leygardagur 23. august 1969síða 5
‹ fyrra síða allar 8 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
23. AUGUST 1969
SOSIALURIN
Nakrar viðmerkingar
til harra e í SOSIALINUM 2.8.
Viðvíkjandi framamonnum sum
leigusveinar Sovjetimperialista,
hartil at siga, at sjálvandi |
erða teir ikki løntir av imperi- |
listunum. ei heldur vita teir|
v tí sjálvir, men eitt stendur |
ast, ein hvor militantur |
ninniluti, ið við harðskapi vil
nna galdandi stýrisskipan |
m koll í hesum førinum de-|
wkratiið) og somuleiðis at!
era seg inn á NATOsam-|
ynguna, er og verður imperial-
tiskur leigusveinur.
Harra e skrivar
m NATO evangeliið.
Eitt lítið søguligt yvirlit.
sum harra e óivað veit, gjørdu |
sovjetimperialistarnir na- |
istarnir tann 23. august i 1939
n loyniligan sáttmála, har teir!
ýttu Eystureuropa ímillum sín.
Sovjetimperialistarnir skuldu |
ava eysturkarelin frå Finlandi, |
im teir hava enn, somuleidis |
kuldu teir hava Estland, Let- |
ind og Lithauen, hvar eru tey|
dag? Eisini kravdu teir eyst- |
ra helvt av Póllandi, sum teir
ramvegis hava. og at endanum
Bessarabia frå Rumeniu; tad er
ramvegis innlimað i Sovjetim-
eriið.
Ná.
ar ikki
og
stuttliga |
so
og
kríggið. Hitler |
Um sjålvt |
ríggið er ikki neyðugt at|
kriva, tað søguna kenna vit|
TI. Men tá id kríggið endaði. |
vussu sá tå út? Jú, vestanveld-
ni, Amerika, Ongland frí-|
jørdu Frakland, Ítalíu, Belgia, |
lolland, Luxemburg. Danmark |
g Noreg, fóru teir |
eim, hermenn vórðu sendir
estur um hav aftur.
kom
líta á.
so
at
og so
Men hvussu var eystanfyri?
Ju Reydi herurin hersetti Bul-
garia, Rumenia, Ungarn, Pól-
land og Tjekkoslovakia (i hes-
um førinum siggja vit burt frå
figgindanum Nazitysklandi),
men hvat hendi so, fóru teir
|
9
heimaftur, nei als ikki. við und |
antak av Tjekkoslovakia, blivu |
standa har
nú eisini Í
teir
og
teir standandi,
tann dag i dag
Tjekkoslovakia.
Sum vit hava sæd fekk fa-
sistastyrid i Kreml væl burtur
úr sáttmálanum við Hitler. teir
| fingu alt tað sum Hitler skuldi
hava eisini.
Menn við ábyrgd sóu nú, at
her varð galið. tí varð NATO
stovnað harra e. NATO varð
| stovnað sum verjusamgonga, |
ímóti Sovjetimperialistunum
NATO stendur tí sum einasti
garantur, fyri at vit kunnu liva |
okkara liv sum frælsir borgarar.
við relativt høgum livifoti, í ein
demokratiskum samfelag',
um
mótvegis at sum statstrælir at
tæna einum fasistiskum minni-
luta, sum jú tey valdandi 5 pst
ný-yvirstætta fólkini i Sovjet í
| veruleikanum eru
Aftur til
sundur í fýra bólkar:
1. Gangstarar, sum t, d. allir
landshøvdingar i hjálond-
um sovjetimperialista.
2. Allir Boulevardfasistar, ið |
við ófriði og rumbli hótta
tað demokratiska samfelagi |
3. Professioneilir revolutioner- |
ir, eitt nú Che Guevara.
4. Allir pasifistar í tí hóttaða
Vestureuropa
imperialistiskar |
leigusveinar; teir kunnu býtast |
Um triðja heimin er at siga,
at frælsi heimurin (við frælsi
| meini eg rættin til sjálvur at
velja) letur 97
hjálp ið latin verður, av tí Ame
ríka bróðurpartin, harra e nýt-
ist ikki at vera stórur rokni-
meistari, fyri at finna
| hvussu nógv verður latið
Sovjet tess hjålondum.
