Sosialurinarkiv
Sosialurin 1967-02-25, síða 4
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 25. februar 1967síða 4

‹ fyrra síða allar 8 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Nr. 16 Ungdóms síðan Ritstjóri: MICHEL NIELSEN SØGA SKIPSI Fylgid vid i framhaldandi frågreiding okkara um, hvussu skip- mi hava verid gjøgnum veraldarsøguna II. PARTUR |sløgini als ikki. Teir nyttu fram- = 4 ) |vegis galeiirnar, ið bert vórðu S ] ] „DE : : ; KIPINI i MIDØLDINI veer eitt sindur breiðari. Tann karrackirnar Gjøgnum miðeldina útvíklaðu stóri munurin millum skipini seg ógvuliga spakuliga. /og galeiirnar var, at karrackinar Tað einasta ið er vert at leggja til |bert sigldu við segli, og sostatt merkis, er kanska tað, at tey nú | íkki kundu flyta seg í stilli. blivu bygd djúpari og breiðari fyri | at tey á henda hátt kundu føra | COLUMBUS meir. Tí nú blivu skip mest nytt til | Men tibimar broytast, og sum farmaskip. Hetta var eisini tann|.. 1,3 í sa hjá oo p 4: 7 ; frá líður økist um dirvið hjá monn- stóra handilstíðin, og meir ennl| a} g , , , hedde 7" |um. Menn byrjaðu at hugsa um, nakrantíð áður blivu skipini nýtt. | í : i ; 1 ; p hvat lå »hinumegin«. Í fyrstuni Øl! minaast til tey stóru handils-' feløgini, sum td. Hansastaðirnar, ið vóru ikki minni enn 77 byir, ið høvdu sligið seg saman um handil- in í norðanlondum. Tað er klárt, at tað besta, ið kundi nýtast til at flyta vørurnar vóru skip. tí inni á tí fastlandinum vóru sanniliga ófriðatíðir, og ong- in. ið fór at ferðast gjøgnum lond- við at koma liv- uddi við ráns- vid, europeiska ini, skuldi rokna andi fram tå. Tad monnum, so tað klárt. tað bæði gekk skjótari og sikrari at nýta sjóvegin. Tað vóru nokk sjó- var at rænarar til longu tá, men enn vóru teir bert fáir. Ein tann ringasta hóttanin vóru víkingarnir, men um hetta mundið var víkingatíðin langt síðani hasað av. KARRACKIRNAR Skipaslogini. ið nýtt vórðu, líkt- ust nógv. Tað slagið, ið mest varð nýtt í norðureuropa, var tað slag- ið. ið kallast karrack. Tað er ein sovorðin, ið sæst á myndini. Tað skal ikki nøgvur sjómannsskapur ti! at síggja. at hesi skip sigldu | óttaðust teir fyri at sigla ov langt ógvuliga Seint, men 7 kundu „tey júr landi, tí tann katólska kirkjan eisini føra heilt ótrúliga nÓgV. jardi teir at jørdin var flot sum Slík skip sigldu millum Liibeck Of | ein pannukøka, og ti hildu teir, føra Bergen, ið vóru hevuðsbýir hjå | ; a : h 8 5 Serli 9 lat teir fyrr ella seinni vildu sigla nsastødunum. Serliga sjógóð |, í á Ái - SAstaðunum 1 Jog " lútav. Men i ti harrans árinum 1492 ava fey neyran verð et leydnaðist = tað einum djarvum mugu sn minnist fl. st 19y 59 | manni at bróta tann garðin av ótta, at siga aldri sigldu á víðum havi. ið lá kring Europeiska fastlandið. Tey vóru bygd, sum flestøll segl“ | Tað var ein italienari, ið æt Chri- skip heilt upp móti okkara døgum, | Tað er óivað stopher Columbus. hava verið bygd. Við høgum aftur- óneyðugt at siga frá um, hvussu | skipi og høgum framskipi, meðan millumskipið