leygardagur 16. mars 1968síða 4

Nr. 21 SLAGIÐ VIÐ LA PLATA eftir G. LANDSBOROUGH . MICHEL NIELSEN týddi Um morgunin tann 13. vaknaðu fangarnir umborð á Graf | Spee við ljóðinum frá alarmklokk- | unum og við ljóðinum av fótum, | ið runnu fram og aftur uppi á | dekkinum. Tað var eitt keðiligt og óhugnaligt ljóð, og flestallir av teimum høvdu hoyrt tað fyrr. >Nú er so aftur eitt neyðars farmasip farið í felluna« hava teir óivað hugsað. Nú fóru teir skjótt at noyð ast at finna rúm fyri fleiri fangum, og hetta var eins trupult hjá teim- um sum hjá Langsdorff, tí lítið rúm frammanundan. Teir sótu stapp var aðir saman eins og sild í eimi tunnu frammi undir tí fyrsta ka nóntorninum. Men hóast trongligt var. fór tað at verða stuttligt at síggja nýggj andlit og hoyra tíð- indi heimanífrá Knappliga lupu fangarnir upp Har var okkurt legið. Manningin á Graf Spee bar seg ikki at eins og hon var von, tá teir lupu á eitt farmaskip. Teir plagdu ikki at rópa og skríggja soleiðis, sum tei gjørdu nú. Fangarnir byrjaðu at gita um, hvat tað mundi vera og vónin vaks í teimum alt eftir sum frá leið. Kanska var fangatíðin hjá teimum at enda komin? So kom ein týskur vvirmadur inn til teir og segði Mínir harrar Ég eri bangin fyri, at eg noyðist at lat tykkum vera einsamallar í dag. Og sum hann hevði sagt hetta fór hann út aftur og stongdi hurðina Nú byrjaði teir sanniliga at hugsa og flestallir komu til tað úrslitið at Graf Spee var komin tr pul leikar. og at hann noyddist at skjóta see burtur úr teimum Onk ur byrjaði at rón hurra Roval Navv var uttanfyri. klár at bjarga teimun Men so i hurra rápini. Allir hugdu UE óru væl rdir. I i Tan: dorff 't Í it Mm h t Graf Si leiv so illa t hann ns] kk So: I s vedir í i ( in sterkun Ik as Ni teir góvust ð at hugsa um k N ri. og ið CIK idu eit Ø ( bein rtanum fígeinda kipinun Knapplig heilt óvæntað, hoyrd St øgi beint høvd um t og ðbylg fekk teir illa Fann Í i tankin } m r t Graf Spec ilvur var raktur, men lítla løtu i nleil nn vri tc Di ; r I ; { [| eimun 1 nónunun heint 11 vd tc 1 T r ttun komu teir i líða nógv indir t eðulig ljóðinun frá } h« ( 1 larmklokkan rined mborð Fxeter hild nógvir it tað bert ske boð Mer menninir rðu t ( 11-tum eranat lø nið ióevin beint aftanfyri skinið. Nú hendi tað sanniliga, nú sluppu eir at Dc st fyri lívum teirra Seinn du blødini frá. at Har wood f« di inn i bardagan vid mu Sagitnu bodunum hjá Nelson uppi í mastrini Eneland exp ry man to do his duty, men !tivert fyri romantikkarnar var h L ikki satt Trey I ku krigsskipini sigldu móti hvarjum ðrum nú. 1. di sión, Ajax og Achilles komu fur indi ei o måir hestar vid full art [« ro moti | ' iranum, men hó ast ferðin var so stór sum til bar, fór tað at taka ein fullan tíma hjá teimum at koma fram. Exeter broytti kós og helt vestureftir eins og ætlanin hjá Harwood var. Teir bretsku krússararnir royndu nú at sleppa á hver sína síðu á lumma- slagskipinum fyri at knasa tað, eins og ein nøddaknasari beinir fyri SOSTALURIN desember ! eini nødd, men hendan nøddin fór |og Captain Bell og allir yvirmenn at vera ring at basa. | Meðan hesir báðir smáu krúss- ararnir frá Royal Navy komu fur- andi inn móti Graf Spee, hevði hann alla tíðina kanónirnar vend- | ar móti Exeter. Tann fyrsta ræðu- | liga 6701b. Il-tumma granatin var dottin ov stutt, men tað næsta skot ið var á veg, tå kanónmanningin á Exeter gjørdi seg til reiðar til at skjóta sínar minni, men