Hevdi ikki
um nu
| istadin fyri at dýkja smáar
menn við Napoleonskompleks-
um, eitt nú Nasser undir í vápn
um, lótu eins nógv í
landahjálp
og
tað verið betur,
og frælsi heimurin,
vunnið
lítlan
ja so var longu nóg
framá. men vit hava ein
illgruna um, at viljin er ikki til
staðar. jú betur eitt land er
fyri, jú verri er tað at leggja
| undir seg.
sr,
NB. I år eru 30 år sidani Hitler
legði Tjekkoslovakia inn undir
sitt vald, fridur verid vid minni
tess
|
|
pst. av allari |
utav. |
av
Sovjetimperialistar, |
uttan- |
t : YA 8 på
" m
R ; e “a
” r
; ON a
Í i» % o
} Þa o
ve (
} Fo
i +
}
i TIMBUR
*
* Þ
í
ge
på
Telefon: 5148 - 5265
Telgr.: Kjølbro, Klakksvík
Telex 20
KLAKKSVÍKAR
TIMBURHANDIL
Pí. J. F. KJØLBRO
NR. 65
MESSAN
AKKSVÍK
VORI
I KI
Keypið
frá teimum, sum lýsa í
SOSIALINUM
FÆRØSK MARGARINE
Vita
No 1
VITAMINISERET
FÆRØSKT PRODUKT
FINT PRODUKT
unum, ið har vóru, og flyta tær | hondum, so var onki annað at |
teim til Rusland sum eitt lið í |
krigsendurgjaldinum.
Stødan hjå teimum fyra her-
etingarlondunum var i stuttum
enda um ársskiftið 1945-47: |
Bretland ynskti at demontera
að úr Ruhr, sum tað helt seg
ava rætt til í endurgjaldi. Eis-
ni ætlaði breteska labourstjórn- |
n at sosialisera tað, sum eftir |
ar í Ruhr, t. v. s. virkir sum
d. Krupp, I.G.Farben, AEG, |
Bochumer Verein, Telefunken
»g oll hini heimskendu idnadar-
mperiini, somuleiðis týsku stór
ankarnar, tryggingarfeløgini 0.
. fr. Men hetta vard av ong-
im; bretska labourstjórnin fekk
vinnar kostir í at velja annað-
vort at sleppa ollum sosialist-
skum eksperimentum í Ruhr!
Ha at verða dollarhjálpina úr
Amerika fyri uttan. Var tað
iakad sum Bretland tørvadi tá
0 var tað pengar, so har var
bara eitt at gera hjá Bretlandi:
it dansa eftir floytuni úr Was-
ington.
Stalin hevdi fyrst og fremst |
. P or b p |
il endamåls at fáa so nógv)
krigsendurgjald sum moguligt
; |
ir Týsklandi. Hann visti at í|
ysturzonanum búði bar aein
riðingur av týska fólkinum,
men harafturímóti vóru land-
búnaðarókir har sum kundu
breydføda bæði eystur- og vest-
urtýskarar. — Tá menninir il
Kreml såu, at ognarrætturin yv-
ir Ruhr var gloppin teimum av
| , Á
anífrá
gera, enn at fara og býta
breyð fyri maskinanlegg, ma-
skinanlegg fyri breyð. uttan)
maskinur vestanífrá ongin mat-
ur eystanífrá, uttan varur eyst-
ongar maskinur vestan-
ífrá! Henda skipanin helt
áfram til mai mánað 1946
Amerika var vegna sína pen-
ingaliga og hernaðarligu sterku
støðu blivin tann dominearandi
maktin í vestligu hersetingarzon
unum. Truman forseti og hans-
ara politisku og búskaparligu
ráðgevarar vóru komin til tað
úrslit, aftaná at hava kannað
vidurskiftini í Vestureuropa
sum heild, at vånaliga stødan,
serliga hin buskaparliga, hjå
hesum londum gjørdi tad av-
gjørt neydugt at fåa riku vest-
ligu hersetingarøkini við í eina
samskipaða endurreising av oll-
um Vestureuropa. Búskaparliga
skuldi hesin planur fáa vestur-
europeisku londini á fótur aft-
ur, og politiskt verða verjin
móti kommunistisku hóttanini
eystaneftir, hildu amerikumenn
Eftir at samarbeiði versnaði
millum teir sameindu veturin
1945-46. ásannaðu amerikansk- |
Týsklandi |
ir embætismenn i
longu nú, at einasta, ið var at
gera. fyri at sleppa burtur úr
naggatódnini i Týsklandspoli-
num, var, at gera eina statsliga
sundurbýting av tí hersetta
Týsklandi í eitt Vestur- og eitt
Eysturtýskland; enn varð ikki
tosað alment um hesa ætlan,
sum gekk beint ímóti avtaluni
| úr Postdam.
