leygardagur 27. februar 1971síða 6

SÍÐA 6 SOSIALURIN Ein fridarligur D-dagur ULLA TERKELSEN skrivar Or London Stórabretland friðarligan upplivdi ein D-dag mótvegis hinum seinasta Nýggja peningaskipanin sum varð sett í gildi næstsein- asta mánadag er eitt bretskt kompromis feir eru givnir | við at nýta ta gomlu 12-tals- | skipanina. har 12 pencar vóru í einum shillingi og 20 shill-| ingar í einum pundi; men kortini vildu teir ikki ganga so vítt, sum skipanin er í gør- | londum. Í staðin fyri at ein shilling í hundrað- sum frankurin, markur- krónan, so er shillingur- »p í fimm pencar. um býta partar, in og in býttur u Við ødrum gingu við til ing men ikki modernisering. orðum; Teir eina moderniser- til eina radikala Teir hava broytt sítt gamla system, men nýggju kortini ikki mikið at so U Thant heilsar = c,stro ti kooperatiónini — sagt. at tað verður neyðugt at steðga fólkaflytingini, ti VI eru ikki so optimistiskir Við- víkjandi toskaveiðuni sum vit voru tå. Vedurbroytingar hava gjørt, at toskurin ferdast aftur frå strondunum, og vera Vil ikki førir fyri at fáa fatur á bankunum, er Grønland honum úti á e x 1 | - framtíðar! fyri ógvuliga dapurt. Ti verða Vil novddir at fara undir trol- veidu so skjótt sum gjørligt Toskaveidan vidbrekin mótvegis kópaveiðuni og seyda haldinum, sum nú hevur sta- biliserað seg. Eitt týðandi mál fyri Grøn- land er at finna nýggjar vinnu- møguleikar. Tað er ikki heilt óhugsandi, at ferdamanna- streymurin fer at vaksa tíðini, soleiðis at fólk eisini fyri nåmsarbeidi í rættiliga er stórum stíli. Fyrsta dansk-ka- nadiska fyritøkan Greenex er við at fáa nakað burturúr ti kopari og sinki, sum er í Um- anakfjørdinum Sidani nåms- løgin fyri Grønland var sam- tykt i 1965, hava fleiri feløg bjóða seg fram til at koma til Grønlands og royna seg. Um- kostningarnir — til tílík kann- ikki kenni hava goymt eitthvørt eyð- . -" y | vid ti. | PROPAGANDA Tað hevur verið gjørd ein står | propaganda fyri nýggja Sy-| steminum. Orsakað av post- verkfallinum hevur tað ikki eydnast at býtt út millum fólk | tær miljónir av pjesum, har øreitt var frá nýggja system-| inum: men hava teir tí gjøgn- | um útvarp og sjónvarp og við | hjálp av sjónleikarum og or-| Í kestrum roynt at sagt fólki frá | broytingini. Orkestrið >Thel| Scaffold« har millum annað | bróður hin navnframa Paul Mac Cartney leikar í, hevur) verið við í upplýsingararbeiði- num. | Nógv dagbløð hava sett ál stovn upplýsingarstovur, Sum | skulu vegleiða tey sum eru í | iva. tí teir eru bangnir fyri, at | um fólk eru óvitandi um | sikpanina, kunnu tey verða offur fyri spe- | | | | teir | lættliga Aðalskrivari ST's, U Thant,| hevur í skrivi fegnast um at| altjóða = kooperativa felagið | ICA. hevur sagt 70-ini til| »Kooperationsins tíggjuáræ. | U Thant sigur: »Gjøgnum | sameint virksemi av teim ko-| operativu feløgunum kring all- an heimin, við ti endamáli at| økja rørsluna í útviklingslondunum. | ICA týdningarmikið | arbeiði, sum ST hevur sett sær | 10 betra um arbeiðara- | og þa ger eitt í komandi árunum. ingararbeiði, sum tl hetta krevst, eru stórar og tol må ein hava. Altjóða peningamarknaðurin er strammur og hevur ført við sær. at torført verður at fáa í lag fíggjan. Stóri áhugin á hesum økinum hevur í seinri tíð verið fyri olju og gassi. Her er eisini ein møguleiki, sum eigur at verða