mikudagur 26. oktober 1966síða 6
‹ fyrra síða allar 8 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
ir. 84
SO STERK...
So sterk og rættvís er javnaðar-
manna hugsjónin, sosialisman, at nú
finst eingin ímillum teir borgarligu
flokkarnar, ið torir at tala um og
stríðast fyri teirri reindyrkaðu
kapitalismuni og ímóti teimum sosi-
alu, mentunnarligu og vinnuligu til-
tókum, ið javnaðarflokkurin hevur
trýst igjøgnum, men sum teir borg-
arligu flokkarnir bardust av grimd-
um ímóti og leingi fingu forðað.
Nøkur dømi:
Hin sosiala forsorgin sum fólka-
pensjón, avlamispensjón, einkjupen-
sjón, barnaforsorg, barnastudningur,
lesistudingur og sama atgonga og
lættleiki hjá ollum gávaðum børn-
um at lesa og ogna sær kunnleika
wtttan mun til fátækra- ella ríki-
dómi í heiminum
flokksins!!
Øllum hesum
striddust teir borgarligu flokkarnir
ímóti.
Teir stríddust ímóti líka til sein-
asta val.
Besta dómi um tad
er stríð teirra Knuds Vangs og Erl.
Patursson í legtingssalinum um,
hvor ið skyldina hevði fyri, at vit
jkki fingu loysing.
Skyldina hevði...
Knud Vang brigslaði Erlendi På" | sum høvdu ligið eftir lívinum á
turssyni og tjóðveldismonnum, at | hvørjum øðrum.
tað vóru teir, sum høvdu forkomið
loysingini fyri langar tíðir, tí teir | Tvítunga og tvístóða tjóðveldisins
vildu ikki ganga saman við fólka-|og fólkaflokksits
flokkinum at stríðast ímóti at | Tjóðveldið hevði roynt millum
fremja ta sosialu forsorgina soleiðis | arbeiðsmenn og fiskimenn at vinna
sum javnaðarmenn kravdu hana,|atkvødur við at spæla, sum teir
meðan Erlendur ikki vildi vera við,
at so var.
Tað, sum aftanfyri
loysingartrætu teirra Knuds og Er-
lends lá, at teir máttu
viðganga, at framdu vit ta sosialu
við hana, sum
var og er,
forsorgina ájavnt
menn hava í Danmark, Sviaríki og
Noregi, komu vit ikki eisini at orka
at taka loysingina, sum í meirkostn
aði verður nógv meiri enn 35—40
milliónurnar. sum danski statur let-
ur í dag. tí haraftrat kemur allur |
uttanrikiskostnadurin við konsulåt-
um og ambasadum o. m.
Men so ålvarsamur
hevur spurningurin verid fyri hesar |
borgarligu flokkarnar, at teir næst- |
in komu til hendurs í brigsli ímóti
hvørjum øðrum, tí teir ikki tordu
ella dugdu at verða samdir um at
spenna alla megi á at forða
aðarmonnum í stríðnum
fólki okkara
sum í hinum
fyri
somu sosialu
velta
sømdir partinum i
ríkinum.
Og her vóru sambandsmenn
við einum
manni -
flokksmenninir, samanber
alu støðuna hjá fólkaflokkska-sam-
bandsku samgonguni 1950—58!! Tá
varð hvort einasta uppskot frá javn-
undantak av
ta sosi-
aðarmonnum um sosialar åbøtur |
felt. |
|
Men sum |
við valinum í 1936. tá ið javnadar- |
flokkurin leyp fram frá tveimum |
monnum til 6 á tingi aftaná eitt
heljarstríð fyri ellisrentu, invalitu- |
rentu og Ødrum sosialum ábótum,|
so hendi aftaná sigursvalið í 1958,
— mål javnadar- |
javn- |
at |
—————
|tá ið javnaðarflokkurin leyp fram
lat vera fjórðistórsti til at verða
| størsti flokkurin við einum vøkstri
jav 3 monnum frá 5 til 8:
Teir borgarligu flokkarnir tordu
|ikki at halda ímóti vid somu grimd
Teir sóu, at teir nú mátti geva eftir,
um teir ikki til komandi val skul-
du missa alt ella mesta partin av ti
breiða fólkinum, ið teir higartil tó
høvdu dugað at tølt at fylgja sær.
| Men fólkið hevði fingið eyguni
upp fyri sannleikanum og ti, sum
av sonnum tænti ti.
| Vid valid i 1962 hevdi javnadar-
| flokkurin aftur eitt stórt framstig i
atkvødum, hóast hann hevði sitið
sum tann leiðandi í seinastu lands-
| stýrissamgongu.
| Hetta var av sonnum prógy
Í fyri, at stórri og stórri partur av| Teir noktaðu bart út at halda
Í teimum føroysku veljarunum åsann fram í landsstýrissamgongu við
laði, at — javnaðarpolitikkurin, = ið |javmaðarmonnum, hóast meirlutin
bygdi á ta sosialistisku hugsjón-|av veljarum teirra roknaði við at
javnaðarment, sambandsmenn og
ina, var fólksins politikkur.
| Hetta vaktu hina størstu ræðslu
|hjá teimum borgarligu flokkunum
|og helsló teir.