Frankaríki hevði
sín sess í kontrolráðnum í Ber-
|
|
| statsliga felagseind, de
nú fingið |
Í lin. Hóast de Gaulle ikki var|
de Gaulle
| boðin við á Yalta- og Postdam-
hann kundi at gera Frankaríkis
ávirkan galdandi í komandi
Týklandspólitikkinum. Hann
góðtikið avgerðina um
| hevði
| . .
| langfreistaða herseting av
| eina
| ið ynski sítt uppfylt um at býta
| Tyskland sundur í mest møgu-
| ligar smástatir. Av somu orsøk
| vildi lurin i Paris ikki
| hoyra rikansku ætlani-
gen
| fundin so royndi hann nú alt
na at samanleggja teir vestligu
hersetingarzonarnar = til eina
Gaulle
kravdi m. a.. at Saarøkid skuldi
innlimast í Frankaríki fekk
Vilja sín (seinri er Saar komið
heim til Týskland aftaná fólka-
atkvøduna í 1956 um stats-
rættarligu støðuna) hann kravdi
Rhínlandið skuldi
)
co
somuleidis at
hava eina búskaparliga sam-
gongu við Frankaríki, Ruhr
skuldi internationaliserast o. s
fr. »Alt fyri«, sum de Gaulle |
einaferð tók til í eini rødu at
forða Týsklandi í at venda aft-
ur til sínar óndu tankar.« I
fráleið blivu amerikan-
sku ætlanirnar um sundurbyti
av Týsklandi meira almennar.)
USA og Stóra-Bretland vóru
longu í ferð við at fyrireika
Sum
samanleggingina av teirra her-|
setingarzonum, bizonin sum
hann seinri bleiv kallaður. Tað
var eisini um hetta mundið í
mars 1946. at W. Churchill helt
sína víðagitnu rødu í Fulton í
USA, har hann ma. segði. at
veitt jarntjald var sekt niður
yvir europeiska meginlandið frá
Stettin við Eystrasalt til Triest
við Adriatiska havid,« og mælti
| til, at USA, Bretand og Vestur
Tysklandi, men hevdi ikki fing- |
europa gingu saman um verju-
na av Vestureuropa, sum stóð
yvir fyri eini stødugari kommu-
nistiskari hóttan.
Tann 5. 1946 varð |
SC]
| anum
| tvungið til at
avtalan millum amerikanska og
bretsku stjórnina um stovnani-
na av bizonanum ein veruleiki,
Og 6. september helt amet
kanski uttanríkisráðharrin Byr-
nes eina talu í Stuttgart, har
hann greiddi frá tí ið gjørt var
Tad er neyðugt. segði hann, a
»geva tyska fólkinum í øllum
Tysklandi
liv og lagnu í framtíðini. Fyrsta
ábyrgdina fyri tess
stigið var ein demokratisk týsk
| stjórn harnæst ein friðarsátt
máli við hesa somu stjórn
| Byrnes tosadi um valt Tysk
| land«, men tað varð sagt, af
royndin skuldi byrja í ameri
kanska og bretska vesturzor
Frankaríki segði nei ti
nakra samanlegging. sambært
sín sundurlimingarpolitikk av
Tysklandi, men varð seinri
broyta stóðu tvey
ár seinri, tå heimsviðurskiftini
vóru blivin eini heilt onnur. Og
úr Moskva væntaðu menn als
onga jåttan um samanlegging
við vestaru zonarnar
(Framhald)