leygardagur 12. mai 1973síða 6
‹ fyrra síða allar 8 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Te
A
RA
hi
|
rem
>
DE
-
NOTABENE
Á okkara leiðum eru vit so
læppin at hava talu- og skrivi-
Mrælsi. frásæð í býráðssalinum,
Ísar tað av praktiskum grund-
um bert er loyvt at taka orð-
5 tvær ferðir við óavmarkað-
ari talutid og eina tridju ferð
el smærri viðmerkingar.
Hetta frælsi hava menn
øjøenum øldir roynt at vunnið
æer, okkum. ið nú liva, tl
Mama: men tað krevur sam-
wtundis av okkum, at vit duga
ógv og ikki i skrift og talu
Mara um, sum best ber til. Eitt
er, hvat vit leikfólk sum fræg-
asi royna at penta saman í les-
arabrøvum og tilikum, ti fyri
tenn, ið ikki dagliga skrivar
móðurmálið, er tað ikki aliid
so lætt at fáa tað at síta so
wæl, sum ætlað; men annað er,
hvussu blaðmenn okkara, ið
liva av skrivaða orðinum, hand-
fara tilfarid; men í bløðunum
duga summir í fáum orðum
wættiliga væl at endurzeva júst
pa, talan er um, meðan arr
wið væl av vavstri vevja alt
upp í greyt, so at lesarin hvorki
far høvur e'la hala á tí, málið
Ínýr seg um.
Fyrst eg kom í býráðsarbeið-
10. hoyrdi cg onkrar av starvs-
feløgum mínum kæra sína neyð
um vánaligu frásagnirnar frá
hýráðsfundunum og kann hetta
fyri ein part kanska koma av,
at heldur íkki allir býráðslimir
duga at nyta frælsi touirra á
rættan hátt: men hava. lyndi til
á almennum fundum at fram-
føra sjimorkår, sum stundum
Kunnu tangera ti stuttliga; men
mum fyri (ad mesta eru dønm!
mm »munddiarré«, sum danir
plaga at taka til, og sum tekur
alt ov nógv av arbeiðstíð by-
ráðsins, aftrat ti, at tað dregur
býráð'ð niður á eitt plan, har
mað ikki átti at hoyrt heima
Her eig. blaðmenn okkara
gisini sum frægast at sálda
tfylluna frá um íkki alt er
ífylla!
Nú ér tat æsoleidis, af lå
skeivar fjágreiðingar ráma ein
wjålvan, kozur ein tað mevt til
merk's, og í Dagblaðnum stóð
meinasta leygardag, at tað var
»forvitnisligt at hoyra Heina
Olsen siga, at Kåri Peiérsen vil
geva býráðnum loyvi til at gera
gongubreyt á tess egna øki.,
treytað av, at fólk, ið gongur
henda veg, ikki kunnu hyggja
inn í stovu hansara.«
Eg skal her bert viðmerkja.
at eg ongaíð havi skifi orð
við Kára Peteræn í hesum
máli. og um nakar hevur sagt
tað úr Dagblaðnum endurgivn-
no, so var tað í hvussu er ikki
eg, og afirat hesum
upplýsa, at um gongubreyt
verður løgd fram við nevndu
húsum, má býráðið ognartaka
undirlendid, tí hetta eigur
Kári Peersen sjálvur.
Í málinum um byggingina
hjá Tummasi Andreasen við
kann eg|
LE
mest sum ev mýtumikið at
rætta allar villurnar, og skal eg
ti her i stuttum geva ein sam-
andrått av ti, sum fram er far-
ið:
Í juni 1972 varð sjálvt
um nýggj býarskipan og byggi-
samtykt longu tá var at kalla
liðug byggiloyvi givið til
nevndu bygging, sum ikki á
nakran hátt hóskaði inn í
nýggju skipanina. Hetta átti
sjálvandi ikki at verðið gjørt,
og lá nýggja býráðið, sum tók
við um nýggjársleitið, fekk
kunnleika tl málið fór tað
beinanvegin at kanna, hvat ger-
ast kundi.