tó væl | sterkari kanónir av. Strekkið mill- um hesi bæði skipini hevdi verið um 19,5 km. tá Graf Spee skjeyt | fyrsta skotið av, men nå minkadi tað storliga, og tå Graf Spee skjeyt fyri aðru ferð, var tað minni enn | 19 km. Tað var fullkomiliga ótrú- ligt Langsdorff tveitti allar fyri- munirnar hjá sær burtur. Hann átti at hildið seg uttanfyri = skotmálið hjá Exeter, soleiðis at hann í friði kundi beint fyri honum, men í staðin kom hann nærri. Harwood segði aftaná, at orsøkin til at teir Langsdorff als fyrimun, ið vunnu var hetta, at ikki nýtti tann velduga hann hevði í hesum. Tað gekk eitt heilt korter frá tí at Langsdorff sá Exeter og til hevði mastratopparnar a byrjaði, og sostatt ivaleysa tíð til at bardagin hann havt burtur sleppa hann Eydnan byrjanini. fall beint tað lítla gjøgnum skotið beint við síð legði teimum Men nú ímóti var eisini við honum í Annað skotið hjá honum undir rey Exeter, og also beint vina dá skipið fór sendandi fram Friðja og fjórða fór men nu teimum ersini byrjaði Klokkan var nú Exeter lummaslag eftir fyrsta una av eisini Ex eter 1t skjota bert minuttir eltir at hevði sæð rovkin bert 4 minuttir Spee hevði loyst Ininum og Ajax og Achilles kundi bert ein endi koma å hesum ( spee vild um fáar ilvarsamt ngsdorff. Hann átti ikki | skjótt. tí tað tekur tíð miS- kanón og VAT Nú krússararnir tíð til Graf skjóta ÞÚS ið. ið fingu tum nýttist teir smáu tætt kundu 6-tumma k koma so inn byrja at Spee við sum fortred leiðina til sín ikki at hugsa ting i teir Inónum sínum inniliea eisini kundu I angsdorff ndirgane gera opnaði við hesi ev um i klokkan SD t skjóta 0618 byrjaði eftir Ajax. og Achilles næststerkastu Grál løtu seinni slapp eisini upp 1 vóru tær Graf kanonirn å Spec ið nýttar móti I división nevniliga S,9-tumma kanónirnar, ið bert vóru sterk 6-tumma á Mað, at Graf við at ein brøkdeil veikari enn tær tu kanónirnar Ajax og A Spee spilti hilles tíðina ir hinum báðum koma nærri. Allir tað kundi bert Graf gav umborð vistu, at eina lítla rakti, tí skipari, so varða lotu áðrenn hóast Beil var Spee ein dugnaligur var tað fullkomuliga ógjórligt at halda áfram við at sleppa undan skotunum hjá lummaslagskipinum. Men í løtuni var Exeter óskaddur, lan skipini hansara vístu bert hetta eina, með- furandi móti komu hvørjum øðrum: »Beinid fyri týsk- beinir fyri | aranum, áðrenn hann okkum. Teir máttu royna at finna | eitt veikt stað á ta ósárligu síðuni | á lummaslagskipinum. Exeter var tað størsta bretska skipið visti, sum hvat ið hann átti at gera. Hann skuldi fáa fíggindan til at skjóta | eftir sær, soleiðis at hinir báðir | krússararnir kundu fáa tid til at | leypa å. So klokkan fekk at vita, ti nå byrjadi eitt satt helvi- 0622 Exeter av ti umbord. Ein ll-tumma granat brast beint undir midjuni å skip- inum, og uppi á brúnni sóu teir, hvussu tað týska stálið drap og løstadi bæði menn og skip. Og so | broyttist Exeter knappliga frá ein- um dugnaligum kríggsskipi til eina rúgvu av gomlum jarni. Eldur kom í fleiri støðum Elektrisitetið um borð fór. Flúgvarin hjá teimum smildraðist og ljóskastararnir brotn aðu. teir noyddust at tveita flog- farið hjá teimum á sjógvin av ótta fyri eksplosión Í oljutanganum Nógvir menn blivu dripnir. Mann- ingin á stýriborðs torpedorør bleiv og fleiri i lógu deyðir sum hon skipinum og doyggjandi menn dripin oll var aðrastaðni á Hetta var fyrsti smakkurin, sum Exeter fekk av ll-tumma kanón inum, og