troyttur. Fad er ti ynskjandi, at stjórn- in ger skjótt av við at áseta undir hvørjum treytum tílík Í virki skulu arbeiða undir. Í komandi tíð skal eitt stórt plánleggingararbeiði fara fram viðvíkjandi vinnulívinum í Grønlandi, og hevur Grøn- landsráðið bíðið sekretariatið við | um at arbeiða víðari við måli- num og m. a. få serfrødingar. Tað er eisini ynskjandi, at fleiri av donsku fyritøkunum kundu lagt nøkur av virkjum teirra í Grønlandi. Sum tað skilst er nógv í umbúna, og møguliga eisini nógv av skafti, men vist er tað ikki. Tað er ti av alstórum týdningi, at hurðar standa opn | ar í Danmark fyri grønlendsk- | gott um ungdómi, sum kemur har undirvísingarlagið í at sækja sær arbeiði, og her Roknað verður við, fjórðingur av fólkinum í Bretlandi ikki í løtuni eru før fyri at rokna um til nýggju skipanina. Nógv- kulantum. at umleið ein ar vørur eru vorðnar dýrari, Í tí tá umrokning er farin fram, | verður í flestu fórum rundað uppeftir. Tíðindi uttaneftir Chile Forsætisráðharrin á del Castro, skal í næstu tíð á almenna vitjan í Chile, siga vælvitandi keldur. Hetta verður so fyrsta almenna vitj- anin. sum Castro hevur verið á í latínamerikanskum landi. Franski rithøvundurin, Regis Debray, hevur verið í Chile. síðani hann í desember í fjør varð latin leysur úr bo- livianskum fangahúsi, kom við flogfari til Cuba fyri fáum døgum síðani. Tað var Castro sum hevði boðið honum at koma at vilja Cuba, Fi- fram- sum NR. 15. — 27. FEBRUAR 1971 ——i— Tey svelta Olof Palme Vilja ikki eta fyrr enn Palme svarar. Fidel Castro Fyrsta almanna vitjan Castros latínamerikanskum landi, til Chile verður Nógv nýggj raðhús verða bygd, so betri umstødur verða hjá teimum sum liva og virka í Gronlandi. týdning at er millum hevur tað stóran samarbeiði báðum. løndunum | At | | Figgjarveitingarnar Baunsgaard-stjórin kert í fíggjarveitingunum hevur sum mótmæli svenska lands- býnum Stora Blásjøn fóru í gjár í svøltingarverkfall, sum mótmæli móti at teir ikki hava fingið svar frá Palme uppá bræv teirra. 25 íbúgvar í Í brævinum heittu 83 íbúgv- ar í býnum á stjórnina um at útvega teimum arbeiði. Millum tey 25, sum enn eru í svoltuverkfalli í samkomu- húsinum. eru fleiri sum hava verið arbeidsleys í meir enn tvey ár. Ein av teimum sum eru í hesum verkfalli sigur, at teir ikki fara úr samkomuhúsinum og vilja heldur ikki taka fødi til sin so leingi teir ikki hava fingið svar frá Olof Palme. Grønlands hetta árið kemur illa við. Vit hava í tidarskeidinum 1960-69 glett okkum yvir, at veitingarnar eru hækkaðar á hvørjum ári við umleið 17 pst'um; men nýggja fíggjar- lógaruppskotið = sigur okkum nakað heilt annað. Tað er skarvað umleið 8 pst. av veit- ingunum til Grønlands, meðan á øllum hinum økjunum, har veitingarnar eru minkaðar, er tað bert gjørt við umleið 2-3 pst. Hetta kemur at merkjast Grønlandi. Fyri fyrstu ferð í 10 ár fáa vit eitt hall í fíggjar- veitingunum. Eg havi tikið hetta sum eina prinsipiella broyting í grøn- landspolitikki Danmarkar; men hetta hevur fíggjarmálaráðharr in avsannað undir viðgerðini av fíggjarlógini, sigur Knud Hertling og leggur afturat, at roknast kann tí við, at veit- ingarna verða hækkaðar eina ferð aftur, men tá er alt vorð- ið dýrari. Fólk skulu bert halda, at vit hava eina stjórn sum sparir, ájú, endar annar av grønlendsku folkatingslime - tillunum í grein síni.