honum, og vórðu so báðir tiknir upp í øllum góðum. á ára gamli »Åsur« fór stutt eftir á sildaveidu — og Pætur fór við. Hann hevði ikki fingið nakran skaða. Bjørgvin hevdi fingið nakað av sjógvi í seg, men tað man neyvan fara at verða honum til nakað mein. Sum eina áminning um bragd sítt fekk Bjørgvin eitt barometur frá reiðaranum á »Åsi«, Tummas Ørv. Færøsk lovregister er yvirlit yvir lógir og fyriskip- anir, galdandi í Føroyum. Hetta jer eitt hent yvirlit at hava við hondina. Útgevari er landsstýrið og ríkisumboðið í felag, og eru tað teir báðir fulltrúarnir á ríkisum- boðnum og hjá sorinskrivara- | num, A. J. Arnskov og Sverre Mondrup, sum hava staðið fyri | útgávuni. Gongur jørdin undir í 1968? Australskir vísindamenn eru farnir at ringja unum yvir okkara syndugu við deydsklokk- jørð, eftir at teir hava rakt við, at hin stóra asteroidan »Ikaros« i 1968 fer fram við jørdini og so rær, at vandi er fyri einum samanbresti. Hendir hetta, verður ávirkanin hin sama sum tå 1000 brintbumbur bresta isenn. Tílíkir samanbrestir kunnu henda. Ein asteroida bresti saman við jørð ina i 1908. Hetta hendi í Sibiriu, har ein stór skóg forsvann. Saman- bresturin hundradir av kilometrum burtur. merktist Vísindamenn raktu við Ikaros á fyrsta sinni í 1949. Hetta er astroida sum er einar 2 kilo metrar í diametur. Tað himmallikam- ið, ið rakti jørðina í Sibiriu, allra = hægst 100 metur í diametur. Ikaros hevur meguliga ferðast í rúmdini í óminmiligar tíðir, men verið hevur | bara hvort 19. ár kemur hon í slíka fjarstødu, at hon sæst frá jørdini. | Fyribils utrokningar vilja halda, at hon verður at fara framvið jørdini 4—5 miljónir km burtur. Hetta er 10 ferðir fjarstøðu mánans; men tað skal sera lítið til at broyta kós- ina so mikið, at hon kann raka jørðina. ASTEROIDAN »HERMES« Asteroidurnar enda ætlandi sum mánar, ið ferðast kring gongu- stjórnurnar. Jupiter hevur 12 mán- ar, harav nakrir eru asteroidir. Saturn hevur eina reim av månum uttan um seg. Mars hevur tveir mánar, sum ætlandi eru asteroidur. Norðara hálvkúlan er mest útsett fyri at verða rakt av asteroidum. JAVNAÐUR ÍTRÓTTUR | HB — Akranes | Tyskvøldid leikti Akranesi. HB móti|um | hevur spælt í Føroyum: Teir eru | FUKRUN BRØDRALAG hesar dystir, ið Akranes | Leikurin var eitt stórt vón- | málríkastu dystir, ið leiktir eru | brot fyri øll; HB bleiv niður- | við útlendingar, ikki færri enn | | Bill. spælt í allar endar og kantar í|26 mál eru skotin í hesum 3.| fyrra hålvleiki. So endiliga funnu | dystunum. teir uppå at seta Eivind Dam til centurhalf, og so tætnadi verj jan hjá HB, enntá so mikið, at på seinni hålvleikur var javnur: 2—2; men tað hjálpti jú so lít- ið, tí Akranes vann fyrra hálv- leik 5—1. Eivind Dam spældi væl, og Martin á Mýruni var eisini góð- ur; men so vóru ikki fleiri góð- ir á HB-liðinum. Akranes spældi ógvuliga væl, og við einum Rikardi Jónsson, ið spældi upp til sítt besta, til at leiða spælið, høvdu islend- ingar lætt við at renna HB um koll. Dysturin endaði sum sagt við 7—3 til Akranes. Eitt er kanska vert at nevna | | | Í Í Lista- | framsýning I er | Olavsøkuinnihaldinum listaframsyningin vordin ein tått | sum verður nógv saknadur, | ur, er hann ikki við. Listafólk okk- | ara hava so nógv at sýna okk- Nr. 61 LEYGARDAGIN 6. AUGUST 1966 39. ÁRG. um, og trongdin hjá fólki at; Mánadagin 8. august fyllir sleppa til framsýningarnar er Jóan Hendrik Rubeksen, van- stór. + {í liga nevndur Hendrik hjá Mou- Sýningin í ár var eisini væl- komin. Har vóru nógvar mynd- | ir, skurðir, og so er eisini at nevna uppskotið hjá Kamban til standmynd av Nóls- oyar Pálli. FÓRU FRÁ SKIPINUM Mikudagin kom eldur í grøn- lendska skipið »Tiberak«, sum tá var statt nakað uttanfyri Egedesminde. Umframt mann- ingina vóru 43 ferðafólk við. Eldurin, sum var íkomin í ma- skinrúminum, gjørdists so stór- ur, at avgjørt varð at fara frå skipinum, og vórðu øll bjargað í øllum góðum inn til Egedes- minde. Av manningini var ein for-| oyingur, maskinmeistarin Hans Poulsen úr Klakksvík. »Tikerak« sigldi i innanskers- rutu i Grønlandi. »Hvussu leingi, Catilina?