leygardagur 21. februar 1970síða 5

21. FEBRUAR 1970 RITGERÐ Arbeiðslonir og ar- beidaravidurskiftir Fru møguleikarnir fyri at reali- sera eitt sosialistiskt samfelag nakra staðni so er tað her hjá okkum, men krevja tað stórar politiskar broytingar, tær kunnu fåast, um fjøldin arbeidarir og fiskimenn ganga saman — sær sjálvum og samfelagnum til bata. Hugsa vit okkum tann ójavni sum enn ræður her á landi, ja stættarmunurin er kanska stórri í dag enn nakrantíð fyrr. Tá ið talan verður um stætt- armun verður oftani sagt, hatta | er ikki til longur, oll eru líka, | Men so er ikki, og orsøkin til) henda stættarmun er tað ójavna | lønarlag sum vit hava, og eis- ini tann Ojavni sum er ímillum tey ymisku arbeiðini. Tað er øllum åbyrgdarfullum | løgtingsmonnum greitt, at tað) arbeiðslag sum nú er í Føroyum | ikki kann halda áfram. | Hugsið tykkum til tað sera | ótryggu stóðu ein vanligur ar-| | felagnum má um neyðugt fara | fram. | henda lóg er ikki galdandi her beiðsmaður hevur, framvegis er hann noyddur at hanga á ar- beiðsplássinum, fyri at møgu- liga at fáa ein tíma. Arbeidarin krevur bert ar- beiði til hendur sínar, hendur- nar sum eru hansara størsta ak- tiv og tær bjóðar hann fram, men oftani og títt eru ongi boð | eftir teimum og harvið honum. | Her vilja og mugu vit fáa eina broyting og hon má koma nú, ein broyting í sjálvum sam- Í ølluim nordanlondum lóggáva sum sigur, at har sum arbeiðsloysi er má tað almenna | neyðarbeiðir i gongd, er seta hjá okkum, og er tað heldur | ikki leiðin vit skulu ganga. | Landsstýrið og løgting saman við teimum lokalu myndugleik- unum mugu seta á stovn verk- | smiður sum kunnu framleiða | Fyrireika mál til landsfundin SU farið undir at fyrireika ymisk mál til lands- fund Javnaðarflokksins í vár. Serliga verður hugsað um mál, sum viðkoma ungdóminum Seinasta hoskvøld hevði Sosial- istiskt Ungmannafelag i Havn | nevndarfund, har nýggj nevnd | varð vald. Vit hava hitt Hans Jorgen- sen á máli. Hans var formaður felagsins seinast, og varð aftur valdur í nevndina. Vit spyrja | um ein kann roknað við broyt- | ingum i felagsins virki i hesum åri? Tað er stutt tíð liðin síð- an nevndin varð vald, men ein | eigur at hava í huga, at nýggir | mans eru komnir í nevndina, og hetta fer óivað at inspirera til nýggj tiltøk. Størsta arbeiði hjá nevndini verður sjálvandi at viðgera mál sum skulu komu fyri á floks- fundi javnaðarfloksins í vår. | Vit gjørdust limir í flokkinum | í fjør, og vit vilja sjálvandi nýta høvi til at gera okkum galdandi har vit kunnu, sigur Hans Jør- gensen. Eru búna? | — BSerliga er tað mál sum | viðkoma ungdóminum, sum | liggja okkum fremst í huga.