hevur ligið lágt tað gekst honum, , serstakliga tá tey vóru fullfermd. hevði uppdagað Amerika, í Medalhavinum, broyttist skipa- |by rjadi tann tíðin, ið vit kalla upp- men eftir at | hann Ein flamsk karrack. SOSIALURIN dagilsistíðin. Hetta bleiv ein rík tíð fyri skipasøguna. Nú bleiv tað neyðugt at byggja stórri og sterkari skip. Skip, ið kundu fara ta longu ferðina tvørtur um mikla Atlants- havið. Skipini, ið Columbus hevði vóru góð skip. Serliga flaggskip hansara, Santa Maria, ið tit síggja her. Santa Maria hevði tríggjar mastrar og fimm segl. Hon var soleiðis bygd, at hon kundi nýta tann vindin, ið var, nógv betri, enn tey flestu onnur skip tá. Men hon var onki serliga stór, og tað hevur óivað ikki verið nøkur serstakliga hugnalig ferð. MAGELLAN Men Columbus var bert fyrsti. Nógvir aðrir fylgdu honum, og summir vóru uppaftur djarvari. Ein teirra var Ferdinand Magellan, sum nøkur ár seinni sigldi út frá tann | Portugal við fimm skipum fyri at sigla runt um jardarknøttin. (Nú Íheyði kirkjan verið noydd til at! viðganga, at jørðin var rund.) | landið, av ti at tey innføddu brendu bál inni á strondini um náttina. Hetta sundið, sum vit i dag kenna undir navninum Magellasundið førdi út til Kyrrahavid, og eisini hetta risahavið sigldi Magellan tvørturum. At endanum kom hann til ein oyggjaflokk, ið hann neyndi Phillipinirnar eftir tí spanska kong inum Phillip II. Men í 1521 varð hann dripin har saman við flestu av yvirmonnum sínum. Tað eydn- aðst tó einum av hjálparmonnum hansara, Sebastin del Cano, at sleppa burtur, og nekur ár seinni kom hann og 16 aðrir sjómenn heim til Cadiz í Spaniu umborð á Victoria. tað einasta skip, ið eftir var. DIAZ OG DA GAMA Men tað var ikki bert vegurin tvørtur um havið, ið áhugaði teim- royndu at sigla um. Aðrir menn runt um Afrika fyri á henda hátt, at koma til India, landið við ollum kryddaríinum. Í 1488 sigldi Bar- tholomeu Diaz runt um the Cape, sigldi = nógv longur | Columbus Magellan |suðureftir hevdi | enn gjørt, og tað eydnaðist honum eis- | lini at finna ein fjørð millum Suð- | |sudurendan á Afrika, og níggju ár seinni eydnaðist tað Vasco da Ga- ma at koma til Íkring Afrika. luramerika og eina oyggj. ið hann |nevndi Terra Del Fuego Eld- SANTA MARIA 1 pr Røð KEE, altíð hevur tað verið um plåtur sindur um, hvat THE BEAT-L JOHN LENNON | TUDOR-STYLE | - | Vit kunnu byrja við John Len- | vera | non, sum væl má sigast at | leiðarin i THE BEATLES. 13: Íhvussu er tað John, ið frá fyrstuni Íhevur tikið seg av figgjarligu stød- juni hjå Hús hansara eru sera stór og bygd í Tudorstílinum. ITey vóru eisini sera dýr, tey kost- | aðu ikki minni enn 400.000 kr. |Men John hevur eisini fingið nak- lað fyri pengarnar. Td. eru ikki |minni enn 6 sovikømur, trý mót- | og átta útsýnisstovur., teimum. |tøkuråim eitt litid lop inn i privatliv teirra, og henda greinin (Framhald í næstu ungdómssíðu) ———>i 17 mr AG The Beatles sum húsaeigarar Mangan ådur hava vit sagt tykkum frå um THE BEATLES, men Hesaferð hava vit gjørt