Grannalagið hevði fyrst lagt
málið fyri fridingarnevndina, ið
noktaði byggingini, meðan yvir-
fridingarnevndin í næsta um-
fari gav loyvi.
Næsta varð, at formaðurin í
byggi- og byarskipanarnevndini,
Sofus Sivertsen og Gunnar
Hoydal, arkitektur, fóru undir
at samrådast vid Tummas An-
dreasen um møguliga at byggja
eini minni hús, ið svaraðu bet-
ur til byggisamtyktirnar. At
einki kundi gerast uttan sam-
ráðingar var øllum greitt av ti,
at fullt galdandi byggiloyvi var
givið, og at T, Andreasen so-|
leiðis hevði buktina og báðar
endarnar. Undir samráðing-
unum vórðu ymisk uppskot
sett fram frá báðum pørtum,
og endaði hetta við, at býráðið
einki uppskot góðtók, sum T.
Andreasen setti fram, men bert
eitt frá býráðnum sjálvum, sum
allir limir, áðrenn atkvoðu-
greidsluna, vistu, T. Andreasen
ikki fór at góðtaka. Hetta upp-
skot var, at T. Andreasen skul-
di byggja samb. byggisam!ykt-
ina og at hann skuldi hava
50.000 „- kr. í samsýning ella
endurgjaldi.
T. Andreasen var á áhoyrara-
sessunum, tá málið var fyri, og
vendi hann sær seinni til min,
sum varaformann, meðan Sofus
Sivertsen hevur farloyvi, og
segði, at hann ikki tók av til-
boðnum frá býráðnum; men at
hann vldi skjóta upp, at bý-
ráðið skuldi avgera, um ovasta
hæddin skuldi byggjast ella
ikki, tá tær fyrstu vóru komn-
ar so langi, og at hann í hes-
um føri fekk tær 50.000 krón-
urnar fyri at ganga frå byggi-
loyvinum og ikki byggja tridju |
hæddina. Eg lovadi at leggja|
uppskotið fyri býráðið, og av|
ti, at byggingin er í fullari |
gongd. og málið hastar, me“ti
eg tað vera rætiast at leggja
uppsko'ið beinleiðis fyri bý-|
ráðsfundin, serliga tá allir
frammanundan kendu málið. |
Á fundinum hendi tíverri
tað, at menn ikki hugsaðu seg
um, men kravdu tilboð'ð
skriftligt, uttan at minnast til,
| at býráðið á ongan hátt er í
eini stóðu, har tað kann krevja
nakað, men vegna misak frá-
| farna býráðsins í juni 1972,
| bert kann taka við tí, ið boðið
verður, ella. eisini lata alt ganga
sína skeivu gongd, sum sjálv-|
andi er tað lættasta. |
Í
| At hesin møguleikin, ið hó-|
last alt kanska kundi be'ra|
| stóðuna, soleiðis varð lorkadur |
burtur, er harmilgi; men nú
| gerst so ikki við.
Fyri at koma aftur til blað-
| menninar, so er nógv, sum
bendir á. at íkki allir hava
nomið sær neyðuga ú:búgving |
Vardagøtu stóð eisini ein »her
lige fråsøgn; men verður tað
| til daoliga virki teirra, og er}
SOSTADURIN
FRAMHALD FRÁ 1, SÍÐU (1)
mann og konu við tveimum
ella trimum børnum, men er
skatturin ikki taldur við í hes-
um projekti.
Pauli Ellefsen talaði eisini
um dýrtíðina og metti, at í. d.
oljan og bensinið um eini tvey
ár fara at kosta tað dupulta
av teirri upphædd, sum tey
kosta. i dag
Felags lønarlag
Jákup Lindenskov segdi í inn-
leggi sínum. at føroyska lønar-
lagið ikki er fjølbroytt. Hann
visti á lønarbolkarnar í sam-
felagnum, sum m. a. skunda
undir nýtslu av orðinum órími-
ligt.
Landsstýrismaðurin upplýsti.
at landsstýrið og ríkisstýrið ha-
va tingast um lønarvidurskiftini
hjá teim alment løntu. Hann
segði, at talan í hesum sam-
bandi hevur verið um felags
lønarlag fyri hesi, annaðhvort
tey eru rikislønt ella lønt her
á landi.