hóast alt vóru teir 1 ikki hevði rakt ir, at granatin sjálvt skipið. Men hetta kundi ikki halda bretunum aftur. Exeter helt fram móti lummaslagskipinum við flammandi kanónum ið skutu næstan dupult so skjótt sum tær ønn miklu !l-tumma kanónirnar T25 var skjøtleikin hjå kanonunum 1 Fxeter. sum gjørdi, at týskarin ikki fekk skotið so beint, sum hann átt og nú bleiv Langsdorff bangin Hann gav teim kanónum. ið higar il høvdu skotið eftir Ajax og Ac hilles boð um at byrja at skjóta eftir 8-tumma krússaranum, og so leiðis fingu- hinir báðir ein kans til at sleppa sær nærri lummaslag skipint og tað giørdu teir eisini í Teir settu aftur fulla ferð og komu nú so tætt, at eisini teirra kanónir kundu skað Exeter lá í einum roki av týsk um granatum, og so knapplig: It r rakti ein 11-tumma granat. Hesa ferð beint á skipið Men aftur if eydnan við teimum, ja so hepnir vóru teir. at en næstan ikki tryr ti. Fin veldug 670 1b. granat reyl knappliga gjøgnum dekkið beint aftanfyri B-torgid, rendi seg gjøgn- RS ET EÐ BEEN EKI TO LUE um sjúkrahúsið mborð, sum nú var fylt við særdum, og helt fram út giøenum hina síðuna á skip inum UTTAN AT BRESTA. Bert nakrir fáir menn blivu særdir av splintrunum, sum komu, tá granat in fór gjógnum dekkið. men allir vistu. at evdnugudarnir høvdu verið við teimum. ti hvat var ikki hent um hon var brostin? Men tann næsta Il-tumma gra natin brast á skipinum Klokkan var tå 0625. Fyri manningina synt- ist tað eins og bardagin nú heyrði varað fleiri tímar, men sannleikin var, at bert 11 minuttir vóru farn- ir. síðani varðhaldsmaðurin á Ex eter så roykin frå Graf Spee í sjónarringinum. Exeter hevði júst loyst 8. skotið hjá sær av og næstan trý háeksplosivum spreingievni Graf Spee So raktur beint av eini sent tons av moti Fxeter |1-tumma granat og vid einum ein- skoti varð hann sendur út úr hesum bardaganum | blein asta Graf vent teir stýriborðs týskarin seg Tveir minuttir áðrenn hevði Spee broytt kós og hevði nú til bakborðs soleiðis. at nú kundu skjóta við kanónunum. Nú rendi ikki longur beint inn í bardagan, men royndi at sigla paralella kós | við 1. división. Hetta skuldi Langs- dorff giørt frá byrjanini, og nú sá tað ikki so gott út hjá bretunum (Framhald) síðu 16. mars 1968 pf Skála skipasmiðja 8. handilsvirki SKÁLA Telefon Runavík 7260 Stálskipasmíð Sleipistød Skipasmiðja Mekaniskur verkstaður Elektriskar installatiónir Skipsútgerð Fiskaútflutningur Sildaútflutningur Frystivirki Matverubúð Klædnabúð Kol Nýmótans fiskavirki vid kuldagoymslum FÆRØSK MARGARINE Vita No | VITAMINISERET FÆRØSKT PRODUKT Farid er undir nytt tryggingartiltak # frítíðarvanlukkutrygging sum uppískoyti til ótvungna persónliga vanlukkutrygging vanlukkutilburðir, ið í frítíðini. umfatar „stað, t.v.s Frítíðarvanlukkutrygging henda uttan fyri arbeiðstíð og Hava tygum ótvungna persónliga vanlukkutrygging og hesa frítíðarvanlukkutryggingina, eru tygum ftryggjaður samdøgrid runt. nýggju móti vanlukkutilburði Allir upplýsingar fáast við at venda sær til Foroya Vanlukkutrygging SF. TIf. 1466 . Tórshavn. Postbox 59 Spinnid i Gøtu tygum fáa gott tógv, og skjóta avgreiðslu. Vit keypa óvaskaða og vaskaða ull og selja oll sløg av føroyskum tógvi. TØTINGARVIRKID vi Ólavur Gregersen — tlf. 20 í Gøtu w m v r Ð (3) TIMBUR Telefon: 8148 - 5265 Tolgr.: Kjølbro, Klakksvík Tølex 20 KLAKKSVIKAR | TIMBURHANDIL | frá teimom, sum lýsa í Pf. J. F. KJØLB RO | SOSIALINUM! Keypið I | mm