« Seinasta Olavsøka bar av øll- um óblíðskapi, sýna gestum sínum. Nú fólkatalið er farin upp um tey 10.000, er bert eftir av al- mennum dansistovum ein —. Tá vit bert vóru 4—5 tús- und, vóru tó 2 ella 3. Nú sluppu tey at dansa úti í oysregni. Og so hava teir funnið eina byarsamtykt ur gomlum døg- um, og sigur hon bann at vera | fyri skeinkjan av øli og soda- Asteroidur hava fleiri ferdir ver- id nær jørdini, soleidis for aste- roidan Hermes framvið jørdini i 1938; men hon var 800.000 km úti i rúmdini. ATOMBUMBING AV ASTEROIDUNI Á amerikanska Smithson inum siga vísindamenn, at tað verð- ur eingin samanbrestur við jørðina Møguleikarnir eru bara ein til eina milliard. Teir siga eisini, at russisk- amerikanskir vísindamenn stovn- ir og hava hugsa um at spreingja astero- iduna við einari brintbumbu, um hon kemur jørdini ov nær. Aðrir meina, at henda rakett- bumbingin er ógjórlig — teir vísu um tað! Tað eru 1650 asteroidur í okkara | plansystemi. býurin kundi men | | | | Í I | Tað døggvåta síða grasið vatni aðrastaðnis enn úr gisti- húsum og matstovum. Og hesi vóru stongd um náttina. Og vit látast sum vit ógvast um økjandi unglingabrotshug! + Summarnáttin Summarnáttin, tú dimmi títt út yvir oyggjar nú sveipar - sveipar fet fyri fet og kvirran - náttarkvirran talar um farnan leik og farin ár. Tað verður alt sum í gjár, | Í og minnini minnini oll ið gykla og fløva sinni, tey sveipa seg nú um minni. Og summarnáttin eingin er sum tú, so still og føgur sum nú og bara ungdómsmið verða rein og klár og føgur. | i bø og hagagøtum, | alt tølir vårt unga sinn tå dúrar i blund okkum inn. | Tú er sum móðir væna, | i barn sitt rurar í blund tå er sum ein skaldatala tú summar, summarnátt sæla. Hans Gunnarsson Nolse. Janus | summarnáttin blíða, | Vegis | ritsi, 80 ár. Øll havnarfólk kenna Jóan | Hendrik, ið enn sum áður fer |titandi so lættliga gjøgnum Havnar gøtur, fimur á fótum og | altíð snarur í vendingini. | Uppvaksin í einari tíð, sum var nógv ødrvisi, enn vit kenna hana í dag, hevur Hend- rik hjá Mouritsi sum elstur av | systkinaflokki kent, hvat tað er at taka upp arbeiði frá heilt ung um av, og í hørðum strevi at | vinna sær fødina, fyrst á sjógvi, so | sum var at kalla unglingsins ein- asti vegur tá, og síðan sum ar- beiðsmaður á landi. | Men ikki var tað honum nóg | mikið at vera tigandi áskoðarin, | tí hann dugdi væl at síggja, at | tað bar »slett ikki til«, tí uttan | at arbeiðsmaðurin tók seg sam- an og í sameindari fylking setti síni rættvisu krøv fram, so dugdi ikki. Hann var tidliga við i arbeið- ararørsluni. Sum nevndarlimur í Havnar arbeidsmannafelag | eisini sum formaður og nevnd- arlimur i Føroya Arbeidara- felag gjørdi hann sínar áskoð- anir galdandi og smæddist onga tíð at seta hugsan sína fram. Alitisstørvini hevur hann eis- ini havt fleiri onnur. Tað kann nevnast, at Jóan Hendrik enn situr sum nevndarlimur í Havn- ar Sjukrakassa, og hetta ålitis- og starv hevur hann røkt sidan 1934. Politiskt hevur hann altíð | staðið sum javnaðarmaðurin. — | Hann var í sínari tid nevndar- limur í Suðurstreymoyar Javn- aðarfelag. og enn er hann limur í hesum felag. altíð fúsur at taka til orða á fundi. Tað er altíð hugnaligt at (skifta orð við Joan Hendrik; | hansara glaða lyndi er ikki broytt, og vakin er hann fram- fyri ti, sum fyriferst i samfelagnum. | Satt at siga, vita vit ikki, hvar Jóan Hendrik er staddur á 80 lára degnum; hann hevur líka- sum ikki lagt niður aftur ferða- | hugin frá ungum árum, tá hann var til sjós — og hevur manga ferðina gjørt suðuryvir seinru árini. Kanska er hann hjá systr- ini í Keypmannahavn, ella, gita vit, hjá dóttrini i Onglandi. — j.