Í ti dagliga hugsa vit
kanska ikki um, hvønn trygg-
leika, tað. 10 vit gjalda, annað-
hvort í skatti ella í tryggingar-
gjøldum, ber við sær, segdi
Jákup Lindenskov. Hann vísti
eisini í hesum sambandi á
skyldu samfelagsins, at tryggja
øllum limum tess eina úrkomu.
Somuleið:s vísti landsstýrismað-
urin á kreppuiidina fram til
1970, tå hevuðsútflytingartátt-
urin, nevnliga fiskurin, svikti.
Løgiingid samtykti i hes-
um sambandi uppskot um at
áleggja samfelagnum — størri
skattabyrðu. Upphæddin, viður-
skiftini snúðu seg um, var 13
milj. kr.. segði Jákup Linden-
skov.
Hann segði víðari. at henda
upphædd stimbradi samfelags-
tilveruna og at tidirnar stutt
eftir gjørdust betur.
Landsstýrismaðurin segði seg
kunna våtia, at nýggja pristals-
grundarlagið fær | løgtingsvid-
gerð í komandi setu.
Neyvan betur fyri
Undir orðaskiftinum segði for-
maður Hugvekjarans, Andrew
hetta = eisini harmiligt, men tó
ikki verri enn so, at tað kann
rættast, í d. við at fara á
ske.ð, og vil eg í fyrsta umfari
sum eina roynd mæla teimum
til at luttaka í
»Kursus i notat-, referat- oo
rapportteknike
ið verður hildið í døgunum
21. til 23. mei á
Unge Hjems Højskole, Ar-
hus (tlf. 01.12 13 11, lokal
77
Formål: At sætte deltagerne
i stand til at beskrive et em-
ne i hovediræk. Endvidere
at give et sammendrag af en
frems:illings hovedtanker.
Deltagere: Kurset henvender
sio til alle. der í deres dag-
lioa virksomhed har brug for
at gøre notater og referere
hændelsesforløb af forskel-
lig art.
Pris: kr. 900.-.
Tað reint málsliga kundi so
rætiad seg á teimum ymisku
skeidunum, ið hildin verða her
heima um vetrarnar.
Heini Olsen.
Ísheim, at arbeiðsmaðurin
verður neyvan betur fyri, hóast
nýtt prístalsgrundarlag verður
lagt. Hann vísti í viðmerking-
um sínum á, at prístalið var
komið fram, til tess at halda
tí minni menta enn longri niðri.
Eg ivist um rætta tilfarið
er nýtt í samband við nýggja
grundarlagið, segði Andrew Ís-
heim, og helt fram, at met-
ingarnar í samband við roynd-
ir sum hesar, eiga at verða
bygdar á húsarhaldsprojektið.
Fyrst eftir at hetta pro-
jekt er lagt kann verða talan
um skattgjald, segði Andrew
Ísheim.
Óli Jacobsen vísti á, at nógv-
ir lutir í útrokningini av prís-
talinum als onga tilveru hava
longur. Eisini vísti hann á
ójavnan í prístalsreguleringini.
Soleiðis sum fyriskipað er
í dag, verður altíð stórur mun-
ur millum lønir verkamansins
og hansara, ið liggur omanfyri,
við tað at lønirnar hjá báð-
um pørtum verða pristalsregul-
eradar, segdi Oli Jacobsen.
. LA
Ein tóta
Sverri Djurhuus segði, at prís-
talið hevur higrtil verið ein
táta og fer helst framvegis at
vera tað. Prísirnir eru altíð
undan, meðan lønirnar eru aft-
aná, segði Sverri Djurhuus, og
metti, at tey oyruni, verkamað-
urin hevur fingið aftrat, efir at
nyggi lønarsåttmålin hevur fing-
ið gildi, longu hava mist virði
teirra.
Tað er umráðandi, at
keypt verður inn í stórum, so
prísirnir kunnu verða lidnir
niðri, segði Sverri Djurhuus, og
minti — samstundis á tiltøkini,
sum heilsølurnar seta í verk.
mótvegis keypssam:ókunum.