| Valaldurin, husavidurskifti, skúlamál og ikki minst frítíðar- mál. Her kann nógv verða broytt og bøtt um. serstøk mål í um-! Ferdir å bygd Nevndin fer i næstum at skipa fyri ferðum til ymsar bygdir, | | | | | Í | | | ymisk aktuell mál koma til við- | | Henda stevna var sera væl eydn | oysk luttøka aftur i ár. eins og gjørt var i fjør. Í fyrstu atløgu verður hugsað um at gera eina ferð vestur í| Vágar, har ætlanin er at hava fundir í Sørvågi Miðvági. Nevndin er longu farin undir at leggja hesar fundir til rættis. Roynt verður at skipa fundir- nar so fyri, at samstundis sum og gerðar, verður eisini stund til) skemtunnar. | CONION ferðaradio Millumbylgja við Tórshavn-Radio. — FM bylgju um- ráði. Útvarpið byrjar at senda FM í summar. Við tasku og oyraproppi. RADIOBÚÐIN, Runavík. tlf. 7008 Jara eru skúlanæmingar ella lær- SOSIALURIN FF | tad råvøru sum vit hava, bædi nogva og fyrstaflokks. Hesar verksmidur mugu set- ast soleiðis, at tær stóru bygd- irnar sum liggja væl fyri verða útbygdar, soleiðis at tær fyri uttan at bjarga sínum egna ar- beiðsfólki, = samstundis kann taka arbeiðsfólk frá bygdum. Til fiskaarbeiði frá »Leivur Øssursson« hevur arbeiðsfólk frá Hvalba arbeitt á Tvoroyri. Í Suðuroy skuldi so Vágur og | Tvøroyri verið útbygt, og aðra- staðni har í vegasambandi er) gott. Javnaðarflokkurin fer aftur| at seta fram síni uppskot um | uppbyggjan av Føroyum og harvið avloysa arbeiðsloysið við | arbeiði. Slagorð okkara skal gerast til veruleika: Arbeiði til Sjógvi Og landi. allar hendur á Sverre. Uttanlandaferdir Við spyrja Hans, um ætlanin er at gera ferðir uttanlanda, og sig ur hann: Fyri trimum árum síðani | voru tveir SU-arar í Noregi á | norðurlanda stevnu sum sosial- ungmannafeløgini skipaðu fyri. | | I demokratisku i nordanlondum að, og um áhugi er, verður for- Annars kann sigast, at vit eru bidnir til skeið á ymsum norðurlenadskum háskúlum. | Men av ti, at flestir limir okk- lingar, fer bæði tíð og pening- atørvur at gera tað tvørligt at fáa brúk hesum til- boðum. gjørt av Samantikið vænti eg at 1970 verður eitt ár við nógvum ar- beiði fyri SUarar, at enda. sigur Hans Prísur: 228,00 kr. RADIO-EL rorshavn, uf. 1397 Havnar Telvingarfelag Aðalfundurin verður 7.3. kl. 20. NEVNDIN | | royna nú undir Foroyum | Ovastin | sent fyrispurning til tollmyndug | leikarnar, um broytan av gald-| | andi | við manningina á sjóverjuskip- | | unum. NR. 14 Fiskaslog eru, sum foroyingar Fyri gott 30 árum síðani var so trároynt undir Føroyum, at tal- an var um ovfisking av åvisum fiskasløgum sum t. d. av toski. Í bardagaárunum 1940—45 var veiðumagnið (fiskaríintensitet- urin) munandi minni enn áður. fiskastovnurin tók aftur at norast. Sum kunnugt vóru tað bretsk ir trolarar, ið høvdu skuldina fyri ti ovfisking, ið var undan krígnum. Teir veiddu yvir 90 pst. av ollum fiski, ið veiddur varð undir Føroyum. Tilsamans høvdu teir tá einar 250.000 trol- og timar årliga i midal her. Aftanå bardagaårini rovndu bretskir trolarar av ymiskum orsøkum ikki so nógv undir Førovum sum undan krígnum. Teir komu ongantíð uppá 250.000 tímar í Eitt einstakt år, og t. d. í ár- unum 1950—63 rovndu teir her i 171.000 troltimar árliga. Síð- ani fiskimarkid í 1964 var flutt út á 12 fjórðingar, hevur bret- ska veiðumagnið undir Foroy- um verið munandi minni. ella í árunum 1964—68 103.000 trol- tímar árliga. Seinnu árini hevur | veiðan um troltiman verið