sigur eitt ES hava nýtt nakrar av teimum teirra. pengunum til, sum teir hava tjent millum ár og dag. Húsið liggur í Weybridge í Surrey, har húsini hjá Ringo Starr eisini liggja, men tey síggjast ikki frá vegnum, tí ein stórur múrur er rundanum tey. So er tað vid øllum húsunum hjá THE BEATLES, tað hevur tíverri verið neyðugt at byggja múrarnar fyri at halda for- vitin burtur. John hevur fylt húsini hjá sær við mongum legnum, td. rustningum við bandupp- við og takarum í rúgvuvís. Indiu við at sigla | 25. februar 1967 FO OPMUSI! var Á Popmillionerar heimsins Aðrastaðni her á síðuni hava vit gjørt eitt lop innum facad- una hjá einum popporkestri, nevnliga The Beatles, og sagt eitt sindur frá fíggjarligu stødu teirra. Nú hava vit eisini fing- ið tilfar, so vit kunnu siga nakað frá hinum orkestrunum, sum í løtuni liggja ovast bæði vðvíkjardi populariteti og figgjarstødu, tí hesi bæði fylgj- ast so at siga altid. Í ELVIS EIGUR 400 TEDDYBEARS | Tann poppsangarin í heiminum. sum altíð hevur haft ta størstu | inn:ókuna, er sjálvandi Elvis | Presley. Tað eru nú liðin 10 ár, síðani lastbilchauførurin, Elvis | Presley, rýmdi úr bilhúsinum. Nú |tjenar hann 13—14 milj. kr. um árið. Hann er nú vorðin so dýrur, at hann ikki hevur ráð til at spæla til konsertir. Lenin vildi verið ov lítil. Ístaðin spælir hann plátur og filmar. Hann hevur innspælti 15 filmar, sum hava givið meir enn eina hálva milliard kr. Elvis brúk- ar teir nógvu pengar sínar m.a. til 10 cadillakkar, sum allir hava TV, og 400 teddybjarnir. Hann brúkar eisini nakað uppá heimið hjá sær. GEORGE BYGGIR i AUSTRAL-. SKUM SNIÐI Húsini hjá George Harrison eru ikki sum hini húsini, tí tey eru bygd eftir australskum sniði. Múr- urin hjá honum var frammanundan, og sum hann sigur sjálvur: »Eg veit ikki so frægt, um tað er mín múrur. men tað ger eisini tað sama, ti hann er søguligur, og má tí ikki brótast niður. Húsini eru vinkulbygd, onnur helvtin av gul- = um múrsteinum og hin helvtin hvítt kálkað. Tey kostaðu eisini 400.000 kr. Har eru fýra sovikømur, trý móttókurúm, tvey baðirúm — og swimmingpool. SUNNY HEIGHTS Tey veldugu húsini hjá Ringo Starr liggja, sum sagt eisini í Wey- bridge. Tey eita Sunny Heights, og tey kostaðu ikki minni enn 750.000 kr. Seinni hevur hann gjørt tey i stand fyri 500.000 kr. Men so eru dagligstovuni eisini veggirnir í gjørdir av silki. PAUL EIGUR HÚS, MEN ENN ONGA KONU Paul McCartney var tann sein- asti Beatl'in, ið bleiv húsaeigari. Honum dámdi onki at eiga egið hús, men at endanum læt hann seg yvirtala. Tey liggja í norðara part- linum av London, og tey liggja eis- |ini væl vard aftanfyri ein múr. (Roknað verður við, at tey eisini hava kostað umleið 750.000 kr. Tey vórðu bygd í 1830, og vórðu tey tá søgd at vera tað vakrasta húsið í Bretlandi. Nú ið skrivað verður um Paul, so sigst tað, at hann innan leingi skal giftast við ti 20-ára gomlu bretsku sjónleikar- kvinnuni Jane Asher. Higariil hava tey sagt, at tey bara eru góðir góð- ir »vinir«, men nú sigst at vera „álvara.