leygardagur 25. februar 1967síða 4
‹ fyrra síða allar 8 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Nr.
16
Ungdóms
síðan
Ritstjóri:
MICHEL NIELSEN
SØGA SKIPSI
Fylgid vid i framhaldandi frågreiding okkara um, hvussu skip-
mi hava verid gjøgnum veraldarsøguna
II. PARTUR |sløgini als ikki. Teir nyttu fram-
= 4 ) |vegis galeiirnar, ið bert vórðu
S ] ] „DE : : ;
KIPINI i MIDØLDINI veer eitt sindur breiðari. Tann
karrackirnar
Gjøgnum miðeldina útvíklaðu stóri munurin millum
skipini seg ógvuliga spakuliga. /og galeiirnar var, at karrackinar
Tað einasta ið er vert at leggja til |bert sigldu við segli, og sostatt
merkis, er kanska tað, at tey nú | íkki kundu flyta seg í stilli.
blivu bygd djúpari og breiðari fyri |
at tey á henda hátt kundu føra | COLUMBUS
meir. Tí nú blivu skip mest nytt til | Men tibimar broytast, og sum
farmaskip. Hetta var eisini tann|.. 1,3 í sa hjá
oo p 4: 7 ; frá líður økist um dirvið hjá monn-
stóra handilstíðin, og meir ennl| a} g
, , , hedde 7" |um. Menn byrjaðu at hugsa um,
nakrantíð áður blivu skipini nýtt. | í : i
; 1 ; p hvat lå »hinumegin«. Í fyrstuni
Øl! minaast til tey stóru handils-'
feløgini, sum td. Hansastaðirnar,
ið vóru ikki minni enn 77 byir, ið
høvdu sligið seg saman um handil-
in í norðanlondum. Tað er klárt,
at tað besta, ið kundi nýtast til at
flyta vørurnar vóru skip. tí
inni á tí fastlandinum
vóru sanniliga ófriðatíðir, og ong-
in. ið fór at ferðast gjøgnum lond-
við at koma liv-
uddi við ráns-
vid,
europeiska
ini, skuldi rokna
andi fram tå. Tad
monnum, so tað klárt. tað
bæði gekk skjótari og sikrari at
nýta sjóvegin. Tað vóru nokk sjó-
var at
rænarar til longu tá, men enn vóru
teir bert fáir. Ein tann ringasta
hóttanin vóru víkingarnir, men um
hetta mundið var víkingatíðin langt
síðani hasað av.
KARRACKIRNAR
Skipaslogini. ið nýtt vórðu, líkt-
ust nógv. Tað slagið, ið mest varð
nýtt í norðureuropa, var tað slag-
ið. ið kallast karrack. Tað er ein
sovorðin, ið sæst á myndini. Tað
skal ikki nøgvur sjómannsskapur
ti! at síggja. at hesi skip sigldu | óttaðust teir fyri at sigla ov langt
ógvuliga Seint, men 7 kundu „tey júr landi, tí tann katólska kirkjan
eisini føra heilt ótrúliga nÓgV. jardi teir at jørdin var flot sum
Slík skip sigldu millum Liibeck Of | ein pannukøka, og ti hildu teir,
føra
Bergen, ið vóru hevuðsbýir hjå | ; a :
h 8 5 Serli 9 lat teir fyrr ella seinni vildu sigla
nsastødunum. Serliga sjógóð |, í á Ái
- SAstaðunum 1 Jog " lútav. Men i ti harrans árinum 1492
ava fey neyran verð et leydnaðist = tað einum djarvum
mugu sn minnist fl. st 19y 59 | manni at bróta tann garðin av ótta,
at siga aldri sigldu á víðum havi. ið lá kring Europeiska fastlandið.
Tey vóru bygd, sum flestøll segl“ | Tað var ein italienari, ið æt Chri-
skip heilt upp móti okkara døgum, | Tað er óivað
stopher Columbus.
hava verið bygd. Við høgum aftur- óneyðugt at siga frá um, hvussu |
skipi og høgum framskipi, meðan
millumskipið hevur ligið lágt tað gekst honum, ,
serstakliga tá tey vóru fullfermd. hevði uppdagað Amerika,
í Medalhavinum, broyttist skipa- |by rjadi tann tíðin, ið vit kalla upp-
men eftir at
| hann
Ein flamsk karrack.