Nú vóru góð ráð dýr
| Og so hendi tað. sum fólkið á
Í gøtuni ikki droymdi um fór at
vera møguligt, at friggjari kom upp
| ímillum tjóðveldið og fólkaflokkin,
vóru ikki verri sosialistar enn javn-
aðarmenn, og millum teir kapita-|
[listiskt hugaðu borgarligu sjálv-
| styrismenninar vinna atkvødur
vid at spæla konservativir, sum tå
ið teir lupu saman við fólkaflokks- |
at
at
monnum og sambandsmonnum
|avtaka landshandilin.
Tað brikslaði fólkaflokksmonn-
um, tá ið teir vóru millum arbeiðs-
menn og fiskimenn, at vera teir
Í harðastu stórmannaverjarar, og tá
(ið teir vóru ímillum teir yvirvaksnu
|nationalu — antisosialistarnar, Jlósu
| teir fólkaflokkin undir sand og øsku
hin svikafullasta sjálvstýris-
| flokk, ið ein kundi hugsa sær, og
sum
| signaði
|sum veruliga ikki skuldi vera ann-/
SOSIALURIN 26. oktober 1966
að enn ein iklæddur sambands- Men satt at siga, var tað ein partur | Zachariasens, Hans Nolsøes, Jacob
flokkur. av sambandsins tingmonnum, ið Simonsens og annara sjálvstýris-
Og fólkaflokkurin lýsti tjóðveldið | íkki var samdur um ikki undir|manna tíð hevði sýnt eitt sosialt
niður í myrkrið sum hin ramasta
ørindasvein fyri menninir eystan-
fyri jarntjaldið.
Men javnaðarmanna valsigurin av
nýggjum aftaná stórsigurin í 1958
fekk teir at leggja hamin og sýna seg
í sínum rætta skinni sum verandi
einki annað enn reinir borgarligir
kapitalistaflokkar, hvers endamál
tað er at jarðleggja eina og hvørja
sosialistiska fylking.
Gingu saman
Hesir stríðsflokkar hver móti eðr
um og »deydsfiggindar« lótu alt stríð
fara og gingu saman fyri at forða
javnaðarmonnum at halda fram við
politisku leiðsluni soleiðis sum fólk
ið við valið hevði talað og av-
gjørt.
Og hinir borgarligu flokkarnir,
sambandið og gamla sjálvstýrið vóru
íkki minni helslignir av javnadar-
manna sigrinum:
gamla sjålvstyrismenn fóru at fylgja
valúrslitinum og halda fram við
samgonguni, ið hevði roynst so væl
sum eingin landsstýrissamgonga
áður.
Gamla sjálvstýrið fór yvir til fólka
flokkin, ið hevdi ofrað alla megi
sína at tyna Louis Zachariasen og
hansara monnum og einki hevði
spart fyri at taka heiður og æru av |
teimum.
Og ein partur av sambandinum
hesa samgongu og heyrði
fegið viljað verið við, um ikki ein |
samgonga við sjálvt tjóðveldið av
sambandsveljarunum hevði verið
tikið sum eit avreiðitg av sambands
hugsjónini.
|
|
givnu umstóðum at ganga saman
við javnaðarmonnum.
Hesin partur hevði óivað sigrað,
um gamla stjálvstýrið ikki tók ta
sinnalag, er tað syndarliga komið
fram, at menn hava ivast í, um ikki
svágarskapur millum tann sterkara,
borgmeistarin, og hin veikara, há-
avgjørdu stóðu at ganga saman við | skúlastjóran, hevur verið meiri av-
fólkaflokkinum. gerandi enn nakað annað í, at
gamla sjálvstýrið, sum hevði mist
Svágarskapur. flestar sínar frælslyntu oddmenn,
Tá ið talan hevur verið um,!leyp í borg til deyðsfíggindam,
hvussu løgi5 tað var, at gamla sjálv|ið tað ikki kann annað enn verða
stýrið fekk seg at ganga saman við |etið upp av.
fólkflokkinum, tað, ið undir Louis| Betri lagnu hevði flokkurin hjá
Zachariasens, Jóhann Kallsoys, S. P
Louis Zachariasen uppiborið!
Skatta-
viður
Ju, Føroya Javnaðarflokkur vil
arbeiða fyri veruligum skattare-
formum.
Tað er líkt til, at fólk yvirhgvur
ikki góðtaka frágreiðingina frá
landsstýrisflokkunum um, at skatt-
urin ikki er vaksin undir núverandi
landsstýri, ella fáa hetta at ríma við
veruleikan.