Hann helt ikki, at stór kapp-
ing fer fram millum heilsølur-
nar, og mælti til, at i gildi verð-
ur set nýggj príslóg.
Sverri Djurhuus
vilja spyrja, hvussu føroysku
prístalsv Qurskiftini eru í mun
til pristalsvidurskiftini í hinum
nordanlondunum.
segði seg
70 tímar
Martin Kúrberg segði seg
vilja spyrja, hvussu nógvar av
teim famljum sum høvdu
fingið flýggjað nevndu bøkur,
vóru limir í verkamannabólki
samfeiagsins og hvussu mang-
ir vóru úr Havn. Somuleiðis
spurdi hann um príseftirans-
arar.
Tað er vorðið soleiðis, at
arbeiðsmaðurin má arbeða 70
tímar, fyri at fáa endarnar at
røkka saman, segði Martin
Kúrberg. og minti samstund s
á áseta tímatalið, sum er 4214
um vikuna!
Vinnulivid ov hart
skattað
Pauli Ellefsen svaraði spurn-
ingum, ið framsettir vóru.
Hann segði, at meginparurin
av nevndu — fam ljumonnum
vóru fiskimenn, og at hetta
heyði m. á hav. við sæt
óreglusemi í útfyllingunum í
bókunum. Hann segði, at ynskj-
and; varð, ac fleir; arbeiðsmenn
høvdu luttikið í staðin, ti sørri
NR. 36. — 12. MEI 1973
reglusemi er í lønarvidurskift-
um teirra.
— Sambært nýggja grundar-
lagið kemur timaløn verka-
mansins at verða javnari alla ta
tíð, lønarsåttmålj hansara er í
gildi, í mun til galdandi grund-
arlag, segði Pauli Ellefsen.
Prísráðsformaðurin talaði eis
ini í hesum sambandi um
vinnulívið og metti, at tað verð-
ur ov hart skattað. Hann metti,
at føroyski idnadurin kann, um
rætt verður farið fram, gerast
týdningarmikil, nær hetta so
enn verður.
Sendið kæru
Seinni undir = orðaskiftinum
varð m. a. nomið við spurn-
ingin um ov stórar prísmunir.
Í hesum viðfangi heitti Pauli
Ellefsen á fólk um at senda
inn kæru til Rrísráðið, sum
eftir hvat hann segði, ikki er
nóg væl vitandi um viðurskift-
ini.
Orðaskiftið nam eisini við
spurningin um ov lítið virksemi
hjá Prísráðnum mótvegis keyp-
monnunum, tá hesir lata ikki
inn seðlar í samband við prís-
talsútrokningina. Upplýst varð
samstundis, at tað er bert EIN
príseftiransari í Føroyum, nevn
liga Charles Bærentsen.
Metingar vórðu eisini gjørd-
ar, at tað krevst ikki bert ann-
að prístalsgrundarlag, men eis-
ini nýtt samfelagsgrundarlag!
Andrew Ísheim endaði fund-
in við at siga: — Sum for-
maður í Hugvekjaranum vil eg
halda, at samantikið hevur fund
urin givið tað urslt, at tað er
ikki so nógv prístalsgrundar-
lagið sum samfelagsgrundar-
lagið, 10 tørvast broy'ing. Hann
ynskti sidan fundarfólkinum,
um 70—80 í tali, gott summer.
Seinasti fundur
He'ta var seinasti fundur Hug-
vekjarans hesu megin summ-
arið, og verður byrjað aftur í
oktober.
Nevnt verður, at evnið, tá
byrjað verður aftur, verður
somuleiðis pristal og lønir, tå
met 'ngar um nýggja prístals-
grundarlagið sum 'á væntuliga
hevur fingið gildi, kunnu verða
gjørdar.
——T—Ww————
TIMBUR
Ejelbro, Klakk
#4)
KLAKKSVÍKAR
„TIMBURHANDIL
4
DAB. DERE
Pí. J. F. KJ Ø
sg