vaks- andi. Týskir og trolarar Tysk- arar fóru at royna her av álvara mitt í 1950 árunum, og fransar byrjaðu fyri fáum árum síðani Bæði týskarar og fransar royna á djúpum vatni, uttan fyri 100 favna dýpi, og fáa teir mest av upsa, men eisini kongafisk. Og hevur fiskiskapur teirra tí íkki stóra ávirkan á fiskastovnin inni á landgrunninum. Sum kunnugt royna franskir útlend- | ingar at kalla bert við troli und- ir Føroyum. Tó royna norð- menn og skotar nakað við línu. Førovingar hava higartil at kalla bert roynt við húki undir Foroyum. Í 30'unum veiddu vit | ógvuliga lítið, so lítið. at okk- |um eiga at veiða |Royndir hava víst, at tað eru fiskasløg sum føroyingar eiga at leggja seg eftir at veiða urt ári var bert 2 pst. av saml- aðu fískiveiðuni her fingin av foroyingum. Undir og eftir bar- dagan hevur føroyska veiðan harafturímóti verið vaksandi. Fiverri hava vit eingi fullfiggj- aði hagtøl yvir veiðuna í áru- num 1940 Og heldur ikki aftaná, serstakliga ikki seinastu árini eru hagtølini heilt álítandi. Fyrst í S0unum veiddu vit ímillum 13 og 16 pst. av tí fiski, ið veiddur varð undir For yum. Síðani er okkara partur stórri < ) ( x 1 n 65 veiddu fiskinum, ið Fórovum. árini hevur verið heldur tilsamans 15 meira árliga. Her er k. ið livur á botni, ti er sildin ikki tikin við í hes- føri Av hesum 15 fisku- num veida førovingar bert 6. Spurningurin er ti, um vit ikki eig royna eftir fleiri fiska- sløgum enn vit gera i løtuni, so at veiða okkara kann verða meira fjølbroytt I árunum 1956 it 21 psi y av veiddur varð undir Ive okkara stórri tey semastu partur tó ER eru ið veidd fiskasløg verða enn 100 tons talan um fisk dv í al Seinastu 10 árini hevur Fiski- rannsóknarstovan gjørt ymiskar trolroyndir undir Føroyum við leigaðum skipi og við m/s Jens Chr. Svabo. Hesar royndir eru gjórdar fyri at kanna fiska- stovnin sum heild. Tær hava m. a. vist, at her eru fiskisløg, ið foroyingar eiga at leggja seg eft- ir at veiða. Vit kunnu t. d. nevna tungu, reydsprøku og havtasku Jens Chr. Svabo hevur å sumri bert trolad i juni. ti hann hevur verid bundin av ødrum arbeiði restina av sumrinum. Av hesum hildu vit. at roynd átti at vera gjørd við leigaðum báti at trola í einar 4 mánaðir á sumri fyri at vita, hvussu nógv veiðast kundi fyri sjóverjuni hevur spruttreglum í samband Orsøkin til henda fyrispurn ing er m. a.. at í apríl mánaða í fjør kom ein skipan í verk galdandi fyri teir donsku skyldugu í Týsklandi hetta teimum loyvi til at flyta út 34 litur av sprutti og Í lítur av fyri nøgd tá teir koma aftur til Dan her- IV og g vini hvønn, og somu markar. Sostatt verður mælt til at loyvt verður at taka 34 litur av sprutti og Í lítur av víni til hvønn á ferðum við skipi, sum | Vilja broyta spruttreglurnar taka meir enn 15 dagar. Hetta er serliga ynskiligt í Føroyum og Grønlandi, har tað ikki er | gjórligt at keypa sprutt fyri niðursettan — pris Harafturat verdur skotid upp, at hvør her- skyldugur hereftir fær 2 øl um dagin istadin fyri fyrr eina Keypid frå teimum, sum lýsa í SOSIALINUM