Í Dimmalætting nr. 86 fyri hós-
dagin 20. oktober skrivar -sen. skila |
góða grein, sum hann kallar Skatta- |
lógarbroytingar. At eg eri samdur |
við greinskrivaran er óneyðugt at
framføra her. Tað sum fekk meg
til at taka til pennin, var bert end-
in á nevndu grein, hvar greinskriv-
arin tekur soleiðis til:
»Bert er legið, at ein ikki hevur
hoyrt nakrar røddir, heldur ikki frå
andstøduni, um at fáa skattalógina
broytta á hesum punktum. Spenn-
andi verður tað tí, um nakar flokk-
ur torir at geva lyftir á hesum økj-
um nú uppundir valið, og so virka
fyri at fáa tær neyðugu broyting-
arnar gjørdar í nýggju setuni.«
Til tað fyrsta, >Bert legið, at ein
ikki hevur hoyrt nakrar reddir,
heldur ikki frå andstøduni, um at
fáa 'skattalégina broytta á hesum
punktum.« Vil undirritaði loyva sær
at siga frå, at hetta ikki er heilt |
beint.
Longu tíðliga undir sitandi lands-
stýri sást skilliga, at einki av val-
lyftum landsstýrisflokkanna kom at
halda: heldur ikki tey rópini um at
steðga teirri fossandi dýrtíðini, sum.
Vit hava altíð á goymslu alt nútímans tilfar til
HITAVERK og SANITET
løgtings- |
á sama bøgvi sum fólka- |
INNSTALLATIONIR VERÐA GJØRDAR
OG f BY
TILBOD GEVAST
Á BYGD
| Viðm. Vit hava góð avlopsrør av PVC plastic
Stødd: 214” og 4”
TORSAVN TELEFON
HEIMA TELEFON 2784 - 2877
| Fa. Mouritsen & Mouritsen
HORNAGØTA 15,
2337
skifti
vit øll minnast so væl. Og at hetta
kom teim låginntøkum, sum vórðu
skattaðar eftir teirri sokallaðu pro-
| gressivu skattingini, aftur um brekk
ur skiltu øll, sum vildu skilja tað.
Fyri ikki at gera málið parta-
politiskt, men fyri at fáa eina góða
byrjan í sjálvan skattamoralin, legð?
undirritaði av eintingum hin 24.
jan. í ár, uppskot inn á ting, um at
logtingsmenn eins og allir vanligir
borgarar skuldu gjalda skatt av
teirra fullu inntøku, og ikki sum
higartil hava hålva løgtingsmanna-
lønina skattafría. Tá málið kom
fyri á tingi, varð tað heilsað við tí
skoðsmáli, at uppskotsstillarin mátti
mangla sunnan logikk, og varð tað
beint í eina ella aðra nevnd, hvar
tað varð súltað saman við so mong-
um ødrum málum. Men nóg mikið
um hetta, bert skal tað skoytast upp
í. at málið undir gøllum umstóðum
skal drívast fram aftur, og skal
standast av tí, hvat ið standast má.
Víðari skal eg upplýsa, at undir 1-
mei haldum Havnar Arbeiðsmanna-
felags er vanligt at venda sær til
teir stýrandi viðvíkjandi ymiskum
problemum arbeiðaranna. Og í 1-
mei rødu mínari í ár, kom eg, í-
millum annað beinleiðis inná skatta
viðurskiftini, og fanst eg at, og vísti
eg til, at skattalógin als ikki var
so góð, sum Jlandsstyrissamgongan
vildi gera hana til, og tað serstak-
[liga ikki fyri Jlåginntøkumannin.
Ætlanin var at taka hetta mál upp
longu í 1965, men tá kom tað seg
(soleiðis, at landsstýrissamgongan
var farin i grús, og tað sum gjørdi,
|tad ikki varð tikið upp, var hugskot-
| 18: kundi eitt arbeidsført ting
leinki gera við málið, minni kundi
leitt sindrað ting gera nakað. —At
| henda samgonga, aftaná hetta og í-
(móti allari parlamentariskari sið-
| venju, helt fram var fantastiskt,
„men skal hesin spurningur ikki við-
| gerast her, bert skal skoytast uppí,
| at av hesi orsøk, batnaðu skatta-
|
|
|
|viðurskiftini ikki, heldur tvertur-
ímóti
| Til seinnu helvt av spurninginum:
|»Spennandi verður ti, um nakar
|flokkur torur geva lyftir á hesum
økjum nú uppundir valið, og so
virka fyri at fáa tær neyðugu broyt
ingarnar gjørdar í nýggju setuni«,
Ískal eg loyva mær at siga frá, at
hesin spurningur hevur verið við-
|gjørdur á flokksfundi í Føroya
|Javnadarflokki og við so góðari
| undirtøku, at flokkurin bæði torir
jat geva lyftir á hesum økjum nú
uppundir valið, og so virka fyri
{teimum neyðugu broytingunum í
„nýggju setuni, so framt veljarin gev-
lur honum álit til tess.
Martin Joensen.
i