SOSIALURIN
dagilsistíðin. Hetta bleiv ein rík
tíð fyri skipasøguna. Nú bleiv tað
neyðugt at byggja stórri og sterkari
skip. Skip, ið kundu fara ta longu
ferðina tvørtur um mikla Atlants-
havið. Skipini, ið Columbus hevði
vóru góð skip. Serliga flaggskip
hansara, Santa Maria, ið tit síggja
her. Santa Maria hevði tríggjar
mastrar og fimm segl.
Hon var soleiðis bygd, at hon
kundi nýta tann vindin, ið var,
nógv betri, enn tey flestu onnur
skip tá. Men hon var onki serliga
stór, og tað hevur óivað ikki verið
nøkur serstakliga hugnalig ferð.
MAGELLAN
Men Columbus var bert
fyrsti. Nógvir aðrir fylgdu honum,
og summir vóru uppaftur djarvari.
Ein teirra var Ferdinand Magellan,
sum nøkur ár seinni sigldi út frá
tann
|
Portugal við fimm skipum fyri at
sigla runt um jardarknøttin. (Nú
Íheyði kirkjan verið noydd til at!
viðganga, at jørðin var rund.) |
landið, av ti at tey innføddu brendu
bál inni á strondini um náttina.
Hetta sundið, sum vit i dag kenna
undir navninum Magellasundið
førdi út til Kyrrahavid, og eisini
hetta risahavið sigldi Magellan
tvørturum. At endanum kom hann
til ein oyggjaflokk, ið hann neyndi
Phillipinirnar eftir tí spanska kong
inum Phillip II. Men í 1521 varð
hann dripin har saman við flestu
av yvirmonnum sínum. Tað eydn-
aðst tó einum av hjálparmonnum
hansara, Sebastin del Cano, at
sleppa burtur, og nekur ár seinni
kom hann og 16 aðrir sjómenn
heim til Cadiz í Spaniu umborð á
Victoria. tað einasta skip, ið eftir
var.
DIAZ OG DA GAMA
Men tað var ikki bert vegurin
tvørtur um havið, ið áhugaði teim-
royndu at sigla
um. Aðrir menn
runt um Afrika fyri á henda hátt,
at koma til India, landið við ollum
kryddaríinum. Í 1488 sigldi Bar-
tholomeu Diaz runt um the Cape,
sigldi = nógv longur |
Columbus
Magellan
|suðureftir hevdi |
enn
gjørt, og tað eydnaðist honum eis- |
lini at finna ein fjørð millum Suð- |
|sudurendan á Afrika, og níggju ár
seinni eydnaðist tað Vasco da Ga-
ma at koma til
Íkring Afrika.
luramerika og eina oyggj. ið hann
|nevndi Terra Del Fuego
Eld-
SANTA MARIA
1
pr
Røð
KEE,
altíð hevur tað verið um plåtur
sindur um, hvat THE BEAT-L
JOHN LENNON
| TUDOR-STYLE |
- |
Vit kunnu byrja við John Len- |
vera |
non, sum væl má sigast at |
leiðarin i THE BEATLES. 13:
Íhvussu er tað John, ið frá fyrstuni
Íhevur tikið seg av figgjarligu stød-
juni hjå Hús hansara eru
sera stór og bygd í Tudorstílinum.
ITey vóru eisini sera dýr, tey kost- |
aðu ikki minni enn 400.000 kr.
|Men John hevur eisini fingið nak-
lað fyri pengarnar. Td. eru ikki
|minni enn 6 sovikømur, trý mót-
| og átta útsýnisstovur.,
teimum.
|tøkuråim
eitt litid lop inn i privatliv teirra, og henda greinin
(Framhald í næstu ungdómssíðu)
———>i 17
mr AG
The Beatles sum húsaeigarar
Mangan ådur hava vit sagt tykkum frå um THE BEATLES, men
Hesaferð hava vit gjørt
sigur eitt
ES hava nýtt nakrar av teimum
teirra.
pengunum til, sum teir hava tjent millum ár og dag.
Húsið liggur í Weybridge í Surrey,
har húsini hjá Ringo Starr eisini
liggja, men tey síggjast ikki frá
vegnum, tí ein stórur múrur er
rundanum tey. So er tað vid øllum
húsunum hjá THE BEATLES, tað
hevur tíverri verið neyðugt at
byggja múrarnar fyri at halda for-
vitin burtur. John hevur fylt húsini
hjá sær við mongum legnum, td.
rustningum við bandupp-
við og
takarum í rúgvuvís.
Indiu við at sigla |
25. februar 1967
FO
OPMUSI!
var
Á
Popmillionerar
heimsins
Aðrastaðni her á síðuni hava
vit gjørt eitt lop innum facad-
una hjá einum popporkestri,
nevnliga The Beatles, og sagt
eitt sindur frá fíggjarligu stødu
teirra. Nú hava vit eisini fing-
ið tilfar, so vit kunnu siga
nakað frá hinum orkestrunum,
sum í løtuni liggja ovast bæði
vðvíkjardi populariteti og
figgjarstødu, tí hesi bæði fylgj-
ast so at siga altid.
Í ELVIS EIGUR 400 TEDDYBEARS
| Tann poppsangarin í heiminum.
sum altíð hevur haft ta størstu
| inn:ókuna, er sjálvandi Elvis
| Presley. Tað eru nú liðin 10 ár,
síðani lastbilchauførurin, Elvis
| Presley, rýmdi úr bilhúsinum. Nú
|tjenar hann 13—14 milj. kr. um
árið. Hann er nú vorðin so dýrur,
at hann ikki hevur ráð til at spæla
til konsertir. Lenin vildi verið ov
lítil. Ístaðin spælir hann plátur og
filmar. Hann hevur innspælti 15
filmar, sum hava givið meir enn
eina hálva milliard kr. Elvis brúk-
ar teir nógvu pengar sínar m.a. til
10 cadillakkar, sum allir hava TV,
og 400 teddybjarnir. Hann brúkar
eisini nakað uppá heimið hjá sær.
GEORGE BYGGIR i AUSTRAL-.
SKUM SNIÐI
Húsini hjá George Harrison eru
ikki sum hini húsini, tí tey eru
bygd eftir australskum sniði. Múr-
urin hjá honum var frammanundan,
og sum hann sigur sjálvur: »Eg
veit ikki so frægt, um tað er mín
múrur. men tað ger eisini tað
sama, ti hann er søguligur, og má
tí ikki brótast niður. Húsini eru
vinkulbygd, onnur helvtin av gul-
= um múrsteinum og hin helvtin hvítt
kálkað. Tey kostaðu eisini 400.000
kr. Har eru fýra sovikømur, trý
móttókurúm, tvey baðirúm — og
swimmingpool.
SUNNY HEIGHTS
Tey veldugu húsini hjá Ringo
Starr liggja, sum sagt eisini í Wey-
bridge. Tey eita Sunny Heights, og
tey kostaðu ikki minni enn 750.000
kr. Seinni hevur hann gjørt tey i
stand fyri 500.000 kr. Men so eru
dagligstovuni eisini
veggirnir í
gjørdir av silki.
PAUL EIGUR HÚS,
MEN ENN ONGA KONU
Paul McCartney var tann sein-
asti Beatl'in, ið bleiv húsaeigari.
Honum dámdi onki at eiga egið
hús, men at endanum læt hann seg
yvirtala. Tey liggja í norðara part-
linum av London, og tey liggja eis-
|ini væl vard aftanfyri ein múr.
(Roknað verður við, at tey eisini
hava kostað umleið 750.000 kr.
Tey vórðu bygd í 1830, og vórðu
tey tá søgd at vera tað vakrasta
húsið í Bretlandi. Nú ið skrivað
verður um Paul, so sigst tað, at
hann innan leingi skal giftast við
ti 20-ára gomlu bretsku sjónleikar-
kvinnuni Jane Asher. Higariil hava
tey sagt, at tey bara eru góðir góð-
ir »vinir«, men nú sigst at vera
„álvara.